Мэри Элизабет Хартман: Американдық актрисаның өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Американдық актриса (1943–1987)

Мэри Элизабет Хартман (23 желтоқсан 1943 – 10 маусым 1987) – американдық сахна және кино актрисасы. Ол 1965 жылғы танымал «A Patch of Blue» фильмінде Сидни Пуатьемен бірге Селина Д’Арси атты соқыр қыз рөлінде дебют жасады. Осы рөлі үшін ол «Оскар» сыйлығының «Үздік әйел рөлі» номинациясына, «Алтын глобус» сыйлығының «Үздік әйел рөлі» номинациясына ұсынылып, «Жылдың жаңа жұлдызы» сыйлығын жеңіп алды. Ол Фрэнсис Форд Копполаның «Сен енді үлкенсің» фильмінде Барбара Дарлинг рөлінде ойнады, бұл рөлі үшін ол екінші «Алтын глобус» сыйлығына ұсынылды. Сонымен қатар ол Дон Сигельдің «Алданғандар» фильмінде Клинт Иствуд пен Джеральдин Пейджбен бірге және 1973 жылғы «Биік жүріс» фильмінде ойнады. Сахнада Хартман «Сынық мөлдір айна» пьесасындағы Лора Уингфилд рөлімен, ол үшін Огайо штатының «Жыл актрисасы» сыйлығын жеңіп алды, және 1969 жылғы Бродвейдегі «Біздің қаламыз» қойылымындағы Эмили Уэбб рөлімен есте қалды. Хартман 1982 жылы Дон Блуттың алғашқы анимациялық фильмі «NIMH құпиясы» (1982) фильмінде миссис Брисби рөлін сомдағаннан кейін актерлік қызметтен зейнеткерлікке шықты.

Ерте өмір

Мэри Элизабет Хартман 1943 жылғы 23 желтоқсанда Огайо штатының Янгстаун қаласында Клэр (құрметті аты Муллали) мен Б.К. Хартманның қызы болып дүниеге келді. Оның Жанет атындағы қарындасы мен Уильям атындағы інісі болды. 1961 жылы бітірген Бордман орта мектебінің драмалық шеберлігімен көзге түсетін оқушысы болды. "Сынық мал өсіру залында" Лора рөлін сомдағаны үшін жоғары мектептегі қойылымдар арасындағы ең үздік әйел актер сыйлығын жеңіп алды. Жастық шағында Янгстаун театрында Артур Лоуренстің "Ормандағы кеңістік" және "Біздің қаламыз" сияқты бірнеше қойылымдарда өнер көрсетті. Питтсбургтегі Карнеги-Меллон университетінде оқыды, онда болашақ күйеуі Гилл Денниспен танысып, жазда Кенли труппасымен бірге сахнада өнер көрсетті. Хартман Кливленд театрында "Шаионың ақымақ әйел" және "Автобус аялдамасы" қойылымдарында да өнер көрсетті. Ол Нью-Йоркке көшіп, ондағы спектакльдерге кастингтен өтуге шақырылды. 1964 жылы Хартман "Барлығы шығып кетті, қамал суға батып бара жатыр" комедиясындағы бейшара қыз рөліне келісім берді, бірақ қойылым сәтті болмады. Дегенмен, оның ойыны жақсы бағаланды және кино өндірушілер назарына ілікті. Хартман рөлі үшін сыншылардың жоғары бағасын алды, бұл факті туған қаласының жаңалықтар құралдарында мақтанышпен жарияланды және ол "Ең үздік әйел актер" номинациясы бойынша "Оскар" сыйлығына ұсынылды. Осы кезеңде құрылысшы әкесі дүние салды. 1966 жылы номинация кезінде Хартман (23 жаста) ең жас үміткер атанды. Сол жылы ол Ұлттық театр иелері қауымдастығынан жетістік сыйлығын алды және "Жылдың жаңа жұлдызы" аталымын жеңіп, "Алтын глобус" иегері болды. 1966 жылы ол Питтсбургтегі "Сынық мал өсіру залында" Мерседес МакКэмбриджке қарсы Аманда рөлінде Лора рөлін сомдады. 1967 жылдың қаңтарында бағаншы Дороти Мэннерс Хартманның Голливудтың танымал актрисаларын жеңіп, "Күлшелер аңғарының" кино нұсқасында Нили О'Хара рөліне ие болғанын хабарлады. Ол режиссер Марк Робсон мен продюсер Дэвид Вайсбартты өзінің "Сен қазір үлкен баласың" фильміндегі ойынымен таң қалдырды. Бірақ келесі айда "Оскар" жүлдегері Пэтти Дьюк агентінің кеңесіне қарамастан, Нейли рөлін ойнауға келісім бергені хабарланды. Дьюктің асыра шектен шыққан ойыны оның мансабына нұқсан келтірді. 1960 жылдардың ортасы мен 1970 жылдардың басында Хартман үш жақсы қабылданған фильмде ойнады, олардың екеуінде Бродвей және Голливудтың аңызы Джеральдин Пейдж қатысты: "Топ" (1966), "Сен қазір үлкен баласың" (1966) және "Алданған" (1971). Бұрынғы шериф Бьюфорд Пуссердің әйелі Паулин Муллинс рөлін сомдаған ол культты классика және кассалық табысқа жеткен "Биік жүру" (1973) фильмінде ойнады. 1975 жылы Хартман Томас Рикманның "Балаам" пьесасының премьерасында ойнады, бұл пьеса Вашингтондағы саяси интригалар туралы. Қойылымды Хартманның күйеуі Гилл Деннис сахналады, ол Калифорния штатындағы Пасадена қаласындағы Old Town-да орналасқан Pasadena Repertory Theatre-дің The Hotel Carver-дегі сахнасында қойылды. 1981 жылы ол "Таңғы жетіде" атты гастрольдік қойылымда ойнады, бірақ психикалық денсаулығының нашарлауына байланысты гастрольдік сапардан бас тартты. 1978 жылы ол Коннектикут штатының Хартфорд қаласындағы The Institute of Living-те емделді. 1984 жылы ол бес жылдық ажырасып жүргеннен кейін сценарист Гилл Деннистен ажырасты. Өмірінің соңғы жылдары ол актерлік өнерден толығымен бас тартып, Питтсбургтегі мұражайда жұмыс істеді, сонымен қатар амбулаториялық ем қабылдады. 1981 жылы ол театрға оралып, аймақтық сахналық қойылымда "Таңғы жетіде" Мюртель Браун рөлін сомдады. 1987 жылғы 10 маусымда Хартман бесінші қабаттағы пәтерінің терезесінен секіріп, қайтыс болды. Хартман туған қаласының маңындағы Forest Lawn Memorial Park зиратына жерленді.

Mary Elizabeth Hartman was born December 23, 1943, in Youngstown, Ohio, the daughter of Claire (née Mullaly) and B. C. Hartman. She had a sister, Janet, and a brother, William. She was a standout dramatic student at Boardman High School, where she graduated in 1961. She won a statewide award for best actress in a high school production for her performance as Laura in The Glass Menagerie. She performed in several productions at the Youngstown Playhouse during her youth, including A Clearing in the Woods by Arthur Laurents and Our Town. She attended Carnegie Mellon University in Pittsburgh, where she met her future husband, Gill Dennis, and spent her summers acting with the Kenley Players. Hartman also performed at the Cleveland Playhouse in several productions, including The Madwoman of Chaillot and Bus Stop. She was encouraged to move to New York City and begin auditioning for plays there. In 1964, Hartman was signed to play the ingénue lead in the comedy Everybody Out, the Castle is Sinking, which was not a success, however her performance was again positively received, and film producers took notice. Hartman won widespread critical acclaim for her performance, a fact proudly noted by the news media in her hometown, and was nominated for an Academy Award for Best Actress. During this time, her father, who worked in construction, died. At the time of her nomination in 1966, Hartman (who was 23 years old) was the youngest nominee ever in the Best Actress category. That same year, she received an achievement award from the National Association of Theatre Owners. Hartman also won a Golden Globe for New Star of the Year for her performance. In 1966, she starred as Laura opposite Mercedes McCambridge as Amanda in a production of The Glass Menagerie in Pittsburgh. In January 1967, columnist Dorothy Manners reported that Hartman had been cast in the role of Neely O'Hara in the movie version of Valley of the Dolls, beating out some more famous Hollywood actresses. She had allegedly made a successful screen test winning over director Mark Robson and producer David Weisbart, the former already enthralled with her performance in You're a Big Boy Now. However, the following month, it was announced that Oscar winner Patty Duke had signed on to play Neely, albeit against her agent's advice. Duke's over the top performance almost ruined her career. Between the mid 1960s and early 1970s, Hartman appeared in three well received films, two of which starred Broadway and Hollywood legend Geraldine Page, The Group (1966), You're a Big Boy Now (1966), and The Beguiled (1971). Portraying Pauline Mullins, the wife of former Sheriff Buford Pusser, she starred in the cult classic and major box office hit Walking Tall (1973). In 1975, Hartman starred in the premiere of Thomas Rickman's play Balaam, a play about political intrigue in Washington, D. C. The production was mounted in Old Town Pasadena, California, by the Pasadena Repertory Theatre located in The Hotel Carver. It was directed by Hartman's husband, Gill Dennis. In 1981, she starred in a touring production of Morning's at Seven, but left the tour due to declining mental health. In 1978, she was treated at The Institute of Living in Hartford, Connecticut. In 1984, she divorced her husband, screenwriter Gill Dennis, after a five year separation. In the last few years of her life, she gave up acting altogether and worked at a museum in Pittsburgh while receiving treatment for her condition at an outpatient clinic. In 1981, she returned to theater, portraying Myrtle Brown in a regional stage production of Morning's at Seven. On June 10, 1987, Hartman died after jumping from the window of her fifth floor apartment. Hartman was buried at Forest Lawn Memorial Park in the suburb of her hometown.

Фильм

Жыл Атауы Рөл Режиссер(лер) Ескертулер Сілтеме (Дереккөз) 1965A Patch of BlueСелина Д’Арси 1966The GroupПрисс 1975 Балаам басты әйел рөлі Пасадена репертуарлық театры (әлемдік премьера) 1981 Morning's at Seven Myrtle Brown ұлттық гастрольдік труппа

Марапаттар

Сыйлық беру жылы Санаты Номинацияланған туынды Нәтижесі Сілтеме (Ref.) 1965 жылғы «Оскар» сыйлығы Үздік әйел актриса «Көк дақ» «Алтын глобус» сыйлығы Жылдың жаңа жұлдызы «Алтын глобус» сыйлығы Драмалық фильдегі үздік әйел актриса 1966 жылғы Музыкалық немесе комедиялық фильдегі үздік әйел актриса «Сен қазір үлкенсің»