Кіріспе

Деректерді қайта жазудан қорғау

Жазудан қорғау – бұл құрылғыдағы деректерді жазудан, өзгертуден немесе жоюдан сақтайтын кез келген физикалық механизм. Көптеген коммерциялық бағдарламалық қамтамасы, аудио және бейне жазбалар жазылатын орталарда таратылған кезде жазудан қорғалады.

Мысалдар

IBM-нің 1/2 дюймдік магниттік таспалар катушкалары 1950 жылдары енгізілді, катушканың бір жағында дөңгелек ойығы болды, оған таспаға жазу үшін жұмсақ пластикалық сақина салу қажет еді. ("Сақина болмаса, жазу жоқ.") Аудиокассеталар мен VHS бейнекассеталарының үстіңгі/артқы жиегінде сындырылатын (ашық = қорғалған) тілшелер бар. 8 және 5 1/4 дюймдік дискеттерде оң жағында жазудан қорғау және жазуға рұқсат беру ойықтары болуы мүмкін (8 дюймдік тесілген = қорғалған; 5 1/4 дюймдік жабық/ойық жоқ = қорғалған). Бір жақты дискеттерді пайдалану үшін дискінің қарама-қарсы жағына екінші ойық жасау кең таралған, осылайша екі жақты дискі жасалып, "flippy disk" деп аталды, себебі бастапқыда екінші жағын пайдалану үшін дискіні аударып қою қажет еді. 3 1/2 дюймдік дискеттердің оң жағындағы терезесінде жылжымалы тілшесі бар (ашық = қорғалған). Iomega Zip дискілері IomegaWare бағдарламалық жасақтамасы арқылы жазудан қорғалды. Syquest EZ дискілері (135 және 250 МБ) дискінің артқы жағындағы кішкентай металл қосқыш арқылы жазудан қорғалды. VHS C, Video8, Hi8 және DV бейнекассеталарының артқы жиегінде жылжымалы тілшесі бар. Iomega ditto таспалық картридждердегі кішкентай жылжымалы тілше картридждің алдыңғы бетінің жоғарғы сол жақ бұрышында орналасқан. USB флеш-дискілерде кейде кішкентай қосқыш болады, бірақ бұл сирек кездеседі. Transcend JetFlash сериясы қосқыш арқылы жазудан қорғауды қолдаған USB флеш-дискінің мысалы. Secure Digital (SD) карталарының сол жағында жазудан қорғау тілшесі бар. Көптеген жағдайларда, дизайн бойынша осы режимнен тыс жұмыс істей алмайтын медиа: CD R, DVD R, винилдік пластинкалар және т.б. Бұл механизмдер деректердің кездейсоқ жоғалуының немесе компьютерлік вирустардың шабуылының алдын алуға бағытталған. Саналы пайдаланушы оларды оңай айналып өтуге болады, мысалы, ойықты желімдеу таспасымен жабу арқылы немесе қажет болған жағдайда тесу арқылы, немесе кейде жазудан қорғау механизмін елемеу үшін медиа тасымалын физикалық түрде өзгерту арқылы. Жазудан қорғау әдетте аппараттық деңгейде жүзеге асырылады. Компьютерлік құрылғылардың жағдайында, оны бұзуға тырысу операциялық жүйеге қате туралы хабарлама жібереді, ал кейбір магнитофондар жазудан қорғалған кассета енгізілген кезде жазу батырмасын физикалық түрде құлыптайды.

Жазуды бұғаттау

Жазуды тоқтату, жазудан қорғаудың бір бөлігі, компьютерлік криминалистикада дерек сақтау құрылғыларының сақталуын қамтамасыз ету үшін қолданылатын тәсіл. Құрылғыға, мысалы, қатты дискіге жазу операцияларын тоқтату арқылы, деректерді қалпына келтіру әдістерімен құрылғы өзгертілмейді деп кепілдік беруге болады. Жабдықты жазуды тоқтатуды Марк Менц пен Стив Бресс ойлап тапқан (АҚШ патені 6,813,682 және ЕО патені EP1,342,145). Жабдықтық және бағдарламалық жазуды тоқтату әдістері қолданылады; алайда, бағдарламалық тоқтату көбінесе адам қателігіне байланысты сенімді емес.