Кіріспе
Америкалық актриса (1924 жылы туған)
Эва Мари Сент (1924 жылдың 4 шілдесінде туған) – американдық зейнеткер кино, театр, радио және теледидар актрисасы. 75 жылдық мансабында ол «Оскар» сыйлығы мен Primetime Emmy сыйлығын жеңіп алды, сондай-ақ «Алтын глобус» сыйлығына және екі Британ академиясының кино сыйлығына ұсынылды. Сент – ең көне және ең ерте өмір сүретін «Оскар» сыйлығының иегері, сондай-ақ Голливуд киносының алтын ғасырының соңғы тірі қалған жұлдыздарының бірі. Нью-Джерсиде туып, Нью-Йоркте өскен Сент Боулинг Грин мемлекеттік университетінде оқыды және 1940 жылдардың соңында теледидар мен радио актрисасы ретінде мансабын бастады. Оның алғашқы маңызды рөлдерінің бірі – Хортон Футтың «Байлыққа саяхат» (1953) пьесасындағы Тельма рөлі. Сахналық қойылымдағы рөлі үшін ол Сыртқы сыншылар шеңберінің сыйлығын жеңіп алды. Ол өзінің кинодағы дебютін Элия Казанның «Водопроводағылар» (1954) фильмінде Марлон Брандомен бірге жасады. Фильм сегіз «Оскар» сыйлығына ие болды, соның ішінде «Үздік фильм» номинациясы, және оған «Үздік қосалқы актриса» үшін «Оскар» сыйлығы және BAFTA сыйлығына «Ең үміткер жаңа актер» номинациясы табылды. Ол оны бірден жұлдыз етіп таныстырды, бұл фильм барлық уақыттағы ең ұлы және ықпалды фильмдердің бірі саналады. Содан бері Сент түрлі рөлдерде ойнады, соның ішінде Боб Хоуппен бірге «Осы сезім» (1956); Монтгомери Клифт пен Элизабет Тейлормен бірге «Рэйнтри Каунти» (1957); және Фред Зиннеманның Дон Мюррей мен Энтони Франсиосамен бірге түсірген «Жаңбырлы күн» (1957) фильмі, ол үшін ол «Драмалық фильмдегі ең үздік актриса» номинациясы бойынша «Алтын глобус» сыйлығына ұсынылды. Оның ең танымал рөлдерінің бірі – Альфред Хичкоктің «Солтүстік-батысқа қарай» (1959) фильмінде Кэри Грантпен бірге ойнаған Ив Кендалл рөлі. 1960 жылдары Сент «Экзодус» (1960) фильмінде Пол Ньюменмен бірге, «Орыстар келеді, орыстар келеді» (1965) фильмінде Карл Райнермен және Алан Аркинмен бірге, Элизабет Тейлормен қайта қауышқан және Ричард Бертонды ұсынған «Сэндпайпер» (1965) және Джон Франкенхаймердің «Гран-при» (1966) фильмінде Ив Монтанмен бірге және Джеймс Гарнермен екінші рет түскен рөлдермен кинодағы қатысуын жалғастырды. Сент «The Philco Television Playhouse» (1954) және «Producers' Showcase» (1955) антологиялық сериалдарындағы рөлдері үшін «Primetime Emmy» сыйлығына екі рет қатарынан ұсынылды. 1970 жылдары оның кинодағы мансабы төмендеді, бірақ ол Джордж Сегалмен бірге «Махаббат» (1970) фильміндегі рөлі үшін мақтау алды. Ол «Батысты қалай жеңдік» (1977) және «Такси!!!» (1978) фильмдері үшін тағы да «Primetime Emmy» сыйлығына ұсынылды және «Біз сияқты адамдар» (1990) мини-сериалы үшін «Мини-сериал немесе арнайы фильмдегі ең үздік қосалқы актриса» үшін «Primetime Emmy» сыйлығын жеңіп алды. Сент «Ешқандай ортақ нәрсе жоқ» (1986) фильмінде Том Хэнкспен бірге киноға оралды және кейде, әсіресе «Супермен қайтып келді» (2006) фильмінде, «Кора туралы аңыз» (2012–2014) сериалында Катараның даусын беріп және Колин Фарреллмен бірге «Қысқы ертегіде» (2014) актерлік өнерін жалғастырды.
Ерте өмір
Сент 1924 жылдың 4 шілдесінде Нью-Джерси штатының Ньюарк қаласында квакер ата-ананың отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Джон Мерл Сент, ал анасы Ева Мари (құрметті есімі Райс) Сент болды. Ол 1942 жылы Нью-Йорк штатының Албани қаласына жақын Дельмар қаласындағы Бетлехем орта мектебін бітірді. 2006 жылы оның есімі мектептің даналық залына жазылды. Ол Боулинг Грин мемлекеттік университетінде актерлік шеберлігін оқыды және Delta Gamma әйелдер қауымына қосылды. Оқу кезінде "Жеке келбет" спектаклінде басты рөлді ойнады. Боулинг Грин кампусындағы бір театрға оның есімі берілген. Ол Тета Альфа Фи (Theta Alpha Phi) театр құрметті бауырластығының белсенді мүшесі болды және 1944 жылы студенттік кеңестің хатшысы қызметін атқарды.
Теледидардағы алғашқы мансабы
Сент теледидармен танысуын NBC парақшасы ретінде бастады. Ол 1946–47 жылдары NBC телеарнасының тікелей эфирындағы Campus Hoopla бағдарламасында қатысты. Оның осы бағдарламадағы өнерлері сирек кездесетін киноскопқа жазылған, ал осы телехабарлардың аудиожазбалары Конгресс кітапханасында сақтаулы. 1949 жылы ол NBC арнасындағы Bonnie Maid's Versa Tile Varieties бағдарламасында тікелей жарнамаларда пайда болған түпнұсқа "Бонни Мейдс" әншілерінің бірі ретінде ойнады. Сент 1947 жылы Life журналының теледидарға арналған арнайы санында, сондай-ақ 1949 жылы Life журналының оны Нью-Йоркте азын-аулақ табыспен күндіз-түні жұмыс істеп, өмір сүруге тырысатын жас актриса ретінде баяндаған мақаласында пайда болды. 1940 жылдардың соңында Сент радио мен теледидарда көп жұмыс істеп, өмірлік күнкөрісін қамтамасыз етті. 1953 жылы ол Хортон Футтың "Байлыққа саяхат" (1953) пьесасындағы Бродвей сахнасындағы рөлі үшін драма сыншыларының жүлдесін жеңіп алды, онда ол Лилиан Гиш және Джо Ван Флит сияқты көрнекті актерлермен бірге ойнады. 1955 жылы Сент Пэдди Чайефскидің "Түн ортасында" пьесасындағы Э.Г. Маршаллдың жас сүйіктісі рөлі үшін "Филко Телевизиялық ойын үйі" бағдарламасында "Бір реттік үздік әйел актриса" номинациясы бойынша алғашқы "Эмми" жүлдесіне ие болды. Ол сондай-ақ 1955 жылы Торнтон Уайлдердің сол аттас пьесасынан бейімделген "Біздің қаламыз" телемузыкалық нұсқасы үшін тағы бір "Эмми" номинациясын алды. Осы туындыда Пол Ньюман мен Фрэнк Синатра да ойнады. Телевизиядағы оның жетістіктері мен танымалдылығы соншалықты жоғары болды, "бір шамадан тыс телекритик оны 'телевизияның Хелен Хейсі' деп атады". Фильм үлкен жетістікке ие болды және Сенттің кинодағы мансабын бастады. Ол бұл рөлі үшін 7500 доллар алды. 2000 жылы Premiere журналына берген сұхбатында Сент фильмді түсірген кездерін еске алып, "[Элия] Казан мені Марлон Брандомен бір бөлмеге отырғызды. Ол: 'Брандо - сіңліңнің жігіті. Сен жас жігіттермен араласуға дағдыланбағансың. Оны еш жағдайда бөлмеге кіргізбе' деді. Ол Марлонға не айтқанын білмеймін, одан сұрау керек – сәттілік тілеймін! [Брандо] кіріп келіп, мені әжуалай бастады. Ол менің ойымды шашыратты. Мен түсірілімнің соңына дейін ойымнан жаңылып тұрдым" деді. Ол осы оқиғаны 2010 жылы берген сұхбатында да қайталап айтты. Сент Боб Хоуппен бірге That Certain Feeling (1956) фильмінде ойнады, ол үшін 50 000 доллар гонорар алды.
Солтүстік-Солтүстік-Батыс
Режиссер Альфред Хичкок көпшілікті таң қалдырды, өйткені Кэри Грант пен Джеймс Мейсонның қатысуымен түсірілген "North by Northwest" (1959) фильмінде әйел рөліне ондаған басқа үміткерлердің ішінде Сентті таңдады. Эрнест Леман жазған сценарий бойынша фильм режиссердің 1930, 1940 және 1950 жылдардағы "қате адам" шпиондық оқиғаларын жаңартып, кеңейтті, оның ішінде "39 қадам", "Жас және кінәсіз" және "Саботаж" фильмдері бар. "North by Northwest" кассалық табысқа ие болды және ондаған жылдар бойы шпиондық фильмдерге үлкен әсер етті. Фильм Америка кино институтының барлық уақыттағы 100 ең ұлы американдық фильмдер тізімінде қырықыншы орында тұр. Хичкок Сенттің дауысын төмендету және оны құршаулы ету үшін онымен жұмыс істеді, сондай-ақ Нью-Йорктегі Бергдорф Гудманға сапар барысында оның киімдерін жеке таңдады. Сенттің экрандық бейнесінің өзгеруі, сонымен қатар оның Кэри Грантты (және көрермендерді) шатастыратын, құпиялы әйел рөлін шеберлікпен ойнауы кеңінен мақтауға ие болды. 1959 жылғы 7 тамыздағы "The New York Times" газетінің сыншысы Эбэ Х. Вейлер өзінің шолуында: "Мистер Хичкок Ева Мари Сентті [Кэри Гранттың] романтикалық серігі ретінде таңдау арқылы актрисаның бұрын көрсетілмеген таланттарын ашты. Ол сырттай қатал және еңбекқор болғанымен, сонымен қатар мейірімді қаһарман және сүйкімді әйел ретінде де көрінеді" деп жазды. 2000 жылы Кэри Грант пен Хичкокпен бірге жұмыс істеген кездерін еске түсіріп, Сент: "[Грант] былай деді: "Көресің, Ева Мари, фильмде жылау арқылы жақсы уақыт өткізудің қажеті жоқ. Жай ғана аяқтарыңды көтеріп, көңіл көтеруге боласың". Хичкок: "Ешқашан да "Судан суға" сияқты фильмдерді түсіргің келмеймін. Сен "Жалғастыра бер" сияқты қара-ақ фильмдер түсірдің. Сол үйдің жағдайы жаман. Әйелдер киноға барады, ал олар үйде ыдыс-табақ жуып болған. Олар сені ыдыс жуып тұрған күйде көргісі келмейді". 2010 жылғы сұхбатта ол: "Мен: "Мен сізге уәде бере алмаймын, Хитч, өйткені мен осы драмаларды жақсы көремін" дедім" деді. Фильм 2014 жылы 14 ақпанда көрсетілді. 93 жасында Сент 2018 жылғы "Оскар" марапаттау салтанатында костюм дизайны үшін марапатты табыс етті. Ол сахнаға шыққанда, көрермендер оған тұрып қол шапалақтады. 2021 жылы Сент "The Pack Podcast" подкасттық сериясының "Автобус саяхаты" сегментінде Мариса Томеймен бірге ойнады. Оның Голливудтың Даңқ аллеясында екі жұлдызы бар, біреуі 6624 Голливуд бульвары мекенжайындағы кинофильмдер үшін, екіншісі 6730 Голливуд бульвары мекенжайындағы теледидар үшін.
Жеке өмір
Сент 1951 жылғы 28 қазанда продюсер және режиссер Джеффри Хейденге тұрмысқа шықты. Олардың екі баласы болды: ұлы Даррелл Хейден және қызы Лорет Хейден. Олардың алғашқы баласы Даррелл, ол "Онда су жағасында" фильмі үшін «Оскар» сыйлығын алғаннан кейін екі күн өткен соң дүниеге келді. Ол қабылдау сөзін "Мен осы жерде босануым мүмкін!" деп бастады. Сент пен Хейденнің төрт немересі бар және олар 65 жыл бойы некеде тұрды, Хейден 2016 жылғы 24 желтоқсанда 90 жасында қайтыс болғанға дейін.
Теледидар
Жыл Атауы Рөл Ескертулер1946 Campus Hoopla Коммерциялық өкілі Телесериал1947 «Рождестволық ән» N/A Телефильм1949 «Күдік» Франси Эпизод: «Комикстердегі кісі өлтіру»1949 «Бір студия» Эдна Бейкер Эпизод: «Маусым айы»1950–1952 «Бір отбасының өмірі» Клаудия Барбор Робертс Телесериал1950 «Prudential Family Playhouse» Эдит Кортрайт, Мейбел 2 эпизод1953 «Байлыққа саяхат» Телма Телефильм1953 «Plymouth Playhouse» Кузен Лизз Эпизод: «Джейми»1953 «Мартин Кейн, жеке тергеуші» Шейла Диксон Эпизод: «Бермудаға саяхат»1953 «Goodyear Телевизиялық театры» Франсис Баркли Эпизод: «Айға тілек тілеу»1954 «Pond's Theater» Тина Эпизод: «Ескі бойжеткен»1954 Дори Уилсон, Бетти 2 эпизод1954 «GE True Theater» Модл Эпплгейт Эпизод: «Соқпақты атқа мінген шабандоз»1955 «Producers' Showcase» Мисс Блейк, Эмили Уэбб 2 эпизод1964 «Боб Хоуп ұсынады, Chrysler Theatre» Дайан Уэскотт Эпизод: «Бакалаврлар мектебі»1964 «WAVE Lt. Gibson» Телефильм1976 «Макахандар» Кейт Макахан Телефильм1977 «Батыс қалай жеңілді» Кейт Макахан 4 эпизод1978 «Такси!!» Жолаушы Телефильм1978 «Есте сақталарлық Рождество» Эмма Ларсон Телефильм1979 «Тозаққа түскен кезде» Джейн Дентон Телефильм1980 «Сара Моррисси» Телефильм1981 «Жоанна Пауэлл» Телефильм1981 «Дала гүлдерінің сұлулығы» Миссис Лумис Телефильм1983 «Малибу» Мэри Уортон Телефильм1983 «Аноним» Доктор Эдди Коулман Телефильм1983 «Апа Helena Georgelos» 2 эпизод1984 «Қайғылы көрініс» Милдред Кассаб Телесериал1984 «Махаббат жол көрсетеді: Шын оқиға» Миссис Эустес Телефильм1986 «Беатрис Айер Паттон» Телефильм1986 «Рут Гарднер» Телесериал1987 «Отбасыны бұзу» Эмма Телефильм1986–1988 «Moonlighting» Вирджиния Хейс 6 эпизод1988 «Мен Рождествоға үйде боламын» Марта Банди Телефильм1990 «Террор сапары: Ахилл Лауро ісі» Мэрилин Клингхоффер Телефильм1990 «Біз сияқты адамдар» Лил Ван Деган Алтемус Телефильм1991 «Даниель Стилдің «Паломино» романы» Кэролайн Лорд Телефильм1993 «Қатілдің сүйісі» Миссис Уилсон Телефильм1995 «My Antonia» Эммалин Берден Телефильм1996 «Джиммиден кейін» Лиз Телефильм1996 «Титаник» Хейзел Фоли Телесериал1997 «Қош айтысу уақыты?» Рут Клоостер Телефильм1999 «Frasier» Джоанна Дойл Эпизод: «Біздің ата-анамыз, өзіміз»2000 «Папаның періштелері» Дори «Грэмми» Дженкинс Телефильм2003 «Ашық үй» Вероника Рейнольдс Телефильм2012–2014 «Katara» Дауыс, 6 эпизод
+Сахналық жұмыстар
Жыл Атауы Рөл Ескертулер1953 «Байлыққа саяхат» Телма Outer Circle Critics Award, Theatre World Award1955 «Жұмжыршы» Лиззи Карри1971 «Winesburg, Ohio» Миссис Уиллард1972 «Линкольн маскасы» Мэри Тодд1973 «Жаз және түтін» Альма Винеммилер1974 «Эльм астындағы құштарлық» Эбби Путнам1976–1977 «Қиын жағдай» Миссис Эспеншейд1977 «Кандида» Кандида Морелл1978–1979 «Қазан айының бірінші дүйсенбісі» Сот Рут Лумис1982–1983 «Бірге дуэт» Стефани Абрахамс1986 «Ауыл қызы» Джорджи Элгин1994 «Саудагердің өлімі» Линда Ломан2001 «Махаббат хаттары» Мелисса Гарднер2005 «Аталарды ұстаңыз»
Марапаттар мен ұсыныстар
Жыл Топтық сыйлық Фильм немесе серия Нәтижесі1955 «Оскар» сыйлығы Қосалқы рөлдегі үздік әйел актрисасы «Су жағасындағылар» БАФТА сыйлығы Киноға ең үміт беретін жаңа келген Эмми сыйлығы Бір реттік өнер көрсетудегі үздік әйел актрисасы «Филко теледидарлық қойылымы» (эпизод: «Түн ортасында») 1956 Үздік әйел актрисасы Бір реттік қойылым «Продюсерлердің көрсетілімі» (эпизод: «Біздің қала») 1958 БАФТА сыйлығы Ең үздік шетелдік әйел актрисасы «Жаңбыр шапқысы» «Алтын глобус» сыйлығы Драма жанрындағы үздік кино актрисасы Лаурел сыйлығы Үздік әйел драмалық өнер көрсетілімі 3-орын 1977 Эмми сыйлығы Шектеулі сериядағы үздік әйел актрисасы «Батыс қалай жеңілді» 1978 Драмалық немесе комедиялық ерекше бағдарламадағы үздік әйел актрисасы «Такси!!!» 1990 Мини-сериалдағы немесе арнайы бағдарламадағы үздік қосалқы әйел актрисасы «Біз сияқты адамдар» 1999 Фут-Лодердейл халықаралық кинофестивалі Өмір бойы жеткен жетістіктері 2000 Саванна кино және бейне фестивалі 2004 Сан-Луис-Обиспо халықаралық кинофестивалі Король Видор еске алу сыйлығы 2007 «Алтын етік» сыйлығы 2012 2-ші жылдық «Дауыс актерлерінің артында» дауыс беру сыйлығы Телевизиялық сериалдағы қонақ рөліндегі үздік әйел дауысы «Корра туралы аңыз» (эпизодтар: «Республика қаласына қош келдіңіз»; «Соңғы ойын») 2018 Боулинг Грин мемлекеттік университетінің өмір бойы жеткен жетістіктері сыйлығы