Кіріспе

Италиялық суретші (1696–1770)

Джованни Баттиста Тиеполо (/t//i/'/ɛ//p//ə//l//oʊ/ тиеполо, джоˈванни батˈтиста ˈтйеːполо, ˈтйеː ; 5 наурыз 1696 – 27 наурыз 1770), сондай-ақ Джанбаттиста (немесе Джанбаттиста) Тиеполо деп те аталады, – Венеция Республикасынан шыққан итальян суретшісі және гравюрашы, ол рококо стилінде сурет салған және 18 ғасырдағы Венеция мектебінің маңызды өкілі саналады. Ол өте жемісті болды және Италияда ғана емес, Германия мен Испанияда да жұмыс істеді. Джованни Баттиста Тиеполо, Джанбаттиста Питони, Каналетто, Джован Баттиста Пьяццетта, Джузеппе Мария Креспи және Франческо Гварди сол дәуірдің дәстүрлі ескі шеберлері ретінде танылады. Карьерасының басынан-ақ табысқа жеткен ол Майкл Левидің пікірінше, "18 ғасырдағы Еуропаның ең көрнекті декоративтік суретшісі және ең шебер шебер" деп сипатталған.

Ерте өмір (16961726)

Венецияда туған ол Доменико мен Орсетта Тиеполоның алты баласының кенжесі болды. Оның әкесі Тиеполо әулетінің беделді патриций атағын алып жүрген, бірақ ақсүйек тегін дәріптемейтін шағын кеме саудагері еді. Балаларының кейбіреулеріне ақсүйек демеушілер болды, ал Джамбаттистаға бастапқыда оның демеушісі, венециялық дворян Джованни Баттиста Дорианың есімі берілді. 1696 жылдың 16 сәуірінде ол жергілікті Сан-Пьетро-ди-Кастелло шіркеуінде (сол кезде әлі ресми түрде Венеция соборы) крещениеден өтті. Бір жылдай соң әкесі қайтыс болып, анасы көптеген кішкентай балаларды, әрине, біршама қиын жағдайда тәрбиелеуге мәжбүр болды. ), Вилла Корделлина Молин, Монтекио Маджоре (1743–1744) және Венециядағы Палаццо Лабианың би залы үшін (қазір телестудия), Клеопатраның тарихын бейнелейтін суреттер (1745–1750).

Этчерлер

Тиеполо екі түрлі гравюра жинағын жасады: «Каприччи» (1740–1742 жж.) және «Шерци ди фантазия» (1743–1757 жж.). Он «каприччи» алғаш рет Антон Мария Занетти басып шығарды, олар Пармиджаниноның ағаш кескіндерінен жасалған жинақтың үшінші басылымына енгізілді. Олар 1785 жылға дейін жеке басылған жоқ. Туындылардың тақырыбы көбінесе есімсіз және фантастикалық, ал олар Сальватор Роза мен Джованни Бенедетто Кастильонеден көп нәрсе алды. 23 «Шерци» он жылдан астам уақыт бойы жасалып, жеке таратылды, тек Тиеполоның өлімінен кейін коммерциялық түрде басылды, оның ұлы Джандоменико нөмірлер мен атауларын қосты. Суреттерге құпия Шығыс тұлғалары, ал кейбір кешіккен гравюраларда некромантия сахналары кіреді.

Вюрцбург Резиденсі (17501753)

1750 жылға қарай Тиеполоның беделі оның досы, сурет сатушы, сыншы және коллекционер Франческо Алгароттидің көмегімен Еуропа бойынша нық қалыптасты. Сол жылы, князь-епископ Карл Филипп фон Грайфенклау цу Воллратстың бұйрығымен ол Вюрцбургке сапар шегіп, 1750 жылдың қарашасында жетті. Ол үш жыл бойы сол жерде тұрып, 1744 жылы аяқталған Жаңа Резиденция сарайының төбе суреттерін орындады. Ол ұлдары Джандоменико мен Лоренцомен бірлесіп Kaisersaal салонының фрескасын жасады, содан кейін Балтазар Нойманның жобалаған ірі кіреберіс баспалдағының (Треппенхаус) эскизін дайындауға шақырылды. Бұл (677 м2) аудандағы алып фреска 1753 жылдың қарашасында аяқталды. Оның «Планеталар мен құрлықтардың аллегориясы» Аполлонның күнделікті жолына шығуын бейнелейді; оның төңірегіндегі құдайлар планеталарды символдайды; аллегориялық тұлғалар (корнизде) төрт құрлықты көрсетеді. Ол осы фресканың Еуропа бөлігінде өзінің портретін, ұлы Джандомениконың портретін, князь-епископ фон Грейфенклаудың портретін, суретші Антонио Боссидің портретін және сәулетші Балтазар Нойманның портретін қоса алғанда, бірнеше портреттерді салған.

Венеция мен Венетоға оралу (1753 1770)

Тиеполо 1753 жылы Венецияға оралды. Ол енді жергілікті деңгейде де, сондай-ақ шетелде де сұранысқа ие болды, тіпті Падуа академиясының президенті болып сайланды. Ол шіркеулер үшін театрлық фрескаларды аяқтады, соның ішінде Чиеза делла Пиета үшін «Иманның жеңісі», Ка’ Резонико үшін панельдік фрескаларды (қазір онда Палаццо Барбаригодан әкелінген төбе фрескасы да орналасқан) және Венеция ауылдық аймағындағы ақсүйектердің виллалары үшін суреттер салды, мысалы, Виченцадағы Вилла Вальмарана және Страдағы Вилла Пизани үшін әсем мақтау төбесін жасады. Палаццо Лабиадағы бірнеше танымал фрескаларында Клеопатраның өмірінен екі эпизодты бейнеледі: Антоний мен Клеопатраның кездесуі және Клеопатраның тойы, сондай-ақ орталық төбе фрескасында Беллерофонттың Уақыт үстінен жеңісін көрсетті. Бұл жұмыста ол Джироламо Менгоцци Колоннамен бірлесіп жұмыс істеді. Операға декорациялар жасаған Колоннамен байланысы Тиеполоның фрескаларында композицияның сахналық ойдан туған сюжет ретінде даму тенденциясын көрсетеді. «Той» фрескасының архитектурасы Веронезенің «Канадағы үйлену тойы» еске салады. 1757 жылы ол Тьене отбасы үшін Әулие Каетанның қасиеттілікке көтерілуін бейнелейтін алтарьлық сурет салды. Ол Камизано-Висентинодағы Рампаццо шағын ауылының шіркеуінде сақталған.

Мадрид

1761 жылы Испания королі Карл III Тиеполоға Мадрид патша сарайындағы тақ бөлмесін безендіру үшін төбеге фреска салуды тапсырды. Мадақтау тақырыбы – Испанияның даңқы және Америкадағы және бүкіл әлемдегі Испанияның басымдығын еске түсіретін аллегориялық бейнелерді қамтиды. Ол сарайдағы тағы екі төбеге сурет салған, сондай-ақ Испанияда көптеген жеке тапсырыстарды орындаған. Бірақ ол неоклассицизмнің жарықтанған өкілі Антон Рафаэль Менгстің қызғанышы мен қатал қарсылығына тап болды. Менгстің қолдаушысы, корольдің рухани кеңесшісі Жоаким де Электаның ықпалымен Тиеполоның Аранхуэстегі Сан-Паскуаль шіркеуі үшін салған картиналар сериясі оның жақсы көретін суретшісінің туындыларымен ауыстырылды. Тиеполо 1770 жылдың 27 наурызында Мадридте қайтыс болды. Ол Венециядағы Мадонна делл’Ортода жерленген. Оның қайтысынан кейін қатаң неоклассицизмнің күшеюі және революциядан кейінгі абсолютизмнің әлсіреуі оның есімімен байланысты Рококо стилінің бірте-бірте төмендеуіне алып келді, бірақ оның беделін кемсіте алмады. 1772 жылы Тиеполоның ұлы Венециядағы Сан-Поло аймағындағы Палаццо Моченигоның безендіруіне жауапты Дож Джованни II Корнароның суретшісі болып тағайындалды.

1740 жылға дейінгі суреттер

Жұмыс күні Орналасуы LinkScipio Africanus Freeing Massiva1719–1721 жылдар аралығындаУолтерс өнер мұражайы, Балтимор, АҚШИспан Бартоломейдің шейіттік қасіреті1722Сан-Сте, ВенецияИспан Доминиктің даңқы1723Галерея дель'Академия, ВенецияЕуропаның зорлануыж. 1725Галерея дель'Академия, ВенецияЕлоквенция күші туралы аллегорияж. 1725 – ж. белгісізКуртальд институты, Палаццо Санди үшін модель, ВенецияФрескалар1726Епископ сарайы, УдинКа' Долфин Тьеполос1726–1729Метрополитен өнер мұражайы, Нью-Йорк; Эрмитаж мұражайы, Санкт-Петербург; Kunsthistorisches мұражайы, ВенаПерсей және Андромеда1730Фрик жинағыКүңді ананың тәрбиесі1732Санта Мария делла Консолационе (Фава), ВенецияАнгел Хагарды құтқару1732Скуола ди Сан Рокко, ВенецияЖохан Креститель уағыздауы1732–1733Каппелла Коллеони, БергамоЖохан Крестительдің басы кесілуі1732–1733Каппелла Коллеони, БергамоЖыланның жазасы1732–1735Галерея дель'Академия, ВенецияЖозефтің фараоннан сақина алуы1732–1735Дулвич сурет галереясыЗефир мен Флораның жеңісі1734–1735Museo del Settecento Veneziano, Ca' Rezzonico, ВенецияЮпитер мен Даная1736Universitet Konsthistoriska Institutionen, СтокгольмМұсаның табылуы1736–1738Ұлттық галерея, ЭдинбургПайғамбар Климент Құдайды құрметтеуі1737–1738Alte Pinakothek, МюнхенАвгустин, Францияның Людовик қасиеттісі, Жаһаннаны баяндаушы және епископ1737–1738Palais des Beaux Arts de LilleРозарий институты1737–1739Джезуати шіркеуі, ВенецияХристос Крестті көтеріп алып келеді1737–1738Sant'Alvise, ВенецияКармель тауындағы Мадонна1730 жж.Pinacoteca di Brera, МиланАлты қасиеттімен бірге Мадонна1737–1740Көркем өнер мұражайы, Будапешт

1740-1750 жылдардағы шығармалар

Жұмыс күні Орналасуы СілтемеҚасиетті Ана, 3 әйел діни қызметкері бар Доминикан қасиеттілері1739–1748Гезуати шіркеуі, ВенецияАлександр Ұлы және Кампасп Апеллестің шеберханасында1740Гетти орталығы, Лос-АнджелесҚасиетті Ана Әулие Филипп Нериге көрінуі1740Диоцездік музей, КамериноМаннаның жиналуы1740–1742Паррокиале, ВеролануоваМелхиседек құрбандығы1740–1742Паррокиалдық шіркеу, ВеролануоваМұсаның табылуы1740–1745Виктория Ұлттық галереясы, МельбурнРиналдо Армидаға әуес болады1742Чикаго өнер институтыРиналдо мен Армида оның бағында1742Чикаго өнер институтыАрмида Риналдодан тастап кетеді1742Чикаго өнер институтыРиналдо мен Аскалонның маги1742Чикаго өнер институтыАдалдық пен мәртебенің Надандық үстінен жеңісі1743Нортон Саймон мұражайы, (Пасадена, Калифорния)Флора империясы1743Сан-Франциско, Калифорния, Құрмет легионыУақыт шындықты ашадыж. 1743 – ж. белгісізМузео Чивико Палаццо Кьерикати, ВиченцаКлеопатраның тойы1743–1744Виктория Ұлттық галереясы, МельбурнҚұдайға сыйынғандар1743–1745Академия галереясы, ВенецияАполлон мен Дафна1755–1760Вашингтон қаласының Ұлттық өнер галереясыШындықтың крестінің табылуыж. 1745 – ж. белгісізАкадемия галереясы, ВенецияУақыт шындықты ашадыж. 1745 – ж. 1750Бостонның Көркем өнер мұражайыКлеопатра оқиғасының фрескалары1746Лабия сарайы, ВенецияИрландия епископы Әулие Патрик1746Падова қалалық мұражайлары, ПадоваӘулие Люцияның соңғы қасиретті тамағы1747–1748Санти-Апостоли, ВенецияКлеопатра мен Антонийдің тойы1747–1750Солтүстік Каролина өнер мұражайы, Рали, Солтүстік Каролина, АҚШБарбаро отбасының даңқы1749–1750Нью-Йорк қаласының Метрополитен өнер мұражайы, АҚШҰлы Яков мордваларды жеңіп алуы1749–1750Будапешт, Венгрия Көркем өнер мұражайыБакхус және Ариадна1743–1745Вашингтон қаласының Ұлттық өнер галереясы, АҚШ

1750 жылдан кейінгі шығармалары

Жұмыс күні Орналасқан жері СілтемеFrescoes1751–1753Residenz, Würzburg Манна жинау. 1751 – шамамен белгісізСербияның Ұлттық мұражайы, БелградПланеталар мен құрлықтардың аллегориясы1752Метрополитендік өнер мұражайы, Нью-ЙоркГиацинттің өлімі1752–1753Тюссен Борнемиза мұражайы, МадридМәжілерге құлшылық ету1753Алте Пинакотека, МюнхенБайбикенің таж киюі1754Кимбелл өнер мұражайы, Даллас (Оспитале делла Пиетаның эскизі)1502 жылы Флоренцияға Гонфалониер Пьеро Содеринидің кіруі (Фиренцедегі Пьеро Содеринидің Гонфалониер ретінде кіруі)1754Швейцария елшілігі, Рим, ИталияВенера мен Уақыттың аллегориясы1754–1758Ұлттық галерея, ЛондонРим мифологиясынан фрескалар1757Вилла Вальмарана, ВиченцаОтырған ер адам және құмыра ұстаған қыз. шамамен 1755 – шамамен белгісізҰлттық галерея, ЛондонТеологиялық Ерліктершамамен 1755 – шамамен белгісізБельгияның Көркем өнерлердің Корольдік мұражайлары, БрюссельАгатаның шейіт болуы. шамамен 1756 – шамамен белгісізGemäldegalerie, Берлин,Асылдық пен Игілікпен бірге Ұлылықтың аллегориясы1757–1758Museo del Settecento Veneziano, Ca' Rezzonico, ВенецияСанта-Текла Эсте қаласын обадан құтқару үшін дұға етеді1759Санта-Текла шіркеуі, ЭстеКиелі Сильвестр Папасы Ұлы Константин императорды крещениелейді1759Chiesa di San Silvestro, БрешияАққудың көрінісі1759Gemäldegalerie Alte Meister, ДрезденАсылдық пен Игілік Махаббатты таж кигізеді1759–1761Көркем өнер мұражайы, БостонПисани отбасының бейнесіне эскиз1760Musée des Beaux Arts d'AngersАлтын аққудың Мадоннасышамамен 1760 – шамамен белгісізҰлттық өнер галереясы, ВашингтонБұғалы әйел1760–1761Ашмолеан мұражайы, ОксфордПисани отбасының бейнесі1761–1762Вилла Пизани, СтраСан Карло Борромео1767–1769Синциннати өнер мұражайыТаза ұғым1767–1769Прадо мұражайы, МадридИспанияның даңқы1762–1766Мадрид патша сарайының тақ бөлмесіИспания монархиясының бейнесі1762–1766Королеваның алдындағы бөлме, Мадрид патша сарайыВенера мен Вулкан1762–1766Халбердиерлер бөлмесі, Мадрид патша сарайыМәсіхті жерлеу1769–1770Ежелгі өнердің ұлттық мұражайы, ЛиссабонМысырға қашу1765–1770Ежелгі өнердің ұлттық мұражайы, Лиссабон