Америкалық флейтист Элейн Шаффер өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Американдық музыкант

Элейн Шаффер (22 қазан 1925 – 19 ақпан 1973) – американдық флейташы және 1948-1953 жылдар аралығында Хьюстон симфониялық оркестрінің жетекшісі.

Өмірбаян

Элейн Шаффер Пенсильвания штатының Альтуна қаласында дүниеге келген. Ол Филадельфиядағы Кертис музыка институтына оқуға түсіп, АҚШ-тағы флейташылардың көпшілігінің "әжесі" атанған Уильям Кинкейдтің ізденісші студенті болды. Ол өзінің платина флейтасын оған мұра етіп қалдырғандығы оның талантына деген құрметін көрсетеді. Кинкейд – оның жалғыз флейта мұғалімі болды; оған дейін ол толығымен өздігінен үйренген, 1980 жылдардағы Ұлттық флейта қауымдастығының бюллетенінде жарияланған Шаффердің жесір күйеуі Ефрем Курцпен жасалған сұхбатта айтылғандай. Шаффер 1947-1948 жылдары Канзас-Сити филармониясында екінші флейташы болып бір маусым ойнады. Ол тартынбаған сияқты, оркестрдегі обоист Лейла Сторхтың ұсынысына қарамастан, ол бұл лауазымды қабылдағысы келмеді және жұмысты бастамас бұрын, одан да көп ақы төленуіне, сондай-ақ басқа да шараны орындауға рұқсат беруіне талап қойды, тіпті оркестрмен бірге концерттік өнер көрсетуге де ниеттенді. Ол сыншыларды, көрермендерді және Курцті ойнаған өнерімен ғана емес, өнерлік шеберлігімен де таң қалдырды. 1940 жылдары әйелдер оркестрлерде жұмыс істеуді жаңа ғана бастағандықтан, Шаффер – бұл саланың алғашқы қадамдарын жасағандардың бірі болды. Ол кезде музыкалық жетекші Ефрем Курц болды, олар осылай танысты, бірақ екеуі 1955 жылға дейін үйленбеді, ол Хьюстон симфониялық оркестрінен кеткеннен және ол әйелінен ажырасқаннан кейін. Хьюстондағы бас флейташы лауазымын бес жыл (1948-1953) атқарғаннан кейін, ол солист және камералық музыкант ретінде мансабын жалғастыру үшін кетті (америкалық әйел үшін тағы бір алғашқы қадам), Лондондағы тұңғыш концерті үшін мақтау алды. Ол Еуропаның көптеген фестивальдерінде өнер көрсетті және скрипкашы Ехуди Менухин, пианист Хефзиба Менухин және клавесинист Джордж Малколммен тығыз байланыста болды. Композитор Эрнест Блох оған екі шығармасын арнады: Suite Modale және Two Last Poems (болжамды). Бұрынғы шығарманы флейташы тапсырыс берген, ал оның өтініші бойынша Блох флейта мен фортепианоға арналған шығарманы (алғашқыда флейта мен фортепиано үшін жазылған) флейта мен скрипкалық оркестр үшін оркестрлендірді. Шаффер соңғы шығарманың әлемдік премьерасын да өткізді. Ол сондай-ақ Марк Шагалмен (оның үшін сурет салған), Карл Бартпен және Герман Гессемен достық қарым-қатынаста болды. 1967 жылы оның басты мұғалімі Уильям Кинкейдтің қазасы оған ауыр тиді, өйткені ол онымен ерекше байланыста болды. Флейташы және барокко флейтасының алғашқы зерттеушісі Джон Солум (басқа студенттер мен Кинкейдтің жанкүйерлерімен бірге) Кинкейдтің естелігіне арналған Аарон Коплендтің флейта мен фортепианоға арналған дуэтін тапсыруды бастады. Шаффердің жақын досы және әріптесі Солум оны және Хефзиба Менухинді 1971 жылдың қазан айында Филадельфиядағы Settlement Music School-дің қайырымдылық шарасында осы шығарманың әлемдік премьерасын орындауға шақырды. Біраз уақыттан кейін Шафферде өкпе қатерлі ісігі бар екені анықталды. Ол өзіне маңызды екі соңғы жобаны аяқтады: Дж. С. Бахтың флейтаға арналған сонаталарының концерті және Копландтың алғашқы жазбасы. Елейн Шаффер 1973 жылдың 19 ақпанында Лондонда қайтыс болды.

Elaine Shaffer was born in Altoona, Pennsylvania. She attended the Curtis Institute of Music in Philadelphia and was the prize student of William Kincaid, the 'grandfather' of the majority of flutists in the United States. That he willed his platinum flute to her makes his regard for her talent evident. Kincaid was her only formal flute teacher; prior to that, she was entirely self taught, according to an interview with Shaffer's widowed husband, Efrem Kurtz, published in the National Flute Association Newsletter in the 1980s. Shaffer played for a season as second flute in the Kansas City Philharmonic (1947–1948). Apparently she was not shy — she really did not want to accept the position, though she had been recommended by an oboist in the orchestra, Laila Storch — and she held out not only for more money, but to be allowed to fulfill another engagement prior to starting the job, and a concerto appearance with the orchestra. She surprised the critics, the audience, and Kurtz not only with her playing, but her artistry as well. As this was the 1940s, women had just begun to get positions in orchestras, making Shaffer something of a trail blazer. The music director at the time was Efrem Kurtz, which was how they first met, though the two did not marry until 1955, after she had left the Houston Symphony Orchestra — and he had divorced his wife. After holding the principal flutist's chair in Houston for five years (1948–1953), she left to pursue a career as a soloist and chamber musician (another first for an American woman) winning praise for her debut recital in London. She performed at many festivals in Europe, and worked closely with violinist Yehudi Menuhin, pianist Hephzibah Menuhin, and harpsichordist George Malcolm. The composer Ernest Bloch dedicated two works to her: Suite Modale and Two Last Poems (Maybe ). The former piece had been commissioned by the flutist; at her request, Bloch also orchestrated the piece (written for flute and piano) for flute and string orchestra. Shaffer also gave the world premiere of the latter work. She was also a friend of Marc Chagall (who did a drawing for her), Karl Barth, and Hermann Hesse. The death of William Kincaid, her principal teacher, in 1967 was difficult for her because she had a special bond with him. John Solum, a flutist and pioneering baroque flutist, became the prime mover (along with a group of other students and admirers of Kincaid) behind the commission of Aaron Copland's Duo for Flute and Piano, dedicated to Kincaid's memory. Solum, a close friend and colleague of Shaffer, invited her and Hephzibah Menuhin to perform the world premiere of that work in October 1971 at a benefit for the Settlement Music School in Philadelphia. A short while later, Shaffer was diagnosed with lung cancer. She was able to complete two final projects that were important to her: a concert of J. S. Bach's sonatas for flute, and the first recording of the Copland. Two months after the recording was completed, Elaine Shaffer died in London on February 19, 1973.