Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық ішкі террорист (1966 жылы туған)
American domestic terrorist (born 1966)
Эрик Роберт Рудольф (19 қыркүйек 1966 жылы туған), сондай-ақ Олимпиадалық парк бомбалаған адам деп танылады, 1996 және 1998 жылдар аралығында АҚШ-тың оңтүстігінде болған бірнеше жарылыстарға кінәлі деп танылды. Бұл жарылыстар нәтижесінде екі адам қаза тауып, 100-ден астам адам жарақаттанды, соның ішінде 1996 жылғы Атлантада өткен жазғы Олимпиада ойындарындағы 100 жылдық Олимпиадалық паркте болған жарылыс та бар. Оның мәлімдеген себебі – "жаһандық социализм идеалдарына" және "кез келген сәтте аборт жасауға" қарсылығы болды, ол АҚШ үкіметі мұны қолдайды деп санайтын. Бес жыл бойы Рудольф ФБР-дің ең іздестірілген қашқындары тізіміне енген, бірақ 2003 жылы ұсталды. 2005 жылы соттан қашу және өлім жазасынан құтылу үшін Рудольф көптеген штаттық және федералдық кісі өлтіру қылмыстарына кінәлі екенін мойындады және бес өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасын алды. Қазіргі таңдағы күні ол Флоренс қаласының жанындағы ADX Флоренс қауіпсіздігі жоғары түрмесінде отыр.
Eric Robert Rudolph (born September 19, 1966), also known as the Olympic Park Bomber, is an American domestic terrorist convicted for a series of bombings across the Southern United States between 1996 and 1998, which killed two people and injured over 100 others, including the Centennial Olympic Park bombing at the 1996 Summer Olympics in Atlanta. His stated motive was an opposition to "the ideals of global socialism" and to "abortion on demand", both of which he claimed were condoned by the United States government. For five years, Rudolph was listed as one of the FBI Ten Most Wanted Fugitives until he was caught in 2003. In 2005, as part of a plea bargain, Rudolph pleaded guilty to numerous state and federal homicide charges and accepted four consecutive life sentences in exchange for avoiding a trial and a potential death sentence. He remains incarcerated at the ADX Florence supermax prison near Florence, Colorado.
Ерте өмір
Рудольф 1966 жылы Флорида штатының Мерит аралында дүниеге келген. Әкесі Роберт 1981 жылы қайтыс болғаннан кейін, ол анасы мен бауырларымен бірге Солтүстік Каролина штатының батысындағы Макон округіне қарасты Нантахалаға көшіп келді. Рудольф Нантахала мектебінде тоғызыншы сыныпты бітірді, бірақ содан кейін оқуын тастап, ағасы Дэниелмен бірге ағаш ұстасы болып жұмыс істеді. Рудольф 18 жасқа келгенде анасымен бірге Миссури штатындағы «Израиль шіркеуі» деп аталатын Христиандық сәйкестік орталығында болды. Рудольф GED аттестатын алғаннан кейін АҚШ армиясына қабылданып, Джорджия штатындағы Форт-Беннингтегі базалық дайындықтан өтті. Ол 1989 жылдың қаңтарында Кентукки штатының Форт-Кэмпбеллде 101-ші әуе шабуыл дивизиясында қызмет етіп жүргенде марихуана қолданғаны үшін әскерден босатылды. 1988 жылы, әскерден босатылуға бір жыл қалғанда, Рудольф Форт-Кэмпбеллдегі Әуе шабуыл мектебін бітірді. Ол маман/E-4 шеніне жетті. Рудольф жарылыс жасағанға дейін бірнеше ақ нәсілшіл ұйымдарға қосылған.
Rudolph was born in Merritt Island, Florida, in 1966. After his father Robert died in 1981, he moved with his mother and siblings to Nantahala, Macon County, in western North Carolina. Rudolph attended ninth grade at the Nantahala School but dropped out after that year and worked as a carpenter with his older brother Daniel. When Rudolph was 18, he spent time with his mother at a Christian Identity compound in Missouri known as the Church of Israel. After Rudolph received his GED, he enlisted in the U. S. Army, undergoing basic training at Fort Benning in Georgia. He was discharged in January 1989, due to marijuana use, while serving with the 101st Airborne Division at Fort Campbell, Kentucky. In 1988, the year before his discharge, Rudolph had attended the Air Assault School at Fort Campbell. He attained the rank of Specialist/E 4. Rudolph joined several white supremacist groups in the years before he perpetrated the bombings.
Бомбалау
29 жасында Рудольф 1996 жылғы жазғы Олимпиада кезінде, 1996 жылдың 27 шілдесінде Атлантадағы Ғасырлық Олимпиадалық паркте бомба жарып, оқиға жасады. Ол бомба жарылмай тұрып, екі рет 911 нөміріне анонимді қоңырау шалып, ескертпе берді. Жарылыстан бір көрермен қаза тауып, 111 адам жарақат алды. Оқиға орнына жүгіріп бара жатқан 40 жастағы түркиялық жаңалықтар операторы жүрек талмасынан көз жұмды. 1998 жылдың 29 қаңтарында Бирмингемдегі аборт клиникасында полиция қызметкері Роберт Сандерсон қаза болды, ол міндетте болмаса да, форма киіп күзетші болып жұмыс істеген, ал медбике Эмили Лайонс ауыр жарақат алды. Рудольфтің бомбаларында сынықтарды таратуға арналған шегелер болды.
At age 29, Rudolph perpetrated the Centennial Olympic Park bombing in Atlanta, which occurred on July 27, 1996, during the 1996 Summer Olympics. He made two anonymous 911 calls, warning about the bomb before it detonated. The blast killed one spectator and wounded 111 others. A 40 year old Turkish news cameraman suffered a fatal heart attack while running to the scene. and of an abortion clinic in Birmingham, Alabama on January 29, 1998, killing Birmingham police officer Robert Sanderson, who was off duty but working as security in uniform, and critically injuring nurse Emily Lyons. Rudolph's bombs contained nails, which acted as shrapnel.
Қашушы
Рудольфтің Алабамадағы жарылысқа қатысы бар екені алғаш рет 1998 жылдың 14 ақпанында Әділет департаменті Джеффри Тикал мен Джермейн Хьюз берген ақпарат бойынша анықталды. Тикал мен Хьюз Рудольфтің оқиға орнынан кететінін көрді, оның сыртқы түрін және көлігінің нөмірін еске алды. 1998 жылдың 14 қазанында ол Атланта мен Алабамадағы басқа да оқиғаларға қатысты күдікті деп танылды. 1998 жылдың 5 мамырында ол ФБР-дің "Ең ізделіп отырған он адам" тізіміне енген 454-ші қашқын болды. ФБР оны қарулы және өте қауіпті деп есептеді және оны ұстауға көмектесетін ақпарат үшін 1 миллион доллар сыйақы ұсынды. Ол бес жылдан астам уақыт Аппалач тауларында қашып жүрді, осы кезеңде федералдық және ерікті іздеу топтары аймақты жан-жақтан қарап шықты, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады. Рудольфтің отбасы оны қолдады және оның барлық айыптаулардан кінәсіз екеніне сенді. Олар тексерілді және бақылауға алынды. 1998 жылдың 7 наурызында Рудольфтің үлкен ағасы Дэниел радиалдық арамен сол қолын кесіп, бейнежазбаға түсірді, бұл ФБР мен бұқаралық ақпарат құралдарына "хабарлама жіберу үшін" жасалғандықтан, оның сөзінше. Кейін хирургтар қолын сәтті қайта тікелейді. Рудольфтің өзі жазғандарына сәйкес, ол Солтүстік Каролина штатындағы Чероки және Грэм округтерінің жанындағы Нантахала ұлттық орман паркінде, егершектер мен саламандрларды жинап, бақшалардан көкөністерді ұрлап, астық қоймасынан астық алып, Мёрфи қаласындағы қоқыс контейнерлерін қарап, қашқын өмірін өткізген.
Rudolph was first identified as a suspect in the Alabama bombing by the Department of Justice on February 14, 1998, following tips from two witnesses, Jeffrey Tickal and Jermaine Hughes. Tickal and Hughes observed Rudolph departing the scene and noted his appearance and truck license plate. He was named as a suspect in the other Atlanta and Alabama incidents on October 14, 1998. On May 5, 1998, he became the 454th fugitive listed by the FBI on the Ten Most Wanted list. The FBI considered him to be armed and extremely dangerous, and offered a $1 million reward for information leading directly to his arrest. He spent more than five years in the Appalachian wilderness as a fugitive, during which time federal and amateur search teams scoured the area without success. Rudolph's family supported him and believed he was innocent of all charges. They were questioned and placed under surveillance. On March 7, 1998, Rudolph's older brother, Daniel, videotaped himself cutting off his left hand with a radial arm saw in order to, in his words, "send a message to the FBI and the media." The hand was successfully reattached later by surgeons. According to Rudolph's own writings, he survived during his years as a fugitive by camping in the Nantahala National Forest near Cherokee and Graham Counties, in North Carolina, by gathering acorns and salamanders, pilfering vegetables from gardens, stealing grain from a grain silo, and raiding dumpsters in Murphy, North Carolina.
Қамауға алу және кінәсін мойындау
Рудольф 2003 жылғы 31 мамырда Солтүстік Каролина штатының Мерфи қаласында Мерфи полиция бөлімінің тәжірибесіз офицері Джеффри Скотт Постеллмен тұтқындалды. Постелл әдеттегі патрульде жүрген кезде бастапқыда қарақшылық болып жатқанын күдіктенді. Рудольф қарусыз болғандықтан тұтқындауға қарсылық көрсетпеді. Тұтқындалған кезде ол сақалын қырқып, мұртына түс берген, шашын қараға бояған, маскировкалық жакет, жұмыс киімдері және жаңа кроссовкалар киген еді. Федералдық билік 2003 жылғы 14 қазанда оған ресми айып тақты. Рудольфті бастапқыда Ричард С. Джаффе адвокаты қорғады. Джаффе бас тартқаннан кейін оны Джуди Кларк қорғады. 2005 жылғы сәуірде Әділет министрлігі Рудольфтің өлім жазасынан құтылу үшін оған тағылған барлық айыпты мойындауға келісімін бергенін хабарлады. ФБР оның Солтүстік Каролина ормандарында жасырған динамитін тапқаннан кейін келісім расталды. Динамиттің жасырын жерлерін көрсету оның сот келісімінің шарты болды. Ол өтініштерін 13 сәуірде Бірмингем және Атланта соттарында жеке өзі айтты. Рудольф өз әрекеттерін түсіндіретін мәлімдеме жасады; ол бомбалауды абортқа қарсы және гомосексуалдыққа қарсы терроризмді қолдау ретінде рационалдастырды. Өзінің мәлімдемесінде ол "үкіметті мені өлім жазасына кесу мақсатынан айырдым" және "менің үкіметпен келісімге келуім – менің тарапымнан тағылымдық шешім ғана, бұл мәселеде үкіметтің моральдық билігін заңдастырмайды және менің кінәмді мойындауға мүмкіндік бермейді" деді. Сот келісімінің шарты бойынша Рудольфке екі рет өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасы берілді. Ол 2005 жылғы 18 шілдеде 1998 жылы полицейді өлтіргені үшін екі рет мерзімі бітпейтін өмір бойына бас бостандығынан айырылды. 2005 жылғы 22 тамызда Атлантадағы бомбалаулар үшін де екі рет өмір бойына сотталды. Сол күні Рудольфті ADX Флоренс федералдық жоғары қауіпсіздік түрмесіне жіберді. Басқа да қамаудағылар сияқты, ол да күннің 23 сағатын бетон камерада жалғыз өткізеді. Рудольф 2021 жылы жазасының бір бөлігін күштен шығаруға тырысты, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады.
Rudolph was arrested in Murphy, North Carolina, on May 31, 2003, by rookie police officer Jeffrey Scott Postell of the Murphy Police Department while Rudolph was looking through a dumpster behind a Save A Lot store at about 4:00a. m. Postell, on routine patrol, had initially suspected a burglary in progress. Rudolph was unarmed and did not resist arrest. When arrested, he was clean shaven with a trimmed mustache, had dyed black hair and wore a camouflage jacket, work clothes, and new sneakers. Federal authorities charged him on October 14, 2003. Rudolph was initially defended by attorney Richard S. Jaffe. After Jaffe withdrew, he was represented by Judy Clarke. In April 2005, the Department of Justice announced that Rudolph had agreed to a plea bargain under which he would plead guilty to all charges he was accused of in exchange for avoiding the death penalty. The deal was confirmed after the FBI found of dynamite he had hidden in the forests of North Carolina. His revealing the hiding places of the dynamite was a condition of his plea agreement. He made his pleas in person in Birmingham and Atlanta courts on April 13. Rudolph released a statement explaining his actions; he rationalized the bombings as serving the cause of anti abortion and anti gay terrorism. In his statement, he claimed that he had "deprived the government of its goal of sentencing me to death," and that "the fact that I have entered an agreement with the government is purely a tactical choice on my part and in no way legitimates the moral authority of the government to judge this matter or impute my guilt." The terms of the plea agreement were that Rudolph would be sentenced to four consecutive life terms. He was sentenced July 18, 2005, to two consecutive life terms without parole for the 1998 murder of a police officer. He was sentenced for his bombings in Atlanta on August 22, 2005, receiving two consecutive life terms. That same day, Rudolph was sent to the ADX Florence Supermax federal prison. Like other Supermax inmates, he spends 23 hours per day alone in his concrete cell. Rudolph unsuccessfully tried to have part of his sentence vacated in 2021.
Көңіл көтеру
Рудольф бомбалаулар үшін тұтқындалғаннан кейін, «Вашингтон пост» газеті ФБР-дің пікірінше, Рудольфтің «еуропалық ақ нәсілділер – Құдайдың таңдаған халқы, Израильдің жоғалған тайпаларының тікелей ұрпақтары» деп санайтын «Христиандық сәйкестік» қозғалысымен ұзақ байланыста болғанын хабарлады. Christian Identity – ақ нәсілділер емес адамдардың құтқарылуы мүмкін емес деген көзқарас ұстанатын ақ нәсілділерді жоғары қоятын қозғалыс. Сол мақалада «Вашингтон пост» кейбір ФБР тергеушілерінің Рудольфтің түнгі клуб пен аборт клиникасындағы бомбалауларға жауапкершілікті мойындаған хаттар жазғанын мәлімдеді. Рудольф басқа жазбаларында да Киелі кітаптан үзінділер келтіріп, абортқа қарсылығына діни себептер келтірді. «Харпер» журналы оны «христиандық террорист» деп атады. «Америка дауысы» Рудольфтің «христиандық сенімді пайдаланып, нәсілдік және әлеуметтік тазалықты құруға тырысу» ретінде қарастырылуы мүмкін екенін хабарлады. 2004 жылы Майкл Шермер мен Деннис Макфарланд Рудольфтің оқиғасын «Америкадағы діни экстремизмнің» мысалы ретінде қарастырып, оның танытқан құбылыстың «отаршыл топтардың қамқорлығында біріккен кезде әсіресе күшті» екенін ескертті. 2003 жылы «Антидиффамация лигасы» «Интернеттегі экстремистік пікірлер Рудольфті «батыр» деп мақтап, жек көруші топтардың жақтастары оның жасаған бомбалауларына ұқсас әрекеттер жасауға шақырып жатыр» деп мәлімдеді. Рудольф түрмеден анасына жазған хатында: «Көптеген жақсы адамдар маған ақша мен кітаптар жіберіп тұрады. Олардың көпшілігі, әрине, өз мақсатымен келеді, көбінесе менің жаныма құтқарушы болуды көздейтін қайта туылған христиандар. Менің ойымша, менің осы жерде болуым себебімен, мен құтқарылуға мұқтаж «күнәкар» екенімді есептейді және маған көкке билет беруге дайын. Мен олардың қайырымдылығын бағалаймын, бірақ олардың жоғарыдан қарауын шыдамаймын. Олар өте жақсы, бірақ мен Ницшені Киелі кітаптан артық көретінімді айтқым келмейді». Оның анасы мұны оның католик дінінен бас тартуы емес, оның зиялылық жағының көрінісі деп санайды. Рудольф: «Шындығында, мен христианмын». Рудольф өзінің іс-әрекеттеріне өкініш білдірмей, сот алдындағы мәлімдемесінде аборт жасайтындарға қарсы әрекеттерін «адамгершілік міндет» деп атады. «Мен өмір бойына түрмеге келуіммен, «мен жақсы күрестім, өмірімді аяқтадым, сенімімді сақтадым» екенін білемін», – деді Рудольф, жазбалардан үзінді келтіре отырып. Рудольф «Ақ өтірік: аборт, евгеника және расизм» атты еңбегінде католицизмге деген құрметін білдірді.
After Rudolph's arrest for the bombings, The Washington Post reported that the FBI considered Rudolph to have "had a long association with the Christian Identity movement, which asserts that Northern European whites are the direct descendants of the lost tribes of Israel, God's chosen people." Christian Identity is a white supremacist movement which holds the view that those who are not white Christians cannot be saved. In the same article, the Post reported that some FBI investigators believe that Rudolph may have written letters in which he claimed responsibility for the nightclub and abortion clinic bombings on behalf of the Army of God, a group that sanctions the use of force to combat abortions and is associated with Christian Identity. In other written statements, Rudolph has cited biblical passages and offered religious motives for his militant opposition to abortion. Harper's Magazine referred to him as a "Christian terrorist." The Voice of America reported that Rudolph could be seen as part of an "attempt to try to use a Christian faith to try to forge a kind of racial and social purity." Writing in 2004, authors Michael Shermer and Dennis McFarland saw Rudolph's story as an example of "religious extremism in America," warning that the phenomenon he represented was "particularly potent when gathered together under the umbrella of militia groups". The Anti Defamation League noted in 2003 that "extremist chatter on the Internet has praised Rudolph as 'a hero' and some followers of hate groups are calling for further acts of violence to be modeled after the bombings he is accused of committing." In a letter to his mother from prison, Rudolph has written, "Many good people continue to send me money and books. Most of them have, of course, an agenda; mostly born again Christians looking to save my soul. I suppose the assumption is made that because I'm in here I must be a 'sinner' in need of salvation, and they would be glad to sell me a ticket to heaven. I do appreciate their charity, but I could really do without the condescension. They have been so nice I would hate to break it to them that I really prefer Nietzsche to the Bible." His mother would state she saw this as evidence of his intellectual side, not as a denial of his Catholic faith. Rudolph has said, "The truth is I am a Christian". Rudolph remained unrepentant for his actions and, in a statement before the court, called his acts against abortion providers a “moral duty.” “As I go to a prison cell for a lifetime, I know that ‘I have fought a good fight, I have finished my course, I have kept the faith,’” Rudolph said, quoting scripture. In his work "White Lies: Abortion, Eugenics, And Racism" Rudolph expresses his admirations towards Catholicism.
Түрмедегі жазбалар
Рудольфтің зорлық-зомбылықты және соғыс әрекеттерін қолдайтын эсселері "Құдай армиясы" атты абортқа қарсы белсенділердің бірі тарапынан интернетке жарияланды. Құрбандар Рудольфтің хабарламаларының мазалаушылық екенін және зорлық-зомбылықты тудыруы мүмкін екенін айтса да, түрме олардың жариялануын шектеуге шамасы келмейді, деді Элис Мартин. Ол Рудольф Алабамадағы жарылыс ісі бойынша сотталған кезде Алабама штатының Солтүстік округінің АҚШ прокуроры болған. "Түрмедегі адам сөз бостандығынан айырылмайды", - деді ол. 2013 жылдың 8 сәуірінде Алабама блогында жарияланған мақалада Рудольфтің "Between the Lines of Drift: The Memoirs of a Militant" атты кітабы оның інісінің көмегімен 2013 жылдың ақпан айында Lulu.com баспасынан шыққандығы айтылды. 2013 жылдың сәуір айында АҚШ Бас прокуроры Рудольфтің Алабама штатына 1 миллион долларлық өтемақы төлеуіне көмектесу үшін 200 доллар тәркіледі. Кітап содан бері қайта басылып, "Құдай армиясы" веб-сайтында қолжетімді болды.
Essays written by Rudolph that condone violence and militant action have been published on the Internet by an Army of God anti abortion activist. Although victims maintain that Rudolph's messages are harassment and could incite violence, the prison can do little to restrict their publication, according to Alice Martin, who was the United States Attorney for the Northern District of Alabama when Rudolph was prosecuted for the Alabama bombing. "An inmate does not lose his freedom of speech," she said. As reported in an April 8, 2013, Alabama blog article, Rudolph's book Between the Lines of Drift: The Memoirs of a Militant was published, with help from his brother, by Lulu. com in February 2013. In April 2013, the U. S. Attorney General seized $200 to help pay off the $1 million that Rudolph owes in restitution to the state of Alabama. The book has since been republished and has been made available through the Army of God website.
Танымал мәдениетте
Шығармашылық көріністе Рудольф драмалық антологиялық серияның 2-ші маусымында басты қарсыласы ретінде бейнеленеді. Оны 2019 жылғы «Ричард Жюэлл» фильмінде Эрик Менденхолл сомдады.
In a fictionalized portrayal, Rudolph appears as the primary antagonist in season 2 of the drama anthology series Manhunt. He is portrayed by Eric Mendenhall in the 2019 film Richard Jewell.