Commodore CDTV: Мультимедиялық ойын консолі және тарихы

Кіріспе

CDTV (Commodore Dynamic Total Vision, кейін Compact Disc Television деген сөздің кері акронымы ретінде қарастырылған) – үйге арналған мультимедиалық ойын-сауық және бейне ойын консолі, қосымша құрылғылардың көмегімен толыққанды жеке компьютерге айналуға мүмкіндік береді. Ол Commodore International компаниясымен әзірленген және 1991 жылдың сәуір айында таныстырылды.

Сипаттама және сын-тегiн

CDTV негізінен CD-ROM дискісі және қашықтан басқару пульті бар Commodore Amiga 500 үй компьютері. Опциялық пернетақта, тышқан және дискета жетегі арқылы ол стандартты Amiga-ның мүмкіндіктерін алды. Commodore бұл құрылғыны мультимедиалық құрылғы ретінде сатты. Осылайша, ол Philips CD-i сияқты нарыққа бағытталды. Мультимедиалық құрылғыларға деген сұраныс күткендей болмады, және екі құрылғы да коммерциялық сәттілікке жете алмады. CDTV толығымен Amiga аппараттық базасында құрылғанмен, ол қатаң түрде CDTV ретінде сатылды, өнім брендінен Amiga атауы алынып тасталды. Commodore компаниясы CDTV-ді 1990 жылдың жазында Чикагода өткен Consumer Electronics Show көрмесінде таныстырып, жыл соңына дейін 100 бағдарламалық атаумен шығаруға уәде берді. Өнім 1991 жылдың наурыз айында Солтүстік Америкада (CES Las Vegas) және Ұлыбританияда (World of Commodore 1991, Earls Court, Лондон) дебют жасады. CDTV құрылғысы, қашықтан басқару пульті және екі бағдарламалық қамтамасы үшін 499 фунт стерлингке сатылды. АҚШ-та құрылғының бағасы 999 доллар болды. 1990 жылы Computer Gaming World журналы Commodore-дің тұтынушылар мен әзірлеушілер арасында жаман репутацияға ие екенін айтты, "өткендегі клиенттік және техникалық қолдаудың нашар деңгейін" атап көрсетті. Компания Amiga әуесқойларының журналдарын негізгі жарнама арнасы ретінде таңдады, бірақ Amiga қауымдастығы CDTV-ден бас тартып, Amiga үшін CD-ROM жетегін күтті, ол ақырында A570 моделінде іске асырылды. Бұл CDTV сатуын одан әрі төмендетті, себебі A570 жетегімен жабдықталған A500 электронды жағынан CDTV-мен бірдей болды және нәтижесінде CDTV бағдарламалық қамтамасын іске қоса алды, сондықтан Amiga иесінің CDTV сатып алуға қызығушылығы болмады. Дегенмен, CDTV-ді жақтаған Нолан Бушнелл жүйенің жоғары бағасы оның нарықта сәтсіздікке ұшырауының басты себебі екенін айтты: "Елеулі көлемде тауарды одан да қымбатқа сату өте қиын. Мен 100 мың данасын басымнан айналдырып сата аламын деп ойладым. Бұл оңай болады деп есептедім. Сіздерге айта аламын, АҚШ-та біз сатқан бірліктердің саны көздеріңізге жас келтірмейтіндей аз болды". CDTV AmigaOS 1.3 жүйесімен бірге келді, ал сол кезде бірге шығарылған, әлдеқайда жетілдірілген және қолдануға ыңғайлы 2.0 нұсқасы қолданылмады. Айта кетейік, CDXL бейне форматы негізінен CDTV үшін әзірленген, бұл оны CD-ROM дискісінен тікелей бейне ойнату мүмкіндігін ұсынатын ең алғашқы тұтынушы жүйелерінің біріне айналдырды. 1994 жылы Computer Gaming World журналы CDTV-ді Commodore үшін "сәтсіздік" деп сипаттады. Компания кейін жақсартылған және төмен бағаланған CDTV II құрылғысын жасады, бірақ ол ешқашан шығарылмады. Commodore 1993 жылы Amiga CD32 құрылғысын шығарумен CDTV өндірісін тоқтатты, ол да негізінен Amiga аппараттық базасында құрылған (бұл жағдайда жаңа Amiga 1200), бірақ нарықтық бағыты ойын индустриясы болды. 2021 жылдың желтоқсанында CDTV (2.35) үшін ресми емес тегін ROM жаңарту шығарылды, ол 68030 үдеткіш тақталарымен және 32 биттік жылдам жадпен үйлесімділікті қамтамасыз етеді, CDTV емес атауларды жүктеуге мүмкіндік береді, қателерді жояды және 2.7 және 2.30 ROM-дарында жоғалған бірнеше мүмкіндіктерді қалпына келтіреді. Авторлық құқықтар себебімен жеке ROM жапсырма түрінде таратылады. Commodore CDTV Германияда 25 800 дана, ал Ұлыбританияда шамамен 29 000 дана сатылған.

The CDTV is essentially a Commodore Amiga 500 home computer with a CD ROM drive and remote control. With the optional keyboard, mouse, and floppy disk drive, it gained the functionality of the regular Amiga. Commodore marketed the machine as an all in one multimedia appliance. As such, it targeted the same market as the Philips CD i. The expected market for multimedia appliances did not materialize, and neither machine met with any real commercial success. Though the CDTV was based entirely on Amiga hardware, it was marketed strictly as a CDTV, with the Amiga name omitted from product branding. Commodore announced the CDTV at the summer 1990 Consumer Electronics Show in Chicago, promising to release it before the end of the year with 100 software titles. The product debuted in North America in March 1991 (CES Las Vegas) and in the UK (World of Commodore 1991 at Earls Court, London). It was advertised at £499 for the CDTV unit, remote control and two software titles. The device was released in the United States for $999. In 1990 Computer Gaming World stated that Commodore had a poor reputation among consumers and developers, citing "abysmal record of customer and technical support in the past". The company chose Amiga enthusiast magazines as its chief advertising channel, but the Amiga community on the whole avoided the CDTV in the expectation of an add on CD ROM drive for the Amiga, which eventually came in the form of the A570. This further hurt sales of the CDTV, as an A570 equipped A500 was electronically the same as a CDTV and, consequently, could run CDTV software, so there was very little motivation for an Amiga owner to buy a CDTV. However, Nolan Bushnell, one of the chief endorsers of the CDTV, argued the system's high price alone was enough to explain its market failure: " it's very difficult to sell significant numbers of anything at more than I felt that I could sell a hundred thousand of something that costs standing on my head. I thought that it would be a no brainer. And I can tell you that the number of units that we sold in the U. S. at you could put in your eye and not draw tears." The CDTV was supplied with AmigaOS 1.3, rather than the more advanced and user friendly 2.0 release that was launched at around the same time. Notably, the CDXL motion video format was primarily developed for the CDTV, making it one of the earliest consumer systems to allow video playback directly from CD ROM. By 1994 Computer Gaming World described the CDTV as a "fiasco" for Commodore. Though the company later developed an improved and cost reduced CDTV II, it was never released. Commodore discontinued the CDTV in 1993 with the launch of the Amiga CD32, which again was substantially based on Amiga hardware (in this case the newer Amiga 1200) but explicitly targeted the games market. In December 2021 an unofficial free ROM update was released for CDTV (2.35), which brings compatibility with 68030 accelerator boards and 32 bit Fast RAM, allows non CDTV titles to boot, fixes bugs and restores several features that were lost in the 2.7 and 2.30 ROMs. Because of copyright reasons the custom ROM is distributed in patch form. The Commodore CDTV is reported to have sold 25,800 units in Germany, and around 29,000 units in the UK.

Дизайн

CDTV негізгі жеке компьютер ретінде емес, медиа құрылғысы ретінде жоспарланған. Сондықтан, оның корпусының өлшемдері мен дизайны сол кездегі көптеген үй стерео жүйелерінің компоненттеріне ұқсас болды және инфрақызыл қашықтан басқару пультімен бірге келді. Сол сияқты, ол бастапқыда пернетақта мен тышқансыз сатылды (оларды бөлек сатып алуға болады, кейіннен машинамен бірге жиынтықта ұсынылды). CDTV бұрынғы Amiga жүйелерінде қолданылған технология негізінде құрылған, бірақ стандартты жабдық ретінде бір жылдамдықты CD-ROM дискісі және дискета жетегі болмады.