Кіріспе

Сирияның Байланыс министрлігі Сириядағы интернетке қатысты үкіметтік билікті сақтап тұрады. Сириядағы азаматтық соғыстан бұрын Сириядағы телекоммуникациялар баяу либерализацияға қарай жылжыды, бірқатар лицензиялар берілді және Интернет қызмет көрсету нарығында қызметтер іске қосылды. Бұл бастама үкіметтің 2010 жылға дейін нарықтарды либерализациялау туралы Еуропалық Одаққа берген уәдесінен кейін либерализацияға деген көзқарасының өзгеруін көрсетті. Барлық басқа байланыс түрлерін мемлекеттік оператор – Syrian Telecom (STE) қамтамасыз етеді. 2009 жылы пайдаланылған стационарлық телефондар: 4 069 000. 2009 жылы пайдаланылған ұялы телефондар саны: 11 696 000. Сирия Таяу Шығыс аймағындағы 14 елдің ішінде 13-ші орында, Ирактан (59,6%) ғана кейін және Йеменнен (25,9%) алда. Интернет пайдаланушылардың саны 2016 жылдан бері қарқынды өсіп келеді:

| Жыл | Интернет пайдаланушылар | Халықтың % |
|---|---|---|
| 2000 | 30 000 | 0,2% |
| 2002 | 220 000 | 1,2% |
| 2005 | 800 000 | 4,2% |
| 2009 | 3 565 000 | 16,4% |
| 2010 | 3 935 000 | 17,7% |
| 2011 | 4 469 000 | 19,8% |
| 2016 | 5 502 250 | 29,6% |
| 2021 | 8 500 000 | 46,5% |

Интернет алғаш рет 1998 жыл шамасында пайда болды. 1998 жылдың шілдесіне қарай Сирия үкіметінің 35 органы интернетке қосылды. 2010 жылы Сирияда 420 интернет-хост болды, бұл әлемдегі 231 елдің ішінде Сирияны 187-орынға қойды. Сирияда ADSL қызметі 2003 жылдан бері қолжетімді. Дегенмен, ADSL барлық жерде қолжетімді емес, ал қолжетімді болған жағдайда, жергілікті телекоммуникациялық компанияда дереу қосу үшін жеткілікті порттар болмауы мүмкін. 2009 жылға дейін кеңжолақты интернетке қол жеткізу Сирия халқының 0,2%-дан азына жетті. 3G сымсыз интернет барлық ірі қалаларда, сондай-ақ маңызды туристік қалаларда қолжетімді. 2.5G EDGE сымсыз интернеті ұялы байланыс операторлары SyriaTel және MTN арқылы қолжетімді. Сымсыз интернетке ұялы байланыс операторларынан сатып алынған USB-модем арқылы қол жеткізіледі. Сонымен қатар, ұялы телефондарда пайдалануға арналған 3G SIM-карталарды деректер пакетімен бірге сатып алуға болады. Алайда, қазіргі уақытта деректерді тек WCDMA телефондары ғана қолдайды. Көптеген интернет-кафелер арқылы жоғары жылдамдықты интернетке де қол жеткізуге болады.

Интернет-цензура

Сирияда интернет-сүзгілеу саяси және интернет құралдары салаларында кең таралған, ал әлеуметтік және қақтығыстар/қауіпсіздік салаларында таңдамалы болғандығы 2009 жылдың тамызында OpenNet Initiative ұйымымен анықталды. Сирия 2006 жылдан бері "Шекарасыз репортерлер" ұйымының "Интернетке қарсы жау" тізіміне енген, бұл тізім сол жылы құрылған. 2009 жылы Журналистерді қорғау комитеті Сирияны блогерлер үшін ең қолайсыз он елдің қатарына қосып, Сириядағы онлайн жазушылардың қамауға алынуы, мазақталуы және шектеулерге тап болуы туралы мәлімдеді. Сирия саяси себептермен веб-сайттарды жауып, оларға кіретін адамдарды тұтқындады. Сирия үкіметі интернетті пайдалануды тығыз бақылап, "өз пікірін білдіргені немесе ақпарат таратқаны үшін" азаматтарды ұстайды. Нақты емес және кең ауқымды заңдар мемлекеттік органдардың теріс пайдалануына мүмкіндік береді және интернет пайдаланушыларын өзін-өзі цензуралауға және мемлекеттік органдардың ұстау үшін негіз болатын түсініксіз себептерден сақтану үшін өзін-өзі бақылауға итермелейді. 2011 жылдың ақпан айында Сирия YouTube, Facebook және Twitter-ді сүзгілеуді тоқтатты. Интернет-протокол арқылы дауыс беру (VoIP) толығымен бұғатталған және оны айналып өту үшін прокси-сервер немесе виртуалды жеке желі (VPN) қажет. Дегенмен, стандартты емес сессияны бастау протоколы (SIP) порттарын пайдаланатын VoIP операторлары Сирияның прокси-сервері арқылы жұмыс істей алады. Интернет-кафелер, кең таралған және ақылы түрде көпшілікке қолжетімді, бұғатталған сайттарға кіру үшін пайдаланылуы мүмкін. Алайда, интернет-кафелерге қосымша шектеулер қойылды, барлық интернет-орталықтар қауіпсіздік қызметтерінен жұмыс істеуге рұқсат алуға міндетті, клиенттерінің интернеттегі әрекеттері туралы толыққанды жазбаларды сақтауы керек, және бұғатталған контентке кіргені үшін адамдар тұтқындалды.

Сирияда Интернет желісі бұзылды

2012 жылы Сирия мен сыртқы әлем арасындағы интернет байланысы 2012 жылдың 29 қарашасынан бастап тоқтағандай болды. Бұл Сирия ішіндегі қарсыластардың күшті қызметімен бірге орын алды. Cloudflare компаниясының бас директоры Мэтью Принс оқиғаға дейін Сирияның Тартустағы үш теңіз асты коммуникациялық кабельі және Түркия арқылы өтетін төртінші құрлықтық кабель Сирияны интернетке қосып тұрғанын мәлімдеді. Алайда, 2014 жылдың тамызында Эдвард Сноуденмен болған сұхбатта, Сириядағы интернет тоқтауы АҚШ Ұлттық қауіпсіздік агенттігінің (NSA) елдің ірі интернет-провайдерлерінің (ISP) бірінің негізгі маршрутизаторына зиянды бағдарламаны орнатуға жасаған сәтсіз әрекетімен байланысты екені айтылды.