Кіріспе
Ярмут – Канаданың Жаңа Шотландия провинциясының оңтүстік-батысындағы қала. Портты қала, оның өнеркәсіптеріне балық аулау және туризм жатады. Бұл "Bay Ferries" компаниясы жүзеге асыратын Мэн штатының Бар-Харбор қаласына қатынайтын паром қызметінің соңғы аялдамасы.
Тарих
Бастапқыда Микмак тайпасы қоныстанған бұл аймақ, Жаңа Шотландия түбегінің ұшында орналасқандықтан "Кеспонгвитт" – "Жердің соңы" деп аталған.
Еуропалық қоныстану
Бұл аймақты 1604 жылы Самуэль де Шамплен зерттеп, оны "Форшу мүйісі" деп атады, яғни "екіге бөлінген немесе тілімделген мүйіс". Бұл жағалауға алғашқы қоныс тепкен еуропалықтар француз акадиандары болды. Олар 1600 жылдардың ортасында "Тебуке" деп аталған шағын балық аулау поселкесін құрды, ал 1750 жылы халық саны 50 адамды құрады. Жеті жылдық соғыс кезінде 1759 жылы Жаңа Англия плантаторлары қазіргі Ярмут қаласына қоныстанды; жер берілгендер Массачусетс штатының Ярмут қаласынан келді және олар өздерінің бұрынғы мекенінің атымен Ярмутқа ат қоюды сұрады. Ярмут 1761 жылдың 9 маусымында Сандвичтен (Массачусетс штаты) үш отбасыны әкелген кеме келген кезде құрылды. Кемеде Сийл Лендерс, Эбенезер Эллис және Мозес Перри отбасылары болды. Америка революциясы кезінде Ярмуттың кейбір тұрғындары көтеріліске көңіл білдірді. Соғыстан кейін 1767 жылы Гранд-Пре аймағынан шыққан және жер аударылудан оралған акадиандар Ярмут аймағына қоныстанды.
Америка революциясы
Ярмаут қаласының көптеген тұрғындары американдық патриоттарды қолдады. 1775 жылғы Ярмаутқа жасалған шабуыл кезінде американдық каперлердің шабуылдарына қарамастан, тұрғындар 1777 жылғы шайқастан кейін американдық тұтқындарды жасырып, қорғады. Америка революциясынан кейін 1785 жылы көптеген Біріккен Империяның адалдары келді.
Кеме жасау
19 ғасыр бойы қала ірі кеме жасау орталығы болды, бір кезде әлемдегі басқа порттарға қарағанда жан басына шаққандағы тоннажы ең көп болды. 1874 жылдан 1885 жылға дейін Ярмут Канададағы екінші ірі тіркеу порты болды, алғашқысы – Жаңа Брунсвик штатындағы Сент-Джон порты. 1878 жылы Ярмуттың тоннажы 453 кемеге жетіп, жалпы көлемі 166 623 тоннаны құрады, ал 1879 жылы қалада Канададағы екінші ең үлкен тіркелген тоннаж болды. Осы кезде Ярмут кемелері әлемдегі көптеген ірі порттарда кездесті, оның ішінде батыл экипаждарымен танымал кемелер де болды, мысалы, 1861 жылғы Research кемесі және үлкен өлшемдерімен ерекшеленетін 1884 жылғы County of Yarmouth кемесі – Канадада салынған ең ірі ағаш корпусты кемелердің бірі. 1832 жылы (Джон Эрикссонның патентына дейін 4 жыл бұрын) Ярмут теңіз капитанының ұлы Джон Патч алғашқы заманауи бұрандалы кемені жасап шығарды. 1833 жылдың жазында Ярмут портында демонстрацияланған Патч сол жылы патент алуға тырысты, бірақ бұрандасын жетілдіруді жалғастырды және 1849 жылы американдық патент алды, ол американдық ғылыми қауымдастықта мақтауға ие болды. Дегенмен, 1849 жылға қарай бұрандалы пропеллердің бірнеше бәсекелес нұсқалары пайда болды. Патч ешқашан ақша немесе танылғандыққа ие болған жоқ және 1861 жылы Ярмут қаласында кедей күйде қайтыс болды. Ярмут қаласы 1890 жылдың 6 тамызында құрылды. Бейкердің бу кемелері 1900 жылға дейін Ярмут пен Бостон арасында жүріп тұрды, содан кейін компанияны Доминион Атлантик темір жолы сатып алды. DAR және Halifax and Southwestern Railway Ярмутқа келген жолаушыларға Нью-Йорк пен Бостонға жүретін бу кемелерімен байланыс ұсынды. 1939 жылы Ярмуттың Сауда теңіз институтының сарапшылары Батыс әлеміндегі алғашқы әйел кеме капитаны Молли Кулға магистрлік диплом беріп, теңіз тарихында жаңа бет ашты. Ярмут пен Бостон / Нью-Йорк арасындағы бу кемелерімен байланысты Eastern Steamship Lines жүзеге асырды, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін тоқтатылды; SS Yarmouth Castle осы бағытта жүрген көптеген кемелердің бірі болды. Соғыс аяқталғаннан кейін бірнеше жыл өткен соң қызмет қайта жаңғыртылды, бұл жолы сол компанияға тиесілі S. S. Yarmouth кемесімен. Бұл қызмет 1950 жылдардың ортасына дейін жалғасты, содан кейін M. V. Bluenose кемесімен ауыстырылды.
CNR, CN Marine және Marine Atlantic
Соғыстан кейін Батыс Новая Шотландияның экономикасы жақсарғанда, жыл бойы күнделікті қызмет көрсету қажеттігі анық болды. Бұл қызмет Новая Шотландия мен АҚШ арасындағы тауарлардың тасымалын жылдамдату үшін қажет еді. Жолаушылар трафигіне деген сұраныс та артты. Осыдан Новая Шотландияның оңтүстік-батыс азаматтары федералды үкіметпен кең ауқымды лоббилеу жұмыстарын жүргізуге мәжбүр болды, мақсаты – Ярмут пен Жаңа Англиядағы портты байланыстыратын Мэн шығанағында паром қызметін құру. 1949 жылы Канаданың теңіз комиссиясы АҚШ-тағы портпен байланысатын паром қызметін зерттеуді бастады. Бостонға немесе Нью-Йоркке дәстүрлі қызметті қайта жандандыру туралы пікір таластарынан кейін, күш-жігерді Ярмуттан Мэн штатының Бар-Харбор портына бағыттауға шешім қабылданды. 1954 жылы федералды үкімет Davie Shipbuilding компаниясымен MV Bluenose кемесін салуға келісімшарт жасады, ол 1955 жылы суға түсіріліп, 1956 жылы Канаданың Ұлттық темір жолының (CNR) басқаруымен, ал кейіннен (1977-1982 жж.) CN Marine деп аталған федералды мемлекеттік корпорацияның басқаруымен қызметке кірісті. 1978 жылы CN Marine компаниясы MV Marine Evangeline кемесімен Ярмуттан Мэн штатының Портленд портына қызмет көрсетуді бастады. 1982 жылы ескі Bluenose кемесі Бар-Харбор қызметінен алынып, сатылды. CN Marine оны MV Stena Jutlandica жаңа кемесімен ауыстырды, ол туризмді насихаттау материалдарында шатасуды болдырмау үшін MV Bluenose деп қайта аталды. 1986 жылы CN Marine мемлекеттік корпорация Marine Atlantic болып қайта ұйымдастырылды, ал 1997 жылы федералды үкімет Мэн шығанағындағы паром қызметін қаржылық тұрғыдан қолдауды тоқтатуға шешім қабылдады және маршрутты пайдалану үшін жеке сектордағы паром компанияларынан ұсыныстар сұрады.
Lion Ferry, Fundy Cruises принсі, Scotia Prince Cruises
Соғыстан кейінгі автомобильдік туризмнің өркендеуі провинциялық үкіметті Жаңа Англиямен қосымша паром қызметін дамытуға итермеледі. Бұл аймақтың 18 ғасырдан бері теңіз арқылы байланысқан, көптеген отбасылық байланыстары бар және 20 ғасырдың бірінші жартысында олардың саны одан да артқан. 1970 жылы CNR компаниясы басқаратын MV Bluenose қызметіне Lion Ferry компаниясы басқаратын MS Prince of Fundy қосылды. Бұл кеме Ярумот пен Портленд, Мэн қалаларын байланыстырды. 1973 және 1976 жылдар аралығында қызмет MS Bolero кемесімен толықтырылды, бірақ 1976 жылы екі кеме де MS Caribe кемесімен ауыстырылды. Lion Ferry компаниясы Ярумоттың екінші паром қызметін Prince of Fundy Cruises компаниясына сатты, ол MS Stena Olympica кемесін сатып алып, оны MS Scotia Prince деп атады. 2000 жылы қызмет тағы бір меншік иесіне өтті және Scotia Prince Cruises деп қайта аталды. 2004 жылы компания Портленд қаласының меншігіндегі Портленд терминалында зиянды саңылауды анықтады, нәтижесінде 2005 жылғы маусым жойылды. Портленд қаласы кейіннен компаниямен жасалған жалға алу шартын бұзды және Scotia Prince Cruises компаниясын шығарып тастады, осылайша бұл паром қызметі тоқтатылды.
Бей Ферри
1997 жылы Bay Ferries, Northumberland Ferries Limited компаниясының еншілес кәсіпорны, АҚШ федералды үкіметінің Мэн шығанағындағы паром қызметіне конкурста жеңіс бұйырды. Тек қана операциялық лицензия және Yarmouth және Bar Harbor қалаларындағы федералды үкіметке тиесілі паром терминалдарының негізгі пайдаланушысы болу құқығы берілді; қызмет федералды үкіметтен ешқандай субсидия алмады. Bay Ferries MV Bluenose кемесін Marine Atlantic компаниясынан сатып алып, оны сатуға дейін 1997 жылғы маусымның қалған бөлігінде пайдаланды. 1998 жылы Bay Ferries Солтүстік Америкадағы алғашқы жоғары жылдамдықты катамарандық жолаушылар мен көлік тасымалын жүзеге асыратын паром қызметін іске қосты, ол үшін Incat компаниясынан HSC Incat 046 кемесін сатып алып, Yarmouth – Bar Harbor паром қызметін кеңейтуге белсенді түрде күш салды. 1990 жылдар бойы Оңтүстік-Батыс Новая Шотландиядағы паром қызметтері нарығына солтүстік Новая Шотландия және Оңтүстік Нью-Брансуиктегі төрт жолақты тас жолдардың кеңейтілуі қауіп төндірді, сондықтан паром сапарының уақыты қысқартылса, Yarmouth – Bar Harbor паром қызметі нарықтағы үлесін сақтай алады деген болжам жасалды. "The Cat" деп таныстырылған паром қызметін пайдалану Bay Ferries компаниясының инвестициялары мен жоғары жылдамдықты, супер заманауи катамаранға отырудың жаңалығының арқасында едәуір өсті. 2002 жылы Bay Ferries HSC Incat 046 кемесін үлкенірек HSC The Cat кемесімен алмастырды, ол да "The Cat" деп сатылды. 2003 жылдан бастап Bay Ferries қыс айларында Кариб теңізінде HSC The Cat кемесімен қызмет көрсетуді бастады. 2004 жылы Scotia Prince Cruises компаниясы ұсынған қызмет тоқтатылғаннан кейін Bay Ferries 2006 жылы HSC The Cat кемесімен Yarmouth пен Портленд қалалары арасында, Bar Harbor қаласымен қатар қызмет көрсетуді бастады; ескі Портленд паром терминалы жаңа салынған Ocean Gateway International Marine Passenger Terminal-мен алмастырылды. Новая Шотландияға американдық туристер ағынының төмендеуіне және отын бағасының рекордтық деңгейге жеткеніне байланысты Bay Ferries Мэн шығанағындағы паром қызметі үшін федералды және провинциялық үкіметтерден субсидия сұрады. Федералды үкімет субсидия беруден бас тартты, себебі ол 1997 жылы осындай қызметтерді ұйымдастырудан бас тартқан болатын. Алайда, провинциялық үкімет операциялық шығындарды өтеу үшін субсидия ұсынды, ол 2007, 2008 және 2009 жылдары берілді. 2009 жылы провинциялық үкімет субсидияны тоқтатты, ал Bay Ferries 2009 жылдың желтоқсанында паром қызметін тоқтатып, кемені сатты.
Nova Star Cruises компаниясы
2013 жылы провинциялық үкімет Ярмут-Майн паромдық қызметін қайта іске қосу бойынша ұсыныстарды қабылдау туралы хабарлама жариялады, онда сәтті аяқтаған компания 7 жыл ішінде 21 миллион доллар көлемінде субсидия алатыны айтылды. 2013 жылдың қыркүйегінде Nova Star Cruises компаниясының ұсынысқа ие болғаны жарияланды, ал 2013 жылдың қарашасында қызмет 2014 жылдың 1 мамырынан бастап MV Nova Star кемесінің Ярмут пен Портленд арасында күнделікті бағыттармен жүзеге асырылатыны расталды. Nova Star Cruises сондай-ақ кемені қыс айларында Колумбия мен Панама арасындағы бағытта, Дариен аймағын айналып өтетін қызметке пайдалану мүмкіндігін қарастырғанын хабарлады. Nova Star компаниясының Ярмут пен Портленд арасындағы паромдық қызметтерді ұсыну шарты 2016 жылға жаңартылмады.
Мысықтың оралуы
2016 жылдың 24 наурызында Bay Ferries Limited компаниясы АҚШ Теңіз әкімшілігі және АҚШ Әскери-теңіз күштерімен HST 2 кемесін көп жылға жалға алу туралы келісімге келгенін хабарлады. Кеме Мейн шығанағында Портленд (Мэн штаты) мен Ярмут қалалары арасында жолаушылар мен көліктерді тасымалдауға арналады. Бұл қызмет және кеме бұрын Bay Ferries компаниясы қолданған брендке сәйкес келіп, "The CAT" деп аталады. Кеме Оңтүстік Каролина штатындағы кеме құрылысы және жөндеу зауытында жаңартылып, 2016 жылдың 15 маусымында қызмет көрсетуді бастады.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Екінші дүниежүзілік соғыстың алғашқы жылы Ярмут Британдық одақтастық әуе оқу жоспарының (BCATP) орны ретінде таңдалды. RCAF Yarmouth станциясы 1940 жылы үш жеке оқу орны ретінде ашылды (Шығыс лагері, Батыс лагері және Әуе базасы). Шығыс лагерінде Корольдік әуе күштерінің No. 34 операциялық оқу отрядының (RCAF Pennfield Ridge станциясынан) бөлімшесі орналасқан, ол бомбалаушы экипаждарды даярлаған, сондай-ақ Корольдік теңіз флотының No. 1 әскери-әуе пулеметшілер мектебі 1943 жылдың 1 қаңтарынан 1945 жылдың 30 наурызына дейін Ярмут қаласында орналасқан. Батыс лагерінде RCAF-тың суасты қайықтарына қарсы бомбалаушы-барлау эскадрильясы және 162 эскадрильясы сияқты бірнеше Шығыс әуе командасының бомбалаушы-барлау эскадрильялары орналасқан. Әуе базасында 9-шы жеңіл зениттік артиллерия, түрлі RCAF және RAF бомбалаушы эскадрильялары және армиялық барлау ұшу бөлімі орналасқан. Оның басты міндеті – RAF және RCAF эскадрильяларына әкімшілік және логистикалық қолдау базасы болып табылу, сонымен қатар ауа райы туралы ақпарат бөлімін, қару-жарақ бөлімін және оқ ату полигонын ұстау. Корольдік Канада әуе күштерінің 113-ші бомбалаушы-барлау эскадрильясына қарасты «Хадсон» бомбалаушысы Ярмуттан суасты қайығын құртқан RCAF-тың Шығыс әуе командасының алғашқы ұшағы болды, 1942 жылдың 31 шілдесінде Ярмуттан оңтүстікке қарай 161 шақырым жерде U-754 суасты қайығын батырды. Оқиға салдарынан 43 адам қаза тауып, ешкім тірі қалған жоқ. RCAF Yarmouth станциясымен байланысты бірнеше шағын нысандар Жаңа Шотландияның оңтүстік-батысында орналасқан, оның ішінде Порт-Метлендтегі бомбалау полигоны, Дигбидегі жанармай қоймасы және Плимут, Таскет, Беар-Пойнт, Порт-Мутон және Роквиллдегі радар бөлімшелері. 1944 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бір бөлімі дирижабльдердің тиімділігін сынау үшін Ярмутқа қысқа мерзімге келді. Апаттан кейін RCAF бұл жобадан бас тартты. RCAF Yarmouth станциясы 1945 жылы жабылды. Әуежай 1946 жылы Көлік министрлігіне сатылып, Ярмут әуежайына айналды. Парад көшесіндегі Канада армиясының оқу лагері (60-шы лагерь деп белгіленген) соғыс кезінде 20 000 сарбазға негізгі және артиллериялық оқулар өткізді.
Мәдениет
Жаңа Шотландия өнер галереясының Батыс бөлімшесі Ярмут қаласында орналасқан. Қалада сонымен қатар Ярмут округінің мұражайы мен мұрағаты бар, ол қаланың және айналасындағы округтің тарихын сақтайды және жағалаудағы Киллам бауырлары ғимаратын басқарады. Жаңа Шотландия музей жүйесінің бөлігі болып табылатын Жаңа Шотландияның өрт сөндірушілер мұражайы Бас көшеде орналасқан. Жеке басқарылатын Суини балық шаруашылығы мұражайы да Ярмут қаласында орналасқан. 1963 жылы құрылған Изак Уолтон Киллам ескерткіш үйі қаланың қоғамдық кітапханасы қызметін атқарады. Бұл Батыс округтер аймақтық кітапханасының ең ірі бөлімшесі және аймақтық кітапхана бас кеңсесі орналасқан. Ярмут өнер аймақтық кеңесі 1974 жылы жергілікті музыка мұғалімі Лидия Дэвисонның басшылығымен құрылды. Келесі бес жыл ішінде, Канада кеңесінің және көптеген еріктілердің көмегімен, Ярмут өнер аймақтық орталығы (Th'YARC) Парад көшесіндегі бұрынғы гараж орнында салынды. Th'YARC бүгінгі күнге дейін жұмыс істеуде, құрамында 350 орындық Лидия Дэвисон театры, өнер галереясы және полиграфиялық шеберхана бар. Ярмут қаласында кең таралған, бірақ расталмаған мәдени сенім бойынша, американдық композитор Мередит Уилсон өзінің әйгілі "Рождество жақындап келе жатыр" әнін Ярмуттың Гранд-отельінде болғанда жазған. 2004 жылдың тамызында Ярмут жағалауында, Ярмут акула аулау жарысы барысында рекордтық мако акула ұсталды. Оның салмағы жаңа канадалық рекордты көрсетті және ол құрылған ең ірі мако акулаларының бірі саналады. Seafest – 1979 жылдан бері жыл сайын өткізілетін 7 күндік фестиваль.
Ғимараттар мен құрылыстар
Ярмут Виктория дәуірі үйлерінің ең әсем мысалдарымен танымал, бұл қаланың теңізшілік Алтын ғасырындағы бай капитан мен кеме иелерінің мұрасы. Мұра ауданы осы тұрғын үйлердің бірнеше блогын, соның ішінде Ловитт үйін және Экин/Хатфилд үйін сақтайды. Жағалауда желкендеу дәуірінен сақталған екі тарихи қойма бар: Киллам ағайындары мен Паркер Эйкинге тиесілі ғимараттар, олардың әрқайсысының жанында кеме тоқтау орны бар, және олар жазғы жағалау шараларының орталықтары болып табылады. Ярмуттың Бас көшесі ерекше Виктория дәуірі сауда ғимараттарымен белгіленген, мысалы, мұнаралы Ярмут блок ғимараты. Қаладағы ең ірі ғимарат – 1970 жылдарда салынған Родд Гранд қонақ үйі. Ол бұрынғы Гранд қонақ үйінің орнында салынған, ол көп жылдар бойы қаланың символы болған Екінші Империя стиліндегі қонақ үй еді. Ярмут портының айқын белгісі – үлкен Кейп Форчу маяғы, ол Ярмут портын қорғайтын Кейп Форчу мүйісінде, шағын аралда орналасқан. Биік "алма жүрегі" стилі – модернизм стиліндегі жарық мұнарасының көрнекті мысалы.
Медиа
Ярмаут 2014 жылы шыққан Assassin's Creed Rogue видео ойынында ойналатын орын ретінде бейнеленді, бұл оқиға француз-үнді соғысы мен Жеті жылдық соғыс дәуірінде өтеді.