Чжэн Цинхун (1939 ж.т.), Қытай саяхатшысы, ҚКП-ның тұрақты комитетінің мүшесі, ҚХР вице-президенті. Цзян Цзэминьнің жақын серігі, партия ұйымының күшті тұлғасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытай саясаткері (1939 жылы туған)
әйел саясаткер
Chinese politician (born 1939)
the female politician
Зенг Циньхонг (1939 жылғы 30 шілдеде туған) – қытай саясаткері, зейнеткерлікте. Ол Қытай Коммунистік партиясының Саяси бюросының тұрақты комитетінің мүшесі, Қытайдың жоғарғы басшылық кеңесі және 2002-2007 жылдар аралығында Орталық Комитетінің хатшылығының бірінші хатшысы болды. Сондай-ақ, ол 2003-2008 жылдар аралығында Қытай Халық Республикасының вице-президенті қызметін атқарды. 1990 жылдары Зенг сол кездегі партияның бас хатшысы Цзян Цзэминьнің жақын серігі болды және Цзянның билігін бекітуде маңызды рөл атқарды. Ұзақ жылдар бойы Зенг партияның ұйымдастыру және кадрлық саясатындағы басты күш болды.
Zeng Qinghong (born 30 July 1939) is a retired Chinese politician. He was a member of the Politburo Standing Committee of the Chinese Communist Party, China's highest leadership council, and First Secretary of the Secretariat of the Central Committee between 2002 and 2007. He also served as the Vice President of the People's Republic of China from 2003 to 2008. During the 1990s, Zeng was a close ally of then Party general secretary Jiang Zemin, and was instrumental in consolidating Jiang's power. For years, Zeng was the primary force behind the party's organization and personnel.
Ерте өмір
Зенг 1939 жылы шілдеде Цзянси провинциясының Цзянь қаласында хака тайпасынан шыққан отбасында дүниеге келді. Ол коммунистік революционер, кейін Ішкі істер министрі болған Цзэн Шанның және Ұзақ жорықтың белгілі қатысушысы Дэнь Люцзиннің ұлы еді. Зенг бес баланың ағасы болды. Ол Пекиннің 101-ші орта мектебін және Пекин технология институтының автоматты басқару факультетін бітірді. Зенг инженер, автоматты басқару жүйелері саласындағы маман еді. 1960 жылы сәуірде Қытай Коммунистік партиясына (ҚКП) қосылды. Әкесінің революциялық тарихына байланысты Зенгті «тақ мұрагерлері партиясының» мүшесі деп қарады, яғни ескі революционерлердің балалары. Зенг мансабының басында Пекиндегі әскери қорғаныс өнеркәсібінде техник болып жұмыс істеді. Мәдени революция кезінде Хунань және Гуандун провинцияларындағы Халық Азаттық Армиясының базаларында қолмен жұмыс істеуге жіберілді. Реформалар дәуірі басталғанда, Зенг 1979 жылы Мемлекеттік даму және реформалар комиссиясына қатысты, содан кейін мемлекеттік мұнай секторында бірнеше басқару лауазымдарын, оның ішінде Қытайдың теңіз мұнай корпорациясымен байланыс жөніндегі шетелдік лауазымдарды атқарды.
Zeng was born to a family of Hakka background in Ji'an, Jiangxi province, in July 1939. He was the son of Zeng Shan, a communist revolutionary and later Minister of the Interior, and Deng Liujin , a notable female participant of the Long March. Zeng was the eldest of five children. He graduated from Beijing 101 Middle School and the Automatic Control Department at the Beijing Institute of Technology. Zeng was an engineer, a specialist in automatic control systems. He joined the Chinese Communist Party (CCP) in April 1960. Due to the revolutionary heritage of his father, Zeng was seen as a member of the so called "Crown Prince Party", the descendants of veteran revolutionaries. Zeng spent the early part of his career as a technician in the military defense industry in Beijing. He was sent down to do manual labor on People's Liberation Army bases in Hunan and Guangdong during the Cultural Revolution. With the opening of the reform era, Zeng joined the State Development and Reform Commission in 1979 and then held a series of management positions in the state petroleum sector, including a series of foreign liaison positions with the China National Offshore Oil Corporation.
Сапқа көтерілу
1984 жылы Цзэн Шанхай қалалық үкіметінде жұмыс істей бастады, онда ол сол кездегі партия комитетінің хатшысы Цзян Цзэминьнің маңызды серігі болды. 1989 жылғы Тяньаньмэнь алаңындағы наразылықтан кейін ұлттық басшылықты қайта құру барысында Цзян Қытай Коммунистік партиясының Бас хатшысы болып тағайындалғанда, ол Цзэн Циньхонгты өзінің кеңесшісі ретінде алып келді. Келесі он жылда ол Цзянның қарсыластарына қарсы «сенімді адамы» ретінде танылды. 1992 жылы ол Цзянға президент Ян Шанкунды және әскери қолдауына қауіп төндірген PLA генералы Ян Байбингті қызметтен алуға көмектесті. Содан кейін ол жемқорлыққа қарсы науқанды пайдаланып, Пекин партиясының басшысы және Цзянның қарсыласы Чэнь Ситонгтың құлатын ұйымдастырды. Ол күшті партиялық мүдделерді қорғағандықтан, Цзянның көптеген фракциялық қарсыластары Цзэннің бірнеше жыл бойы Политбюроның толық мүшесі болуына қарсы тұрды. Бастапқыда бас хатшы Ху Цзиньтаоға қарсылас ретінде қарастырылған Цзэн, Цзянның жартылай зейнеткерлікке шыққаннан кейін ескі гвардиямен келісімге келуге дайын екенін көрсетуге мәжбүр болды. 2003 жылдың 6 маусымында Цзэн «ешбір провинциялық, қалалық немесе аудандық деңгейдегі партиялық немесе партия мүшелерінің отырысында «Интернационал» әнін орындауға немесе айтуға тыйым салды» деген бұйрық берді. Бұл қадам Қытайдың дәстүрлі коммунистік идеологиядан алшақтауы ретінде сипатталды. Цзян Ху Цзиньтао басқаратын жас «төртінші буын» басшылығына орын беру үшін ПХК-дан кетіп қалса да, Цзян жаңа басшылар тобына, әсіресе Цзэн арқылы маңызды ықпал етуді жалғастырды. Цзэннің күш-жігерінің нәтижесінде, Тұрақты комитеттің тоғыз жаңа мүшесінің алтауы – Ву Бангго, Цзя Циньлин, Хуан Цзю, Ли Чанчунь, Ло Гань және өзі Цзэн Цзянның «Шанхай тобына» жатты және оның одақтастары саналды. Цзян Цзэмин өкілеттігі аяқталар кезде, бақылаушылар Цзян Ху Цзиньтаодан гөрі Цзэн Циньхонгты мұрагері ретінде таңдаған болуы мүмкін деп болжады. Алайда Ху Цзянның орнын баса алды, себебі Худы бұрынғы басшы Дэн Сяопин «жеке таңдап алған». Цзэн 2003 жылғы наурызда өткен Ұлттық халық съезінде вице-президент болды. SARS індеті кезінде Ху мен премьер-министр Вэнь Цзябао өте қатаң және белсенді әрекет етті, ал Цзэн және Цзянға адал басқалар артқа шегінді. Цзэннің де бастапқыда Цзянның төрағалықтан Ху Цзиньтаоның пайдасына кетуінің шарты ретінде Орталық әскери комиссия төрағасының орынбасары болып тағайындалатыны күтілді. Алайда Цзян 2004 жылдың 19 қыркүйегінде орнынан бас тарқанда, Сюй Цайхоу, емес Цзэн, төрағаның орынбасары болды.
In 1984, Zeng began working for the Shanghai municipal government, where he became a key ally of then Party Committee Secretary Jiang Zemin. When Jiang was elevated to General Secretary of the Chinese Communist Party in national leadership re shuffle following the Tiananmen Square protests of 1989, he brought Zeng Qinghong along as his adviser. Over the next decade, he acquired a reputation as Jiang's 'hatchet man' against rivals. In 1992 he supposedly helped Jiang remove President Yang Shangkun and elder PLA General Yang Baibing, who threatened Jiang's support within the military. Then, he used an anti corruption campaign to orchestrate the downfall of Beijing party chief and Jiang's foe Chen Xitong. Because he was seen to represent highly partisan interests, many of Jiang's factional opponents were said to be highly resistant to Zeng joining the Politburo as a full member for years. Initially seen as a rival to general secretary Hu Jintao, Zeng was obliged to show a willingness to work towards consensus with the old guard following Jiang's semi retirement. On 6 June 2003, Zeng issued an order "not to play or sing 'The Internationale' in any provincial, city or county level party or party member meetings." The move was characterized as distancing China from orthodox communist doctrine. Although Jiang stepped down from the PSC to make way for a younger "fourth generation" of leadership led by Hu Jintao, Jiang continued to wield significant influence on the new group of leaders, particularly through Zeng. Due in large measure to Zeng's efforts, six out of the nine new members of the Standing Committee, Wu Bangguo, Jia Qinglin, Huang Ju, Li Changchun, Luo Gan, and Zeng himself, were linked to Jiang's "Shanghai Clique" and considered his allies. As Jiang Zemin reached the end of his term, observers speculated that Jiang may well have preferred Zeng Qinghong over Hu Jintao as his successor. But Hu prevailed in succeeding Jiang, ostensibly because Hu was 'handpicked' by former leader Deng Xiaoping. Zeng became vice president in March 2003 at the National People's Congress held that year. During the SARS outbreak, Hu and Premier Wen Jiabao took very strong and assertive action while Zeng and other Jiang loyalists receded to the background. Zeng was also initially expected to succeed Hu as Vice Chairman of the Central Military Commission as a condition of Jiang's resignation from the chairmanship in favor of Hu. However, when Jiang stepped down on 19 September 2004, Xu Caihou, and not Zeng, became vice chairman.
Саналылықтардың өзгеруі
Бастапқыда Цзянға адал адам ретінде танылғанмен, сарапшылар Цзэнді бұрынғы басшысы Цзянға қарағанда әлдеқайда салмақты, өткір және саяси білімі артық деп сипаттады. Сонымен қатар, Цзэннің Цзянның «Шанхайлық топтарымен» саяси бағыттар бойынша пікір келіспеушіліктері болғандығы айтылды. Цзэн партияның жоғары деңгейдегі басшылығындағы маңызды тұлға болды. Ол 2004 жылы Цзянның толық зейнеткерлікке кетуіне ықпал еткен маңызды ойыншы болды, ол Цзян өзінің соңғы лауазымынан – Орталық әскери комиссия төрағасы қызметінен бас тартты. Сарапшылар Цзянның зейнеткерлікке кетуіне жасалған ұсыныс Цзэн мен Ху арасындағы келісімді көрсетеді деп санайды. Келесі жылдары Цзэн «патша жасаушы» стиліндегі тұлға ретінде және Ху үшін төтенше жағдайларды басқаруға арналған «негізгі адам» ретінде көзге түсті. 1989 жылғы Тяньаньмэнь алаңындағы наразылықтан кейін билігінен айырылған бұрынғы партияның бас хатшысы Чжао Цзыянның қайтысынан кейін Цзэн Чжаоның отбасы мен партияның жоғары басшылығы арасында делдалдық қызмет атқарды. Цзэн Хумен бірге Грузия, Қырғызстан және Украинадағы авторитарлық режимдердің құлауының Қытайға тигізер ықпалын басқару бойынша да жұмыс істеді. Оның жасының толуына байланысты зейнеткерлікке шығуы, ол енді Коммунистік партияның хатшылығында қызмет ете алмайтынын және партия ұйымын басқара алмайтынын білдірді. Оның вице-президенттік лауазымы 2008 жылғы Ұлттық халық конгресінде наурыз айында аяқталды. Алайда, зейнеткерлікке шығар алдында Цзэн Си Цзиньпин мен Чжоу Юнканды Политбюроның тұрақты комитетіне көтеру үшін саяси ықпалын пайдаланды. Си, Цзэннің вице-президент және хатшылықтың атқарушы хатшысы лауазымдарына мұрагері болды, содан кейін Ху Цзиньтаодан кейін Қытайдың ең жоғарғы басшысы болуға үміткер атанды. «Мұнай тобындағы» ең жақын серігі Чжоу Орталық саяси және құқықтық істер комиссиясының ең ықпалды хатшысы болды. Содан бері Цзэн тек бірнеше ресми шараларда ғана көзге түсті, мысалы, 2008 жылы 11-ші Орталық комитетінің үшінші пленумының 30 жылдығы. 2023 жылы Цзэн партияның тәжірибелі өкілдерінің тобымен бірге жылдық Бейдайхэ жиынында Си Цзиньпинге сын айтқандығы хабарланды.
Although initially seen as a Jiang loyalist, observers characterized Zeng as much more sophisticated and shrewd and possessing more political savvy compared to his former boss Jiang. In addition, Zeng was said to differ with Jiang's "Shanghai Clique" on policy preferences. Zeng was an important figure within the highest ranks of party leadership. He was said to be a crucial player in pushing Jiang's move towards full retirement in 2004, when Jiang relinquished his final title, Chairman of the Central Military Commission. Observers saw the push for Jiang's retirement as indicating consensus between Zeng and Hu. In the following years, Zeng emerged as a kingmaker style figure, and a 'point man' for Hu to manage crises situations. After the death of Zhao Ziyang, the former party General Secretary who lost power following the Tiananmen Square protests of 1989, Zeng worked as the intermediary between the Zhao's family and the senior party leadership. Zeng also worked with Hu to manage the potential effects on China of the ouster of authoritarian regimes in Georgia, Kyrgyzstan, and Ukraine. His departure, which was seen as his retirement because of age, meant that he could no longer serve on the Communist Party's secretariat nor oversee the party's organization. His Vice presidency ended in March 2008 at the 2008 National People's Congress. Before his retirement, however, Zeng used his political strength to secure the elevation of Xi Jinping and Zhou Yongkang into the Politburo Standing Committee. Xi, who succeeded Zeng in his posts of vice president and executive secretary of the Secretariat, then became the heir apparent to succeed Hu Jintao as China's top leader. Zhou, who was his closest subordinate in his 'Oil Clique', became the most powerful Secretary of the Central Political and Legal Affairs Commission. Since then Zeng has made public appearances only on a few ceremonial occasions, such as the 30th anniversary of the Third plenum of the 11th Central Committee in 2008. In 2023, Zeng reportedly led a group of party veterans in reprimanding Xi at the annual Beidaihe meeting.
Ұлының байлығы
2008 жылы Цзэннің ұлы Цзэн Вэй Сиднейде орналасқан сәнді австралиялық жылжымайтын мүлікті 32 миллион австралиялық доллардан астам (~24 миллион АҚШ доллары) төлеп сатып алды; сол кезде бұл Австралиядағы үшінші ең қымбат тұрғын үй саудасы деп есептелді. Кейіннен ол оны бұзып, қайта салуға тырысуымен дау тудырды. 2007 жылы Caijing қаржы журналында жарияланған материалда Цзэн Вэй бірнеше күрделі компаниялар арқылы қуат өндіруші ірі компания Шандоң Луньенгті нарықтық бағасынан 70 миллиард юаньға (~10 миллиард доллар) төмен бағамен сатып алғаны айтылды, және оның аты корпоративтік құжаттарда көрсетілмесе де, Цзэн Вэй компанияның нақты иесі болды.
In 2008, Zeng's son, Zeng Wei , paid over A$32 million (~US$24 million) to buy a luxurious Australian property located in Sydney; at the time, it was said to be the third most expensive residential property transaction in Australia. He further caused controversy with his fight to demolish and rebuild it. In 2007, an exposé published by finance magazine Caijing alleged that Zeng Wei had, through a series of complex corporate vehicles, completed the purchase of power generation giant Shandong Luneng at 70 billion yuan (~$10 billion) below market value, and that Zeng Wei was, for all intents and purposes, the real owner of the company despite his name not appearing in corporate documents.