Кіріспе

Нью-Йорк штатының Херкимер округіне жататын қала. Литтл-Фолс қаласы – АҚШ-тың Нью-Йорк штатының Херкимер округіне жататын қала. 2010 жылғы халық санауы бойынша қаланың халқы 4946 адамды құрады, бұл штат бойынша Шеррилл қаласынан кейін екінші ең кішкентай қала. Қала Мохок өзенінің екі жағасында орналасқан, бұл жерде өзеннің ағысы жоғары қарай саяхаттауды қиындатқан. 1825 жылы салынған Эри каналы арқылы Үлкен көлдер мен Гудзон өзені байланыстырылды, соның нәтижесінде аңғар арқылы көлік жағдайы жақсарды. Литтл-Фолс қаласы Литтл-Фолс ауданының солтүстік-шығыс бөлігінде және Утика қаласының шығысында орналасқан. Литтл-Фолс – тар, жартасты шатқалдың беткейіндегі көркем жер, одан Мохок өзені 1,6 шақырымдай қашықтықта 45 метрге (14 метр) құлап, бірнеше сарқырамалар құрайды.

Тарих

Литтл-Фолс алғаш рет 1723 жыл шамасында еуропалықтармен қоныстанды, сол кезде неміс Палатиндықтарына Бернетсфилд жарлығы бойынша жер берілді. Бұл Нью-Йорк колониясындағы ең батыс еуропалық елді мекен болды. Сарысудың үстінен жүк тасу қажеттілігі болашақ қала орнында сауда орталығының дамуына себеп болды. Бұл қаладағы алғашқы қоныс еді. Қоныс аударушылар Француз және Үнді соғысы кезінде шабуылға ұшырады, бірақ шаруашылықтарын қайта жаңартты. 1782 жылдың маусым айында осы жердегі шағын елді мекен Ирокез үндістері, көбінесе могавктер және торилер тарапынан қиратылды. Ауыл 1790 жылға дейін қайта қоныстанбады және кейде "Роктон" және "Рок-Сити" деп аталды. Литтл-Фолс 1811 жылы ауыл ретінде бекітілді, ал 1827 жылы қайта бекітілді. Литтл-Фолс қаласы 1895 жылы құрылды. Батыс ішкі канал (Эри каналының алғашқы талпынысы) 1792 жылы салынды және жергілікті экономикаға көмектесті. 1825 жылы аяқталған Эри каналы қаладан өтеді. Нью-Йорк штатының Эри каналының 17-ші шлюзі 1825 жылғы Эри каналының үш шлюзін алмастырды және биіктігі 12 метрді құрайды. Литтл-Фолс қаласының айналасында орналасқан сүт шаруашылықтарының арқасында, 19 ғасырдың үшінші тоқсанында іріктеудің маңызды орталығы болды. Оның өнімдері Нью-Йорк қаласы және басқа да ірі қалаларға жөнелтілді. 20 ғасырда ол шығыс және оңтүстік Еуропадан келген иммигранттарды тартты, олар тоқыма, қолғап және басқа да өнімдерді шығаратын фабрикаларда жұмыс істеді. 1900 жылы Литтл-Фолста 10 381 адам тұрды. 1920 жылы халық саны 13 029 адамға жетіп, ең жоғары деңгейге жетті. Ірі қалалардың урбанизациясының күшеюі және ғасырдың ортасында Могавк аңғарында өндірістің төмендеуі халық санының азаюына әкелді. 1903 жылы батысқа қарай бағытталған New York Central арнайы газет пойызы өткір бұрылыста артық жылдамдықпен келе жатып рельстен шығып, локомотив экипажы мерт болды. 1940 жылы сол жерде болған ауыр апатта он бес вагонды құрайтын сәнді жолаушылар пойызы 31 адамның өмірін қиды. 1912 жылдың қазан айында қаладағы екі тоқыма фабрикасының жұмысшылары жалақының төмендеуіне байланысты ереуілге шықты. Дүниежүзілік жұмысшылар индустриалды одағы басшылығымен өткен ереуіл келесі жылға дейін созылды және ереуілшілер мен полиция арасында қақтығыс болды.

Тарихи орындардың ұлттық тізілімі

Тарихи орындардың ұлттық тізіліміне мыналар енгізілген: Джеймс Сандерс үйі, итальяндық қауымның нан пісіру пеші, Литтл-Фоллс қалалық әкімдігі, Литтл-Фоллс тарихи ауданы, Оверлук, Эммануэль епископтық шіркеуі, Оңтүстік Энн көшесі мен Милл-стрит тарихи ауданы, Оверлук (Буррелл) үйі және АҚШ пошта бөлімі.

География

АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы – , оның ішінде жер – , ал су – , немесе 3,79%. 2000 жылғы санақ бойынша қалада 5 188 адам, 2 339 шаруашылық және 1 277 отбасы тұрады. Халық тығыздығы – . 2 646 тұрғын үй бар, орташа тығыздығы – . Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 97,78% ақ нәсілді, 0,29% қара немесе афроамерикалық, 0,33% американдық үндістер, 0,58% азиялық, 0,06% басқа нәсілдерден және 0,96% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 0,54% құрайды. 2 339 шаруашылықтың 25,0% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 37,4% - бірге тұратын жұбайлар, 12,5% - күйеуі жоқ әйел басқаратын шаруашылықтар, ал 45,4% - отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 39,6% жеке адамдардан тұрады, ал 21,5% - 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдар. Шаруашылықтың орташа мүше саны 2,15, ал отбасының орташа мүше саны 2,86. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер – 21,8%, 18-24 жас аралығындағылар – 7,6%, 25-44 жас аралығындағылар – 24,9%, 45-64 жас аралығындағылар – 21,7%, 65 жасқа толған және одан асып кеткендер – 24,1%. Орташа жас – 42 жас. Әр 100 әйелге 84,4 еркек, ал 18 жастан асқан әйелдердің 100-іне 81,4 еркек келеді. Шаруашылықтың орташа жылдық табысы 23 965 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 34 583 доллар. Ер адамдардың орташа табысы 28 807 доллар, ал әйелдердің 21 040 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 15 139 доллар. Отбасылардың 9,3% және халықтың 16,6% кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 16,9% және 65 жастан асқандардың 11,2%.

Медиада

Уолтер Д. Эдмондстың "Мохок бойындағы барабандар" (1939) романында Азаттық соғысы кезеңіндегі осы аймақтағы неміс отбасылары суреттелген. Қаланың Басты көшесі "Тыныш орын" (2018) фильмінің бірнеше түрінде көрсетілген.