Оружықтың бастапқы жылдамдығы: оқ-дәрінің ұңғыдан шығу кезіндегі жылдамдығы. Қарапайым мылтықтан заманауи винтовкаларға дейін, жылдамдыққа әсер ететін факторлар туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Оқтың қару түтігінен шыққан сәттегі жылдамдығы
Velocity of projectile the moment it leaves the gun barrel
Ұңғыш жылдамдығы – оқтың (пуляның, доңғалақтың, снарядтың, шардың/оқтардың немесе қабығының) қару түтігінің ұшынан шыққан сәттегі жылдамдығы. Оқ ату қаруларының ұңғыш жылдамдығы қара ұнтақ мылтықтарда шамамен 220-ден бастап, .220 Swift және .204 Ruger сияқты жоғары жылдамдықты патрондары бар қазіргі заманғы мылтықтарда одан да жоғары, ал кинетикалық энергияны тегістейтін оқ-дәрілерді атып шығаратын танктердің қаруларында одан да көп болуы мүмкін. Ғарыш кемелеріне орбиталық қалдықтардың соқтығысуын модельдеу үшін NASA жеңіл газ қарулары арқылы секунд сайын фут (FPS) және сағатына миль (MPH) өлшемдерінде оқтарды атып шығарады – бұл АҚШ-та оқтарды өлшеудің ең көп қолданылатын тәсілі. Оқтың ұңғыш жылдамдығын қарудың түрі, патронның түрі және қару түтігінің ұзындығы сияқты бірнеше фактор анықтайды.
Muzzle velocity is the speed of a projectile (bullet, pellet, slug, ball/shots or shell) with respect to the muzzle at the moment it leaves the end of a gun's barrel (i. e. the muzzle). Firearm muzzle velocities range from approximately to in black powder muskets, to more than in modern rifles with high velocity cartridges such as the .220 Swift and .204 Ruger, all the way to for tank guns firing kinetic energy penetrator ammunition. To simulate orbital debris impacts on spacecraft, NASA launches projectiles through light gas guns at speeds up to FPS (feet per second) and MPH (miles per hour) are the most common American measurements for bullets. Several factors, including the type of firearm, the cartridge, and the barrel length, determine the bullet's muzzle velocity.
Ұшақтың жылдамдығы
Қозғалтқышы жоқ снарядтардың жылдамдығы, оқтан шыққанда ең жоғары болады және ауа кедергісінен үнемі төмендейді. Дыбыс жылдамдығынан (теңіз деңгейіндегі құрғақ ауада шамамен) төмен жылдамдықпен қозғалған снарядтар дыбыс астындағы, ал одан жоғары жылдамдықпен қозғалғандары – дыбыс жоғары снарядтар болып саналады. Сондықтан олар айтарлықтай қашықтыққа ұшып, жақын тұрған бақылаушы оқ атылғанның "жарылысын" естімес бұрын нысанаға тие алады. Снарядтың ауадағы жылдамдығы барометрлік қысым, ылғалдылық, ауа температурасы және жел жылдамдығы сияқты бірнеше факторларға байланысты. Кейбір жоғары жылдамдықты шағын қарулардың оқтан шығу жылдамдығы Плутон мен Церера сияқты Күн жүйесі денелерінің қашу жылдамдығынан асып түседі, яғни мұндай қарудан дене бетінде атылған снаряд оның гравитациялық өрісінен шығып кетеді. Дегенмен, Жердің (және атмосфераның) немесе басқа планеталардың немесе Айдың гравитациясын жеңе алатын оқтан шығу жылдамдығына ие қарулар белгілі емес. Қазіргі заманғы механизмдер мен жанармайдың шектеулеріне байланысты дәстүрлі патрондар әдетте Айдың қашу жылдамдығына (шамамен) немесе одан да жоғары жылдамдыққа жете алмайды. Бірақ 1994 жылы Сандия Ұлттық зертханаларында снарядтың жылдамдығы секундтына шамамен километрге дейін үдетілді. Оқ ату механизмі екі сатыдан тұрды. Біріншіден, өртке жақылған ұнтақ поршенді қоздырып, сутекті қысыммен толтырды. Содан кейін қысыммен толтырылған газ екінші поршенге жіберілді, ол соққыны жұмсартатын "жастыққа" қарай жылжып, поршеннен снарядқа энергияны берді. Бұл жаңалық болашақтағы снарядтардың жылдамдығы секундтына шамамен километрден асып түсуі үшін энергияны беруге арналған газбен жұмыс істейтін, зарядталатын механизм қажет екенін көрсетеді, ал бастауыш, ұнтақ және босатылған газдың бір бөлігін пайдаланатын жүйе емес. .22 LR патронының массасы зерттелген снарядтың массасынан шамамен үш есе көп. Бұл болашақта қару-жарақтарды жетілдіруде кішкентай калибрлі оқ-дәрілерге көбірек назар аударылатынын көрсетеді, әсіресе металл қолдану, құн және патрон дизайны сияқты қазіргі заманғы шектеулерге байланысты. .50 BMG (43 г) қаруымен салыстырғанда, кез келген калибрлі титаннан жасалған снаряд .50 BMG-нің энергиясын шамамен 2,8 есеге арттырды (1 г 10 000 м/с жылдамдықпен = 50 000 джоуль), импульстің орташа жоғалуы 27% ғана болды. Көп жағдайларда нысанаға зиян келтіретін – импульс емес, энергия.
For projectiles in unpowered flight, its velocity is highest at leaving the muzzle and drops off steadily because of air resistance. Projectiles traveling less than the speed of sound (about in dry air at sea level) are subsonic, while those traveling faster are supersonic and thus can travel a substantial distance and even hit a target before a nearby observer hears the "bang" of the shot. Projectile speed through air depends on a number of factors such as barometric pressure, humidity, air temperature and wind speed. Some high velocity small arms have muzzle velocities higher than the escape speeds of some Solar System bodies such as Pluto and Ceres, meaning that a bullet fired from such a gun on the surface of the body would leave its gravitational field; however, no arms are known with muzzle velocities that can overcome Earth's gravity (and atmosphere) or those of the other planets or the Moon. While traditional cartridges cannot generally achieve a Lunar escape speed (approximately ) or higher due to modern limitations of action and propellant, a projectile was accelerated to velocities exceeding at Sandia National Laboratories in 1994. The gun operated in two stages. First, burning gunpowder was used to drive a piston to pressurize hydrogen to The pressurized gas was then released to a secondary piston, which traveled forward into a shock absorbing "pillow", transferring the energy from the piston to the projectile on the other side of the pillow. This discovery might indicate that future projectile velocities exceeding have to have a charging, gas operated action that transfers the energy, rather than a system that uses primer, gunpowder, and a fraction of the released gas. A .22 LR cartridge is approximately three times the mass of the projectile in question. This may be another indication that future arms developments will take more interest in smaller caliber rounds, especially due to modern limitations such as metal usage, cost, and cartridge design. In a side by side comparison with the .50 BMG (43 g), the titanium round of any caliber released almost 2.8 times the energy of the .50 BMG 1=(1 g at 10 000 m/s = 50 000 joules), with only a 27% mean loss in momentum. Energy, in most cases, is what is lethal to the target, not momentum.