Кіріспе

2001 жылы түсірілген американдық экшн-триллер, Тони Скотттың фильмі.

"Шпиондық ойын" – Тони Скотттың режиссерлік жұмысы, Роберт Редфорд пен Брэд Питт бас рөлдерде ойнаған 2001 жылғы экшн-триллер. Американдық-француздық-неміс-жапондық копродукциялық фильм АҚШ-та 62 миллион доллар, ал әлем бойынша 143 миллион доллар табыс етті. Бюджеті 115 миллион доллар болса да, фильм сыншылар тарапынан көбінесе жағымды бағаланды.

Сюжет

1991 жылы АҚШ пен Қытай маңызды сауда келісіміне жақын еді. Президент келісімді бекіту үшін Қытайға сапар шегуге тиіс болды. Орталық барлау агенттігі (ЦРУ) өзінің жедел қызметкері Том Бишоптың Сучжоудағы Халықтық азаттық армиясының түрмесінде тұтқындалғанын және егер АҚШ үкіметі оны талап етіп, босату үшін келісімге келмесе, 24 сағат ішінде өлім жазасына кесілетінін біледі. Бишоптың ЦРУ санкциясыз жасаған әрекеттері келісімге қауіп төндіреді. ЦРУ басшыларының тобы Натан Мьюрді шақырады – тәжірибелі офицер және Бишоптың ұстазы, ол күнінің соңында Агенттік қызметінен зейнетке шығуды жоспарлап отыр. Мьюрмен Бишоппен байланысы туралы сұхбатта басшылар Бишоптың қамалуына араласпау үшін сылтау іздейді. Мьюрді Бишоптың тұтқындалуы туралы Гонконгтағы ЦРУ ардагері Гарри Дункан хабардар етеді. Мьюр бұл ақпаратты Гонконгтағы MI6 байланысшысы Дигби 'Диггер' Гибсон арқылы CNN телеарнасына жіберіп, халықтың қысымы АҚШ-ты араласуға мәжбүрлейді деп сендіреді. Бірақ, операция жөніндегі директордың орынбасары Чарльз Харкердің FCC-ге телефон соққаннан кейін CNN жаңалықты жалған деп мойындайды. Мьюр Бишоппен 1975 жылы Вьетнам соғысы кезінде АҚШ теңіз жаяу әскерінің скауты-снайпері болғанда танысқан. Мьюр Бишопқа Солтүстік Вьетнамның жоғары әскери шенді офицерін жою миссиясын тапсырады. Бишоп және оның бақылаушысы Тран нысананы сәтті жояды, бірақ Бишоп қарсыластың шабуылдық тікұшағын да жоқ етеді. Бишоп жараланған Транды қауіпсіз жерге эвакуациялайды, бұл Мьюрді таң қалдырады. 1976 жылы Мьюр Бишопты Батыс Берлинде ЦРУ жедел қызметкері ретінде жұмысқа алады, ол Шығыс Германияда активтер табуға міндетті болады. Содан кейін ол 1985 жылы Бейруттағы лагерьлер соғысы кезінде Бишоптың тыңшылық қызметі туралы әңгімелейді, бұл олардың соңғы бірлескен миссиясы еді. Флэшбэктерде Бишоп Мьюрдің "үлкен мақсатқа" жете алу үшін миссияға қауіп төндіретін азаматтық "активтерді" құрбан ету қажеттігіне сенімін көргенде мазасыздыққа толады. Бишоп миссия кезінде активтің өмірін сақтау үшін Мьюрге қарсы шыққанда, Мьюр қарсылыққа төзбейтінін және Бишоп "шектен шығып" ұсталса, оны құтқармайтынын айтады. Ливандағы миссия кезінде Бишоп фотожурналист рөлінде көмекші қызметкер Элизабет Хэдлимен танысады. Оны миссия үшін активпен байланыстыру үшін пайдаланғанда, олардың арасында романтикалық қарым-қатынас туады. Мьюр Хэдлиге сенімсіздікпен қарайды және Бишопқа оның Ұлыбританиядан қуылғанын айтады. Кейін Хэдли Бишопқа Британиядағы қытай ғимаратына жасалған бомбалауға қатысқанын мойындайды, ол бос болғанымен, ішінде қытай азаматтары болған. Бишоп Хэдлиге өзінің нағыз кім екенін ашады. Мьюр миссия үшін тағы да азаматтық активті құрбан етуге шешім қабылдайды, ал Бишоп Мьюрмен кәсіби байланысын үзеді. Мьюр Хэдли Агенттікке және әсіресе Бишопқа қауіп төндіруі мүмкін деп қорқып, қытайлармен келісім жасап, Хэдлиді тұтқындалған АҚШ дипломатымен алмастырады. Қытай агенттері Хэдлиді ұрлап кетеді, ал Бишопқа "қоштасу хаты" жалған болып табылады. Қазіргі уақытта Мьюр Бишоптың Хэдлиді құтқару үшін Қытайға кеткенін түсінеді. Ол ЦРУ директорының қол қойған бұйрығын жасап, "Кештегі тамақ" операциясын бастайды – Бишоп әзірлеген ТМҚ тобының басшылығымен Хэдлиді құтқару миссиясы. Өзінің өмірлік жинақтарының 282 000 долларын және қытай жағалауының спутниктік суреттерін қолданып, Мьюр Дунканды түрмедегі электр қуатын 30 минутқа тоқтату үшін қытайлық энергетикалық шенеунікті пара беруге көмектесуге шақырады, осы уақытта ТМҚ тобы Бишоп пен Хэдлиді құтқарады. Харкер Мьюрдің ЦРУ-ға қарсы жұмыс істеп жатқанына күдіктенеді, бірақ ол басшылар алдында Мьюрді қарсы алғанда, Мьюр өзінің зейнеткерлік үйі туралы ақпаратты жинау үшін компания ресурстарын кәсіби емес түрде пайдаланғанын мойындайды, бұл туралы дәлелдерді бұрмалаған. Бишоп Хэдлимен бірге құтқарылады және тікұшақ ұшқышының "Кештегі тамақ" операциясы туралы айтқанын естігенде, Мьюр оны құтқаруға жауапты екенін түсінеді, өйткені бұл кодтық атау Ливанда болғанда Мьюрге туған күніне сыйлық алу үшін Бишоп қолданған операциясының атауы еді. ЦРУ қызметкерлері құтқару туралы кешіктіріліп хабарланған кезде Мьюр ғимараттан шығып, ауылға қауіпсіз жолға шығады.

Өндіріс

Фильм 2000 жылдың 5 қарашасынан 2001 жылдың 19 наурызы аралығында Мароккода және Будапештте түсірілді. Бастапқыда оны Майк ван Дием режиссерлеуі тиіс болған. Питт осы жобаға "Борнның жеке басы" фильміндегі бас рөлден бас тартты. Фильмнің әлемдік премьерасы 2001 жылдың 19 қарашасында Манн Ұлттық театрында өтті.

Үй бейнесі

Фильм Universal Studios Home Video компаниясы тарапынан 2002 жылдың 9 сәуірінде DVD және VHS форматтарында жарық көрді.

Кассалық жинақ

Spy Game фильмі "Monsters, Inc." және "Гарри Поттер және сиқыршы тасы" фильмдерінен кейін үшінші орынға шықты, алғашқы көрсетілім демалысында 21,6 миллион доллар, ал алғашқы бес күнінде 30,6 миллион доллар тапты. Фильм АҚШ-та 62 362 785 доллар, ал әлем бойынша 143 049 560 доллар жинады. Metacritic 29 сыншының пікірлеріне негізделген фильмге 100 балдық шкала бойынша 63 бал берді. CinemaScore жүргізген сауалнама бойынша көрермендер фильмге B+ бағасын қойды. Chicago Sun Times газетінің редакторы Роджер Эберт фильмге төрт жұлдыздың екі жарым жұлдызын беріп, былай деді: "Бұл жаман фильм емес, түсінігіңіздер, ол ақылды және шеберліктің жоғары деңгейін көрсетеді, бірақ фильмге ешқандай қызығушылық жоқ, сондықтан бізге де оған бейжай қарау қиын."

Романдар

2022 жылы «Тыңшылар ойыны» фильмінің қосымша сценарий авторы Майкл Фрост Бекнер фильмнің кейіпкерлерін баяндайтын «Мьюирдің тәуекелі», «Бишоптың соңғы қадамы» және «Айкен қауіпте» атты үш томдық роман сериясын жариялады.