Аркосанти – АҚШ-тың орталық Аризона штатында, Феникстің солтүстігінде, 3732 фут (1138 м) биіктікте орналасқан, бронза қоңырау құюмен айналысатын эксперименталды қала. Оның аркалогия тұжырымдамасын итальян-американдық сәулетші Паоло Солери (1919–2013) ұсынған. Ол 1970 жылы қалалық жағдайларды жақсарту және Жерге зиянды әсерін азайту мүмкіндігін көрсету үшін құрылыс жұмыстарын бастады. Ол онда оқыған және қала салуға қатысқан сәулетшілер мен қала жоспарлаушылардың бірнеше буынына білім берді және оларға әсер етті.
Arcosanti is an experimental town with a bronze bell casting business in Yavapai County, central Arizona, United States, north of Phoenix, at an elevation of 3732 feet (1138 m). Its arcology concept was proposed by Italian American architect Paolo Soleri (1919–2013). He began construction in 1970 to demonstrate how urban conditions could be improved while minimizing the destructive impact on the Earth. He taught and influenced generations of architects and urban designers who studied and worked with him there to build the proposed town.
Шолу
Аркосантидің мақсаты – архитектура мен экологияны біріктіретін аркология тұжырымдамасын зерттеу. Жобаның мақсаты – қалалық ортаның әлеуметтік өзара әрекеттесуі мен қолжетімділігін, ресурстарды минималды пайдалану және табиғи ортаға қолжетімділік сияқты экологиялық принциптермен үйлестіру. Жоба аясында эксперименттік қала құрылысы жүргізіліп жатыр, оның жерінің бір бөлігі Cosanti Foundation-ға тиесілі, ал қалғаны мемлекеттен жалға алынған. Құрылыс 1970 жылы басталды және қазірге дейін әртүрлі қарқынмен жалғасуда. Соңғы ғимарат 1989 жылы аяқталды. Халық саны 50-ден 150-ге дейін ауытқып келеді, олардың көпшілігі студенттер мен еріктілер. Аркосантиде 5000 адам тұруы жоспарланған. Бұл жерде 13 ірі құрылыс салынған, олардың кейбіреулері бірнеше қабатты. 2001 жылы жасалған бас жоспарда «Аркосанти 5000» деп аталатын, қазіргі ғимараттардан әлдеқайда ірі кешен көріністендірілген. Аркосантидің дизайны мен құрылысына тән ерекшеліктер көп. Мысалы, бетон панельдер айналасынан алынған балшыққа құйылады, бұл бетонға бірегей текстура мен түс береді, ол ландшафтпен үйлесуге көмектеседі. Көптеген панельдерге көркемдік элементтер қойылған. Көптеген ғимараттар күн сәулесі мен жылуын барынша пайдалану үшін оңтүстікке қарай бағытталған. Шатырлардың дизайны қыста максималды, ал жазда минималды күн сәулесін өткізеді. Бронза құю үшін салынған құрылыс апсида, шардың төрттен бірі немесе жартылай күмбез түрінде. Барлық ғимараттардың орналасуы күрделі және органикалық, АҚШ қалаларының көпшілігіне тән торлы жүйеден өзгеше, барлық элементтерге максималды қолжетімділік, әлеуметтік байланыстың артуы және тұрғындардың жеке өміріне құрметпен қарау мақсатында. Аркосантидегі барлық аумақ мүгедектерге қолайлы емес. Қазіргі құрылыстар қоғамның толыққанды қажеттіліктерін қамтамасыз етуге бағытталған. Оларға кіреді: бес қабатты келушілер орталығы/кафе/сыйлық дүкені; бронза құю апсидасы; керамика апсидасы; екі үлкен цилиндрлі күмбез; ашық амфитеатрдың айналасындағы пәтерлер мен жартылай қоғамдық кеңістіктер сақинасы; қоғамдық бассейн; кеңсе кешені, оның үстінде бұрын Солеридің пәтері болған. Екі бөлмелі «Sky Suite» кешеннің ең биік нүктесінде орналасқан; ол, сондай-ақ бассейн астындағы бөлмелер, түнде қонақтарға қолжетімді. Көптеген ғимараттардың шатырларына шығуға болады. Аркосантиде бастапқы құрылыс бригадасы үшін салынған лагерь бар. Бүгінде ол Аркосанти халқының шамамен төрттен бірін қамтитын тұрғын үй ретінде пайдаланылады. Лагерьде шағын жылыжай бар, одан бақшаларға және 2017 жылдың наурызында өңделмеген үлкен егіс алқаптарына оңай жетуге болады. Басты құрылыс алаңының беткейінде қысқы өсімдіктер мен бақшалар үшін, сондай-ақ ғимараттарға жылу тарату үшін терезелі жылыжайлар салу жоспарланған. Аркосанти білім беру орталығы ретінде жоспарланып, бүгінгі күнге дейін әлемнің түкпір-түкпірінен келген студенттер семинарларға, сабақтарға қатысу үшін және құрылыс жұмысына көмектесу үшін келеді. Жыл сайын қырық мың турист келеді. Туристерге экскурсия жасауға немесе қонақ үйлерде түнеуге болады. Аркосантидің қаржысының бір бөлігі жергілікті қыш пен қоладан жасалған қоңырауларды сатудан түседі. Қосымша қаржы қайырымдалықтар мен семинарлар үшін төленетін ақылардан келеді. Аркосантидегі қазіргі құрылыс жұмыстарының көп бөлігі семинар қатысушылары мен еріктілер тарапынан жүргізілуде. Аркосантидегі орташа жалақы оның тарихының көп бөлігінде ең төменгі жалақыдан сәл ғана жоғары болды.
The goal of Arcosanti is to explore the concept of arcology, which combines architecture and ecology. The project has the goals of combining the social interaction and accessibility of an urban environment with sound environmental principles, such as minimal resource use and access to the natural environment. The project has been building an experimental town on of a land preserve, of which are owned by the Cosanti Foundation, with the remainder leased from the state. Ground was broken in 1970 to begin construction on the site and has continued at a varying pace through the present. The most recently completed building was finished in 1989. The population has varied between 50 and 150 people, many of them students and volunteers. The goal was for Arcosanti to house a population of 5,000 people. Thirteen major structures were built on the site, some several stories tall. One master plan, designed in 2001, envisioned a massive complex, called "Arcosanti 5000", that would dwarf the current buildings. Many features are particular to the design and construction of Arcosanti. For example, tilt up concrete panels are cast in a bed of silt acquired from the surrounding area, giving the concrete a unique texture and color that helps it blend with the landscape. Many panels were cast with embedded art. Most buildings are oriented southward to capture the sun's light and heat – roof designs admit the maximal amount of sunlight in the winter and a minimal amount during the summer. The structure built to shelter bronze casting is built in the form of an apse, a quarter sphere or semi dome. The layout of all the buildings is intricate and organic, rather than the grid typical of most US cities, with the goals of maximal accessibility to all elements, a combination of increased social interaction and bonds, together with privacy for the residents Not all of the grounds are wheelchair accessible. Existing structures at Arcosanti are meant to begin to provide for the complete needs of a community. They include: a five story visitors' center/cafe/gift shop; a bronze casting apse; a ceramics apse; two large barrel vaults; a ring of apartment residences and quasi public spaces around an outdoor amphitheater; a community swimming pool; an office complex, above which is an apartment that was originally Soleri's suite. A two bedroom "Sky Suite" occupies the highest point in the complex; it, as well as a set of rooms below the pool, is available to overnight guests. Most of the buildings have accessible roofs. Arcosanti has a Camp area, built by and for the original construction crew. It is used today as housing for approximately one fourth of the Arcosanti population. Camp has a small greenhouse, with easy access to gardens and large agricultural fields that, as of March 2017, were not being cultivated. Terraced greenhouses are planned along the slope of the main building site for winter plant and garden space, and to collect heat to distribute through the buildings. Arcosanti was conceived of and remains primarily an education center, with students from around the world visiting to attend workshops, classes, and to assist with the continuing construction. Forty thousand tourists visit yearly. Tourists can take a guided tour of the site or stay overnight in guest accommodations. Some Arcosanti funding comes from sales of bells made and cast from clay and bronze on site. Additional funding comes from donations and fees for workshops. Much of the present construction at Arcosanti has been done by workshop participants and volunteers. The average salary at Arcosanti for much of its history was barely above minimum wage.
Семинарлар
1970 жылдан бастап қатысушылар семинарларға тіркеліп, Аркосантиді салуға көмектесуге келді. Дәстүрлі бес немесе алты апталық семинар барысында олар Паоло Солери және Аркология дизайнының принциптері туралы лекцияларды тыңдайды, сонымен қатар құрылыс жұмысына қатысып тәжірибе жинақтайды. Бұл бағдарлама өнер, қолөнер, сәулет және қала құрылысы салаларына қызығушылық танытқан көптеген адамдарды тартады, сонымен қатар философия, социология, ғылым және ауыл шаруашылығымен айналысатындарға да пайдалы. Бүгінде семинарлардың ұзақтығы қысқартылған, бір апта немесе одан да аз, және олар білім беруге, соның ішінде тәжірибелік оқытуға бағытталған. Сырлау, балшықтан құю, фотосурет түсіру және басқа да қолмен атқарылатын іс-шаралар бойынша семинарлар ұйымдастырылады. 2023 жылға дейін бес апталық семинарларға қатысқан 8000-нан астам қатысушы құрылысқа көмектесті. Көлік тұрағы ретінде пайдаланылатын аумақта шөп өрті шығып, 180-нен астам автомобиль зақымдалды немесе жойылды. Бұл жағдай болашақтағы музыкалық фестивальдерді өткізу мүмкіндігін тоқтатуға себеп болды, өйткені зиянды өтеуге кеткен шығын өте зор болды. Солеридің туған күнін тойлау шарасы сенбі күні жалғасты, қатысушылар "Күмбездерде" (Vaults) үлкен "қарбалас сорпаны" (frugal soup) жеп, тойға қатысты. Документальді фильмдер жасаушы Джеффри Мадея қысқа видео көрсетті. Содан кейін Томиаки Тамура Паолоның өмірі мен еңбектері туралы бейнепрезентация жасады және Солериге арналған ерекше пиктограмманы ұсынды. Кештің соңғы қойылымын Флам Чен ұйымдастырды, ол таң қалдыратын от, жарық және биіктіктерді қамтитын акробатикалық көрсетілімдерді ұсынды. 2011: 2011 жылдың 14 шілдесінде Косанти қоры өзінің негізін қалаушысы Солеридің президент және бас директор лауазымынан кеткенін жариялады. "Менің орындауым керек тағы да бірнеше мақсатым бар", - деді 92 жастағы Солери. "Мен Қордың басқаруын және оның негізгі жобасын – Аркосанти қалалық зертханасын – келесі буынға тапсыруға дайынмын". Бұл буынды Бостондық сәулетші Джефф Стейн басқарды. Штайнның Аркосантиге қатысты ұсыныстары: жартылай ондаған жаңа пәтерлер, амфитеатрға шатыр, жаңартылған коммерциялық нан пісіруханасы және Паоло Солеридің архитектуралық модельдер жинағына арналған қойма. 2021: Элизабет Мартин Маликиан Косанти қорының бас директоры болды. Ол сол кезде: "Феникс және Аризона климаттың өзгеруінің орталығында орналасқан, және жаһандық зерттеулерге ерекше мән беріледі. Біз форумдар ұйымдастыруға және білім беру конференцияларын өткізуге мүмкіндігіміз бар, және қазірдің өзінде осы бағытта жұмыс істеп жатырмыз" деді. Аркосанти, коммерциялық емес 501(c)(3) ұйымы болып табылатын Cosanti Foundation басшылығында жұмыс істейді. Аркосантиде Cosanti Originals компаниясының қоңырау жасау кәсіпорны орналасқан, ол Солеридің мүсіндік жел қоңырауларын сату арқылы үлкен сәулеттік жобаны қолдайды.
Starting in 1970, participants have come to help build Arcosanti by enrolling in workshops. During the traditional five or six week workshop, they attend lectures about Paolo Soleri and the principles of Arcology design while gaining hands on learning experience by aiding construction. Although the program attracts many who are interested in art, crafts, architecture and urban planning, it is also pertinent to those interested in philosophy, sociology, science, and agriculture. Today, workshops are shorter in duration, one week or less, and focus on learning, including experiential learning. Workshops are offered in glass blowing, siltcasting, photography and other hands on activities. As of 2023, more than 8,000 participants had aided in the construction through participation in five week workshops. a grass fire ignited in the area being used as a parking lot and over 180 cars were damaged or destroyed. This had the practical effect of ending the possibility of future music festivals at the site, due to the massive cost in damage payouts. The birthday celebration for Soleri resumed on Saturday with attendees partaking in a gargantuan "frugal soup" gathering in the Vaults. Documentary film maker Geoffrey Madeja presented a short video. Tomiaki Tamura followed with a visual presentation of Paolo's life and work and a pictograph especially choreographed for Soleri. The final performance of the night was hosted by Flam Chen, in a series of acrobatics involving dazzling fire, lights, and extreme heights. 2011: On July 14, 2011, the Cosanti Foundation announced that its founder Soleri had retired as its President and CEO. "There are other things that I want to accomplish," said the 92 year old Soleri. "I am ready to leave the management of the Foundation and its primary project – the urban laboratory Arcosanti – to the next generation." That generation was to be led by Boston architect Jeff Stein, AIA. Stein's proposals for Arcosanti began with: a half dozen new apartment buildings; a canopy for the amphitheater; a renovated commercial bakery; and a storage unit for Paolo Soleri's collection of architectural models. 2021: Elizabeth Martin Malikian became the CEO of the Cosanti Foundation. She commented at the time that "Phoenix and Arizona are at the epicenter of climate change, and global studies are a big focus. There is potential to provide forums and host educational conferences on site and we are already working on that." Arcosanti operates under aegis of the Cosanti Foundation, a non profit 501(c)(3) organization. Arcosanti is the home of the bell making enterprise of Cosanti Originals, which sells Soleri's sculptural wind bells to support the greater architectural project.
Танымал мәдениетте
Алты жылдан астам дайындалған, Паоло Солеридің өмірі мен Arcosanti қаласының құрылу тарихына арналған (2013) толық метражды деректі фильм – «Паоло Солеридің көрегендігі: Шөлдегі пайғамбар» (2012) журналист Морли Сейфер, Уилл Райт, сәулет сыншысы Пол Голдбергер, Кэтрин Хардвик, Уилл Брудер, Жан Мишель Кусто, архитектор Стивен Холл және Эрик Ллойд Райтпен түсірілген сұхбаттарды қамтиды. 2022 жылдың ақпан айында Аризона штатының Injury Reserve хип-хоп тобы Arcosanti-де түсірілген "Outside" әніне музыкалық бейнеклип шығарды.
Over six years in the making, the (2013) feature length documentary film on the life of Paolo Soleri and the birth of Arcosanti, The Vision of Paolo Soleri: Prophet in the Desert (2012) features on camera interviews with journalist Morley Safer, Will Wright, architectural critic Paul Goldberger, Catherine Hardwicke, Will Bruder, Jean Michel Cousteau, architect Steven Holl, and Eric Lloyd Wright. In February 2022, Arizona hip hop group Injury Reserve released a music video for their song "Outside", shot on location at Arcosanti.