Кіріспе

Трансұлттық қылмыстық топ

| қарсыластары =
| белгілі мүшелері =

18-ші көше тобы, сонымен қатар Calle 18, Barrio 18, Mara 18 немесе жай ғана 18 (Солтүстік Америкада) деп белгілі, Лос-Анджелесте көше тобы ретінде пайда болған көп ұлтты (көбінесе Орталық Америка және Мексикалық) трансұлттық қылмыстық ұйым. Бұл АҚШ, Мексика және Орталық Америкада 30 000 – 50 000 мүшесі бар Лос-Анджелестегі ең ірі трансұлттық қылмыстық топтардың бірі және АҚШ-тағы тағы бір қылмыстық ұйым – Мексика мафиясымен одақтас. АҚШ Әділет министрлігінің баяндамасында 18-ші көше және оның қарсыласы MS 13 тобы туралы былай делінген: "Осы екі топ Орталық Американың солтүстік үшбұрышын әлемдегі ең жоғары қылмыс деңгейіне ие аймаққа айналдырды."

Тарих

18-ші көше бандысы 1960-шы жылдары Лос-Анджелестің Рампарт ауданында мексикалық-американдықтар мен басқа да иммигрант жастар құрды. Олар бұрынғы латындық бандаларға қабылданбағандықтан, жаңа топ құрды. Содан бері олар қатты қарсыластар болып табылады. Орталық Америкалық банда мүшелері АҚШ-та тұтқындалғанда, олар Орталық Америкаға депортацияланды. Онда бандылық топ Сальвадорда ғана емес, Гондурас пен Гватемалада да зорлық-зомбылықтың әртүрлі деңгейлерінде бақылаудан шығып, Орталық Америкадағы ең қатыгез бандалардың біріне айналды. Кейіннен 18-ші көше MS 13-тің өзбек қарсыласына айналды, себебі екі банда да Орталық Америкадағы жетекші орынға таласты. 18-ші көше мүшелерінің көп бөлігі мексикалықтар, сальвадорлықтар, гондурас және гватемалалықтар, бірақ банда Орталық Американың басқа аймақтарынан да мүшелерді қабылдайды. Жақында 18-ші көшенің ықпалы Белизде де байқалды. 2005 жылы Сальвадорда "Революционерлер" ("Revolucionarios") деп аталатын топ 18-ші көшеден бөлініп, қалған мүшелермен қарсыласты бастады, олар "Суреньос" ("Оңтүстіктер") деп аталды.

Орналасқан жері

18-ші көшедегі топтардың көпшілігі Оңтүстік Калифорнияда қызмет етеді, бірақ басқа штаттарда және халықаралық деңгейде де белсенді. Лос-Анджелес мүшелері Калифорниядан тысқары аймақтарға көшіп, өздерінің топтарын құруға кірісті. 18-ші көшедегі топтары АҚШ-тың 20 штатындағы 44 қалада белсенді.

Ұйым

18-ші көше бандасының ұйымдастырылуы орналасқан жеріне қарай өзгеше. Банданың ұлттық және халықаралық деңгейде кеңінен таралуына байланысты, жалпыға бірдей ұйымдық құрылымды құру қиын. Банда әр деңгейде басшылыққа мүмкіндік беретіндей етіп ұйымдастырылған. Баррио 18 қолданатын кең таралған ұйымдық құрылым мынадай. Ең жоғарыда «palabreros» немесе «лидерлер» тұрады, олардың көпшілігі түрмеде, бірақ барлық қылмыстық әрекеттерді үйлестіре отырып, банданы басқаруға көмектеседі. «Palabreros» түрмеден тыс жерде де болады және олар «en la libre» деп аталады. Сонымен қатар, ресми түрде банда мүшелері емес, бірақ бандаға ақпарат жинау, заңсыз тауарларды тасымалдау немесе сақтау сияқты шағын жұмыстарда көмектесетін серіктестер де бар. 18-ші көше бандасы өз ұйымдық құрылымындағы лауазымдарды басқаша да белгілейді. Бұл құрылымда жоғарыда басшылар, «toros» деп аталады, яғни бұқалар. Әрбір «toro» астында «homie» басқаратын «clica» болады. Әрбір «homie» астында «soldados», яғни сарбаздар тұрады. Түрмеден тыс жерде Баррио 18 «canchas» деп аталатын аумақтарға негізделген бөлімдерге ұйымдастырылған. Банданың құрылымы көлденең, бұл нәрселерге децентрализацияланған тәсілді ұстануға мүмкіндік береді. Дегенмен, жалпы алғанда 18-ші көше бандасы кейбір басқа заманауи бандалармен салыстырғанда, онша ұйымдасқан емес. Әйелдер де бандаға қосыла алды, бірақ оларға жақсы қаралмады. Бандаға қосылған әйелдердің үш жолы болды: біріншісі – 18 секундтық ұрып-сапыру, екіншісі – бірнеше мүшемен жыныстық қатынас, ал үшіншісі – мүше әйелі немесе сүйіктісі болу, бұл уақыт өте келе мүшелікке алып келуі мүмкін. Әйелдерден көбінесе зорлық-зомбылыққа байланысты еркектерге тән рөлдерді орындау күтілді, сонымен қатар балаларға күтім жасау және науқастарға қамқорлық ету арқылы ана рөлін де атқаруы керек еді.

Мәдениет

18 көше тобының мүшелері қатаң ережелерді сақтауға міндетті. Тоб басшысының сөзіне бағынбау немесе топ мүшесіне тиісті құрмет көрсетпеу 18 секундтық ұрып-соғуға, ал ауыр қылмыстар үшін тіпті өлім жазасына да әкелуі мүмкін. ФБР мәліметінше, 18 көше тобының кейбір фракциялары жоғары деңгейдегі ұйымдасқандық пен тәжірибелілікке қол жеткізген. 18 көше тобының мүшелері көбінесе киімдері мен спорттық киімдерінде 18 нөмірін пайдаланып өзін таныстырады, сондай-ақ Duke Blue Devils, Los Angeles Clippers, Los Angeles Rams, Los Angeles Chargers, Los Angeles Dodgers, Los Angeles Lakers, Los Angeles Kings және Las Vegas Raiders сияқты спорт командаларының киімдерін тағу арқылы да белгілі. 18 көше тобы өздерінің граффитилерінде және татуировкаларында XV3, XVIII, X8, 666, 99 және 3 нүктелер сияқты символдарды қолданады. 18 көше тобының түстері көк және қара; көк түс Мексикалық мафияға құрмет көрсетуді білдіреді, ал қара түс – топтың бастапқы түсін көрсетеді. 18 көше тобы бастауыш және орта мектеп жасындағы жастарды қабылдағандықтан кейде "Балалар армиясы" деп аталады. Олар өз қатарына басқа ұлт өкілдерін де қабылдайды, бұл топты көпұлтты етеді. Сальвадорда топ мүшелерінің бетіне үлкен "18" татуировкасы жасау жиі кездеседі, кейде татуировка бүкіл бетті жабады. Калифорнияда 18 көше тобының көп бөлігі Мексика мен Орталық Америкадан келген заңсыз иммигранттардан тұрады.

Қылмыстық іс-әрекет

18-ші көшедегі бандиттік топтың ең табысты қызметі – кокаин мен марихуананы көше деңгейінде тарату, сондай-ақ, аздап болса да, героин мен метамфетамин таратқандығы. Бұл топ сонымен қатар автокөлік ұрлау, көлік тонау, көлікпен ату, қорқыту, жеке куәліктерді қолдан алаяқтық жасау, тонау, шабуыл және кісі өлтірумен де айналысады. 18-ші көшедегі бандиттік топ халықаралық деңгейде танымал гондурас футболшысы Уилсон Паласиостың 16 жасар бауырын ұрлап, өлтіруге қатысқан деп айыпталады. 1998 жылы Катарино Гонсалес офицер Филберт Куэстаны басынан атып өлтіргені үшін бірінші дәрежелі кісі өлтіруде айыпталды және өмір бойына бас бостандығынан айырылды, ол патрульдік көлікте отырған кезде оқталған. Нью-Йорк полициясы бірнеше жас жігітті құрбанды ұрлап, жақын жердегі орманға алып барып, өлтіргені үшін тұтқындады. Олар федералдық деңгейде кісі өлтіру және рэкетшілік қылмыстары бойынша айыпталды. 2019 жылы 18-ші көшедегі бандит Квинс метро станциясында қарсыласы MS 13 тобының мүшесімен атылып өлтірілді. Гватемала қаласында 18-ші көшедегі бандиттік топтың аумағынан өтіп бара жатқан көптеген автобус жүргізушілері өлтірілді. Автобус жүргізушілері көбінесе тонау мен қорқыту құрбаны болды. Бір жағдайда автобус иелері бандиттік топқа ақы төлеуден бас тартты; бірнеше сәттен кейін Либертад автобусының иесінің ұлы, жас жігіт 4-ші бағытпен жүрді, ол терминалдан қаланың оңтүстігіндегі Сан-Карлос де Гватемала университетіне дейін созылды. Ол 6-аймақтан өтіп бара жатқанда, екі адам автобусты тоқтатты. Олар көлікке кіріп, жүргізушінің басына оқ атты және ол дереу қаза тапты.