Кіріспе

Жаңа бағдарлама және бағдарламалық жасақтаманы дамытудың жаңа бағыты, бұрынғы бағдарламадан туындаған.

Бағдарламалық инженерияда, жобаның бұтақтануы (fork) дегеніміз, әзірлеушілер бір бағдарламалық пакеттен бастапқы кодты көшіріп алып, оның үстінде тәуелсіз дамуды бастағанда пайда болады, нәтижесінде ерекше және бөлек бағдарламалық өнім құрылады. Бұл термин көбінесе тек даму тармағын ғана емес, сонымен қатар әзірлеушілер қауымдастығының бөлінуін білдіреді; сондықтан, бұл – айырылыстың бір түрі. Бұтақтанудың себептері – пайдаланушылардың әртүрлі қалаулары және бастапқы бағдарламалық жасақтаманың дамуының тоқтап қалуы немесе тоқтатылуы. Ашық және еркін бағдарламалық жасақтама, анықтама бойынша, бастапқы әзірлеушілер тобынан алдын ала рұқсатсыз және авторлық құқықты бұзбай бұтақтануға болады. Дегенмен, меншік құқығындағы бағдарламалық жасақтаманың (мысалы, Unix) лицензиялық бұтақтары да кездеседі.

Жеке меншік бағдарламалық жасақтаманы бөлу

Меншікті бағдарламалық жасақтамада авторлық құқық көбінесе жеке бағдарламашылар емес, оларды жұға білетін ұйымға тиесілі болады. Сондықтан, меншікті код иесі екі немесе одан көп нұсқаны дамыту қажет болғанда, мысалы, терезелі және командалық жол нұсқаларын, немесе әртүрлі операциялық жүйелерге арналған нұсқаларды – IBM PC үйлесімді машиналар мен Macintosh компьютерлері үшін мәтін өңдегіштер сияқты – көбінесе тармақталады. Әдетте, мұндай ішкі тармақталу платформалар арасында бірдей көрініс, сезім, дерек форматы мен мінез-құлықты қамтамасыз етуге бағытталған, соның арқасында бір нұсқаға үйренген пайдаланушы екіншісінде де жұмыс істей алады немесе құжаттармен алмасады. Бұл көбінесе үлкен нарық үлесін алу және тармақталуға байланысты қосымша даму шығындарын өтеу мақсатымен қабылданатын экономикалық шешім. Бірақ, мұндай емес, ерекше меншікті тармақ – AT&T Unix лицензиясы бойынша алынған және барлығы "Unix" деп аталатын, бірақ уақыт өте келе бір-бірімен үйлесімсіз бола бастаған көптеген Unix түрлері. Unix соғыстары туралы көріңіз.