Кіріспе
Консервативті баптистер кальвинистік сенімдердің белгілі бір деңгейін ұстанады.
Тарих
Шіркеулердің немесе олардың мүшелерінің миссионерлік кеңестерге, Киелі кітаптарды тарату қоғамдарына және тыйым салушылар қоғамдарына қатысуы туралы дау-дамай Примитив баптистерді мұндай ұйымдарды қолдаған басқа баптист топтарынан бөлініп, 1827 жылғы Кехуки қауымдастығының декларациясы сияқты жарияламаларда оларға қарсылық білдіруге итермеледі. Кехуки Примитив баптист шіркеуі шіркеуден тыс ресми мекемелерде қызмет етуден бас тартатынын жариялады. Декларацияда мыналар ұсынылды: Тексеру жүргізілген кезде көптеген шіркеулер өз пікірлерін білдіргені анықталды; ал осы орган мүшелері арасында пікір алмасып болған соң, барлық миссионерлік қоғамдарды, Киелі кітаптарды тарату қоғамдарын және теологиялық семинарияларды, сондай-ақ оларды қолдау үшін бұрын қолданылған, халықтан ақша сұрау сияқты әрекеттерді тоқтатуға келістік. Егер біздің арамызда осындай қоғамдардың агенттері болса, біз оларды осындай әрекеттерде айыптаймыз; ал егер олар жақсы жаңалықты уағыздаушы болса, біз оларды өз мінбарларымызға шақырмаймыз, себебі бұл қоғамдар мен мекемелерді Құдай сөзімен негізделмеген, адамдардың ойлап тапқан нәрсесі деп санаймыз. Біз сондай-ақ бірауыздан келісеміз, егер шіркеулеріміздің мүшелері масондардың қауымдастығына қосылса немесе мүше болса, ложалар мен шерулерге қатысуын жалғастырса, біз оларды осындай іс-әрекеттерге кінәлі деп санай отырып, өз мінбарларымызда уағыз айтуға шақырмаймыз; және олармен де, осындай әрекеттерімен де қарым-қатынасымыз жоқ екенін жариялаймыз. "Ескі мектеп" және "Жаңа мектеп" баптистерінің арасындағы ресми бөлініс 1832 жылдың 28 қыркүйегінде Мэриленд штатының Батлер қаласындағы Блэк Рок шіркеуінде өткен жиналыста болды. Бұл "Блэк Рок үндеуі" деп танылды. Примитив баптист шіркеулері Американың оңтүстігіндегі таулы аймақтарда пайда болды, олардың ең көп саны осы жерде кездеседі. 1995 жылғы мәліметтер бойынша, Примитив баптист шіркеулеріне шамамен 64 000 адам тиесілі болды. Бір тармағы – Орталық Аппалачиядағы Примитив баптист универсалистік шіркеуі, кальвинистік теологияның қарсы тұруға келмейтін рақым доктринасын кеңейту ретінде өзінің бірегей Үштік универсалистік теологиясын дамытты. Оларды осы бағытта 19 ғасырдың Хосея Баллу және Джон Мюррей сияқты, ұқсас теологиялық көзқарастағы христиан универсалистік уағыздаушылары ынталандырды.
Upon examination, it was found that most of the churches had given their opinions; and after an interchange of sentiments among the members of this body, it was agreed that we discard all Missionary Societies, Bible Societies and Theological Seminaries, and the practices heretofore resorted to for their support, in begging money from the public; and if any persons should be among us, as agents of any of said societies, we hereafter discountenance them in those practices; and if under a character of a minister of the gospel, we will not invite them into our pulpits; believing these societies and institutions to be the inventions of men, and not warranted from the word of God. We further do unanimously agree that should any of the members of our churches join the fraternity of Masons, or, being members, continue to visit the lodges and parades, we will not invite them to preach in our pulpits, believing them to be guilty of such practices; and we declare non fellowship with them and such practices altogether. The official split between "Old School" and "New School" Baptists occurred during a meeting at the Black Rock Church on September 28, 1832 in Butler, MD. This became known as the Black Rock Address. Primitive Baptist churches arose in the mountainous regions of the American South, where they are found in their greatest numbers. Approximately 64,000 people were affiliated (as of 1995) with Primitive Baptist churches in the various other emergences of Primitive Baptists. One branch, the Primitive Baptist Universalist church of central Appalachia, developed their own unique Trinitarian Universalist theology as an extension of the irresistible grace doctrine of Calvinist theology. They were encouraged in this direction by 19th century itinerant Christian universalist preachers of similar theological bent to Hosea Ballou and John Murray.
Түрлі іс-әрекеттер
Баптистердің басқа баптистерден ерекшеленетін ертедегі дәстүрлері: а капелла ән айту, отбасылық құлшылық және аяқ жуу. [[File:FEMA 12138 Марк Вулфтің 2004 жылғы 12 сәуірде Флоридада түсірген суреті. Бұл Флоридадағы афроамерикандық Баптист шіркеуі әдеттегі практикадан өзгеше. Бұдан әрі, олар Ескі Ғимаяттағы музыкалық аспаптарды "көптеген формалар мен әдет-ғұрыптар, көптеген түрлер мен көлеңкелер, көптеген дін қызметкерлері діни киімдермен, көптеген құрбандықтар, мерекелер, ондықтар" сияқты жойылған деп санайды; "егер олар шіркеуге қажет болғанда, Мәсіх оларды әкелген болар еді".
Отбасылық ғибадат
Баптистер жексенбілік мектептерді Киелі кітапқа қарсы деп санайды және ата-аналардың өз балаларына діни білім беру құқығына араласу деп есептейді. Олардың орнына балалар ата-аналарымен бірге отырып, қауымдағылар сияқты ғибадатқа қатысады.
Уағыздаушылардың бейресми дайындығы
Баптистер діни семинарияларды "Жаңа Өсиетте немесе Мәсіх пен апостолдардың үлгісінде ешқандай негіз немесе рұхсат жоқ" деп есептейді.
Аяқ жуу
Бастапқы баптистердің көпшілігі, қауымдастықтағы қарапайымдық пен қызмет көрсету нышаны ретінде аяқ жуу рәсімін атқарады. Рәсім кезінде әйелдер мен ерлер бөлек отырып, бір адам екіншісінің аяғын жуады. Бұл амал Бастапқы баптист шіркеулерінде иерархия емес, теңдікті күшейтуге септігін тигізеді.