Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық Корольдік теңіз флотының офицері және Қытайдағы сауда өкілі Уильям Джон Нейпир, 9-шы лорд Нейпир, Барон Нейпир ФРСЭ (1786 жылдың 13 қазаны – 1834 жылдың 11 қазаны) – британдық Корольдік теңіз флотының офицері және Қытайдағы сауда өкілі.
British Royal Navy officer and trade envoy in China
William John Napier, 9th Lord Napier, Baron Napier FRSE (13 October 1786 – 11 October 1834) was a British Royal Navy officer and trade envoy in China.
Ерте өмір
Нейпер 13 қазан 1786 жылы Ирландияның Кинсале қаласында дүниеге келген. Ол Фрэнсис Нейпирдің ұлы, 8-ші лорд Нейпир (1758–1823) және Фрэнсис Нейпирдің, 10-шы лорд Нейпир мен 1-ші барон Эттриктің (1819–1898) әкесі болды. 1803 жылы Корольдік теңіз күштеріне қабылданып, Трафальгар шайқасында (1805) HMS Defiance кемесінде мичман ретінде көзге түсіп қызмет етті. Кейіннен Дундональдтың 10-шы графы Томас Кокрейннің қол астында лейтенант болып қызмет атқарды.
Napier was born in Kinsale, Ireland, on 13 October 1786. He was the son of Francis Napier, 8th Lord Napier (1758–1823) and the father of Francis Napier, 10th Lord Napier and 1st Baron Ettrick (1819–1898). He enlisted in the Royal Navy in 1803 and served with distinction as a midshipman on HMS Defiance at the Battle of Trafalgar (1805). He later served as lieutenant under Thomas Cochrane, 10th Earl of Dundonald.
Мансап
1818 жылы ол Эдинбург Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды. Оның ұсынысын сэр Дэвид Брюстер, сэр Джордж Стюарт Маккензи және Джон Плейфейр жасады. Шотландияның пэрі, лорд Нейпир 1824-1832 жылдар аралығында Лордтар палатасындағы Шотландияның сайланған өкілі болды. 1833 жылғы желтоқсанда Британдық Шығыс Үндістан компаниясының алыс Шығыстағы сауда монополиясы тоқтатылғаннан кейін, Нейпиердің отбасы досы, Сыртқы істер министрі лорд Палмерстон оны Қытайдағы Кантон (қазіргі Гуанчжоу) саудасының бірінші бас инспекторы етіп тағайындады. Екінші және үшінші суперинтенданттар Джон Фрэнсис Дэвис және сэр Джордж Бест Робинсон болды. Ол 1834 жылғы 15 шілдеде Шығыс Үндістан компаниясының «Андромаха» фрегатымен Макаоға келді және он күннен кейін Кантонға жетті, мақсаты – британдық сауданы Қытайдың ішкі аймақтарына кеңейту болатын. Қажетті дипломатиялық және саудалық тәжірибесі болмағандықтан, ол бұл мақсатына жете алмады. Нейпиердің қатаң талаптары Лиангуанның генерал-губернаторы Лу Кунмен кездесу өткізуге кедерес келтірді, өйткені олар ұзақ жылдар бойы қалыптасқан ережелерге қайшы келді. Нейпиердің наразылығы оны жеке кек ретінде әскери араласуға итермеледі. Ол 11 қыркүйекте «Андромаха» және «Имоген» фрегаттарын Вампоаға жіберді, Лу Кунның бұйрығына бағынбады, нәтижесінде британдық әскери кемелер Бокка Тигрис бекінісін бұзғанда аз шығындармен артиллериялық шайқас болды. Ұзақ сонардан кейін, лорд Нейпир тифке шалдығып, 1834 жылдың қыркүйегінде Макаоға зейнетке шығуға мәжбүр болды, ол 11 қазанда осы қызбадан қайтыс болды. Бастапқыда Макаода жерленген, кейіннен Шотландиядағы Эттрикте қайта жерлеу үшін эксгумацияланды. Нейпир Гонконгты жаулап алуды ұсынған алғашқы британдық өкіл болды.
In 1818 he was elected a Fellow of the Royal Society of Edinburgh. His proposers were Sir David Brewster, Sir George Steuart Mackenzie, and John Playfair. A peer of Scotland, Lord Napier was an elected Scottish representative in the House of Lords from 1824 to 1832. In December 1833, upon the ending of British East India Company's monopoly on trade in the Far East, he was appointed by Foreign Secretary Lord Palmerston, a family friend of Napier, as the first Chief Superintendent of Trade at Canton (now Guangzhou), in China. The Second and Third Superintendents were John Francis Davis and Sir George Best Robinson, respectively. He arrived at Macau on 15July 1834 on board the East India Company frigate Andromanche, and reached Canton ten days later, with the mission of expanding British trade into inner China. Lacking the necessary diplomatic and commercial experience, he was not successful in achieving the objective. Having failed to secure a meeting with Lu Kun, the Governor general of the Liangguang, because of Napier's rigid demands contravening longstanding protocols, Napier's frustration led to his favoring a military intervention as personal retribution. He sent the frigates Andromache and Imogene to Whampoa on 11 September, defying an edict issued by Lu Kun, in a 'casualty less' skirmish of cannon fire as the British warships breached defences at the Bocca Tigris. After a prolonged stalemate, Lord Napier, sapped by typhus, was forced to retire to Macau in September 1834, where he died of the fever on 11October. Originally buried in Macau, he was later exhumed for reburial at Ettrick in Scotland. Napier was the first British representative to suggest seizing Hong Kong.
Отбасы
Лорд Нейпир 1816 жылы шотландтық авантюрист Эндрю Кокрейн Джонстоунның қызы Элизабет Кокрейн Джонстоунға (шамамен 1795–1883) үйленді; олардың екі ұлы мен алты қызы болды. Оның үлкен ұлы Фрэнсис Нейпир де дипломатиялық қызметке қабылданды және Палмерстон оны өмірінің соңына дейін қызмет бабында жоғарылатты.
Lord Napier married Elizabeth Cochrane Johnstone (c. 1795–1883), daughter of Scottish adventurer Andrew Cochrane Johnstone, in 1816; they had two sons and six daughters. His eldest son, Francis Napier, also entered diplomatic service and was promoted by Palmerston for the rest of his life.
Құрметтер
Оның қайтысынан кейін, 120 жыл өткен соң, Ұлыбритания үкіметі Макао кеден кеңсесінің алдына оның ескерткішін қойды. Біраз уақытқа жоғалып, қайта табылып, ол Гонконг зиратына, содан кейін Гонконг тарих мұражайына көшірілді, қазір сол мұражайда сақтаулы тұр.
Following his death, 120 years later, the British Government placed a memorial to him before the Macao Customs Office. After being lost for a short time, it was moved to the Hong Kong Cemetery, and then to the Hong Kong Museum of History, where it now rests.