Кіріспе

Тотиги префектурасының астанасы және ең ірі қаласы Жапонияның солтүстік Канто аймағында орналасқан. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, қаланың халқы шамамен 513 584 адамды құрайды. Утсуномия қаласының жалпы ауданы – гиозасымен (қуырылған кәмпиттер) әйгілі. Утсуномияда екі жүзден астам гиоза рестораны бар. 2000 жылғы халық санауы бойынша, Үлкен Утсуномия (:ja:宇都宮都市圏) халқы 888 005 адамды құрады. Жақын орналасқан Ояма қаласы Үлкен Токио құрамына кіреді, бірақ екі аймақ белгілі бір деңгейде біріккеніне қарамастан, Үлкен Утсуномия кірмейді. Бұл Канто аймағындағы халық саны бойынша 10-шы қала.

География

Уцуномия Точиги префектурасының оңтүстік-орталық бөлігінде, Канто жазығының солтүстігінде орналасқан. Ол Токиодан шамамен солтүстікке қарай орналасқан. Никконың тарихи қаласы Уцуномиядан шамамен солтүстік-батысқа қарай орналасқан. Қаланың орташа биіктігі - .

Климат

Уцуномияның ылғалды субтропиктік климаты (Кёппен климаттық жіктелімі Cfa) ыстық және ылғалды жаздары мен салқын қыстарымен сипатталады. Уцуномиядағы орташа жылдық температура – . Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері – , ал қыркүйек айы ең көп жауын-шашын жауатын ай. Орташа температура тамыз айында шамамен –қа дейін жетеді, ал қаңтар айында шамамен –қа төмендейді.

Демография

Жапондық санақ деректері бойынша, Уцуномия қаласының халқы ондаған жылдар бойы үдемелі өсімнен кейін соңғы кезде тоқтады.

Тарих

Археологтар Уцуномия аймағының жапондық палеолит кезеңінен бастап үздіксіз қоныстанғандығын көрсететін дәлелдер тапты. Оның шекараларында Кофун кезеңіне жататын көптеген обалар табылды. Уцуномия Футарасан қасиетханасы (宇都宮二荒山神社), Шимоцуке провинциясының Ичиномиясы, 353 жылы құрылғаны туралы мәлімдейді. Уцуномия қаласы осы қасиетхананың төңірегінде дамыды, ал аймақ Хэйаннан Сенгоку кезеңдеріне дейін Фудзивара әулетінің тармағы – Уцуномия әулетінің билігінде болды және Тоётоми Хидэёси тарапынан қиратылды. Эдо дәуірінде Уцуномия аймағын Уцуномия домені астындағы бірнеше даймё әулеттері басқарды және Никко Кайдзо мен Осю Кайдзоның тоғысқан жерінде орналасқандығының арқасында гүлденді. Бакумацу дәуіріндегі Босин соғысы кезінде Уцуномия қамалы шайқасы солтүстік Канто аймағындағы маңызды шайқас болды. Мейдзи реставрациясынан кейін Уцуномия қысқа мерзімге (1871–1873) Уцуномия префектурасының құрамына кірді, содан кейін жаңа Точиги префектурасына біріктіріліп, 1884 жылы префектураның астанасы болды. Уцуномия Жапон императорлық армиясының маңызды гарнизонына айналды. 1889 жылғы 1 сәуірде муниципалитеттер жүйесі құрылған кезде Уцуномия қаласы ресми түрде құрылды. 1889 жылдың соңында Уцуномияда 30 698 адам тұрды, бұл оны Токио мен Йокогамадан кейін Канто аймағындағы ең көп халқы бар үшінші муниципалитет етті. Уцуномия 1896 жылғы 1 сәуірде қала мәртебесіне ие болды. 1945 жылғы 12 шілдеде Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Уцуномияның көп бөлігі және айналасындағы аудандар американдық бомбалау салдарынан қирады. 1951 жылдан 1955 жылға дейін қала шекарасы көршілес Сузуменомия қаласын, Хираиси, Йококава, Мизухоно, Кунимото, Широяма, Томия, Тойосато және Сугатагава ауылдарын, сондай-ақ Кавачи ауданының Шиной ауылының бір бөлігін және Хага ауданының Киёхара ауылын қосып кеңейтілді. 1996 жылы Уцуномия өкілеттігі күшті негізгі қала ретінде тағайындалды. 2007 жылғы 31 наурызда Уцуномия Камикавачи және Кавачи қалаларын (екеуі де Кавачи ауданынан) қосып алды, нәтижесінде Уцуномия қаласының халқы 500 000-нан асты.

Үкімет

Уцуномияда әкімдік кеңес үлгісінде басқару жүйесі бар, онда тікелей сайланатын әкім мен 45 мүшеден тұратын бірпалаталы қалалық мәслихат жұмыс істейді. Уцуномия және Камикава кенті бірлесіп Точиги облыстық мәжілісіне 13 депутаттан үлес қосады. Ұлттық саясат саласында қала Жапония Парламентінің Төменгі палатасындағы Точиги 1-ауданы мен Точиги 2-ауданы арасында бөлінген.

Экономика

Уцуномия – Точиги префектурасының сауда және өнеркәсіп орталығы. Уцуномияда Canon оптикалық өндіріс зауыты, Japan Tobacco зауыты, Honda дизайн орталықтары және Киохара индустриялық паркінде орналасқан түрлі өнеркәсіптік кәсіпорындар бар. Бұған қоса, солтүстік Канто аймағындағы ең ірі сауда орталықтарының бірі – Белл Молл, Уцуномияның орталық бөлігіне жақын орналасқан.

Гёзаның тарихы

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Маньчжуриядан оралған жапондық сарбаздар Қытайда пайда болған Уцуномия гёзасының рецептерін үйлеріне әкелді. Ұзақ өтпей, сарбаздар Уцуномия қаласының төңірегінде гёза (кнедлик) ресторандарын аша бастады. 1990 жылы Уцуномия қаласының шенеуніктері гёзаның танымалдығын байқағаннан кейін, Уцуномия гёза қауымдастығы құрылды. Осы қауымдастықтың құрылуы қалада гёзаның танымалдығын одан әрі арттырды. Уцуномия гёзасы бүкіл елде мәшһүр, сондықтан көптеген туристерді қызықтырады және қаланың кірісіне елеулі үлес қосады.

Гёзаның танымалдылығы

Қалада гёзаға маманданған 30 мейрамхана бар. Уцуномия қаласы Жапонияда гёзаны ең көп жейтін қала деп есептеледі. Уцуномияның JR станциясының сыртында гёза пішіндес мүсін орнатылған.

Гёза фестивалі

Уцуномия қаласында жыл сайынғы гёза фестивалі Сарай сарқындары саябағында өтеді. Келушілер әртүрлі гёза дайындайтын мейрамханаларда ұсынылатын гёзаның түрлі-түрлі нұсқаларын татып көре алады. Фестиваль қатысушылары фестиваль аумағының жанында әртүрлі музыкалық топтар мен комедия актерлерінің өнерлерін тамашалай алады.