Кіріспе

Кефей шоқжұлдызындағы қос жұлдыз

Жұлдыз Starbox бақылайды
| эпохасы = J2000.0
| шоқжұлдызы = Кефей
| ra = K1 жұлдыздық класының қызғылт сары алып жұлдызы немесе субгиганты; оның қызыл карлик серігі (Гамма Кефей B) бар. Экзопланета (Гамма Кефей Аб, кейін Тадмор деп аталды) негізгі жұлдыздың орбитасында екені расталды. Гамма Кефей – Жердің солтүстік полюс жұлдызы болып, Поляр жұлдызын ауыстыратын жұлдыз, бұл Күн мен түннің теңелуінің прецессиясының нәтижесі. Ол 3000 жылға қарай Солтүстік аспан полюсіне Полярдан жақын болады және 4000 жылға қарай ең жақын нүктеге жетеді. "Атақ" шамамен 5200 жылға қарай Иота Кефейге өтеді.

Сипаттама

Гамма Цефеидің көрінетін шамасы 3,21-ге тең, оның көп бөлігі негізгі компонент Гамма Цефеи А-ға тиесілі. Бұл 66,8 жылдық орбиталық периоды және 0,14 эксцентрициті (сопақтаулығы) бар екі жұлдыздық жүйе. Ашылғаннан кейін планетаға Гамма Цефеи Аб деген атау берілді. Жүйе әртүрліше жазылатын Errai, Er Rai немесе Alrai деген дәстүрлі атауға ие, ол араб тіліндегі الراعي (ar rā‘ī) сөзінен шыққан, яғни «көшпеші» деген мағынаны білдіреді. (Бета Офиухи жұлдызы кейде Алрай деп те аталады, бірақ көбінесе Себальрай немесе Келб Алрай деп аталады, яғни «көшпешінің иті» дегенді білдіреді.) 2016 жылы Халықаралық астрономиялық одақ жұлдыз атауларын каталогтау және стандарттау үшін Жұлдыз атаулары жөніндегі жұмыс тобын (WGSN) құрды. WGSN-нің 2016 жылғы шілдедегі алғашқы бюллетені WGSN бекіткен атаулардың алғашқы екі жинағының тізімін қамтыды, соның ішінде Гамма Цефеи А үшін Эрая болды. 2014 жылғы шілдеде Халықаралық астрономиялық одақ NameExoWorlds жобасын іске қосты, ол белгілі бір экзопланеталарға ресми атау беруге бағытталған. Бұл процеске жаңа атауларды ұсыну және дауыс беру кірді. 2015 жылғы желтоқсанда IAU осы планета үшін жеңімпаз атаудың Тадмор екенін жариялады. Бұл атауды Сирия астрономиялық қауымдастығы ұсынған, ол ежелгі семиттік және қазіргі араб тілінде Пальмира қаласының атауы болып табылады, бұл ЮНЕСКО-ның Әлемдік мұрасының тізіміне енген қала. Қытай тілінде бұл жұлдыз 少衛增八 (Shàowèi Zēng Bā, сөзбе-сөз, Xingguan Shaowei-нің 8-ші қосылған жұлдызы, Shaowei: Кіші сақшы) деп аталады, ол Қызғылт Тыйым салынған қоршаудың сол жақ қабырғасына (紫微左垣, Zǐwēi Zuǒyuán) жатады, бұл Гамма Цефеи, Иота Драконис, Тета Драконис, Эта Драконис, Зета Драконис, Упсилон Драконис, 73 Драконис және 23 Кассиопеядан тұратын жұлдыздар шоқшасы.

Планеталық жүйе

Гамма Цефеи А планетасын айналып өтетін планета 1988 жылы 2,7 жылдық мерзіммен ашылды. Бұл расталған алғашқы экзопланета болды және оның шамамен ашылуы кейіннен басқалар табысқа жеткен радиалдық жылдамдық әдісіне негізделген. Дегенмен, 1992 жылы бұл мәлімдемеге қарсылық білдіріліп, жұлдыздың айналу периодына тең K класты алып жұлдыздың өзгеруін қолдайтын мақала жарық көрді, бірақ 2002 жылы орбиталық периоды шамамен 2,5 жыл болатын планетаның бар екені расталды.