Кіріспе

Fagaceae тұқымдасына жататын гүлді өсімдік түрі.
| кескін = Quercus petraea 06.jpg
| кескіннің атауы = Ересекті ағаш
| мәртебесі = LC
| мәртебес жүйесі = IUCN3.1
| тұқым = Quercus
| ата-анасы = 2
| ата-анасы = Quercus секциясы. Quercus
| түрі = petraea
| авторы = (Matt.) Liebl.
| аумақтық карта = Quercus petraea аумақтық картасы.svg
| аумақ картасы = Таралу картасы
| бөлініс деңгейі = Түршелер
| бөлініс = Мәтінді қараңыз. Корнуолл емені, ирланд емені немесе шұңқыр емені – Еуропаның көп бөлігінде, Анатолия мен Иранда өсетін емен ағашының түрі. Сессильді емен – Ирландияның ұлттық ағашы, Уэльс пен Корнуоллдың ресми емес символы.

Сипаттама

Сессильді дуа – Quercus тұқымдастың ақ дуа бөліміне (Quercus секциясы) жататын, биіктігіне дейін жететін ірі жапырақты ағаш. Ол кең аумақта тараған pedunculate дуалымен (Q. robur) көптеп араласады. Жапырақтары ұзындығы және ені шамамен болатын, әр жағынан 5-6 тілікке бөлінген және жапырақ сабағымен жабдықталған. Еркек гүлдері көктемде пайда болатын гүлшоғырларға (catkins) топталған. Жемісі – ұзындығы және ені шамамен болатын емен, ол шамамен алты айда піседі.

Педункулярлы еменмен салыстыру

Педункулятты еменнен (Q. robur) маңызды ботаникалық айырмашылықтары сабақты жапырақтары және сабақсыз (сессильді) емен жаңғақтары, олардың бірі оның көптеген атауларының шығуына себеп болған. (Педункулятты еменде жаңғақтар сабақты болады, яғни сабақтарда орналасқан, ал жапырақтары сабақсыз.) Ол жаңбыр-шашыны мол, биіктігі жоғары, беткі, қышқыл, құмды топырақта өседі. Оның түрлік атауы "петрея" тасты жерлер дегенді білдіреді. Ал Q. robur төменгі биіктіктегі терең, құнарлы топырақтарды жақсы көреді. Quercus robur-мен шығарланған, Quercus × rosacea деп аталатын құнарлы гибридтер екі ата-аналық түрдің кездесетін жерінде табылады және ата-аналарының белгілеріне ұқсас немесе аралық белгілерге ие. Чарльз Дарвин "Түрлердің шығу тегі" еңбегінің ІІ тарауында сессильді және педункулятты емендердің түрге қатысты мамандарға байланысты ерекше түрлер немесе жай ғана сорттар ретінде сипатталғанын атап өтті.

Таксономия

Quercus petraea тұңғыш рет 1777 жылы Генрих Готфрид фон Маттушка оны Quercus robur түрінің нұсқасы – Quercus robur var. petraea ретінде сипаттаған. 1784 жылы Франц Каспар Либлейн оны жеке түрге жатқызды.

Қолданылуы

Сессильді емен Еуропада экономикалық және экологиялық тұрғыдан маңызды түрлердің бірі болып табылады. Емен ағашы дәстүрлі түрде құрылыс, кеме жасау және жиһаз өндірісі үшін қолданылады. Бүгінде ең жақсы ағаштар сапалы жиһаз, шпон және шарап шелектері жасауға пайдаланылады. Іріктеусіз материал қоршаулар, шатыр қабырғалары және арнайы құрылыс жұмыстары үшін қолданылады. Ағаш сонымен қатар антимикробтық қасиеттерге ие. Бұл ағаш жақсы отын ретінде де қолданылады. Жылдары мол жеміс түсетін күздерде (жеміс жылдары) жануарлар дәстүрлі түрде ағаштардың астында жайылып, майланады.

Понтфадог егісі

Бір кездері Ұлыбританиядағы ең көне емен ағашы деп саналатын Понтфадог емені, сессильді емен болды. Ол Солтүстік Уэльстегі Чирк қаласының жанында өсті. Оның жасы 1200 жылдан асып түсетіні, өмірінің көп бөлігінде жүйелі түрде кесілуіне байланысты болды. Ағаштың іші қуыс, айналымы 42 фут (13 метр) болатын. 2013 жылдың сәуір айында жоғары жел соққанда құлап, жойылды.