Кіріспе

Saatchi және Saatchi – британдық көпұлтты коммуникация және жарнама агенттіктері желісі. Ол 76 елде 114 кеңсесі мен 6500-нен астам қызметкері бар. 1970 жылы құрылған және қазіргі уақытта Лондонда орналасқан. Агенттік тобының бас компаниясы 1976 жылдан 1994 жылға дейін Saatchi and Saatchi PLC деп аталды, 2000 жылға дейін Нью-Йорк қор биржасында тіркелген және бір кезде FTSE 100 индексінің құрамына кірді. 2000 жылы топ Publicis Groupe компаниясымен сатып алынды. 2005 жылы ол жекешеленді.

Алғашқы жылдары (1970-1975)

Saatchi & Saatchi 1970 жылы Лондон қаласында ағайынды Морис (қазір Лорд Саатчи) және Чарльз Саатчи құрған. Чарльз Саатчи 1965 жылы Benton & Bowles компаниясының Нью-Йорк кеңсесінде, содан кейін Collett Dickenson Pearce және John Collins & Partners компанияларында копирайтер болып жұмыс істегеннен кейін, 1967 жылы Лондонда арт-директор Росс Крамермен бірігіп, болашақта Saatchi & Saatchi болып танылатын шығармашылық кеңес беру компаниясын құрды – CramerSaatchi. Бұл кеңес беру компаниясы Джон Хегарти мен Джереми Синклер сияқты қызметкерлерді жұмысқа алды және клиенттерге тікелей қызмет көрсетуді бастады. Денсаулық сақтау кеңесі үшін Джереми Синклер жасаған "Жүкті еркек" жарнамасы алғаш рет осы кішкентай агенттікке назар аударды. Чарльздың кіші інісі Морис 1970 жылы Крамер кеткеннен кейін бизнеске қосылды, сосын компания "Saatchi and Saatchi" деп аталып, толық қызмет көрсететін жарнама агенттігіне айналды. Шығармашылық кеңес ретінде олар көбінесе басқа агенттіктердің жобаларымен айналысты, бірақ толық қызмет көрсететін агенттікке айналғаннан кейін өз клиенттер базасын жылдам дамыта алды. 1975 жылға қарай олардың клиенттерінің қатарында Associated Newspapers, British Leyland, Brutus Jeans, Cunard, Dunlop, National Magazines және Nestle сияқты ірі компаниялар болды. Олар сонымен қатар Лейборист партиясымен де жұмыс істеді. Осы жылдары агенттік өзінің алғашқы танымал жарнамасын жасады: Ұлыбританияның Денсаулық сақтау кеңесі үшін жүкті болып көрінетін еркек бейнеленген "Жүкті еркек" жарнамасы. 1975 жылы Саатчи ағайындылары белсенді бизнеске инвестициялау саясатын бастады. 1975 жылы Garland Compton агенттігін сатып алғаннан кейін, олар акционерлік қоғам ретінде тіркелді және одан кейін капитал жинау үшін акцияларды сата бастады. Garland Compton 1927 жылы Сидни Гарланд құрған, ұзақ жылдар бойы жұмыс істеген консервативті британдық агенттік болды. 1960 жылы АҚШ-тың Compton Advertising агенттігі өзінің ең ірі клиенті Procter & Gamble компаниясына қызмет көрсету үшін халықаралық желісін кеңейту мақсатында оның акцияларының бір бөлігін сатып алды. Garland Compton Bass, British Caledonian, Gillette, Жаңа Зеландия сүт өнімдері, Procter & Gamble, Schweppes және United Biscuits сияқты ірі клиенттері бар топ-10 агенттіктердің қатарында болды. Олар сонымен қатар аймақтық агенттіктер желісін құрды және, әрине, Compton компаниясының жаһандық желісіне қол жеткізді. Бірлескен компанияда басқару лауазымдарына Saatchi компаниясының қызметкерлері тағайындалды. Бірлескеннен кейін Saatchi & Saatchi Garland Compton компаниясының кеңсесіне, Лондонның батыс бөлігіндегі 80 Шарлотта көшесіне көшті, соның арқасында агенттік Ұлыбританиядағы ең ірі 5 агенттікке кірді.

Ағалардан кейін

1995 жылы Саатчи ағайындарының қызметтен босатылуы және одан кейін M&C Saatchi құрылуы агенттік үшін қиын кезеңнің бастауы болды, себебі Лондон кеңсесінің негізгі тұлғалары жаңа ұйымға қосылды. Осы кезде агенттік кірісінің шамамен 40 миллион фунт стерлингі кетіп, тағы 11 миллион фунт стерлингі жұмыстан шығу ақысы мен кеткен қызметкерлерге қарсы сот ісіне жұмсалды. 1995 жылы Saatchi & Saatchi PLC Cordiant Communications Group деп қайта аталды және еншілес компаниялар екі негізгі топқа бөлінді: зерттеу және жарнама. Saatchi & Saatchi Advertising желісі соңғысының негізгі бөлігін құрады. Осы уақытта Боб Силэрт компанияны тұрақтандыру үшін бас директор болып тағайындалды, ал 1980-ші жылдары агенттікке тән сатып алулар жаңа басқару жүйесімен қайта қарастырылды. Бұл агенттіктің бірқатар активтерін сатуға әкелді, соның ішінде Fitch дизайн компаниясын (WPP тобына), басқару кеңесшілері The Hay Group және 1980 жылдары сатып алынған 383 кеңселердің бірнешесін. 1995 жылғы өзгерістерден кейін жаңа иелердің басты міндеті Saatchi & Saatchi-нің ірі клиенттерімен қарым-қатынасты басқару болды, оларға Campbell Soup Company, Hewlett Packard, Johnson & Johnson, Procter & Gamble, DuPont, Philip Morris және General Mills компанияларымен ондаған жылдық серіктестіктер кірді. Бұл қарым-қатынастардың күші Compton, Bates Worldwide және Dancer Fitzgerald Sample компанияларын бұрын сатып алудың нәтижесі болды, олардың Procter & Gamble-мен 1920 жылдардан бері қарым-қатынасы бар еді. 1995 жылы British Airways және Mars компанияларының кеткені Лондондағы агенттіктің беделін әлсіретсе де, оның ең ірі нарығы – АҚШ-тағы операцияларға әсер етпеді. Нью-Йорктегі жаңа денсаулық сақтау бөлімінің өсуі және Батыс жағалаудағы Toyota және Lexus автокөлік клиенттерінен түскен қаржының артуы американдық операциялардың тұрақты өсуіне мүмкіндік берді. 1997 жылы Силэрт төраға болды, ал Кевин Робертс бас директор болып тағайындалды. Publicis Робертсті бас директор қызметінде қалдырып, оның «идеялар агенттігі» туралы көзқарасына риза болды. Saatchi & Saatchi осы кезеңде де бірқатар қиындықтарға тап болды, өйткені dot com көпіршігі Сан-Францискодағы кеңсесінің жабылуына әкеп соқты, бұл Hewlett Packard компаниясымен 15 жылдық қарым-қатынасты аяқтады. Бұл есеп кейін Publicis агенттігі мен Goodby, Silverstein and Partners шығармашылық агенттігі арасында бөлінді. Johnson & Johnson компаниясы Нью-Йорк кеңсесінен 100 миллион долларлық Tylenol есебін алып тастап, қарым-қатынасын қайта қарауға шешім қабылдады. Бірнеше айдан кейін InBev компаниясы Бек сырасының аккаунтын Лео Бернеттке ауыстыратынын мәлімдеді, ол агенттікпен бір жыл ғана жұмыс істеген еді. Осыған байланысты Робертс қолданыстағы клиенттері арқылы табыс табуға бел буды, нәтижесінде қосымша тапсырмалар берілді, Саатчи Лос-Анджелес Pure Filtered Water және Millstone Gourmet Coffee сияқты жаңа аккаунттарды жеңіп алды. Сонымен қатар Лос-Анджелестегі кеңсеге қолдау көрсету үшін күш-жігер жұмсалды, өйткені ол жастарға арналған Toyota Scion жаңа суббренді үшін 40 миллион долларлық тапсырманы жіберіп алды, ол Сан-Францискодағы Attik гибридтік шығармашылық агенттігіне берілді. Осы шығындарға қарамастан, бұл стратегия Lovemarks философиясын тудырды – Робертс жазған сол аттас кітапта баяндалған теория. Бұл жарнама әлемінде күмәнмен қабылданса да, Робертс 2006 жылы екі клиенттен, Wendy’s және JC Penney дүкендерінен 700 миллион долларға жуық ақша алған кезде өзін ақтады. Нью-Йорк кеңсесіне жасалған кейінгі қосымшалар, мысалы Нью-Йорк туризм кеңесі және Cold Stone Creamery клиенттер мен агенттіктер «Lovemarks философиясына деген мызғыма сенімге байланысты» деп сипаттады. Осыған қарамастан, агенттікпен бір жыл жұмыс істегеннен кейін, Wendy өзінің бизнесінің көп бөлігін басқа агенттікке, Kirshenbaum Bond & Partners-ке, ресторанның атын берген Венди Томас жарнамада өзінің келбетін пайдаланғанына наразы болғаннан кейін ауыстыруға шешім қабылдады. 2005 жылы сыншылар 20 миллион фунт стерлингтік жаңа бразилиялық спирттік сусын үшін науқан құру кезінде агенттік Лондонның шығыс бөлігіндегі қабырғалар мен ғимараттарға граффити суреттерін салғанына шағымданып, наразылық білдірді. 2007 жылдың 24 мамырында Dr Martens компаниясының бас директоры Дэвид Судденс Saatchi & Saatchi компаниясын жарнамашы ретінде жұмыстан босату туралы шешім қабылдады. Бұл 1990 жылдардағы музыка иконасы Курт Кобейннің суретін оның жесірі Кортни Лавтың рұқсатысыз қолданған жарнамаға байланысты болды. Өзін қорғап, Saatchi мәлімдеме жасады, онда доктор Мартеннің өз қызметтерін тоқтату туралы шешімін өкінішпен білдірді, бірақ жарнаманың әдейі тудырған, бірақ қорлаушылық емес екенін айтты. Агенттік 1979 жылы консервативтік партия үшін «Еңбек жұмыс істемейді» жарнамасымен ерте даңққа ие болса да, 2007 жылы ол Еңбек партиясы үшін жарнама агенттігі болып тағайындалды. Агенттік содан кейін жаңа премьер-министр Гордон Браунның шақыруымен мерзімінен бұрын жалпы сайлау өткізуді күтіп, партия үшін «Жарқырамайды, тек Гордон» жарнамалық науқанын жасады.

Жаңа келісім

Wendy's және JC Penney американдық клиенттер тізіміне қосылуы Робертстің "идеялар агенттігі" моделіне сенімін нығайтса да, Лондон кеңсесі Ұлыбританиядағы агенттіктердің топ-10 тізімінен (индустриялық журнал Campaign UK жасаған, клиенттік төлемдерге негізделген тізім) түсіп, құлдырауын жалғастырды. 2007 жылдың басында Лондон кеңсесі Toyota UK және Еуропа бойынша жұмысының көп бөлігін жаңадан құрылған CHI & Partners агенттігіне жоғалтты, бұл Lexus бизнесін де сол агенттікке жоғалтқаннан кейін бірнеше ай өткен соң болды. 2006 жылдың соңында Toyota бизнесінің бір бөлігі қайта келді, соның ішінде Toyota Corolla-ның ізбасары – Auris-тің 60 миллион фунт стерлингтік пан-Еуропалық іске қосылуы. 2007 жылдың шілдесінде Publicis бас директоры Морис Леви Saatchi & Saatchi компаниясының Fallon агенттігімен жаңа бизнес альянсын құратынын хабарлады. Publicis-ке жартылай тиесілі Fallon агенттігі кеңселер желісі арқылы ұқсас аралас нәтижелерге қол жеткізді. Лондондағы кеңсесі Sony, Orange және Asda сияқты клиенттермен жаңа бизнес пен шығармашылық жетістіктері үшін үнемі мақталып жүрсе, Minneapolis штаб-пәтері, негізін қалаушы және атымен аталатын Пат Фэллон әлі де қатысы бар жерде, Citigroup, BMW, Sony, Dyson және Starbucks сияқты клиенттерді жоғалту арқасында беделіне нұқсан келді. Saatchi & Saatchi Fallon (SSF Group) деп аталатын жаңа альянс, жаңа ұйымның бас директоры болып тағайындалған Кевин Робертстің басшылығымен жұмыс істейтін болады.

Saatchi & Saatchi Fallon Group (2007-2017 жж.)

Уақыт өте келе агенттік Ұлыбританияда және басқа елдерде бұрынғы беделді орнын жоғалтты. Мысалы, 2016 жылы Ұлыбританиядағы агенттік Campaign Magazine журналының агенттік түсімдерінің тізімінде 12-ші орында болды. 2017 жылы әлемдік бас директор Кевин Робертс жарнама индустриясындағы әйелдер теңдігі туралы жасаған пікірлеріне байланысты туған даудан кейін агенттіктен кетіп қалды. Оның орнына Роберт Сниор тағайындалды. 2017 жылдың соңына қарай альянс тарап, Фэллон Publicis Groupe-тың тағы бір коммуникациялық агенттігі – Лео Бернетке "қайта бағытталды".

Saatchi & Saatchi Rebuilds (2017 қазіргі)

Жаңа бас директор Магнус Джабаның жетекшілігімен Saatchi & Saatchi London 50 жылдан астам уақыт бойы кеңсесі болған Шарлотта көшесінің 80 нөмірлі үйінен көшіп шықты. Олар 40 Chancery Lane, Лондон мекенжайында Publicis Communications кампусын және Saatchi & Saatchi әлемдік штаб-пәтерін құрды. Әдеттегідей, қызметкерлерге ғана арналған паб дәстүрін сақтап, компания тағы да "The Pregnant Man" деп аталатын, көпшілікке ашық жаңа бірлескен кәсіпорын ашты.

Корпоративтік

Saatchi & Saatchi компаниясы әлемнің 80-нен астам елінде кеңселеріне ие. Оның дүниежүзілік бас кеңсесі Нью-Йорк қаласында орналасқан. АҚШ-тағы тағы бір маңызды кеңсесі Калифорния штатының Торренс қаласында орналасқан. АҚШ-та Саатчидің ірі клиенттері – Toyota, Procter & Gamble және General Mills. Бастапқы агенттік орналасқан Лондон кеңсесі бастапқыда Шарлотта көшесінде болған, бірақ 2017 жылы Шансери-Лейнге көшірілді. Кеңседе фирманың алғашқы танымал жарнамасының атымен аталған "Жүкті ер адам" деген жеке паб бар. Saatchi компаниясының дүниежүзілік бас директоры – Магнус Джаба. 2016 жылдың тамызында Saatchi & Saatchi компаниясы Брент Смартты қызметтен босатып, оның орнына Андреа Дикезді бас директор етіп тағайындағанын хабарлады.

Цифрлық

2006 жылы агенттік өзінің цифрлық мүмкіндіктерін күшейтті. Маркетологтар тұтынушылардың ұялы телефондар мен кеңжолақты интернет сияқты медиаға көшуін байқағанда, Saatchi Жаңа Зеландиядағы Hyperfactory – жаһандық ұялы маркетинг агенттігімен бірлескен жаһандық кәсіпорны сияқты бастамалармен жауап берді. Saatchi-дің цифрлық жұмыстары 2006 жылы PricewaterhouseCoopers және Procter & Gamble-дың марапаттарына ие болды. Лондондағы бұрынғы Saatchi & Saatchi 2009 жылғы стажерлері фирмада стажировка жеңіп алу үшін ұйымдастырған сайыс Secret London Facebook тобының және оған байланысты веб-сайттың құрылуына себеп болды.

Үзілген науқан

2011 жылдың тамызында Telecom New Zealand «Қараға қолдау» жарнамалық науқанын тоқтатты, ол жанкүйерлерді Регби әлем чемпионаты кезінде жыныстық қатынастан бас тартуға және қолдау көрсету үшін қара резеңке жүзік киюге шақырыпты. Telecom компаниясының бөлшек сауда басшысы Алан Гурди жаңазеландтықтарды ренжіткені үшін кешірім сұрады. Бұл жобаның идеясын жасап, іске асырған Saatchi & Saatchi компаниясы ешқандай түсіндірме бергісі келмеді. Ал Saatchi & Saatchi бас директоры Кевин Робертс бұрынғысынша жарнаманы қорғады. Жанкүйерлер одан да ашық пікір білдіріп, Backing Black-тің ресми Facebook парақшасын наразылық білдіретін хабарламалармен толтырды. Премьер-министр Джон Кей бұл науқан жарнамаға жұмсалған ақшаның барлығы тиімді болмағанын көрсетеді деді.

Ричард Хамфрис

Ричард Хамфрис 1980 жылдары агенттіктің бас директоры және төрағасы болды. Ол "Хамфриз, Булл және Баркер" компаниясының сатып алынуынан кейін жұмысқа алынды және Carlsberg, Saab, Castlemaine XXXX сияқты клиенттермен жұмыс істеді. Хамфрис 1978 жылы өзінің жарнамалық агенттігін құрды және оны сексеннің ортасына қарай Ұлыбританиядағы ең жақсы жиырма компанияның қатарына қосты. Saatchi & Saatchi компаниясына сатылғаннан кейін ол Saatchi & Saatchi Advertising Worldwide компаниясының президенті болып тағайындалды, онда ол 27 елде бес мыңнан астам қызметкері бар 63 компанияға жауапты болды. Saatchi & Saatchi-дегі жұмысынан кейін Хамфрис Adcom Investors компаниясының негізін қалаушысы және президенті болды, ол АҚШ-тың жетекші жарнама, жаңа медиа және спорттық маркетингтік компаниялар тобының иесі еді. Ол бес жыл өткен соң Adcom компаниясын сату туралы келісім жасады.

Тим Белл

Тим Белл (1941-2019) 1976 жылы тағайындалған компанияның алғашқы медиа директоры болды. Ол жоғары деңгейдегі клиенттік қызметтер атқарып, бас директорға дейін өсіп, кейіннен Лондон кеңсесінің төрағасы болды. Ол агенттіктің Маргарет Тэтчермен 1979 және 1983 жылғы сайлау кампанияларындағы байланысын нығайтуда маңызды рөл атқарды. 1985 жылы ол ағайындылармен арасы суысып, Фрэнк Лоуға қосылды, сондай-ақ Лоу, Говард Спинке және Белл (қазіргі Lowe Worldwide) компаниясының есіміне өзінің атын қою мүмкіндігіне ие болды.

Эндрю Рутерфорд

Агенттіктің жетекші копирайтері және 1978 жылы «Labour Isn't Working» атты кампанияны жасаған, ол ХХ ғасырдың плакаты деп дауыс берілді және 1979 жылы Маргарет Тэтчердің сайлаудағы жеңісіне зор ықпал еткені жиі айтылады. Saatchi & Saatchi Rutherford агенттігіндегі алты жылында ол агенттіктің марапатқа ие болған көптеген кампанияларына жауапты болды – «The Health Council», «Dunlop», «Kronenbourg lager», «Jaffa», «The Evening News» және Консервативтік партия үшін. 1979 жылы агенттікті тастап, өте сәтті «Wight Collins Rutherford and Scott» (WCRS) агенттігін құрды.

Пол Арден

Пол Арден (1940–2008) 1987 және 1995 жылдар аралығында компанияның атқарушы креативті директоры болды. Ол British Airways, Anchor Butter, Toyota, Ryvita, Nivea, Trust House Forte, Alexon Group және Fuji сияқты компаниялар үшін жұмыс істеді. Оның British Airways компаниясы үшін жасаған жарнамалық кампаниясы бүкіл әлемдегі ең ұлы жарнамалық кампаниялардың бірі ретінде танылып, әуе компаниясының бағытын өзгертіп берді. The Independent газеті Арденді «British Airways компаниясын «Әлемдегі сүйікті әуе компаниясы» деңгейіне көтерген, The Independent газетін жаңа интеллигенцияның сүйікті газеті еткен, Маргарет Тэтчерді ұлттың сүйікті көшбасшысы, ал Silk Cut өнімдерін сүйікті темекісіне айналдырған бүкіл креативті цирктің шебері» деп сипаттады. The Times газеті оны «Silk Cut, BA және The Independent үшін есте қаларлық жарнамалық кампанияларды ойлап тапқан, шарбақты жарнамашы» деп жазды. Арден 1992 жылы Saatchi & Saatchi компаниясынан кетіп, бірақ 1995 жылға дейін агенттіктің маңызды кеңесшісі болып қалды.

Мартин Соррелл

Сэр Мартин Соррелл (1945 жылы туған) 1975 жылы «Saatchi & Saatchi» компаниясына, олар «Compton» компаниясын кері сатып алған кезде қосылды. 1977 жылдан 1984 жылға дейін топтың қаржы директоры қызметін атқарды. Ол сол кезеңде компанияның маңызды сатып алу кампаниясын жоспарлап, іске асырды, сондай-ақ «жарнамалық төлемдер» (earn out) механизмін жетілдіріп, қолданды.

Роберт Луис-Дрейфус

Роберт Луи Дрейфус (1946–2009) – бір кезде Францияның ең ірі жеке фирмасы және әлемдегі ең ірі астық сауда компанияларының бірі болған S. A. Louis Dreyfus et Cie компаниясын құрған Леопольд Луи Дрейфустың немересі. Ол Саатчилермен, олар АҚШ фармацевтикалық зерттеу компаниясы IMS-ты сатып алуға тырысқан кезде танысты, сол кезде Луи Дрейфус бас директор болып жұмыс істеді. Кәсіпорын ақырында Dun & Bradstreet компаниясына сатылды, ал Луи Дрейфус 42 жасында зейнетке шықты. 1989 жылдан 1993 жылға дейін ол Saatchi & Saatchi PLC компаниясының бас директоры қызметіне корпоративтік өмірге қайта оралды. 1994 жылдан 2001 жылға дейін Adidas Salomon компаниясында бас директор болып табысты жұмыс істеді.