Кіріспе

1836 - 1837 - 1838

Сәуір-маусым

12 сәуір – Проктер & Гэмбл конгломератының бастауы, британдық кәсіпкерлер Уильям Проктер мен Джеймс Гэмблдің Огайо штатының Цинциннати қаласында алғашқы өндірілген тауарларын (сабын мен шамдарды) сатудан басталады. 24-26 сәуір – Үндістанның Сурат қаласындағы үлкен өрттен 500-ден астам адам қаза тауып, 9000-нан астам үй қирады. Мамыр – У. Ф. Кук пен Чарльз Уиттстон электр телеграф жүйесін патенттейді. 10 мамыр – 1837 жылғы экономикалық дағдарыс Нью-Йорк қаласында басталады. 5 маусым – Хьюстон қаласы Техас Республикасымен қосылады. 11 маусым – Массачусетс штатының Бостон қаласында ирландтар мен янкилер арасындағы этникалық шиеленістер салдарынан Брод-стрит көтерілісі болады. 20 маусым – 18 жастағы Виктория Ұлыбритания тағына отырады, оның еңбек еткен інісі Уильям IV мұрагерсіз қайтыс болғаннан кейін (ол 63 жылдан астам билейді). Саликалық заң бойынша Ганновер Корольдігі Уильямның бауыры, Камберленд герцогы Эрнест Августқа өтеді, бұл 1714 жылдан бері сақталып келген Ұлыбритания мен Ганновердің жеке одағына нүкте қояды.

шілде-қыркүйек

Шілде – Чарльз У. Кинг американдық сауда кемесі «Моррисонға» теңізге шығады. «Моррисон» оқиғасында ол жапон порттарынан зеңбіректермен атқылау арқылы кері қайтарылады. 13 шілде – Королева Виктория Кенсингтон сарайынан Букингем сарайына көшіп келеді, бұл оның Лондондағы резиденциясы болған алғашқы британ монархы. 16 тамыз – Голландтықтар Индонезиядағы Бженол бекінісін басып алады, соның нәтижесінде Падри соғысы аяқталады. 19 қыркүйек – Бірінші Карл соғысы: Аранзуэк шайқасы – Испания королевасы Изабелла II-ге адал либералдық күштер жеңіске жетеді, бұл «Expedición Real» деп белгілі Карл әскерінің жорығын аяқтайды. 26 қыркүйек – 9 қазан – «Расерс» апатты даулы Кариб теңізі, Мексиканың солтүстік-шығысы, Техас Республикасы және АҚШ-тың Мексика шығанағының жағалауынан өтеді. 28 қыркүйек – Сэмюэл Морз телеграфқа патент алу үшін өтініш береді.

Қазан-желтоқсан

10 қазан – 13 қазан аралығында Сильвен Шарль Вале басқаратын француз әскері француз Алжиріндегі Константин қаласын қоршап алып, басып алады. 30 қазан – Ресей империясындағы алғашқы Царское Село темір жолы Санкт-Петербургтың Царскосельский вокзалы мен Зарское Село (қазіргі Пушкин) арасында, Франц Антон фон Герстнердің жобалауымен ашылады. 31 қазан – Әлемдегі жетекші тұтыну тауарлары бренді «Проктер энд Гэмбл» АҚШ-тың Огайо штатында құрылды. 7 қараша – Америкалық құлдыққа қарсы күрескер және газет редакторы Илайджа Лавджой Иллинойс штатының Алтон қаласындағы қоймасында құлдықты жақтаушылардың тобынан қаза табады. 8 қараша – Массачусетс штатының Саут-Хадли қаласында Маунт-Холиоке әйелдер семинариясы, кейін Маунт-Холиоке колледжі құрылды. 17 қараша – Чилидің оңтүстік-орталық аймағындағы Вальдивия қаласында болған жер сілкінісінен кейін Жапонияның жағалауында үлкен қиратуларға әкелген цунамилар туды. Қараша-желтоқсан аралығында Канадада Уильям Лайон Маккензи Жоғарғы Канада көтерілісіне, ал Луи Жозеф Папино Төменгі Канада көтерілісіне жетекшілік етеді. 17 желтоқсан – Ресейдің Санкт-Петербург қаласындағы Қысқы сарайда өрт шығып, 30 күзетші қаза тапты. 23 желтоқсан – Ұлыбритания үкіметі Құлдарға өтеу төлеу туралы заңға қол қойды. Бұл заң сол кездегі қазыналықтың салық түсімдерінің 40% құрайтын едәуір соманы бұрынғы құл иелеріне төледі, ал бұрын құл болғандарға ештеңе берілмеді. 29 желтоқсан – Ниагара өзеніндегі «Каролин» оқиғасы халықаралық қатынастардағы алдын ала өзін-өзі қорғау принципін анықтайтын «Каролин» тестінің негізіне айналды.

Күні белгісіз

Луи Дагер дагеротипті ойлап шығарады. Б.з.д. 5 ғасырындағы Берлин құймасы Германиядағы Антикенжиынтығына (Antikensammlung Berlin) қосылды. Олни достары мектебі Америка Құрама Штаттарының Аппалачи тауларында негізделді. Алғашқы электр локомотиві – шотландтық Абердин қаласынан шыққан химик Роберт Дэвидсон жасаған кішкентай батареялық локомотив, ол гальвандық элементтермен (батареялармен) жұмыс істеді. Атланта Батыс және Атлантика темір жолының соңғы станциясы ретінде бекітілді; алғашқыда ол Мартасвилл деп аталған.

Қаңтар - маусым

8 қаңтар – Бавария герцогі Вильгельм, Австрия императоршасы Елизаветаның арғы атасы (ту. 1752 ж.)
20 қаңтар – Джон Соан, британдық сәулетші (ту. 1753 ж.)
23 қаңтар – Джон Филд, ирланд композиторы (ту. 1782 ж.)
7 ақпан – Густав IV Адольф, Швецияның бұрынғы королі (ту. 1778 ж.)
10 ақпан – Александр Пушкин, орыс жазушысы (ту. 1799 ж.)
13 ақпан – Мариано Хосе де Ларра, испан жазушысы (ту. 1809 ж.)
19 ақпан – Георг Бюхнер, неміс драматургы (ту. 1813 ж.)
31 наурыз – Джон Констебл, ағылшын суретшісі (ту. 1776 ж.)
4 сәуір – Луи Себастьен Ленорманд, француз химигі, физигі және өнертапқышы (ту. 1757 ж.)
28 сәуір – Жозеф Сухам, француз генералы (ту. 1760 ж.)
5 мамыр – Никколо Антонио Зингарелли, итальян композиторы (ту. 1752 ж.)
9 мамыр – Осгуд Джонсон, Филипс академиясының 5-ші директоры (ту. 1803 ж.)
20 мамыр – Гессен-Кассель князі Фредерик (ту. 1747 ж.)
14 маусым – Джакомо Леопарди, итальян жазушысы (ту. 1798 ж.)
29 маусым – Натаниел Мейкон, американдық саясаткер (ту. 1757 ж.)
20 маусым – Ұлыбритания және Ганновер королі Вильгельм IV (ту. 1765 ж.)

Күні белгісіз

Анн Пепин, сенегалдық Сигнара (туған жылы 1747)
Мэри Диксон Кис, АҚШ патентын алған алғашқы американдық (туған жылы 1752)
Томас Нобл, ағылшын ақыны және аудармашы (туған жылы 1772)