Кіріспе

Америкалық судья (1840–1927)

Симеон Эбен Болдуин (5 ақпан 1840 – 30 қаңтар 1927) – американдық юрист, құқық профессоры және саясаткер, Коннектикут штатының 65-ші губернаторы болған.

Білім

Заңгер, Коннектикут штатының губернаторы және АҚШ сенаторы Роджер Шерман Болдуин мен Эмили Питкин Перкинстің ұлы Болдуин Коннектикут штатының Нью-Хейвен қаласында дүниеге келіп, өмірінің көп бөлігін осы қалада өткізді. Ол тоғыз баланың бірі болды. Оның ата-бабаларының арасында Коннектикут колониясының алғашқы бес губернаторы болды. Тағы бір ата-бабасы – Тәуелсіздік декларациясына қол қойған Роджер Шерман. Оның әкесі 1844-1846 жылдары Коннектикут штатының губернаторы қызметін атқарған. Бала кезінде ол Нью-Хейвендегі Хопкинс грамматикалық мектебінде оқыды. Мектептің түлектерінің барлық ісіне белсенді қатысып, көп жыл бойы оның қамқоршылар кеңесінің президенті болды. 1910 жылы мектептің құрылғанына екі жүз елу жыл толуына орай, ол оның тарихы туралы лекция оқыды. Мектепті қайтыс болудан аз уақыт бұрын жаңа ғимаратқа көшіру қажет болғанда, ол ең үлкен үлес қосушылардың бірі болды, тіпті ең үлкені болды деуге болады, оның жеке үлесі қазіргі заманғы ғимараттар жиынтығының салынуына мүмкіндік берді. Хопкинс грамматикалық мектебінен кейін ол Йель колледжіне оқуға түсті, 1861 жылы бітірді және 1890-1891 жылдары Америка адвокаттар қауымдастығының президенті болды. Өмірінің орта кезеңінде ол заң оқытумен белсенді айналысты. Ол да өз қабілетін көрсетті. Одан заң оқыған және Коннектикут штатының жоғарғы сотының бас судьясы болған адам, оның бұрынғы шәкірттері оның ұстаздық қызметін "адам өміріне тигізген әсері жағынан оның басқа кез келген қызметінен гөрі ерекше және салмақты деп санайды. Оның заманында біздің елдегі заң оқытушыларының жартысына жуығы да оның деңгейіне жете алмады" (Американдық адвокаттар қауымдастығының журналы, 1927 жыл, 74-бет). 1897 жылдан 1910 жылға дейін Болдуин Коннектикут штатының Жоғарғы сотының мүшесі болды, онда ол 1907 жылдан 1910 жылға дейін бас судья болып қызмет етті. Ол сондай-ақ Ұлттық өнер және ғылым институтының, Америка философиялық қоғамының мүшесі болды, 1893 жылы Америка антикварлық қоғамының мүшесі болып сайланды, сондай-ақ Массачусетс тарихи қоғамының, Массачусетс колониалды қоғамының және L'Institut de Droit Comparé-нің корреспондент мүшесі болды. Ол 1911 жылы Коннектикут колледжінің құрылуына қатысты және 1924 жылға дейін оның қамқоршылар кеңесінде қызмет етті. Оның заң және оның салдарымен байланысты ұлттық және халықаралық мәселелерге қатысты байланыстары білімді қоғамдарға мүшелікпен ғана шектелмеді. 1899 жылы ол Мемлекеттік департамент тарапынан келесі жылы Брюссельде өткен Алтыншы Халықаралық түрме конгресіне АҚШ делегаты болып тағайындалды. 1905 жылы ол Будапештте өткен осындай конгресске АҚШ делегаты болды және оның вице-президенті болды. Осы конгресте ол "Қылмыскерлерге қандай принциптер бойынша және қандай тәсілмен даладағы немесе басқа да ашық ауада қоғамдық жұмыстарға жұмысқа орналасуға болады?" деген сұраққа қатысты баяндамасын ұсынды. 1904 жылы президент Рузвельт оны АҚШ-ты білдіретін делегаттардың бірі етіп тағайындады және ол сол жылы Сент-Луис көрмесінде өткен заңгерлер мен заңгерлердің әмбебап конгресінің вице-президенті болып сайланды. Оның еңбектері көптеген салаларды қамтиды. Оның ең танымал еңбектерінің арасында: Коннектикут штатының барлық жарияланған істерінің жинағы (2 том, 1871, 1882), АҚШ-тың аннексияға қатысты тарихи саясаты (Нью-Хейвен: Хогсон және Робинсон, 1893), Темір жол заңнамасы бойынша істер (1896), Заманауи саяси институттар (1898), Америка темір жолы заңнамасы (1904), Америка сот жүйесі (1905), Білім беру мен азаматтықтың қарым-қатынасы (1912), Симеон Болдуиннің өмірі мен хаттары (1919), Жас адам және заң (1919). Ол мақалалар мен кітапшалардың өте жемісті авторы болды. Өлімінен он жыл бұрын ол Йель заң мектебіне жүзге жуық мақаласын төрт томдық кітапта жинап тапсырды: Заң және заң реформасы, Тарих зерттеулері, Халықаралық және конституциялық құқық, Құқықтық білім және әлеуметтік ғылымдар зерттеулері. Бұл атаулар оның әдеби шығармашылығын өте орынды түрде жіктеп көрсетсе де, томдардың өзінде оның барлық жариялымдары толыққанды жатқан жоқ. Ол орташа бойлы, сәл жұқа денелі және сырттан қарағанда әлсіз көрінетін, бірақ бұл әлсіздік тек сыртқы болды, өйткені ол өте күшті, шаршамас энергиялы адам болды. Ол спортпен айналыспағанымен, күн сайын ашық ауада жаттығу жасауды діни парыз санайтын. Бір кезде ол велосипедпен жүретін, бірақ көп ұзамай оны тастап, жаяу жүруге көшкен. Оның қағидасы күніне кем дегенде төрт шақырым жүру болды, жаңбыр немесе күн сәулесіне қарамастан, және Нью-Хейвеннің тығыздалмаған аймақтары мен оның төңірегінде оның көп рет, ақырындап, ойға батып, көзі нашар болғандықтан, бағытын алдындағы бірнеше метрге қарап жүрген жолдарының барлығын білді. Ол өмірінің соңғы жылдарына дейін осы жүйелі жаттығуды жалғастырды, бірақ содан кейін құлап, үйіне қамауға мәжбүр болды. Оның мінезі, кемінде сырттан қарағанда, салқын, қадірлі және қабақты болды. Оны жақсы білгендердің кейбіреулері оның іштен жылы екенін айтады, бірақ әркімге әсер еткен қасиеттері оның жабық болуы және қатаңдығы болды; көбінесе ол сүйіспеншілікке емес, құрметке лайық болды. Оның мінезінде ешқандай жағымды қасиеттер болған жоқ. Өте діншіл болғанымен, ол басқалардың сенімдеріне кең көзқараспен қарады. Оның азаматтық парыз туралы түсінігі римдік болды, бірақ ол конституциялық және заңдық құқықтарын қорғау үшін тіпті мемлекетке де қарсы тұруға дайын болды. Ол өте ұқыпты болды, сондықтан бір рет губернатор болып саяхат жасағанда, оның штабына арналған тамаша тамақтан бас тартып, үйден әкелген сэндвич жеп, вагонда отырды. Осы ұқыптылығымен қатар, ол одан да жомарт болды. Оның өмірінің бір бөлігі жоғары шляпалар дәуірінде өтті. Мұндай шляпалар ескірген кезде миссионерлерге сыйланды. Оның көп жылдар бойы миссионерлік қоғам комитетінде қызмет еткен әріптесінің сөзін келтірейік: "Ол ескі шляпасын дүкенге 15 центке сататын, бірақ миссия комитетіне 1500 доллар берді". Ол принципті мәселелерде келіспейтін, бірақ саяси мәселелерде өте икемді болды, өйткені дауыс бергеннен кейін көпшіліктің саясатын қабылдап, қарсы болған тіпті оны қолдады. Ыңғайсыз және қарапайым мінезді болғанымен, қажет болғанда, Рузвельт оның судьялық қабілетін қысымға алғанда, ол агрессивті бола білді. Кез келген кездесуге уақытында келіп, тіпті маңызды емес болса да, ол басқалардан да солай қарауды талап етті, тіпті кешіккен қонақтарға тамақ беруден бас тартты. Табиғаты мен тәрбиесі бойынша консервативті болғанымен, реакциялық емес еді. Оның ойы ашық және белсенді болды. Егер оның қылмыскерлерді жазалаудың жалпы қолданылатын әдісі ретінде кастрация мен ұрып-сапалау туралы ұсынысы көне заманға тән болса (Йель заң журналы, 1999 жылғы маусым), ол сонымен қатар радикалды жаңа идеяларды қамтитын "Табиғи өлімге табиғи құқық" (1889 жылғы Әлеуметтік ғылым журналы) сияқты ұлттық пікірталас тудыра білді. 1910 жылдың қаңтарында ол "Әуе кемесінің заңы" (Халықаралық құқық американдық журналы), ал қарашада "Әуедегі оқиғалардағы апаттарға жауапкершілік" (Мичиган заң журналы, IX, 20) жариялады. Оның ұсынысымен Коннектикут заң шығарушы органы (1911) ұшқыш аппараттарды пайдалануды реттейтін заң қабылдады, бұл мәселе бойынша қабылданған алғашқы заң. Франция көп ұзамай оның заңын Коннектикут заңының үлгісімен жасады. 1911 жылы ол шетелдік журналдарда (Revue de l'Institut de Droit Comparé және Zeitschrift für Völkerrecht und Bundesstaatsrecht) әуе кемесі заңнамасы туралы екі мақала жариялады. Оның алаңдауларына қарамастан...

Жеке өмір

Ол Роджер Шерман Болдуиннің ұлы, Дуайт Фостердің (1828–1884) қайын інісі, Эдвард Болдуин Уитнидің сіңілісінің күйеуі, Симеон Болдуиннің немересі және Роджер Шерманның шөбересі болды. 1865 жылдың 19 қазанында ол Эдмунд Винчестер мен Харриет Мирстің қызы Сьюзан Мирс Винчестерге үйленді. Симеон мен Сьюзанның үш баласы болды: Флоренс, Роджер және Хелен. 1873 жылы Сьюзан 1872 жылы қызы Флоренс қайтыс болғаннан кейін психикалық ауруға шалдыққан соң психиатриялық емханаға жатқызылды. Оның қарындасы Шарлотта қалған екі бала – Роджер мен Хеленді тәрбиелеуге көмектесті және шаруашылыққа қарайтын болды. Ол 1927 жылдың 30 қаңтарында Нью-Хейвенде қайтыс болды.