Кіріспе

Josep Lluís Carod Rovira (17 мамыр 1952 жылы Камбрильс қаласында туған) – каталон саясаткері. 2006 жылдан 2010 жылға дейін Каталония үкіметінің вице-президенті болды. 1996 жылдан 2008 жылға дейін Каталония Республикалық Солшылдарының (Esquerra Republicana de Catalunya, ERC) басшысы болды. ERC Каталонияның Испаниядан тәуелсіздігі үшін күреседі, сондай-ақ оны басқа Каталония елдеріне, барлық каталон тілі аймағына таратуды мақсат етеді. Ол 2006 жылғы Каталония аймақтық сайлауынан кейін құрылған Каталония автономиялық үкіметінің екі вице-президентінің бірі болды. Қазір Рамон Льюлл қорының вице-президенті қызметін атқарады. Бұрын, 2003 жылғы кабинеттен кейін, ол Каталонияның Бас хатшысы (каталонша: conseller en cap) болып тағайындалған. Кейде оның қаушатыр стиліне байланысты, үкіметтегі басқа серіктестер оны отставкаға келуге мәжбүр етті, себебі ол Баск сепаратистік тобы ETA-ның өкілдерімен құпия кездесу өткізді, бұл ақпарат баспасөзге тарады; одан кейін оның отставкасын талап ететін жалпы саяси қысым күш алды.

Білім және кәсіби білімі

Карод Ровира UB-де каталон филологиясы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Одан кейін 1978 жылдан 1982 жылға дейін Таррагона университетінің мектебінде каталон тілінің оқытушысы болып жұмыс істеді. Университет ортасында ол 1986 және 1995 жылдар аралығында Каталон жазғы университетінің (Universitat Catalana d'Estiu) профессоры және вице-президенті қызметін атқарды. Бұған дейін ол Generalitat-тың тілдік жоспарлау саясатының бас технiгі (1981–1988) болып жұмыс істеген, сондай-ақ 1982 жылдан 1984 жылға дейін Таррагонадағы Generalitat-тың мәдени аумақтық қызметтерін басқарды.

Азаматтық тегі

Карод Ровира бірнеше азаматтық ұйымдардың құрамында болды, олардың ішінде Òmnium Cultural (1986-1995 жылдар аралығында басқарма мүшесі және Таррагонес бөлімшесінің президенті), Llull Federació d'Entitats dels Països Catalans (1991-1995 жылдар аралығында басқарма мүшесі), кастеллерлер қауымдастығы Colla Jove Xiquets de Tarragona (colla – қауымдастық деген мағынаны білдіреді), Каталон тіліндегі жазушылар қауымдастығы, Каталонияның PEN клубы және Societat Catalana d'Onomàstica. Жазушы ретінде ол Rovira i Virgili i la qüestió nacional (1994), Marcel·lí Domingo, de l'escola a la República (1988), Tornar amb la gent (1997), Jubilar la Transició (1998), El futur a les mans (2003) және La nova Catalunya (2003) кітаптарын жариялады. Ол сонымен қатар Америкадан шыққан каталондықтар сөздігіне және Америка мен Каталония кітабына, сондай-ақ бірнеше энциклопедиялар мен мамандандырылған журналдарға материалдар қосты. Ол тарихи эсселер мен журналистика саласындағы еңбектері үшін бірнеше сыйлыққа ие болды.

Саяси ахуал

Ол Франконың авторитарлық үкіметіне қарсы күреске белсенді түрде қатысты және 1973 жылы Каталонияның тұрақты ассамблеясының 113 мүшесі тұтқындалып, басқарма таратылған кезде түрмеге қамалды. 1987 жылы ERC-ге кірмес бұрын, ол 1970-1977 жылдар аралығында Социалистік Ұлттық Азаттық Партиясының (PSAN) және 1980-1986 жылдар аралығында Солшыл Ұлтшылдардың (NE) белсенді мүшесі болды. Карод Ровира 1989 жылы Каталония ұлтының өзін-өзі анықтау құқығы туралы қаулыны да жазды. Карод Ровира алғаш рет 1996 жылдың қараша айында партияның Вилафранка-дель-Пенедестегі 21-ші Ұлттық құрылтайында ERC-нің бас хатшысы болып сайланды. 1998 жылдың шілдесінде Жиронада (22-ші Ұлттық құрылтай) және 2001 жылдың наурызында Таррагонада (23-ші Ұлттық құрылтай) қайта сайланды. Карод Ровира 2004 жылдың 3-4 шілдесінде Лейдада өткен 24-ші Ұлттық құрылтайдан бастап ERC президенті болып табылады. 2003 жылғы Каталония сайлауынан кейін ол 2003 жылдың желтоқсаны мен 2004 жылдың қаңтары аралығында социалист Паскуал Марагалл басқарған коалициялық үкіметте Каталония үкіметінің бірінші министрі лауазымын иеленді, бірақ ол ЕТА-мен құпия кездесуіне байланысты отставкаға кетуге мәжбүр болды. Кейіннен ол 2004 жылдың наурызындағы сайлауда Испанияның депутаттар конгресіне кандидат болды және оның партиясы 8 орын алып, халық қолдауын шамамен төрт есеге арттырды. Бұл 1979 жылы Испаниядағы қазіргі демократиялық жүйе орнағаннан бері ең көп дегенде бір орынға ие болған ERC үшін үлкен серпін болды. Сайлаудан кейін Карод Ровира депутаттық мандатын басқа біреуге беруді сұрады және Каталония парламентінде қалды.

Институционалдық негіз

Жозеп Луис Карод Ровира 1988 жылдан бері Каталония Парламентінің депутаты және 2003 жылдың желтоқсанынан 2004 жылдың қаңтарына дейін Каталонияның Бас министрі болды. Ол сегізінші сайлау округінде Каталония Үкіметінің вице-президенті қызметін атқарды.