Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ұяшықтардың жыныссыз көбеюінің түрі – жыныссыз көбеюдің бір түрі.
Form of cellular asexual reproduction
the form of asexual reproduction
Бүршіклену немесе бластогенез – жаңа организмнің бір белгілі жерде жасуша бөліну арқылы өсіп шығу немесе бүршік пайда ету арқылы дамитын жыныссыз көбею түрі. Мысалы, ашытқы жасушасынан шығатын кішкентай түйнек тәрізді өскіні – бүршік деп атайды. Жыныссыз көбею болғандықтан, жаңадан пайда болған организм – клон, және мутацияларды есептемегенде, генетикалық тұрғыдан аналық организммен толық сәйкес келеді. Гидра сияқты организмдер бүршіклену процесінде көбейту үшін регенеративті жасушаларды пайдаланады. Гидрада, бір нақты жерде қайталама жасуша бөліну нәтижесінде өскіні пайда болады. Бұл өскіндер кішкентай жеке организмдерге айналады және толық жетілгеннен кейін аналық организмнен бөлініп, жаңа тәуелсіз организмдерге айналады. Ішкі бүршіклену немесе эндодиогенез – Toxoplasma gondii сияқты паразиттерге тән жыныссыз көбею процесі. Бұл ерекше процесс, онда аналық жасушаның ішінде екі қыз жасуша пайда болады, содан кейін оларды бөлінуге дейін ұрпақтары жейді. Эндополигенез – ішкі бүршіклену арқылы бір мезгілде бірнеше организмге бөліну.
Budding or blastogenesis is a type of asexual reproduction in which a new organism develops from an outgrowth or bud due to cell division at one particular site. For example, the small bulb like projection coming out from the yeast cell is known as a bud. Since the reproduction is asexual, the newly created organism is a clone and excepting mutations is genetically identical to the parent organism. Organisms such as hydra use regenerative cells for reproduction in the process of budding. In hydra, a bud develops as an outgrowth due to repeated cell division at one specific site. These buds develop into tiny individuals and, when fully mature, detach from the parent body and become new independent individuals. Internal budding or endodyogeny is a process of asexual reproduction, favored by parasites such as Toxoplasma gondii. It involves an unusual process in which two daughter cells are produced inside a mother cell, which is then consumed by the offspring prior to their separation. Endopolygeny is the division into several organisms at once by internal budding.
Жасушалық көбею
Кейбір жасушалар бүршіклену арқылы асимметриялық бөлінеді, мысалы, нан пісіру және сыра жасауда қолданылатын Saccharomyces cerevisiae ашытқысы. Бұл процесте "аналық" және кішірек "қызыл" жасушалар пайда болады. Жақында криоэлектронды томография митохондриялардың жасушаларда бүршіклену арқылы бөлінетінін көрсетті.
Some cells divide asymmetrically by budding, for example Saccharomyces cerevisiae, the yeast species used in baking and brewing. This process results in a 'mother' cell and a smaller 'daughter' cell. Cryo electron tomography recently revealed that mitochondria in cells divide by budding.
Жануарлардың көбеюі
Кейбір көпжасушалы жануарларда ұрпақ анасынан жаратылған өскіндер ретінде дамиды. Жапырақшалау арқылы көбейетін жануарларға кораллдар, кейбір губкалар, кейбір ацельдер (мысалы, Convolutriloba), теңіз жұлдыздарының дернәсілдері, плакозоандар, симбиондар, птеробранхиандар, энтопроктандар, кейбір көпқылтанды құрттар, мүктер, туникалар, жалпақ құрттар және бір форонид түрі жатады.
In some multicellular animals, offspring may develop as outgrowths of the mother. Animals that reproduce by budding include corals, some sponges, some acoels (e. g., Convolutriloba), echinoderm larvae, placozoans, symbions, pterobranchians, entoproctans, some polychaetes, bryozoans, tunicates, flatworms and a single phoronid species.
Колонияларды бөлу
Кейбір аралардың колониялары, мысалы Apis dorsata, жаңадан бөліну (бөлініп өсу) құбылысын да көрсетеді. Бұл түр араларында мұндай әрекет сирек кездеседі, бірақ жұмысшы аралардың тобы туған ұядан шығып, көбінесе туған ұяның жанында жаңа ұя салады.
Colonies of some bee species have also exhibited budding behavior, such as Apis dorsata. Although budding behavior is rare in this bee species, it has been observed when a group of workers leave the natal nest and construct a new nest usually near the natal one.
Вирусология
Вирусологияда қабылдану – қаптамалы вирустардың қонақ клеткасының мембранасынан сыртқы қабықшасын алу арқылы бөлінуінің бір түрі, онда мембрана сыртқа қарай иіліп, вирионды қоршайды.
In virology, budding is a form of viral shedding by which enveloped viruses acquire their external envelope from the host cell membrane, which bulges outwards and encloses the virion.
Өсімдіктердің көбеюі
Ауыл шаруашылығы және бағбандалықта, бүршік қою – бір өсімдіктің бүршігін екінші өсімдікке жабыстыру процесін білдіреді.
In agriculture and horticulture, budding refers to grafting the bud of one plant onto another.