Кіріспе
Бұл мақалада Коста-Рикадағы саяси партиялар тізімі келтірілген. Коста-Рикада бұрын екі партиялық жүйе болған, яғни екі үстем саяси партия – Социал-христиандық Ұлттық Бірлік партиясы және Ұлттық Азаттық партиясы болды. Кез келген адамның басқа партиядан сайлауда жеңіске жетуі өте қиын болды. 2002 жылғы сайлаудан кейін, жаңадан құрылған Азаматтар Әрекеті партиясының күшті көрсеткенінен кейін, ескі екі партиялық жүйенің көп партиялық жүйеге айналуға жақын екені айтылды. Содан бері бірнеше партиялар маңызға ие болды, ал 2006 жылғы сайлау Коста-Риканың қазір көп партиялық жүйе екенін көрсетті. 2000-шы жылдардың басынан бастап, үстемдік еткен Ұлттық Азаттық партиясының (PLN) көптеген неолибералдық саясатына қатысты келіспеушіліктер бірнеше партия арасындағы одақтардың дәстүрлі партиялық жүйесін бұзды. Ел тұрақты болғанымен, көптеген саяси партияларға қарай бұрылу және Социал-христиандық Ұлттық Бірлік партиясы (PUSC) мен Ұлттық Азаттық партиясынан (PLN) алшақтау – бұл соңғы кездегі өзгеріс. Елдегі түрлі сайланған лауазымдар, мысалы, қала әкімдері мен қалалық кеңес мүшелері, көптеген ұлттық және жергілікті саяси партиялардың өкілдерімен толтырылған.
This article lists political parties in Costa Rica. Costa Rica used to have a two party system, which meant that there were two dominant political parties, the Social Christian Unity Party and the National Liberation Party, with extreme difficulty for anybody to achieve electoral success under the banner of any other party. After the 2002 elections and the strong showing of the brand new Citizens' Action Party, it was considered very likely that the old two party system was on the verge of giving way to a multi party system. Several other parties have gained prominence since then, and the 2006 elections made it clear that Costa Rica is now a multi party system. Starting in the 2000s, disagreement about many of the neo liberal policies promoted by the dominant PLN caused the traditional party system of alliances among a few parties to fracture. Although still a stable country, the shift toward many political parties and away from PUSC and PLN is a recent development. Various elected positions within the country, such as mayors and city council members, are held by many different national and local political parties.
Парламент Мәжілісінің фракциялары, 2022-2026 жылдар
Коста-Риканың заңнамалық жиналысындағы саяси партиялар, 2018-2022 жж. Партия Abbr. Құрылған жылы Депутаттар ИдеологияПозиция Ұлттық азаттық партиясыPartido Liberación NacionalPLN1951 Әлеуметтік демократия, Үшінші жол, Фигуэризм Ортадан солға қарай Әлеуметтік демократиялық прогресс партиясыPartido Progreso Social DemocráticoPPSD2018 Әлеуметтік демократия, Әлеуметтік консервативтік, Экономикалық либерализм Ортадан оңға қарай Әлеуметтік христиандық бірлік партиясыPartido Unidad Social CristianaPUSC1983 Христиандық демократия, Либералды консервативтік, Экономикалық либерализм Ортадан оңға қарай Жаңа Республика партиясыPartido Nueva RepúblicaPNR2019 Консервативтік, Әлеуметтік консервативтік, Христиандық оңшыл Оң жақтан асып кеткен оңға қарай Либералды прогрессивтік партияPartido Liberal ProgresistaPLP+2016 Либертариандық, Классикалық либерализм Ортадан оңға қарай Кең фронтFrente AmplioFA2004 Демократиялық социализм, XXI ғасыр социализмі, Прогрессивизм Сол жаққа қарай
Парламенттен тыс партиялар
Ұлттық деңгейде өкілдігі жоқ саяси партиялар Партия атауы (ағылшын) Партия атауы (испан) Идеология Құрылған жылы Тарихи жазбалар Елусіз қолжетімділік Partido Accesibilidad sin Exclusión (PASE) Бір мәселе, мүгедектердің құқықтары, Әлеуметтік консервативтік 2001 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Азаматтық іс-қимыл партиясы Partido Acción Ciudadana (PAC) Прогрессивизм, әлеуметтік демократия, христиан демократиясы 2001 2014 және 2022 жылдар аралығында билік басында болды. Христиандық демократиялық одақ Alianza Demócrata Cristiana (ADC) Консервативтiлiк, христиандық демократия, провинциялық (Картаго) 2012 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Коста-Риканың жаңару партиясы Partido Renovación Costarricense (PRC) Христиандық саясат, әлеуметтік консерватизм 1995 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Демократиялық күш Fuerza Democrática Socialism 1994 1998-2002 жылдары үш орын иеленді. 2006 жылдан бері қолданыста жоқ. 2021 жылы қайта құрылды, бірақ үміткерді ұсына алмады. Либертариандық қозғалыс Partido Movimiento Libertario (PML) Классикалық либерализм, Либералдық консервативизм, Либертариандық (алғашқыда) 1994 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Ұлттық қалпына келтіру партиясы Partido Restauración Nacional (PREN) Христиандық саясат, әлеуметтік консерватизм 2005 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Ұлттық интеграция партиясы Partido Integración Nacional (PIN) Әлеуметтік консерватизм, экономикалық ұлтшылдық 1998 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Жаңа буын партиясы Partido Nueva Generación (PNG) Экономикалық либерализм, әлеуметтік консерватизм, иммиграцияға қарсы 2012 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді. Социал-христиандық республикалық партия Partido Republicano Social Cristiano (PRSC) Консервативтiлiк, христиандық демократия, классикалық либерализм 2014 Билік басында болған жылдар көрсетілмейді.
Жергілікті
Жергілікті партиялар Партия атауы (ағылшын) Партия атауы (испан) Кантон Тарихи жазбалар Күн партиясы Partido del Sol Санта-Ана 1997 жылы құрылған. Бастапқыда қоқыс полигонының салынуына қарсы тұру мақсатында құрылған. Санта-Ана қалалық кеңесіне қатарынан төрт рет жетекшілік етті. 21 ғасыр Curridabat Curridabat Siglo 21 Curridabat 1997 жылы құрылған, Curridabat әкімдігі мен қалалық кеңесіне қатарынан төрт рет жетекшілік етті. Эскасудің прогрессивті бірлестігі Yunta Progresista Escazuseña Эскасу 1996 жылы құрылған, Эскасу әкімдігі мен қалалық кеңесіне қатарынан үш рет жетекшілік етті. Картего жасыл партиясы Partido Verde de Cartago Картего 2004 жылы құрылған.
Жойылған/белсенді емес саяси партиялар
Жоғалған саяси партиялар
Партия атауы (ағылшын) Партия атауы (испан) Идеология Тарихи жазбалар
Ұлттық одақ партиясы Partido Unión Nacional (PUN) Консервативтік, оң жақтан ортаға қарай 1901 жылы құрылған. 2010 жылға дейін әртүрлі формаларда және коалициялық партияларда болды. Төрт рет президенттікке ие болды (1902, 1928, 1948, 1958, 1966). 1948 жылғы сайлау мойындалмады. 2010 жылдан бері қолданылмайды.
Ұлттық құтқару партиясы Partido Rescate Nacional (PRN) Орта солшыл, орташа социалистік 1996 жылы құрылған. 2006 жылы бір депутаттық орын алды. 2010 жылдан бері қолданылмайды.
Халықтық авангард партиясы Partido Vanguardia Popular (PVP) Марксистік-лениндік, алыс солшыл 1931 жылы құрылған. Жұмысшылар мен шаруалар партиясы және Коста-Рика Коммунистік партиясы ретінде болды.
Ұлттық біріктіру партиясы Partido Unificación Nacional Орта оң, либералды консервативті 1966 жылы Ұлттық республикалық және Ұлттық одақтың бірігуі ретінде құрылды. 1978 жылдан бері қолданылмайды.
Ұлттық республикалық партия Partido Republicano Nacional Орталықшыл, жеке 1901 жылы құрылған. Көбінесе "Кальдеронистер" деп аталады. 1978 жылы "Бірлік коалициясына" қосылды, кейін ол ПУСК-қа айналды. 1978 жылдан бері қолданылмайды.
Аграрлық еңбек іс-қимылы партиясы Partido Acción Laborista Agrícola (PALA) Аграрлық, Алахуэла провинциясы 1990 жылы құрылған. 1998 жылы бір орынды иеленді. 2007 жылдан бері қолданылмайды.