Коста-Рикадағы Либертариандық қозғалыс партиясының тарихы мен құлдырауы

Кіріспе

Коста-Рикадағы саяси партия. Либертариандық қозғалыстың партиясы (Lang es; PML) – Коста-Рикадағы либертариандық консерватизм негізінде құрылған саяси партия. Ол 1994 жылдың мамыр айында құрылған. 2000 жылдардың басындағы маңызды рөлінде, партияның тұрақты үміткері Отто Гевара негізгі кандидаттардың қатарында болды, 2006 және 2010 жылдары үшінші орынға ие болды. Бірақ, бірнеше сыбайлас жемқорлыққа қатысты даулар мен қаржы тапшылығынан кейін партия 2014 жылы президенттік сайлауда төртінші орынды, ал парламентте бесінші орынды алды. Содан кейін 2016 жылғы аралық жергілікті сайлауда барлық қала әкімдерін жоғалтты. 2018 жылы Гевараның үміткерлігіне қолдау көрсету 1% ғана болды және партия Конгресстегі барлық орындарын жоғалтты.

Тарих

Академиядан тарапсыз либералдар мен Социал-христиандық Бірлік партиясының либералды дезертирлері құрған бұл партия 1998 жылғы сайлауда Федерико Малавассині кандидат ретінде ұсынды, ол дауыстардың 0,4% ғана алды, бірақ адвокат Отто Геварани Заң шығарушы Ассамблеяның мүшесі етіп сайлауға қол жеткізді. Бұл кезде партия күшті либертариандық бағытта болды және минималды үкіметті жақтады (Коста-Рика сияқты әл-ауқат мемлекеті үшін өте даулы мәселе, тіпті оңшыл партиялар, мысалы, Социал-христиандар әлеуметтік бағдарламаларды және үкіметтік араласуды қабылдауға бейім). 2010 жылғы жалпы сайлауда Гевара қайтадан ПМЛ-дің президенттікке үміткері болды және халықтың 20% дауысын алды, сонымен қатар депутаттар санын тоғызға дейін көбейтті (оның үшеуі заң шығару кезеңі аяқталар алдында партиядан шығып кетті). Жергілікті деңгейде партия 2006 жылы бір, ал 2010 жылы екі қала әкімін сайлады. 2014 жылғы сайлауда партия сәтсіздікке ұшырады, ПАК, ПЛН және ФА партияларынан кейін төртінші орынға түсті және парламенттегі өкілдігін жартысынан астамға қысқартты (төрт орын), сондай-ақ 2016 жылғы аралық муниципалдық сайлауда ешбір қала әкімін сайлай алмады. Бұл сайлаудағы сәтсіздік қымбатқа түсті, себебі партия жұмысшыларға, әлеуметтік қамсыздандыруға, қарызгерлерге және банктерге сайлау алдындағы қарызын төлей алмады. 2015 жылы тағы бір депутат, Кармен Квесада партиядан шығып, өзін тәуелсіз деп жариялады. Сондай-ақ 2015 жылы бірнеше партия мүшелері мемлекет тарапынан жасалған алаяқтық айыптамасы бойынша сотқа тартылды, олар Фридрих Науманн қорымен қаржыландырылатын оқуларға ақы төлеу үшін Сайлау комиссиясын алдауға тырысқан деген күдік туды. Сот партияның вице-президенті, қазынашы және бухгалтерін сегіз жылға бас бостандығынан айырды. 2018 жылғы жалпы сайлауда партия тарихында алғаш рет ішкі сайлау өткізді, себебі президенттікке үміткерлердің саны көп болды. Алғашқы үміткерлердің екеуі – Отто Гевара, бұл жолы Дональд Трамптың сайлау кампанияларынан шабыттанған оңшыл популисттік риториканы қолданды, және Наталья Диас, жас, бірінші рет депутат болып сайланған, сайланса партияға жаңа бет әкеліп, оның құрылымын және басқаруын жаңартамын деп уәде берді. Гевара 59,49% дауыспен жеңіске жетті. Партияға қарсы бұрынғы алаяқтық айыптауларға байланысты Отто Гевараның сайлау штабы партияға сайлау науқаны үшін несие беруге дайын банк табуда қиындықтарға тап болды. Бұл 20 қаңтарда Promérica Bank партияға сайлау науқанын қаржыландыру үшін 500 миллион колон қарыз берген кезде өзгерді. 2019 жылдың қараша айында Гевара Либертариандық қозғалыстың қарыздарын төлей алмауына байланысты Либералдық одақ атты жаңа саяси партияның құрылуын жариялады. Партияның кандидаттығын бастапқыда несие магнаты Карлос Валенсиано Камер қабылдады, бірақ денсаулығына байланысты көп ұзамай отставкаға кетті. Кейін кандидаттыққа Ариас қорының бұрынғы президенті Луис Альберто Кордеро Ариас өтті, ол 3000-нан сәл астам дауыс жинады және осы сайлаудағы 25 кандидаттың ішінде ең аз дауыс жинаған кандидат болды.

Founded by non partisan liberals from the Academy and liberal defectors of Social Christian Unity Party, contested the 1998 election with Federico Malavassi as candidate receiving only 0.4% of the vote but succeeding in getting attorney Otto Guevara elected as member of the Legislative Assembly. In this time the party was strongly libertarian and was in favor of minimal government (something quite polemic in a welfare state like Costa Rica when even the right wing parties as the Social Christians tend to accept social programs and government intervention In the 2010 general election Guevara was again the PML's presidential candidate and received 20% of the popular vote, it also increased its number of deputies to nine (even so three of these deputies defects from the party before the end of the legislative period). At the municipal level the party obtain one mayor in 2006 and two in 2010. The party suffered a debacle in the 2014 election, as was relegated to fourth place after PAC, PLN and FA parties, and reducing its congressional representation to less than half (four seats), also was unable to elect any mayor in the 2016 mid term municipal election. This electoral debacle was also costly, as the party was unable to pay some of its campaign debts to both workers, Social Security, loaners and Banks. As previously, in 2015 another deputy defects; Carmen Quesada, who declares herself independent. Also in 2015 several party members went to trial after being accused of fraud by the State, apparently trying to trick the Electoral Tribunal in paying for trainings that were already cover by the Friedrich Naumann Foundation. Judges sentenced party's vice president, treasurer and accountant to eight years in prison. For the 2018 general election the party held the first primary election in their history, due to there being more than one members aspiring for the party's nomination for the presidency. The two pre candidates were Otto Guevara, running for the fifth time, this time under a right wing populist tone, inspired by the campaigns of Donald Trump. The other candidate was Natalia Díaz, a young, first time deputy, who promised, if elected, she'll bring a new face to the party and renew its structure and administration. Guevara won with 59.49% of the votes. Due to previous fraud allegations against the party, Otto Guevara's campaign had difficulty finding a bank willing to give the party a loan for campaigning. This changed on January 20, when Promérica Bank loaned the party 500 million colones for the purpose of financing their electoral campaign. On November, 2019 Guevara announced the foundation of a new political party named Liberal Union as the Libertarian Movement is unable to pay its debts. The party's candidacy was taken originally by credit tycoon Carlos Valenciano Kamer, however he resign soon after arguing health issues. The candidacy was then taken by former president of the Arias Foundation Luis Alberto Cordero Arias receiving only a little more than 3000 votes and being the least voted candidate of all 25 in that election.

Президенттік

Сайлау үміткері Бірінші тур Екінші тур Дауыс % Орын Нәтижесі Дауыс % Орын Нәтижесі 1998 Федерико Малавасси 5,874 0,42% 7-ші 2002 Отто Гевара 25,815 1,69% 4-ші 2006 137,710 8,48% 3-ші 2010 384,540 20,83% 3-ші 2014 233,064 11,34% 4-ші 2018 21,890 1,02% 7-ші 2022 Луис Альберто Кордеро Ариас 1,406 0,07% 26-шы

Парламент

Сайлау жетекшісі Дауыстар % Орын +/– Құрамы Үкімет 1998 Федерико Малавасси 42,640 3,1% Жаңа 4-ші 2002 Отто Гевара 142,152 9,3% 5 4-ші 2006 147,934 9,2% 0 3-ші 2010 275,518 14,5% 3 3-ші 2014 162,559 7,9% 5 5-ші 2018 49,659 2,3% 4 9-шы 2022 Луис Альберто Кордеро Ариас 13,473 0,7% 0 19-шы