Кіріспе
Англикан шіркеуінің ұйымы
Иерусалим және Таяу Шығыстағы Епископтық шіркеу – Англикан қауымдастығының провинциясы. Шіркеудің басшысы Президент Епископ деп аталады және халықаралық Англикан қауымдастығының Басшыларының кеңесінде Шіркеуді өкілдік етеді. Шіркеудің Орталық Синоды – оның шешім қабылдау және заң шығару органы. Провинция үш епархиядан тұрады:
Иерусалим епархиясы – Израиль, Палестина аумақтары, Иордания, Сирия және Ливанды қамтиды,
Кипр және Перс шығанағы епархиясы – Кипр, Арабия түбегі мен Иракты қамтиды,
Иран епархиясы. 2020 жылдың маусымына дейін провинция құрамында төртінші епархия (Мысыр, Солтүстік Африка және Африка мүйізі) болды. 2019 жылы провинцияның Синоды Мысыр епархиясының автономды провинция болуына, ал қалған үш епархияның Иерусалим және Таяу Шығыс провинциясы ретінде қалуына келісім берді. Әр епархияны епископ басқарады. Президент Епископ (Примат немесе Архиепископ) епархиялық епископтардың арасынан сайланады және епархиялық міндеттерін сақтайды. 2023 жылдан бері Президент Епископ Хосам Наум Иерусалимдегі Архиепископ қызметін де атқарады. Провинцияның 55 қауымында шамамен 35 000 крещение алған мүше бар екені естіледі. Провинцияда 40-қа жуық білім беру және медициналық мекемелер мен 90 дін қызметкері жұмыс істейді.
Diocese of Jerusalem — covering Israel, Palestinian territories, Jordan, Syria and Lebanon,
Diocese of Cyprus and the Gulf — covering Cyprus, the Arabian peninsula and Iraq,
Diocese of Iran. A fourth diocese (Egypt with North Africa and the Horn of Africa) was part of the province until June 2020. In 2019 the synod of the province had agreed to allow the Diocese of Egypt to withdraw, in order to become an autonomous province, with the other three existing dioceses remaining as the Province of Jerusalem and the Middle East. Each diocese is headed by a bishop. The President Bishop (Primate, or Archbishop) is chosen from among the diocesan bishops, and retains diocesan responsibility. The President Bishop, Hosam Naoum since 2023, also serves as Archbishop in Jerusalem. The province estimates that it has around 35,000 baptized members in 55 congregations. The province has around 40 educational or medical establishments and 90 clergy.
XIX ғасыр
Иерусалимдегі және Таяу Шығыстағы Епископтық шіркеу Кипр, Таяу Шығыс және Парсыдағы Шіркеу Миссиялық Қоғамының (CMS) бірнеше миссионерлік бекеттерінен бастау алды. Шіркеу Миссиялық Қоғамы провинцияны миссиялық серіктестермен және діни қызметкерлермен қамтамасыз етуді жалғастыруда, бірақ қазіргі таңда оның қызметінің көп бөлігі жергілікті қауымдардан шығады. 1820 жылдары CMS аймақта тұрақты миссионерлік станциялар құруға дайындала бастады. 1833 жылы Иерусалимде, яһудилер арасында христиандықты таратуға арналған Лондон қоғамының қолдауымен миссионерлік станция ашылды (қазіргі кезде Яһуди халқы арасындағы Шіркеу қызметі немесе CMJ деп белгілі яһуди христиан миссионерлік қоғамы). 1839 жылы Александриядағы Әйіргі Святой Марк шіркеуінің құрылысы басталды. 1841 жылы Майкл Соломон Александр, дінін өзгерткен раввин, Иерусалимге епископ ретінде келді. Оның епархиясы бастапқыда Таяу Шығыстағы және Египеттегі миссионерлік станцияларды қамтыды және Лютерандар мен англикандықтарға қызмет көрсеткен Пруссиядағы Евангелиелік шіркеумен (Англо-Пруссия одағы деп аталатын) бірлескен жоба болды. 1849 жылы Иерусалимдегі Христос шіркеуі Иерусалимдегі алғашқы англикан шіркеуіне айналды. 1860 жылдары, қазіргі Иорданиядағы Жақсы Көмекші шіркеуі Наблустан келген жергілікті араб астық саудагері мен кітап таратушының (колпортер) жұмысынан туды, ол ағаш астында Библияны оқыған. Сол кезде Сұлт, Иордания, Иордан өзенінің шығысындағы Левант аймағындағы маңызды Османдық қаласы болды. 1871 жылы Назареттегі Христос шіркеуі епископ Самуэль Гобаттың қатысуымен киеленді, ал алғашқы араб англикандары діни қызметке бекітілді. 1881 жылы Англо-Пруссия одағы қызметін тоқтатты және 1887 жылы ресми түрде таратылды. Осыдан бастап епархия толығымен англикандық болып қала берді. 1888 жылы епископ Джордж Блайт Иерусалим және Шығыс миссиясын құрды, ол Таяу Шығыстағы миссияларға қаржы жинауға көмектесетін еді. Георгий соборы 1898 жылы Иерусалимде епархияның орталық нүктесі ретінде салынды.
Иран епархиясы
Иран епархиясы алғаш рет 1912 жылы Парсы епархиясы ретінде құрылды және 1957 жылы Иерусалим архиепископтығының құрамына енді. Қазіргі таңда епископтық лауазым бос, ал Бас викарий – пастор Альберт Уолтерс. Епархиялық тақта – Санкт-Лука шіркеуі, Исфахан, Иран.
Иерусалим епархиясы
Қазіргі кезде Иерусалимдегі Англикан архиепискобы Хосам Наум 2021 жылдың 13 мамырында қызметке орнатылды. 2014 жылдан бастап Иерусалим епархиясы қайтадан архиепископтыққа айналды, оның епискобы "Иерусалимдегі архиепископ" атағын иеленеді. Бұл атақ қазіргі епископ провинцияның бас епископы болып табыла ма, жоқ па, оған қарамастан қолданылады және архиепископтың Киелі жерде Англикан қауымдыстығы атынан атқаратын елшілік қызметінің белгісі болып табылады. Иерусалим епархиясы Израиль, Палестина аумақтары, Иордания, Сирия және Ливанды қамтиды. Епархиялық орын – Иерусалимдегі Әулие Георгий шейітінің соборлық шіркеуі. Ең ірі қауымға ие шіркеу – Амман, Иорданиядағы Құтқарушы шіркеуі. Шіркеудің іргетасы 1949 жылы салынды, қазіргі таңда мұнда араб және ағылшын тілдерінде құлшылық ететін қауымдар бар.
Англикандық қайта құру
Президент епископ Мунир Анис – Global South төрағасы және 2014 жылдың 9 қазанында Солтүстік Америка Англикан шіркеуінің екінші архиепископы Фоли Бичтің қызметке орнатылуына қатысқан жеті англикан архиепископының бірі болды. Жеті Примат Бичті «Англикан қауымдастығының Приматы» деп мойындаған мәлімдемеге қол қойды. Провинция 2018 жылдың 17-22 маусымында Иерусалимде өткен GAFCON III-ке Мысыр, Эфиопия, Израиль, Иордания және Біріккен Араб Әмірліктерінен 13 мүшеден тұратын делегациямен қатысты.