Кіріспе
"Карретак" – американдық ғылыми фантастикалық телесериал "Жұлдыздар жолы: Вояджер" сериясының тұсаукесері. Ол алғаш рет 1995 жылғы 16 қаңтарда UPN телеарнасының тұсаукесерлік бағдарламасы ретінде ұзақ форматтағы бір бөлім ретінде көрсетілді. Кейіннен синдикация үшін екі бөлікке бөлінді, бірақ DVD және стриминг қызметтерінде бастапқы бір бөлімдік форматта жарық көрді. 24-ші ғасырда өтетін сериалда "Жұлдыздық флоттың" және USS Voyager ғарыш кемесінің экипажының басынан өткен оқиғалар баяндалады. Олар Федерацияның қалған бөлігінен алыс, Дельта квадрантында қалып қояды. Тұсаукесерді 1995 жылы 21,3 миллион адам тамашалады. Ол 90 минуттық бір шоу ретінде көрсетілді, бірақ кейіннен екі жеке 45 минуттық бөлім ретінде де көрсетілді. Тұсаукесер сол дүйсенбі күні шығыс уақыты бойынша сағат 20:00-ден 22:00-ге дейін эфирге шықты; алайда, барлық телеханалар оны сол түнде және сол уақытта көрген жоқ, өйткені кішкентай нарықтардағы (егер ол тіпті қолжетімді болғанда) телеарнаның жабылуы көбінесе екінші деңгейлі серіктестіктерден тұрды, ал UPN бағдарламалары серіктестің негізгі арнасымен салыстырғанда кешіктіріліп көрсетілді. Мысалы, Сент-Луис қаласындағы KDNL арнасы оны кешкі Fox бағдарламасынан кейін 2,5 сағатқа кешіктіріп (жергілікті уақыт бойынша сағат 21:30-да) көрсетті. Кейбір нарықтарда, мысалы Нью-Йоркте, "Карретак" басқа арналардағы "Жұлдыздар жолы" сериалының қайта көрсетілімдерімен бір уақытта көрсетілді. USS Voyager ғарыш кемесінің капитаны Кэтрин Джейнвей (Кейт Малгрю), "Вояджер" кемесі Deep Space Nine-ден аттанғандағы бірінші офицері командир Кавит (Скотт Джэк), лейтенант Стади (Алисия Коппола). Капитан Николь Джейнвей рөліне алғашқы рет таңдалған актриса Женевье Буйолдпен 7 және 8 қыркүйекте түсірілген кадрлар бар. Буйолдтың орнын алмастыруға үміткер деп аталған актрисалардың қатарында Джоанна Кэссиди, Сьюзан Гибни, Элизабет Деннехи, Трейси Скоггинс және Линдси Крауз болды. Кейт Малгрю бастапқы кастингтен қайта шақырылған төрт актрисаның бірі ретінде капитан Кэтрин Джейнвей рөліне бекітілді, оның түсірілімдері 19 қыркүйекте басталды. "Карретак" түсіруге 31 күн кетті және ол бірнеше локацияда түсірілді. Бұл бөлімді жасау теледидар тарихындағы ең қымбат эпизодтардың бірі болып саналады, оның құны шамамен 23 миллион долларға бағаланды. Сериал Джин Родденберридің "Андромеда" сериалымен ұқсастықтарға ие, онда да голограмма, аномалия арқылы жаңа ғарыш кеңістігіне тасымалданған ғарыш кемесі және көпірдегі офицерлердің қазасы мен оларды бейімделмеген экипажмен алмастыру оқиғалары көрсетіледі. "Вояджер" сериалдық өндірістің көркемдік бөлімі Paramount Studios студиясының Dreier ғимаратында орналасқан.
Lt. Commander Cavit (Scott Jaeck), Voyager's first officer when they set out from Deep Space Nine
Lieutenant Stadi (Alicia Coppola), Scenes with Geneviève Bujold, the first actress chosen to play Captain Nicole Janeway, were filmed with her over September 7 and 8. Actresses reported as possible replacements for Bujold included Joanna Cassidy, Susan Gibney, Elizabeth Dennehy, Tracy Scoggins, and Lindsay Crouse. Kate Mulgrew was cast as Captain Kathryn Janeway, from among four actresses recalled from the original round of auditions, and shooting of her scenes began on September 19. "Caretaker" took 31 days to shoot, and was filmed at multiple locations. The production of the episode remains one of the most expensive in television history, reportedly costing $23 million. The series has similarities to Gene Roddenberry's Andromeda, which also features a hologram, a starship transported by an anomaly into a new alien landscape and the deaths of bridge officers and their replacement with a misfit crew. The art department for Voyager was based out of the Dreier building at Paramount Studios.
Арнайы эффекттер моделі
1994 жылдың қазан айының соңында USS Voyager моделі Image G компаниясына жеткізілді, ол арнайы эффектілер үшін модельмен қозғалыс бақылау фотосуреттерін түсірді. Модельді Тони Майнегер Image G-ге жеткізді, бұл компания Каретакер массиві, Маки кемесі және Казон ғарыш кемесі үшін де қозғалыс бақылау фотосуреттерін жасады. "Вояджер" ғарыш кемесінің көпірі кейбір декорациялардың күрделілігінің мысалы болып табылады. Көпірде үш түрлі өлшемдегі 11 монитор орналасқан, олар түсірілімнің әр көрінісіне сәйкес арнайы графиканы көрсетті.
Марапаттар
"Каретекер" "Бас тақырыптағы музыкадағы ең үздік жеке жетістік" және "Арнайы визуалды эффектілердегі ең үздік жеке жетістік" номинациялары бойынша екі "Эмми" сыйлығын жеңіп алды.
Қабылдау
2012 жылы Den of Geek “Карретаккерді” сериалдың 84-ші ең жақсы эпизоды деп атады. The Hollywood Reporter “Карретаккерді” “Жұлдыздар жолы” франшизасының 100 ең жақсы эпизодының қатарына қосты және оның “Келесі ұрпақ” ғаламшарына ұқсастығын атап өтті, онда “Энтерпрайз” ұшағы жиі алыс жерге жеткізіліп, экипаж қашып кетуі керек еді. Екінші жағынан, “Карретаккер” 1994 жылдың басында өткен жылдың соңында 30 миллионнан астам көрерменді құраған “The Next Generation” сериясының соңғы эпизодынан көрермендердің азаюын көрсетті. “Вояджер” “Caretaker” эпизодының көрермендер санын ұстай алмады (21,3 миллион, 13,0 рейтинг/19 үлесі, аптада 22-орын), бірақ орташа рейтингтер мен жеті маусымдық өндіріске қол жеткізді. “Deep Space Nine” сияқты, ол “The Next Generation”-ға қарағанда тұрақты төмен рейтингке ие болды, бірақ “Жұлдыздар жолы” франшизасын кеңейтуде және 1990 жылдары қызу өркендеген “Жұлдыздар жолы” шоуларына деген танымал құштарлықты қанағаттандыруда табысты болды. Кейбір сюжеттік желілер түсіндірілмей қалды, мысалы, Ниликстің және Кестің қалай танысқаны.
2016 жылы The Hollywood Reporter бұл “Жұлдыздар жолы” телесериалдарының ең жақсы 84-і деп атады. Сол жылы олар “Карретаккерді” “Жұлдызды жол: Вояджердің” 14-ші ең жақсы эпизоды деп атады: “Вояджердің сериялық премьерасы бұрын болмағандай “Жұлдызды жолды” уәде етті” деген пікірде болды, бірақ оның бірнеше ай бұрын аяқталған “Жұлдызды жол: Келесі буын” сериясымен байланысын атап өтті. 2017 жылы Den of Geek “Каретаккерді” барлық “Жұлдыздар жолы” эпизодтарының ең үздік елуінің бірі деп бағалады, ол жаңа телесериалды бастағанын және “белгілі бір маңызға ие” болғанын атап өтті. 2019 жылы Den of Geek премьераны “көрнекті және соңғы шекараға тағы бір үлкен миссияға жол ашады” деп атады. Сериал өзінің әртүрлі кейіпкерлерімен және “Жұлдыздар жолы” үшін бірінші рет басты кейіпкер ретінде әйел капитанмен ерекшеленеді. Бұл Джин Родденберридің болашақтың теңдікке негізделген көзқарасына құрмет көрсетті, мысалы, ол 1965 жылы “Жұлдызды жол” пилотында “Қоңырсығы” Энтерпрайздің екінші командасы ретінде әйел кейіпкерді енгізген кезде. Бұл кейіпкерді ойнаған актриса, Мейел Барретт (кейін Родденберриге үйленді), сонымен қатар бірнеше “Жұлдыздар жолы” сериясында, соның ішінде “Вояджерде” борттағы компьютер үшін дауыс берді. 2017 жылы GameSpot бұл сериалды “Жұлдыздар жолы” сериясының үшінші үздік пилоты деп атады. Эпизодта лейтенант Стади рөлін сомдаған актриса Алисия Коппола бұл рөлдің “өте жақсы” екенін айтты. 2016 жылы SyFy “Карретаккерді” сол уақытқа дейін жасалған алты негізгі “Жұлдыздар жолы” телешоуларының төртінші үздіктері ретінде бағалады. Олар “бірінші акт кейіпкерлерді де, шиеленісті де қалыптастыруда жақсы жұмыс істейді” деп ойлады және жалпы алғанда өте амбициялық болды. 2020 жылы Tor.com “Caretaker” сериалының алғашқы сериясы жақсы болғанмен, кейбір бөлшектері дұрыс емес деп есептеді. 2020 жылы SyFy бұл “Жұлдызды жол: Вояджер” сериясының 15-ші ең жақсы эпизоды деп таныды.
Шығарылымдар
"Каретекер" 1995 жылы көрсетілгеннен кейін әртүрлі нарықтарда VHS форматында бірнеше рет жарық көрді. Ұлыбританияда VHS-тің алғашқы нұсқасы 1995 жылғы маусымда CIC компаниясы арқылы шығарылды. "Каретекер" әртүрлі жиынтықтарда жарық көрді, мысалы, VHS жинағы "The Four Beginnings", оған TOS, TNG, DS9 және Voyager-дің алғашқы эпизодтары енді. "Каретекер" 1996 жылғы сәуірде Ұлыбританияда PAL форматындағы LaserDisc жинағы "The Pilots" бөлігі ретінде шығарылды. Бұл жинаққа "Тор", "Ешкім бұрын бармаған жер", "Фарпойнттағы кездесу", "Эмиссари" және "Каретекер" фильмдерінің түсті нұсқалары кірді, олардың жалпы ұзақтығы 379 минутты құрады. Jay Chattaway және Jerry Goldsmith-тің музыкасынан тұратын саундтрек 1995 жылғы 17 қазанда компакт-дискте жарық көрді. Бұл шығарылымға "Каретекер" саундтрегіне қатысты композиторлар туралы әртүрлі деректерді қамтитын мәтіндік буклет те қоса берілді. Марафон Тыныш мұхиты уақытымен сағат 7-де/Шығыс уақытымен сағат 10-да басталды және YouTube интернет-видео платформасында тікелей эфирде көрсетілді, эпизодтар шығу ретімен хронологиялық тәртіпте көрсетілді, ал "Каретекер" "Эмиссари" мен "Broken Bow" арасында көрсетілді. Оқиғаның романдық нұсқасын Л. А. Граф жазды.