1312 жыл: Виен кеңесінде крест жорығы мақұлданды, Франция мен Лион архиепископтығы арасында келісім, Германияда шарт жасалды. Тарих, оқиғалар, 1312 жыл.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1311 1312 1313
1311 1312 1313
1312 жыл (МКККХІІ) – Юлиан күнтізбесі бойынша сенбі күні басталатын, жылдық күндізгі уақыттың артық күні бар жыл.
Year 1312 (MCCCXII) was a leap year starting on Saturday (link will display the full calendar) of the Julian calendar.
Сәуір Маусым
4 сәуір – Францияның Виен қаласындағы соборда Рим папасы Климент V шақырған XV Рим-католиктік экуменикалық кеңесіне 180 қатысушы (оның ішінде 20 кардинал және 122 епископ) болашақ христиан крест жорығын мақұлдады. Католик шіркеулерінен ондықтар жиналып, осы мақсатқа жұмсалса да, жоспарланған крест жорығы ешқашан өткізілмеді. 10 сәуір – Франция Корольдігінің Лион архиепископтығына қарсы билікке қол жеткізу қаупі аяқталды, себебі архиепископ Пьер де Савой король Филипп Кереметке Лион соттары мен құқық қорғау жүйесін басқару құқығын берген келісімге қол қойды. 14 сәуір – Германияда Мейсен маркграфы Фридрих I Бранденбургтың Ұлы Вальдемарының тұтқынынан босатылып, Тангермюнде шартына қол қойды. Шартына сәйкес, Мейсен Эльба және Эльстер өзендері арасындағы жерін Бранденбургке берді, ал Фридрих Батыл Вальдемарға 32 000 күміс монета төледі. 1 мамыр – Брибирлік Младен II Шубич әкесі Павел I Шубичтің қайтысынан кейін Хорватияның жаңа баны болды. 2 мамыр – Папа Климент V, Ad providam паптық бұйрығы арқылы Темплиерлер орденінің барлық мүлігін тәркілеуді бұйырды. 6 мамыр – Виен кеңесі (қазіргі Францияның Изер департаментіндегі Виен қаласында өткен) Папа Климент V-тің қатысуымен 16 қазан күні ашылғаннан кейін шамамен жеті айдан соң жабылды. Кеңес барысында Темплиерлер ордені таратылды, марқұм Папа Бонифаций VIII-ге қарсы постұйымдық сот процесі қарастырылмай, тоқтатылды және мұсылмандарға қарсы болашақ крест жорығы үшін ондықтар мен сыйлықтар жинауға уәде берілді. Орта ғасыр тарихшысы Иоанн Сент-Виктор кейіннен «Көптеген адамдар кеңес ақша жыю мақсатымен құрылды деді» деп жазды. 13 мамыр – Фредерик IV әкесі Теобальд II қайтыс болғаннан кейін Лотарингияның жаңа герцогы болды. 19 мамыр – Скарборо қамалы екі апталық қоршаудан кейін Пемброктың 2-графы Эймер де Валенс басқаратын ағылшын әскерлерімен басылып алынды. Пирс Гавестонның тапсырылуымен, Эймер Гавестонға зиян келтірілмейтініне кепілдік берді. 28 мамыр – Гранада әмірі Әбу әл-Жуйуш Наср Кастилия королі Фердинанд IV-тен көмек сұрағаннан кейін, Кастилия корольдігінің әскерлері, Камерос лорды Фердинандтың ұлы Петр басшылығымен, Малаганың Гранадалық губернаторы Әбу Саид Фаражды шайқаста жеңді. Әбу Саид Малага губернаторы лауазымын сақтап қалуға және әмірге салық төлеуін жалғастыруға рұқсат алды. 15 маусым – Розгония шайқасы: король Карл I басқаратын венгр әскерлері Розгония маңында Палатин Амадей Абаның отбасын жеңді. Шайқас барысында Карл патшалық туын жоғалтты, бірақ Кошицеден (қазіргі Словакия Республикасының бөлігі) келген неміс жалдамалы әскерлерімен күшейтілді. Көтерілісшілердің әскері жеңіліске ұшырады, ал Карл Венгриядағы билігін кеңейтті. Оның орны бекітілді және Карл билігіне қарсылық (магнаттардың қарсылығымен азайтылды) аяқталды. 19 маусым – Скарборо қамалын Пемброк графына тапсырып, өмірі сақталғаннан кейін бір ай өткен соң, Пирс Гавестон Гарвик қамалының тоңбасында тұтқынға алынып, Блэклоу төбесінде өлім жазасына кесілді. 29 маусым – Генрих VII Латеран сарайында Киелі Рим империясының императоры коронацияланды, себебі Қасиетті Петір базиликасын оған қарсы римдіктер басып алған.
April 4 – At the Council of Vienne in France, a future Christian Crusade against a Muslim nation is approved by the 180 participants in the 15th Roman Catholic ecumenical council (including 20 cardinals and 122 bishops), convened by Pope Clement V. While agreeing that a Crusade should take place within one year, the parties disagree over where it should take place, with suggestions of attacking the Spanish Emirate of Granada, the Armenian Kingdom of Cilicia, or the Sultanate of Egypt. Although tithes will be collected from Catholic churches to support the venture, the proposed crusade never takes place. April 10 – The threat of a takeover by the Kingdom of France against the sovereign French Archdiocese of Lyon is ended when the Archbishop Pierre de Savoie signs a treaty granting King Philip the Fair the authority to administer the Lyon courts and law enforcement system. April 14 – In Germany, Frederick I, Margrave of Meissen signs the Treaty of Tangermünde after having been captured by Waldemar the Great of Brandenburg. Under the treaty, Meissen cedes its territory between the Elbe River and the Elster River to Brandenburg, and Frederick the Brave pays 32,000 silver coins to Waldemar. May 1 – Mladen II Šubić of Bribir becomes the new Ban of Croatia upon the death of his father, Paul I Šubić. May 2 – Pope Clement V orders the confiscation of all property of the Knights Templar in the papal bull Ad providam. May 6 – The Council of Vienne (convened in the southeastern French town of Vienne, in the modern day département of Isère) is closed by Pope Clement V almost seven months after opening on October 16. During its session, the Knights Templar organization was outlawed, the matter of a posthumous trial against the late Pope Boniface VIII was tabled and forgotten about, and a pledge was made to raise tithes and offerings for a new crusade to someday be made against the Muslims. A medieval historian, John of Saint Victor, writes later that "It was said by many that the council was created for the purpose of extorting money." May 13 – Frederick IV becomes the new Duke of Lorraine upon the death of his father, Theobald II. May 19 – Scarborough Castle is captured by English forces under the command of Aymer de Valence, 2nd Earl of Pembroke after a two week siege with the surrender of Piers Gaveston, after Aymer gives his word that Gaveston will not be harmed. May 28 – After the Emir Abu al Juyush Nasr of Granada asks for help from King Ferdinand IV of Castile, the Kingdom of Castile's forces, commanded by Peter of Castile, Lord of Cameros, Ferdinand's son of King Sancho IV, defeats the rebel Granadan Governor of Malaga, Abu Said Faraj in battle. Abu Said is allowed to retain his post as Governor of Málaga and resumes paying tributes to the Emir. June 15 – Battle of Rozgony: Hungarian forces led by King Charles I defeat the family of Palatine Amadeus Aba near Rozgony. During the battle, Charles losses his royal standard, but is reinforced by German mercenaries from Košice (now part of the Republic of Slovakia). The rebel army is routed, and Charles extends his power base in Hungary. His position is secured and resistance (reduced by the magnates' opposition) against Charles' rule comes to an end. June 19 – One month after surrendering Scarborough Castle to the Earl of Pembroke and having his life spared, Piers Gaveston is executed at Blacklow Hill after having been taken hostage by Guy de Beauchamp, 10th Earl of Warwick and put in a dungeon at Warwick Castle. June 29 – Henry VII is crowned emperor of the Holy Roman Empire in the Lateran Palace, since St Peter's Basilica is occupied by Romans hostile to him.
Қазан желтоқсан
13 қазан – Ресейдің көп бөлігін билеген моңғол ханы Өзбек, Таяу Шығыстағы моңғол билеушісі Ольяйтудан қазіргі Иранның Әзірбайжан аймағын өзіне беруді талап етеді. 31 қазан – Киелі Рим императоры Генрих VII Флоренцияға жасаған жорығынан бас тартады. 9 қараша – Төменгі Бавария герцогы және бұрынғы Венгрия королі Отто III өзінің Ландсхут (Нидербайерн) астанасында қайтыс болады. Отто билікті екі бауыры Людовик III (1296 жылы қайтыс болған) және Стефан I (1310 жылы қайтыс болған)пен бөліскен, ал оның жалғыз мұрагерлері – Стефанның жеті жасар Генрих XIV және бес жасар Отто IV сияқты кәмелетке толмаған балалары, сондай-ақ Оттоның екі айлық ұлы Генрих XV, Бавария герцогы болып табылады. 13 қараша – Англия королі Эдуард II мен королева Изабелланың некелескендеріне төрт жыл толған соң, Виндзор сарайында тақ мұрагері дүниеге келеді және төрт күннен кейін крещение рәсімінен өтеді. Принц Эдуард. 1327 жылы Эдуард II қайтыс болғаннан кейін оның ұлы 14 жасында Эдуард III патша болып таққа отырады. 7 желтоқсан – Сириялық православие патриархы Михаил II, 20 жыл қызмет еткен соң қайтыс болады. Оның орнына Михаил III Ешу сайланады. 13 желтоқсан – Король Эдуард Джон Хотемді Англияның жаңа қазынашылық канцлері етіп тағайындайды және ол үш жарым жыл қызмет етеді. 15 желтоқсан – Германияда Мекленбург билеушісі Генрих II Арыстан, сол кезде Дания королі Эрик VI Менведтің қорғауында болған Росток иелігін бағындырады. 23 желтоқсан – Францияның Авиньон қаласында папа Климент V тоғыз француз епископын Рим католик шіркеуінің кардиналдары етіп тағайындайды. Тоғыз кардиналдың ішінде 1316 жылы Клименттің орнын басатын папа Иоанн XXII болып сайланатын Авиньон епискобы Жак д’Эз де бар.
October 13 – Özbeg Khan, the Mongol ruler of much of Russia, demands that the Middle East Mongol ruler Öljaitü cede to him the Azerbaijan territory of modern day Iran. October 31 – Henry VII, Holy Roman Emperor abandons his campaign against Florence. November 9 – Otto III, Duke of Lower Bavaria and former King of Hungary, dies at his capital at Landshut (Niederbayern). Otto had shared power with his two brothers Louis III (who died in 1296) and Stephen I (who died in 1310), and the only heirs are the minor children of Stephen, 7 year old Henry XIV and 5 year old Otto IV, and Otto's 2 month old son Henry XV, Duke of Bavaria. November 13 – Four years after the marriage of King Edward II of England and Queen consort Isabella, an heir to the throne is born at Windsor Castle, and will be christened four days later. Prince Edward. Upon the death of Edward II in 1327, his son will be crowned King Edward III at the age of 14. December 7 – Michael II, Syrian Orthodox patriarch of Antioch, dies after a service of 20 years. Michael III Yeshu will be elected his successor. December 13 – John Hotham is appointed as the new Chancellor of the Exchequer in England by King Edward and serves for three and a half years. December 15 – In Germany, Henry II the Lion, ruler of Mecklenburg, succeeds in his conquest of the Lordship of Rostock, at the time a protectorate of King Eric VI Menved of Denmark. December 23 – At Avignon in France, Pope Clement V elevates nine bishops, all French, to the position of Roman Catholic cardinals. The nine include Jacques d'Euse, Bishop of Avignon, who will be elected Pope John XXII as Clement's successor in 1316.
Еуропа
Аморгос шайқасы: Госпитальдық орденнің флоты Аморгос аралының жанында түрік флотын тоқтап, жояды. Шайқас барысында түріктердің барлық 23 кемесі өртеліп жанып кетті. Қыс – Галлиполи шайқасы: Византиялық-серб әскерлерінің біріккен күштері (генуялық флоттың қолдауымен) Галлиполиде түркополдарды (шамамен 2000 адам) жеңіске жетеді.
Battle of Amorgos: A Knights Hospitaller fleet intercepts and destroys a Turkish fleet near the island of Amorgos. During the battle, all 23 Turkish ships are burnt. Winter – Battle of Gallipoli: A combined Byzantine Serbian force (supported by a Genoese fleet) defeats the Turcopoles (some 2,000 men) at Gallipoli.
Таяу Шығыс
Ильханат патшасы Ольжаиту Сирияға қысқа мерзімге шабуыл жасайды. Ол сол жылы кері шегінеді, соның нәтижесінде Левантқа монғол шапқыншылығы аяқталады.
Öljaitü of the Ilkhanate briefly raids into Syria. He withdraws in the same year, ending the Mongol invasions of the Levant
Африка
Манса Муса Мали империясының билеушісі болып, мемлекетін өркендеген жылдарына бастап, сауданы дамытып, шекараларын кеңейтеді және мешіттер салуға қаржылай көмек көрсетеді (шамамен дата). Канар аралдарын генуялық теңізші Ланцелотто Малочелло "қайта ашады", ол Лансаротеге теңіз жолымен саяхаттап, онда шамамен екі онжылдық бойы тұрады.
Mansa Musa becomes ruler of the Mali Empire, guiding his realm through its prosperous years, enhancing trade, expanding borders and sponsoring mosques (approximate date). The Canary Islands are "rediscovered" by Lancelotto Malocello, Genoese navigator, who sails to Lanzarote, and remains there for almost two decades.
Туылғандар
17 қыркүйек – Уильям Донн де Бург, ирланд ақсұлтаны (1333 ж. қайтыс болды)
13 қараша – Эдуард III, Англия және Ирландия королі (1377 ж. қайтыс болды)
Вильгельм II, латын князі және рыцарь (Барселона әулеті) (1338 ж. қайтыс болды)
September 17 – William Donn de Burgh, Irish nobleman (d. 1333)
November 13 – Edward III, king of England and Ireland (d. 1377)
William II, Latin prince and knight (House of Barcelona) (d. 1338)