Кіріспе

RPC Fort (Украина)
| өндіріс күні =
| түрлері = Түрлеріне қараңыз
| салмағы =
| бөлік ұзындығы = (Tavor TAR)
| патрон = 5.56×45mm NATO – бұл Израильдің 5.56×45mm NATO патронымен жұмыс істейтін, Израиль қару өнеркәсібі (IWI) компаниясымен жобаланып, өндірілген «бұқа» типті шабуыл винтовкасы. Бұл винтовка Tavor отбасының бір бөлігі болып табылады, оның негізінде көптеген түпнұсқа дизайндар пайда болды. Tavor TAR 21-ге GTAR 21 деп аталатын M203 граната тастағышын орнатуға болады. Сондай-ақ, CTAR 21 деп аталатын ықшам нұсқасы да бар. Бұрын Tavor TAR Flattop пайдасына тоқтатылған, бүгілетін екі аяқты тірегі мен Trijicon ACOG 4x көбейткіш көзі бар белгілі бір мерген винтовкасының нұсқасы да жасалды. Ұзақ соққылы поршеньді жүйеге негізделген (M1 Garand және AK 47-де қолданылады), Tavor сенімділік, беріктік, дизайнның қарапайымдығы және техникалық қызмет көрсетудің оңайдығын, әсіресе қиын жағдайларда арттыру үшін жасалған. 2009 жылы Израиль қорғаныс күштері Tavor X95 (Micro Tavor немесе MTAR деп те аталады) винтовкасын 2018 жылдың соңына дейін Израиль жаяу әскерінің стандартты қаруы ретінде M16 шабуыл винтовкасы мен M4 карабин түрлерін алмастыру үшін таңдады. Алғашқы X95 винтовкалары 2013 жылы жаяу әскер бөлімдеріне берілді. Жобаның мақсаты M4A1 карабиніне қарағанда сенімді, берік және техникалық қызмет көрсетуге оңай шабуыл винтовкасын жасау, сонымен қатар жақын арадағы шайқас пен механикаландырылған жаяу әскерге жақсы бейімделу болды. Осының нәтижесінде, қару Израиль қорғаныс күштерімен ресми түрде қабылданады деп үміттенді. Әскерилердің жақын арадағы шайқас пен механикаландырылған жаяу әскерге қойылатын талаптарына байланысты, жоба тобы ұзын оқпанды сақтай алатын және баллистикалық тұрғыдан тиімді жоғары бастапқы жылдамдыққа қол жеткізе алатын «бұқа» типті дизайнды таңдады.

Сынақтар мен қызмет

Тавор 2001 және 2002 жылдары Израиль қорғаныс күштері жүргізген бірқатар сынақтарда M4A1-ден басымдық танытты. Сынақтан өткен қасиеттерге орташа еңбексіз жұмыс істеу аралығы (MRBF), сенімділік, ұзақ марштар кезіндегі эргономика және техникалық қызмет көрсетудің қарапайымдылығы кірді. Екі жылдық сынақтар барысында анықталған Тавор ТАР патрондарының патрон ұясына ұсақ құмның кіріп қалуы мәселесі көптеген ұсақ түзетулер арқылы шешілді. 2001 және 2009 жылдар аралығында конструкцияға тағы да бірқатар жақсартулар мен өзгерістер енгізілді. Тавор CTAR 21 «Төңкерілген Қақпа» операциясында жауынгерлік қолданысқа ие болды, оны Гивати және Голани бригадалары қолданды, ал сарбаздар Тавор бульпап автоматтарының мінсіз жұмыс істегенін хабарлады. 2009 жылдың қарашасында Израиль қорғаныс күштері Тавор X95-тің интеграцияланған граната ату құралымен бірге Израиль қорғаныс күштерінің стандартты жаяу әскер қаруы болады деп мәлімдеді. 2006 жылдан бастап біртіндеп ауысу процесі басталды, ал жетекші әскерлер арасында 2018 жылдың соңына дейін аяқталуы күтілді. 2012 жылдың желтоқсанында Израиль қорғаныс күштері жаңа резервтік күштерін Tavor TAR 21 автоматтарымен жарақтандыруға және оқытуға кірісетінін хабарлады. Бірінші Tavor X95 автоматтары 2013 жылы Израиль қорғаныс күштерінің негізгі жаяу әскер бригадасының жаңа сарбаздарына M16 автоматтарының орнына берілді. 2014 жылы Израиль қорғаныс күштері болашақта (ең ертесінде 2014 жылдың соңынан бастап) кейбір жаяу әскер бөлімдеріне ұзындығы ұзартылған (алғашқы 33 см орнына) және иіссіз механизмге ие жақсартылған X95 автоматтарының бір бөлігін беруге мүмкіндік беретінін мәлімдеді. 8 қыркүйекте IsraelDefense веб-сайты Израиль қорғаныс күштерінің көп жылдық жоспарына қатысты 7 қыркүйекте Израиль қорғаныс күштерінің еврей тіліндегі веб-сайтында жарияланған есептен үзінді келтіре отырып, Израиль қорғаныс күштерінің Micro Tavor сатып алуды жалғастыруды жоспарлап отырғанын хабарлады. Қару тиісті бөлімдердің жауынгерлік құрамына кезеңдік жалдаулар кезінде таратылады. Құрлық әскерлерінің қару-жарақ басқармасы "қарудың мүмкіндіктеріне өте қанағаттанған, өте жақсы жұмыс істейді және өзін дәлелдеді" деді.

Құрылыс бөлшектері

Тавор – жартылай автоматты және толық автоматты оқ атуға қабілетті шабуылдық мылтық. Бұқашақ конструкциясының арқасында қабылдағыш, құлпып тасу тобы және дорбақ тапанша тұтқасының артына орналасқан. Бұл қарудың жалпы ұзындығын қысқартады, бірақ оқ түйреуінің ұзындығын сақтайды. Соның салдарынан, Тавор карабиннің ұзындығымен тең болып, егер ұзын оқ түйреуімен жабдықталса, мылтықтың оқ жылдамдығына жете алады.

Ұзақ соққылы поршень жүйесі

Тавор M1 Garand, IMI Galil және AK 47 сияқты майланбаған ұзақ соққылы поршень жүйесін пайдаланады. Осыған байланысты туындайтын мәселе – пайдаланылмаған патрондағы бастапқы пластикалық қақпақ ату кезінде газдың шығуына мүмкіндік береді. Bullpup конструкциясы болғандықтан, бұл газ тікелей атушының бетіне қарай шығады, нәтижесінде патрон газдарын жұту, көзілдірік пен бетке патрон қалдықтарының тиюі сияқты проблемалар туындайды. Қаруға глушитель орнатылғанда бұл мәселе одан да нашарлайды. Бұл мәселенің шешімі ретінде, пайдаланылмаған тесіктің тығыздалуын арттыратын түрлі зауыттық емес шешімдер қолданылды. Оның тапанша тұтқасының үстінде орналасқан екі қолға арналған ату режимін таңдағышы жартылай автоматты және толық автоматты режимдерге ие. Таворда өздігінен жиналатын, ауыстырылатын триггерлік топ бар, сондықтан триггерлік топты қосымша құралдарсыз өзгертуге немесе алмастыруға болады.

Камералар, патрондар және оқ-дәрілерді қоректендіру

Тавор негізінен 5.56×45 мм НАТО патронымен жасалған және STANAG доңғалақтарын пайдаланады, сонымен қатар 9×19 мм Parabellum және 5.45×39 мм калибрлеріне арналған түрлендіру жиынтықтары да қолжетімді. Израиль қорғаныс күштері (IDF) M193 және M855 5.56×45 мм патрондарын пайдаланады. M193 патрондары қатардағы жаяу әскерлерге қысқа қашықтықта тиімдірек әсер ету үшін қолданылады, ал ауыр M855 патрондары снайперлерге беріледі. Бұл заманауи әскерлердің қажеттілігі, себебі ол әскерилерге доңғалақтың қандай кезде бос екенін білуге және шайқас кезінде қайта зарядтау уақытын азайтуға мүмкіндік береді, сондай-ақ қосымша қолмен итеріп зарядтау қажеттілігін жояды.

Бәсеке

Тавордың стволы CrMoV болаттан жасалған және Рамат ХаШарон қаласындағы IWI зауытында суық балғамен соғылып (CHF) өндіріледі. TAR 21 стволының ұзындығы 18 дюйм (457 мм) және беріктігі мен коррозияға қарсы тұру қабілеті үшін хромдалған. Стволда 1:7 дюйм (178 мм) бұрылысқа немесе 32 калибрлі оң бұрылысқа ие 6 ойық бар. Ствол қосымша құралдарсыз толықтай бөлшектеуге болатын "құс ұясы" түріндегі жалын сөндіргішпен жабдықталған. Таворды қосымша құралдарсыз оңай далаға шығарып бөлшектеуге болады. Ол су өткізбейтін және ішкі механизмі сыртқы факторлардан қорғалған, сондықтан ол жағажайда қолдану талаптарына сай келеді.

Нұсқалар

IWI Tavor TAR 21 мылтығын төменде көрсетілгендей әртүрлі нұсқаларда шығарады. Айналдыру жиынтығын пайдалану арқылы X95 5,56 мм шабуыл винтовкасын 9 мм автоматтарына айналдыруға болады. 9 мм айналдыру жиынтығының құрамына қаруға дыбыс басу құрылғысын орнату да кіруі мүмкін. Сондай-ақ, X95 мылтығына граната тастағыш та бекітілуі мүмкін.

Тавор 7

IWI Tavor 7 – Tavor TAR-дан туындаған. Атақты 7.62×51 мм НАТО патронымен жұмыс істейтін шайқас винтовкасы. Толық амбидекстрлі, 432 мм (17 дюйм) ұзындығындағы және 508 мм (20 дюйм) ұзындығындағы, тиісінше 730 мм (28.7 дюйм) және 806 мм (31.7 дюйм) жалпы ұзындығы бар екі түрлі ұңғылы бар.

Зиттара

ТАР-дың Үндістанда жасалған нұсқасы, қабылданылмаған және Ordnance Factory Board-тың бірнеше прототипі негізінде жасалған. Micro Tavor негізінде, 5.56×30 мм MINSAS, 5.56 NATO және 9x19 мм патрондарына арналған болар еді.

Украиналық лицензиялы Tavors

Украина RPC Fort қару-жарақ өндіруші компаниясына "Тавор" өндірісіне лицензия алды. 2021 жылғы наурыз айынан бастап Fort компаниясы оларды сатуын тоқтатты. Fort 221 – 5,45×39 мм калибрлі CTAR 21 Украинадағы жергілікті түрде жасалған нұсқасы.

Қосалқы нарықтағы бөлшектер

Тавор мылтығының айналасында қосалқы және алмастыруға арналған бөлшектердің маңызды нарығы қалыптасты, оның ішінде Geissele Automatics сияқты өндірушілер жасаған, bullpup мылтығының дәлдігін арттыратын триггерлер де бар, сондай-ақ Shooting Sight компаниясының екі сатылы TAV D триггері де осылардың қатарында. IWI бас директорының орынбасары Шломи Сабаг мылтықтың атыс спорты немесе азаматтық нарықтағы сәттілігінің бір белгісі – «Тавор bullpup мылтығымен байланысты өнімдердің қосымша нарығы, мысалы, триггерлер, өте жылдам дамыды» екенін айтады. "Shooting Illustrated" журналы Tavor X95 мылтығын 2017 жылдың мылтығы деп таныды.