Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Баден-Баденнің маркграфы Людовик Вильгельм (8 сәуір 1655 – 4 қаңтар 1707) – Германиядағы Баден-Баденнің билеуші маркграфы және Империя армиясының бас қолбасшысы болған. Ол Осман күштеріне қарсы көптеген жеңістері үшін «Түрік Людовигі» (Türkenlouis) деп белгілі болды. 1707 жылы қайтыс болғаннан кейін, оның әйелі, Саксен-Лауенбургтың Сибилласы, үлкен ұлы кәмелетке толмаған кезеңде Баден-Баденді билеуші регент ретінде қызмет етті, ол одан кейін Баден-Баденнің маркграфы болды.
Louis William, Margrave of Baden Baden (links=no; 8 April 1655 – 4 January 1707) was the ruling Margrave of Baden Baden in Germany and chief commander of the Imperial army. He was also known as Türkenlouis ("Turkish Louis") for his numerous victories against Ottoman forces. After his death in 1707, his wife, Sibylle of Saxe Lauenburg, acted as regent of Baden Baden during the minority of his eldest son, who succeeded him as Margrave of Baden Baden.
Отбасы
Парижде дүниеге келген Людовик, Баден-Баденнің мұрагерлік принці Фердинанд Максимилиан мен оның француз әйелі Савойялық Луизаның ұлы болды. Оның тәрбиешісі Францияның XIV Людовикі болды. Әкесі Вильгельмнің үлкен ұлы, Баден-Баден марграфы, ол одан бұрын қайтыс болғандықтан, Людовик Баден-Баден марграфының орнына отырып, Заринген үйінің католик тармағына басшылық етті. Анасының ағасы – Сойсонс графы, ол атақты генерал Евгений Савойскийдің әкесі еді. Евгенийнің әскери мансабы Людовиктің көлеңкесінде басталды, өйткені Евгений Людовиктен кіші болды; олар бірнеше жорықта француздарға қарсы Киелі Рим императорына бірге қызмет етті. Әкесі мен анасы жақын болмағандықтан, Людовик бала кезінде Париждегі анасының үйінен ұрланып, Германияға қайтарылып, әкесінің анасы тәрбиеледі.
Born in Paris, Louis was a son of Hereditary Prince Ferdinand Maximilian of Baden Baden and his French wife, Louise of Savoy. His godfather was Louis XIV of France. His father was the elder son of Wilhelm, Margrave of Baden Baden, whom he pre deceased, leaving Louis to succeed as reigning Margrave of Baden Baden and head of the Catholic branch of the House of Zähringen. His mother's brother was the Count of Soissons, father of the renowned general Prince Eugene of Savoy, whose military career would start in the shadow of Louis, Eugene being Louis's junior; the cousins would serve together the Holy Roman Emperor against the French in several campaigns. His parents being estranged, he was kidnapped as a child from his mother's home in Paris and re patriated to Germany, where he was raised by his paternal step grandmother.
Әскери мансап
Людовик Вильгельм алғашқыда Реймондо Монтекукколидің басшылығымен Тюренге қарсы, содан кейін Лоррейн герцогының қол астында қызмет етті. 1683 жылы түріктер Венаны қоршағанда, ол күштерін қалаға жіберіп, керемет шабуылмен Ян III Собеский және Лоррейн герцогымен қосылды, олар қалаға көмекке келген болатын. 1689 жылы ол Ниште түріктерді жеңді. Людовик империяның қалқаны деп аталды. Түріктер оны қызыл патша деп атады, себебі оның қызыл түсті әскери киімі шайқас алаңында оны жақсы көрінетін етті. Ол, Евгений Савойский сияқты, Еуропаны түріктерден қорғаушы ретінде танылды. 1689 жылы Киелі Рим империясының әскери қолбасшысы ретінде ол Венгриядағы императорлық армияның бас қолбасшысы болып тағайындалды, онда 1691 жылы Сланкаменде османдықтарға қарсы маңызды жеңіске жетті. Людовик Осман империясына қарсы соғыста Осиек қаласын өте стратегиялық маңызды орын деп есептеді. Ол қала қабырғаларын жөндеуді талап етті және Вобанның әскери инженерлік принциптерін қолданып, «Тврдя» деп аталатын жаңа бекініс салуды ұсынды. Одан кейін ол Ұлы Одақ соғысында Рейн армиясын басқаруға жіберілді. 1701 жылы ол Солтүстік Баденді француз шабуылынан қорғау үшін салынған қорғаныс нығайтуларының желісі – Столлхофен желілерін салды. Кейіннен ол Испан мұрагерлік соғысында императорлық армияны басқарды, 1702 жылдың қыркүйегінде Ландау қамалын сәтті аяқтады, бірақ көп ұзамай Рейн арқылы шегінуге мәжбүр болды және Фридлингенде Виллар герцогының басшылығымен француз әскерінен жеңілді. Алайда, 1704 жылы ол Марлборо және Савойский Евгенийдің Германиядағы сәтті жорығына қатысты. Ол Шелленберг шайқасында көзге түсті және Ингольштадт пен Ландауды қоршап алды, осылайша бавариялық әскерлерді шешуші Бленхайм шайқасынан алшақтатты. 1704 жылдың шілдесінде Шелленберг шайқасында Людвиг Вильгельм толыққандай жазылмаған жарақат алды. Ол жарақатын емдемей, Жоғарғы Рейндегі басшылықты жалғастырды және 1707 жылдың 4 қаңтарында 51 жасында аяқталмаған Раштатт сарайында осы жарақаттан қайтыс болды. Грек-неміс суретшісі Арис Калайзис «Людовик Вильгельмнің соңғы сағаттары» атты картинасында қолбасшының өмірінің соңғы күндерін бейнеледі. Оның әйелі ұлы Луи Георг үшін регенттік билікті иеленді. Соңғысы 1727 жылдың қазан айында анасынан үкіметті қабылдады.
Louis William served first under Raimondo Montecuccoli against Turenne, and then under the duke of Lorraine. At the siege of Vienna by the Turks, in 1683, he threw his forces into the city, and by a brilliant sally effected a junction with Jan III Sobieski and the Duke of Lorraine, who had come to its relief. In 1689 he defeated the Turks at Niš. Louis came to be called the Türkenlouis or shield of the empire. The Turks called him the red king, because his red uniform jacket made him very visible on the battlefield. He was known as a defender of Europe against the Turks, as was Eugene of Savoy. As a military commander in the service of the Holy Roman Empire, in 1689 he was made chief commander of the Imperial army in Hungary, where he scored a resounding victory against the Ottomans at Slankamen in 1691. Louis saw Osijek as a location of exceptional strategic importance in the war against the Ottomans. He urged the repair of the city walls, and proposed construction of a new fort called Tvrđa, according to Vauban's principles of military engineering. Shortly afterward he was sent to head the army of the Rhine in the War of the Grand Alliance. In 1701, he built the Lines of Stollhofen, a line of defensive earthworks designed to protect northern Baden from French attack. He later led the imperial army in the War of the Spanish Succession where he successfully concluded the Siege of Landau in September 1702, but soon had to withdraw across the Rhine and was defeated by the French under the Duke of Villars at Friedlingen. In 1704 however, he participated in the successful German campaign of Marlborough and Eugene of Savoy. He distinguished himself in the Battle of Schellenberg and besieged and conquered Ingolstadt and Landau, thus drawing Bavarian troops away from the decisive Battle of Blenheim. At the Battle of Schellenberg in July 1704, Ludwig Wilhelm had suffered a wound that did not fully heal. He continued to command on the Upper Rhine without treating the injury and died as a result of this wound on January 4, 1707 at the age of 51 in his unfinished Schloss Rastatt. In his painting "The Last Hours of Louis William" the German Greek painter Aris Kalaizis immortalized the end of the life of the commander. His wife took up a regency for their son, Louis George. The latter took over the government from his mother in October 1727.