Кіріспе
Француз вулканологтары Кэтрин Жозефин "Катия" Крафт (туған есімі Конрад; 17 сәуір 1942 - 3 маусым 1991) және оның күйеуі Морис Пол Крафт (25 наурыз 1946 - 3 маусым 1991) – француз вулканологтары және фильмдер түсірген режиссерлер. Олар 1991 жылдың 3 маусымында Жапонияның Нагасаки қаласындағы Унзен тауындағы пирокластикалық ағында қаза тапты. Крафттар лава ағындарының жанына дейін барып, жанартауларды түсіру, фотоға түсіру және жазу арқылы белгілі болды. Олардың некрологы "Вулканология бюллетені" басылымында жарияланды. Олардың қазасынан кейін Вернер Герцогтың екі деректі фильмінде – "Into the Inferno" (2016) және "The Fire Within: A Requiem for Katia and Maurice Krafft" (2022) олардың еңбектері көрсетілді, ал "Асқын махаббат" (2022) атты тағы бір фильмде олардың өмірі, қарым-қатынасы және кәсіби жолы архивтік кадрлар арқылы бейнеленді.
Catherine Joséphine "Katia" Krafft (née Conrad; 17 April 1942 – 3 June 1991) and her husband, Maurice Paul Krafft (25 March 1946 – 3 June 1991) were French volcanologists and filmmakers who died in a pyroclastic flow on Mount Unzen, Nagasaki, Japan, on 3 June 1991. The Kraffts became well known as pioneers in the filming, photographing, and recording of volcanoes, often coming within feet of lava flows. Their obituary appeared in the Bulletin of Volcanology. Since their deaths, their work has been featured in two documentary films by Werner Herzog, Into the Inferno (2016) and The Fire Within: A Requiem for Katia and Maurice Krafft (2022), and a further film, Fire of Love (2022), depicted their lives, relationship and careers using their archived footage.
Қатиа
Катя Конрад 1942 жылдың 17 сәуірінде Франциядағы Гёбвиллер қаласында Шарль мен Мадлен Конрад отбасында дүниеге келді.
Морис
Морис Крафт 1946 жылғы 25 наурызда Францияның Мюльхаус қаласында дүниеге келген. Ол жеті жасында отбасымен Неаполь және Стромболиге саяхат жасағанда алғаш рет жанартауларға қызығушылық танытқан. Олар Стромболиде бал айларын өткізіп, оның үздіксіз атылып тұруын суретке түсірген. Вулкан жарылыстарын түсіруге қоғамның қызығушылығын байқағаннан кейін, олар осыны өздерінің кәсібі ретінде дамытуға кірісті.
Мансап
Крафттер көбінесе белсенді жанартауларға бірінші болып жетіп, вулканологтар қауымдастығында кеңінен танымал болды. Олар түсірген жанартау жарылыстарының айналасындағы аймақтарға тигізген әсері, жанартау қауіптеріне тап болған жергілікті биліктің ынтымақтастығын алуға зор үлес қосты. 1991 жылы Филиппиндегі Пинатубо тауының белсенділігі басталғаннан кейін, Крафттер Колумбиядағы 1985 жылғы Невадо-дель-Руис лахарының әсерін көрсеткен видеоларын көптеген адамдарға, соның ішінде елдің сол кездегі президенті Корасон Акиноға ұсынды, бұл көптеген күмәнданушыларды аймақты эвакуациялау қажеттігіне көндірді. Катия карьерасын жанартаулардан газ сынамаларын алып, оларды тікелей бақылап, жарылыстарды құжаттаудан бастады, сапарларын қаржыландыру үшін өз зерттеулері туралы кітаптар жазды; оның кітаптары жанартаулар туралы жаңа ақпараттық саланың негізін қалады. Крафттердің жанартау жарылыстарын жақыннан түсірген видеолары геологтардың осы тақырыптағы түсінігін және білімін арттырды, ал Катия әйелдер-вулканологтар саласындағы пионер ретінде танылды. Крафттер жаңа жанартаулардың пайда болуын, сондай-ақ қышқыл жаңбыр мен күл бұлттарының әсерін құжаттады. 1970-ші және 1980-ші жылдарда Крафттер түрлі жанартаулар мен жанартаулық жарылыстарды құжаттады; көбінесе Морис түсіріп, ал Катия сурет түсіретін. Крафттердің соңғы жобаларының бірі – «Жанартау қауіптерін түсіну және жанартау қауіптерін азайту» болды, онда олар жанартау жарылыстарының ғылымы және эвакуацияның қажеттілігі туралы ақпараттық фильмдер мен оқу материалдарын жасады.
Унзен тауының атылуы және өлім-жітім
1991 жылғы 3 маусымда жергілікті уақыт бойынша сағат 16:00-де Унзен тауы жарылып, оның беткейімен пирокластикалық ағындар құлап өтті, нәтижесінде 41 адам қаза тапты, олардың ішінде Крэфттер және олармен бірге жарылысты бақылауға келген вулканолог Гарри Гликкен болды. 1991 жылғы 5 маусымда Крэфттер мен Гликкеннің денелері табылды. Катя мен Морис жалға алған көліктерінің жанында, пирокластикалық күлдің астында қатар жатырды; Гликкеннің денесі жақын жерден табылған. Денелер танылмайтын күйге дейін күйген, оларды жеке заттары арқылы, соның ішінде Морис сағаты мен фотоаппараты арқылы анықтады. Денелердің орналасуы Гликкеннің ағыннан қашуға тырысқанын, ал Крэфттердің өз орнында қалғанын көрсетті. Олар түсірген ағынның кадрлары вулканның ыстығынан жойылды. Крэфттердің мәйіттері католиктік жобалау рәсімінде өртеліп, 1792 жылғы Унзен жер сілкінісі мен цунами құрбандарына арналған Шимабарадағы Аньё-дзи киелі орнына қойылды. Олардың күлі кейін Францияда Катяның отбасылық жеріне жерленді. Ол қайтыс болғаннан кейін, Associated Press агенттігі Мауристің "жанартаудың шетінде" жұмысын жалғастыру кезінде өлуді қалағанын айтқан цитатасын келтірді. 1998 жылғы наурыз айында осы кратерден лава атылды. Крэфт медалі Крэфттердің естелігін құрметтейді және Халықаралық вулканология және Жер ішіндегі химия қауымдастығы оны төрт жылда бір рет вулканикалық белсенділікке ұшыраған аймақтардағы қоғамдарға қызмет ету арқылы вулканологияға елеулі үлес қосқан адамға табыс етеді. Гавайи университетінің Хилодағы белсенді жанартауларды зерттеу орталығы Крэфттерді еске алу үшін қор құрды – Морис және Катя Крэфттер еске алу қоры. Түсімдер жоғары вулканикалық қауіп бар елдердегі адамдарды белсенді жанартаулардың қауіптері туралы білім беруге бағытталған.