Кіріспе

Американдық саясаткер (1914–1988)

Франклин Делано Рузвельт кіші (17 тамыз 1914 – 17 тамыз 1988) – американдық заңгер, саясаткер және кәсіпкер. Ол 1949 жылдан 1955 жылға дейін Нью-Йорк штатынан АҚШ конгрессмені болды, ал 1963 жылы президент Джон Ф. Кеннеди оны АҚШ Сауда министрінің орынбасары етіп тағайындады. 1965 жылдан 1966 жылға дейін президент Линдон Б. Джонсон оны Тең жұмыспен қамту мүмкіндіктері комиссиясының алғашқы төрағасы етіп тағайындады. Рузвельт сондай-ақ Нью-Йорк штатының губернаторы лауазымына екі рет кандидат болды. Ол президент Франклин Д. Рузвельт пен бірінші ханым Элеонора Рузвельттің ұлы және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінде офицер болып қызмет етті.

Білім

Ол 1933 жылы Гротон мектебін, 1937 жылы Гарвард университетін (Адалдар ілімі бакалавры), ал 1940 жылдың маусымында Вирджиния университетінің құқық мектебін (Құқық бакалавры) бітірді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Рузвельт 1940 жылғы 11 маусымда АҚШ Әскери-теңіз күштерінің резервінде энсин шенімен қызметке қабылданды. Ол Екінші дүниежүзілік соғыста кішігірім теңіз офицері болды және Касабланка теңіз шайқасында көрсеткен батылдығы үшін марапатталды. Әкесінің тілегі бойынша, ағасы Эллиотт Рузвельтпен бірге 1941 жылғы тамызда премьер-министр Уинстон Черчилльмен Аргентиядағы (Атлант хартасы) саммитте және 1943 жылғы қаңтарда Касабланка конференциясында болды. Франклин Тегеран конференциясына дейін Африкада Ф.Д. Рузвельтпен кездесті. Аргентиядан оралғаннан кейін ол Черчилльмен бірге теңізде саяхаттап, жаңадан американдықтар басып алған Рейкьявик қаласындағы шерулерде оның қасында тұрып, Ұлыбританиямен американдық ынтымақтың символы болды. Джеймс Рузвельт бауырласы "Брудтың" теңіздегі қызметін былайша сипаттады: "Франклин Исландиядан Мурманскқа дейін торпедалардан қашқан эсминецте қызмет етті. Ол Сицилияға шабуыл кезінде Палермода бомбаланған "Майрант" эсминцінің аға офицері болды. Белгілі соғыс тілшісі Квентин Рейнольдс анасына Франклиннің сол қанды оқиғада қаншалықты батыл болғанын жазу үшін тырысты, осы ерлігі үшін ол өзін қауіпке тікелей ұшыратып, ауыр жараланған теңізшіні қауіпсіз жерге жеткізгені үшін Күміс Жұлдыз орденімен марапатталды". Кейіннен, 1944 жылғы 1 наурызда лейтенант-коммандер шеніне көтерілген Франклин 1944 жылғы 18 шілдеде "Ulvert M. Moore" эскортты эсминцінің командирі болды. "Ulvert M. Moore" Тынық мұхитында қызмет етіп, екі жапондық ұшақты атып түсірді және Жапон императорлық теңіз күштерінің "Ro 115" суасты қайығын баттырды. Кеме 1945 жылғы 2 қыркүйекте Жапонияның ресми түрде капитуляциялаған күні Токио шығанағында болды. Джеймс Рузвельт өзінің бауырласының оның астында қызмет еткен теңізшілер арасында "Үлкен Моос" деп танылғанын еске алды және ол "үлкен жұмыс" атқарды деді.

Заңгерлік практика

Рузвельт соғыстан кейін Нью-Йорктегі бірнеше заң кеңселерде жұмыс істеді. Ол «Рузвельт пен Фриден» атты Нью-Йорк заң фирмасының аға серігі болды, кейін ол Poletti, Diamond, Frieden & Mackay деп атала бастады. АҚШ-та Доминикан диктаторы Рафаэль Трухильоны қорғағандығы үшін дау тудырып, 1961 жылы Трухильо қатылысқаннан бұрын қызметтен бас тартты.

Саясат

Рузвельт саяси істерге де қатысты. Ол 1946 жылы президент Гарри Трумэннің Азаматтық құқықтар жөніндегі президенттік комитетінде қызмет етті. 1948 жылы ағаларымен бірге Дуайт Д. Эйзенхауэрді қолдады, ол Эйзенхауэрді президенттікке ұсыну қозғалысының бір бөлігі болды. 1946 жылы ол Америка революциясының ұлдарының Империя штаты қоғамына мүше болды.

АҚШ-тың Өкілдер палатасы

Рузвельт кіші 1949 жылы өткен арнайы сайлауда АҚШ Өкілдер палатасының мүшесі болып сайланды, онда ол Нью-Йорк либералдық партиясынан кандидат ретінде бақ сынасты. 1950 және 1952 жылдары демократ ретінде қайта сайланды. Ол 1949 жылдың 17 мамырынан 1955 жылдың 3 қаңтарына дейін Нью-Йорк штатының 20-шы округін өкілдік етті.

Нью-Йорк губернаторы болу үшін

Рузвельт 1954 жылы губернаторлыққа Демократиялық партиядан түсуді көздеді, бірақ күшті Тамани Холлдың басшысы Кармин ДеСапионың ықпалымен губернаторлыққа үміткерліктен бас тартып, Нью-Йорк штатының бас прокуроры лауазымына Демократиялық штатық конвенцияда кандидат ретінде ұсынылды. Кейіннен Кеннеди оны Сауда министрінің орынбасары және Президенттің Аппалачи аймақтық комиссиясының төрағасы етіп тағайындады. Саудалық лауазым оған Қорғаныс министрі Роберт Макнамара Әскери-теңіз күштері министрі лауазымына тағайындалуына вето қойғаннан кейін берілді. "Джон Ф. Кеннеди мен Франклин дос болған, олардың отбасылары да жақын қарым-қатынаста болды. Франклин Кеннеди билік еткен жылдары әлеуметтік шараларда Ақ үйді жиі аралады. Бірақ Кеннеди қаза тапқаннан кейін Франклин биліктен шеттеді." Ол Кеннедидің орнына келген президент Линдон Б. Джонсонтың басшылығымен 1965 жылдың 26 мамырынан 1966 жылдың 11 мамырына дейін Тең жұмыс мүмкіндіктері жөніндегі комиссияның төрағасы қызметін атқарды. Ол сонымен қатар шағын мал фермасын басқарды және таза тұқымды жарыс аттарына қызығушылық танытты. 1983 жылы ол "Бразерс Н Лоу" атты тайды өсірді. 2 жасында жеңіске жеткен Нью-Йорк штабындағы бұл ат 1986 жылы Саратога жарыс жолында өткен "Империя стейкс" жарысында екінші орын алды.

Жеке өмір және өлім

1937 жылғы 30 маусымда Рузвельт өзінің болашақтағы бес әйелінің біріншісі, Этель дю Понтқа (1916–1965) үйленді. 1949 жылғы 21 мамырда ажырасып, 1970 жылы Мексиканың Хуарес қаласында ажырасу рәсімі болғанша, олардың екі қызы болды: Лора Делано Рузвельт (1959 жылғы 26 қазанда туған). Ол бұрын RCA корпорациясының төрағасы және президенті Роберт В. Сарноффқа үйленген, сондай-ақ алтын өндіруші магнат сэр Гарри Оукс (1874–1943)тің немересі болған. 1984 жылғы 3 наурызда Рузвельт өзінің бесінші және соңғы әйелі Линда МакКей "Тоби" Стивенсон Вейкерге (1939 жылы туған) үйленді. Ол бұрын Коннектикут губернаторы Лоуэлл П. Вейкердің ағасы Теодор М. Вейкерге тұрмысқа шыққан. Олар өліміне дейін бірге өмір сүрді, ол өкпе қатерлі ісігімен күресіп жеңіліп қалды.