Кіріспе

АҚШ-тың теңіз асты кемесі

«Акула» – «Порпойс» классының теңіз асты кемесі, АҚШ Әскери-теңіз күштеріндегі акула атымен аталатын бесінші кеме.

Құрылыс және іске қосу

Shark кемесінің қадағы 1933 жылғы 24 қазанда Коннектикут штатының Гротон қаласындағы "Электрик Бот Компани" компаниясымен салынды. Ол 1935 жылғы 21 мамырда, АҚШ сенаторы Августин Лоннерганның 12 жастағы қызы Рут Эллен Лоннерганның қолдауымен суға түсірілді және 1936 жылғы 25 қаңтарда құрамына қабылданды.

Азиялық флоты

Солтүстік Атлантика және Кариб теңізінде сынақтан өткеннен кейін, Shark Панама каналы арқылы өтіп, 1937 жылғы 4 наурызда Калифорния штатының Сан-Диего қаласына жетті. Одан кейінгі бір жарым жылды 6-шы суасты қайық эскадрильясының құрамында жаттығулар мен Әскери-теңіз күштерінің әскери тапсырмаларын орындауға жұмсады. Mare Island Navy Yard, Vallejo, Калифорниядағы кезектегі жөндеуден кейін, Shark 1938 жылғы 16 желтоқсанда Сан-Диегодан Перл-Харборға, SubRon 4-ке қайта тағайындалу үшін жолға шықты. Гавайи аймағында екі жыл қызмет еткен соң, 1940 жылғы 3 желтоқсанда Shark Перл-Харбордан Манилаға, Азия флотына қосылу үшін аттанды, онда жапондықтар Перл-Харборға шабуыл жасағанға дейін флоттық тактика мен жаттығулармен айналысты. 1941 жылғы 9 желтоқсанда Маниладан шығып, келесі күні Манилаға жасалған жапондық бомбалау шабуылы кезінде теңізде болды. Келесі аптада Shark Тайабас шығанағын патрульдеді, содан соң 19 желтоқсанда Манилаға қайтып оралып, Азия флотының Бас қолбасшысы адмирал Томас С. Хартты Жавадағы Сурабаяға жеткізу үшін кемеге алды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1942 жылғы 6 қаңтарда "Акула" кемесіне Жапон императорлық әскери-теңіз флотының су асты кемесінен торпеда шабуылы жасалды, бірақ кеме зардап көрмеді. Бірнеше күннен кейін ол жапондықтардың басып кіруі күтілетін Амбон аралына жөнелтілді. 27 қаңтарда оған Молукка бұғазында патрульдік бақылаудағы су асты кемелеріне қосылуға, содан кейін Лифаматола мен Банка бұғазының шығысындағы өтуді қамтамасыз етуге бұйрық берілді. 1942 жылғы 2 ақпанда "Акула" Явадағы Сорабаджадағы базасына Тифоре аралынан тереңдік зарядтарына ұшырағанын және торпедалық шабуыл кезінде жапон кемесін батыруға сәтті болмағанын хабарлады. 7 ақпанда ол солтүстік-батысқа қарай бет алған бос жүк кемесін қуғанын хабарлады, бұл үшін Азия флотының су асты кемелерінің командирі капитан Джон Уилкс Шейнді сөккен. "Акуладан" басқа хабарламалар түспеді. 8 ақпанда оған Макасар бұғазына бару және кейіннен ақпарат беру тапсырылды. Бірақ ешқандай жаңалық болмады, ал 1942 жылғы 7 наурызда "Акуланың" жоғалғаны туралы хабарланды, себебі белгісіз. 1942 жылғы 24 маусымда ол Әскери-теңіз кемелерінің тізілімінен алынып тасталды. "Акула" дұшпанның су астына қарсы күштері батырған алғашқы американдық су асты кемесі болуы мүмкін. Соғыстан кейін жапондық деректерде "Акула" аймағында белгісіз су асты кемелеріне жасалған көптеген шабуылдар тіркелді. Мысалы, 11 ақпан күні сағат 01:37-де жапондық эсминец "Ямаказе" өз қаруларымен атыс бастап, су бетіндегі су асты кемесін батырды. "Ямаказе" экипажы судан дауыстар естіді, бірақ мүмкін болған құтқарылғандарды іздеуге тырыспады.