Кіріспе
HMAS Orion (S 61) – Корольдік Австралия теңіз күштерінің (RAN) «Оберон» класындағы суасты кемесі болды. 1960 жылдары RAN тапсырыс берген алты суасты кемесінің бірі – «Орион», кемелерге ат қою дәстүрінен айырылып, шоқжұлдыздың атымен аталып, Шотландияда салынды және 1977 жылы қолданысқа енгізілді. «Орион» – барлау мақсатында жобаланған «Оберон» класындағы екі суасты кемесінің бірі. Ол советтік, үнді және қытай суларында жаудың мүмкіндіктері туралы ақпарат жинау үшін жүйелі түрде патрульдеу жүргізді. «Орион» 1996 жылы қызметтен шығарылды, 2003 жылы жоюға белгіленді және 2006 жылы металл тескілеріне тарқатылды. Суасты кемесінің бірнеше бөлігі ескерткіштер мен музей экспонаттары ретінде сақталған.
Дизайн және құрылыс
Оберон класы алдыңғы Порпоиз класының су асты кемелеріне негізделген, кемелердің корпусының тұтастығын, сенсорлық жүйелерін және жасырын қасиеттерін жақсарту мақсатында өзгерістер енгізілді. RAN үшін екі партияға бөлініп, әрқайсысынан төрттен сегіз су асты кемесі тапсырылды. Бірінші партия 1963 жылы бекітілді, ал екінші партия (Орионды қоса алғанда) 1960 жылдардың соңында бекітілді, бірақ екеуі 1969 жылы құрылыс басталғанға дейін тоқтатылды, қаржыландыру Fleet Air Arm-ға қайта бағытталды. Бұл RAN-нің су асты кемелер бөлімін құруға жасаған төртінші әрекеті болды. Су асты кемесінің ұзындығы 295.2 фут (90 м), ені 26.5 фут (8 м), ал су бетіндегі сусыру тереңдігі 18 фут (5 м) құрады. Толық жүктеме кезінде су бетінде 2030 тонна, су астында 2410 тонна салмаққа ие болды. Су асты кемесі су бетінде сағатына дейін, ал су астында сағатына дейін жылдамдықпен жүзе алатын, ең жоғары қашықтығы теңіз деңгейінен төмен тереңдікте сағатына дейін болатын. Оберонның негізгі қару-жарағы алты торпедалық түтіктерден тұрды. 1977 мен 1985 жылдар аралығында Австралияның Оберон су асты кемелері АҚШ-тың Mark 48 торпедаларын және UGM 84 Sub Harpoon кемеге қарсы зымырандарын тасымалдау үшін жаңартылды. "Орион" 1972 жылғы 6 қазанда Шотландияның Гринок қаласындағы Scotts Shipbuilding and Engineering Company компаниясымен салына бастады, 1974 жылғы 16 қыркүйекте суға жіберілді және 1977 жылғы 15 маусымда RAN құрамына қабылданды. Су асты кемесі 1975 жылы пайдалануға берілуі тиіс еді, бірақ "Орион" және оның бауырлас кемелеріне бұрыс жоғары қуатты электр кабельдері орнатылған; кабельдерді алып тастау және ауыстыру әрбір су асты кемесінің құрылысын екі жылға кешіктірді. Бұл кешігудің арқасында екі кемеге құрылыс кезінде Micropuffs қашықтықты өлшеу сонары және қосымша электрондық бақылау жабдықтары орнатылды. "Орион" атауы Орион шоқжұлдызынан алынған: Корольдік теңіз күштерімен тығыз байланысы бар атау болғанымен (алты кеме осы атпен жұмыс істеді), бұл RAN-нің су асты кемелері үшін зерттеушілер мен пионерлердің есімдерін дәстүрлі түрде қолдануынан айырмашылықты білдірді. Су асты кемесінің "Orbe Circumcincto" ("Барлық әлемді қоршаған") деген ұраны Жер бетіндегі кез келген нүктеден шоқжұлдызды көру мүмкіндігіне сілтеме жасайды.
Пайдалану тарихы
"Орион" – Германия портына келген алғашқы австралиялық кеме. 1978 жылы Шотландиядан келген сапарында "Орион" кемесі Ұлыбритания мен АҚШ-тың сұрауы бойынша Триполи, Бенгази, Дарна және Тобрук порттары маңындағы Ливия Әскери-теңіз күштерінің кемелерінен тараған барлық байланыстар мен сигналдарды тіркеді. "Орион" мен "Отама" кемелері арнайы барлау жабдықтарымен жабдықталғандықтан, олар жиі бақылау және тыңшылық операцияларына жіберіліп, "Жұмбақ кемелер" деген лақап атын алды. Бұл іс-әрекеттер Батыс елдерінің барлау жүйесінің бір бөлігі болды және Қытай, Үндістан, Вьетнам және Индонезия жағалауларын бақылау, Тынық және Үнді мұхиттарындағы операциялар кезінде Кеңес Одағының Тынық мұхиты флотының күштерін қадағалау, сондай-ақ Владивостоктағы Кеңес әскери базасын бақылауды қамтыды. "Орион" 2005 жылға дейін Кубок алған соңғы суасты кемесі болды, ол кезде ол "Коллинз" класындағы суасты кемесіне тапсырылды.
Пайдаланудан шығару және тағдыры
1996 жылы "Орион" батыс Австралиядағы "Гарден Айленд" резервіне жіберілді. Ол 2003 жылдың қыркүйегінде металл терісі ретінде жоюға белгіленгенге дейін бірнеше жыл бойы сол жерде тұрды. Оны музейлік кеме ретінде сақтап қалу немесе су астына батып, дайвингке арналған нысан ретінде пайдалану үшін штаттық үкіметке беруге жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталды, ал жою компанияларына өтінімдерді қабылдау 2004 жылдың 6 тамызында тоқтатылды. Суасты кемесі металл терісіне сатылып, 2006 жылдың желтоқсан айында Хендерсон қаласында Tenix компаниясымен демонтаждалды. Кеменің қанаты Рокингем қаласына сыйға берілді және қазір Рокингем теңіз мемориалдық паркінде тұрақты ескерткіш ретінде орнатылған. Порттық перне Батыс Австралия теңіз мұражайына тапсырылды. 2011 жылдың қарашасында Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Джиндабине қаласында "Орион" суасты кемесінің құрметіне "Жаңа оқу кемесі (ЖОК) Орион" деп аталған жаңа Австралия теңіз кадеттері бөлімін құруға рұқсат берілді. Атауымен қатар, кадеттер бөлімі "Орионның" белгісі мен ұранын пайдаланады.