Кіріспе

Электрондық музыка жанры

| кішіжанрлар = Электрокор, сквий
| қосымша жанрлар = Электроклаш, электрохаус, электросвинг, электрохоп, электророк
| аймақтық сахналар =
| жергілікті сахналар =
| басқа тақырыптар =
| сурет =
| сурет сипаттамасы = The Face журналының 1984 жылғы мамыр айындағы мұқабасы

Электро (немесе электро фанк) – электрондық музыка жанры және ертедегі хип-хоптың бірі. Бұл жанрға Roland TR 808 барабан машиналарын және фанк музыкасын пайдаланудың тікелей әсері тиген. Жанрдағы әндерде көбінесе күшті электронды дыбыстар болады, әдетте вокалсыз; егер вокал болса, ол бейтарап түрде орындалады, көбінесе вокодер және токбокс сияқты электрондық бұрмалаулар арқылы. Электро, өзінің алдыңғы буги жанрынан вокалға аз назар аударып, барабан машиналарын жасаған электронды биттерге көбірек бағытталғандығымен ерекшеленеді. Америка Құрама Штаттарында диско музыкасының төмендеуінен кейін электро фанк пен ертедегі хип-хоптың бірігіп пайда болған жанры болып табылады, оның басты ықпал етушілері – Нью-Йорк буги, неміс және жапондық электронды поп музыкасы. Жанр музыканттар Артур Бейкер, Африка Бамбаата, Warp 9 және Хашим есімдерімен қатар дамыды. Жанрдың маңызды әндеріне "Planet Rock" (1982) және "Nunk" (1982) жатады, екеуінде де TR 808 барабан соққыларының ерекшелігі бар. 1980 жылдардың басында электро жанры кең танымал болды. 1980 жылдардың ортасында жанр электронды және фанк музыкасынан алшақтап, Run DMC мысалында, қатал ырғақтар мен рок үлгілерін пайдалана бастады. Электро 1990 жылдардың соңында Энтони Ротер және Дейв Кларк сияқты артистермен қайтадан танымал болды. 2007 жылы жанр үшінші рет танымалдылыққа ие болды. Электро электрокор және сквий сияқты кішіжанрларға бөлінді.

Тарих

1970-ші жылдардың соңында диско музыкасының төмендеуінен кейін, Zapp сияқты әртүрлі фанк-артистер сөйлеу құрылғыларымен (talk boxes) және ауыр, ерекше ырғақтармен эксперименттер жасауды бастады. Boogie электро жанрының қалыптасу кезеңінде маңызды рөл атқарды, атап айтқанда Electra-ның "Feels Good" (Emergency – EMDS 6527) және Эрик Мэтью/Даррил Пейннің "Thanks to You" (Sinnamon) (Becket – BKD 508) туындыларында. Сол жылы YMO мүшесі Рюичи Сакамото "Riot in Lagos" әнін жариялады, ол электро музыкасының ерте мысалы ретінде қарастырылады. Әннің ықпалы кейінірек Африка Бамбаата сияқты электроның алғашқы өкілдерінің жұмыстарында байқалады. Бронкстегі продюсер Африка Бамбаата "Planet Rock" атты әйгілі шығармасын ұсынды, онда Kraftwerk-тің "Trans Europe Express" (осы аттас альбомнан) және "Numbers" (Kraftwerk-тің 1981 жылғы Computer World альбомынан) элементтері, сонымен қатар ерекше TR 808 ырғақтары үйлесім тапқан. Сол жылы жарық көрген тағы бір маңызды туынды – Warp 9-дың "Nunk" альбомы "компьютерлік ойындардан алынған бейнелер мен хип-хоп жаргонынан" шабыттанды. Сол кезде Хашимге Ман Париштің "Hip Hop, Be Bop", Томас Долбидің "She Blinded Me With Science" және Африка Бамбаатаның "Planet Rock" әндері әсер еткен. "Al Nafyish" кейіннен Playgroup-тың "Kings of Electro" (2007) жинақ альбомына енді, Сакамотоның "Riot in Lagos" сияқты басқа электро классикаларымен бірге. 1983 жылы Герби Хэнкок Grand Mixer D. ST-мен бірлесіп, "Rockit" хитін шығарды. Bambaataa және Planet Patrol, Jonzun Crew, Mantronix, Newcleus, Warp 9 және Хуан Аткинстің Детройттегі Cybotron тобы Детройт техно, геттотех, брейкбит, драм-н-бейс және электроклаш жанрларын дамытуға ықпал етті. Электро жанрындағы алғашқы продюсерлер (әсіресе Артур Бейкер, Джон Роби және Шеп Петтибоун) кейіннен Латын фристайлы (немесе жай ғана "Фристайл") қозғалысында Лотти Голден және Ричард Шермен (Warp 9 продюсері/авторлары) бірге электро, фанк және хип-хопты латын музыкасының элементтерімен үйлестірді. 1980-ші жылдардың соңында жанр қазіргі кездегі "жаңа мектеп хип-хопы" ретінде қалыптасты. Run DMC-нің "It's Like That" (1983) альбомының жарық көргені стильдік өзгеріске алып келді, назар аударуын қатаң, металл минимализміндегі ырғақтарға шоғырландырды. Бейкер, Петтибоун, Голден және Шер үй музыкасының дәуірінде сәтті мансапқа ие болды, "жанр тұзағынан" қашып, танымал артистермен жұмыс істеді. 1990-шы жылдар мен 2000-шы жылдардың басында Детройт техно музыканттары Джеймс Стинсон мен Джеральд Дональд көптеген EP, синглдер мен концептуалды электро музыкасының альбомдарын әртүрлі псевдонимдермен шығарды. Олардың басты жобасы – Drexciya ғылыми фантастика мен су тақырыптарын зерттеуімен белгілі.

Электро-жандылық

1980 жылдардың басында Детройт техно ди-джейі Эдди Фоулкс электросоул деп аталатын ұқсас стильді қалыптастырды, ол басым басс сызығымен және кесілген электробрейкбитпен, сонымен бірге жанды еркек вокалымен ерекшеленді. Куртис Мантроник Джойс Симс үшін жасаған электросоул туындылары нью-джек свинктің хип-хоп пен соул элементтерін үйлестіруін болжады. Денвер музыкалық аренасындағы жанрдың өркендеуі туралы 2016 жылғы мақалада The Denver Post газетінің журналисі Дилан Оуэнс былай деп жазады: "Жаңа туған барлық жанрлар сияқты, электросоул туралы көп нәрсе анықталмаған, тіпті оны қалай атау керектігі де белгісіз. (Бұл мақалаға сұхбат берген сегіз суретшінің ешқайсысы бір атауға келіспеді.) Бірақ оның өсіп келе жатыр, әсіресе жергілікті жерлерде, деген сенімділік бар. Егер Денвер кез келген жанрдың музыкалық жаңалығын сақтап жүрген қала ретінде танылса, онда ол электросоулдың – хип-хоп, соул, фанк және джаздың жартылай тікелей эфирде, жартылай студиялық өңдеуде араласуы болар." Питер Габриэльдің 1980 жылғы «Peter Gabriel» альбомынан алынған «No Self Control» әні арт-рокпен үйлесімде электросоул ретінде сипатталған.

Қазіргі заманғы электро

1980-ші жылдардың басында электро жанры кең танымал болғанымен, 1990-шы жылдардың соңында Энтони Ротер және Дейв Кларк сияқты артистермен және диджейлермен қайта жанданды. Электроға деген қызығушылық Флорида, Детройт, Майами, Лос-Анджелес және Нью-Йорк стильдерінің ықпалымен жалғасып келеді, бірақ негізінен Флорида мен Еуропада электрлік клуб түндері қайтадан кең таралды. Бұл сахна әлі де жүздеген электро лейблдерді қолдайды: Clone Records-тың диско электросынан бастап, Breakin’ Records және Dominance Electricity-дің ескі мектеп b-boy стильдеріне дейін, Citinite-тың электрофанкіне дейін және Bass Frequency Productions және Nu Illusion Music сияқты лейблдердің заманауи электро стильдеріне дейін. Соңғы жылдары электроның жаңа салалары пайда болды. Флорида 1990-шы жылдардың соңында Jackal and Hyde және Dynamix II сияқты артистер бастаған "Electrocore" дыбысын қалыптастырды, ол әлі де дамып келеді. Skweee жанры Швеция және Финляндия сияқты скандинавия елдерінде пайда болды, сондықтан оның бастапқы аты "Скандинавиялық фанк" болды. Skweee-нің өнімдері мен артистері көбінесе скандинавия елдерімен шектеледі. 1990-шы жылдардың соңынан бастап "электро" термині электроның техно және new wave жанрларымен біріккен электроклаш сияқты басқа да қосымша жанрларын көрсету үшін де қолданылады. 2006 жылы Мельбурн қаласындағы 6 мүшеден тұратын Direct Influence электро/рок/регги тобы құрылды. Жанр 2016 жылдан бастап қайта жанданды, Хелена Хауф және DJ Stingray сияқты диджейлер танымал болды, ал Dekmantel сияқты фестивальдар оларды бағдарламаларында маңызды орынға қойды. Cultivated Electronics, CPU, Mars Frequency Records, Furatena, brokntoys және Mechatronica сияқты лейблдер қазіргі уақытта жаңа буынға жанрды таныстырған жаңа артистерді насияттап жатыр.