Bombardier: Канадалық әуе және теміржол өндірушісінің тарихы

Кіріспе

Канададағы аэроғарыш өндірушісі

1970 және 1980 жылдары компания қоғамдық көлік құралдары мен коммерциялық ұшақтарға бағытталды және көпұлтты корпорацияға айналды. Оның өсуі әсіресе 1980-жылдардың соңында күшті болды, онда айналымы алты жылдың ішінде алты есеге артты. Ол сол кезде Солтүстік Америкадағы теміржол көліктерінің ең ірі өндірушісі, Канаданың ең маңызды аэроғарыш өндірушісі және әлемдегі қар мотоциклінің жетекші өндірушісі болды. Бұл өсімге негізінен құлдырап бара жатқан мемлекеттік компанияларды төмен бағамен сатып алып, оларды жаңаруға бағытталған іс-шаралар ықпал етті. 2023 жылы 138 бизнес-джеттің тапсырысын орындаған Bombardier әлемде бизнес-джеттерді өндірушілердің арасында бірінші орынды иеленді.

Коммерциялық авиация

1986 жылы Bombardier Канада тарихындағы ең ірі корпоративтік зиянды тіркегеннен кейін, Канада үкіметінен Canadair-ді 120 миллион канад долларына сатып алды. 1989 жылы компания Short Brothers компаниясын сатып алды. 1990 жылы компанияның алғашқы өнімі – Ski-Doo қар мотоциклі – ең әлсіз бөлігіне айналды, ол дефицит пен жоғары қор жинақтады. 1995 жылы компания Flexjet-ті құрды. 2013 жылдың желтоқсанында бөлім 195 миллион долларға сатылды. 2016 жылдың 29 маусымында Bombardier Swiss International Air Lines компаниясына алғашқы CSeries CS100 ұшағын (қазір Airbus A220 деп аталады) тапсырды. Air Canada ұшаққа бір күн бұрын тапсырыс берген еді. 2016 жылдың сәуірінде Delta Air Lines ұшаққа тапсырыс берді. 2017 жылдың 26 қыркүйегінде Boeing компаниясы Bombardier компаниясының CS100 ұшағын Delta Air Lines компаниясына Канада және Квебек үкіметтерінің субсидияларына байланысты бағасынан төмен сатқанына шағымданды, нәтижесінде АҚШ Сауда департаменті ұшаққа 219% тариф ұсынды. Boeing-тің шағымында CS100 ұшақтары әрқайсысы 19,6 миллион АҚШ долларына сатылып, өндіріс құны 33,2 миллион АҚШ долларын құрайтыны айтылды. Канада және Ұлыбритания үкіметтері Boeing ұшақтарына тапсырыс беруді тоқтатумен қорқытты, себебі компания әуе-ғарыш саласының жұмыс орындарын қауіпке тікті. 2018 жылдың 26 қаңтарында АҚШ Халықаралық сауда комиссиясы тарифтерді күштен шығарды. Boeing апелляция жасаған жоқ. 2018 жылдың шілдесінде Airbus компаниясы CSeries компаниясының 50,01% үлесін бір канад долларына сатып алды және 2024 жылға дейін қалған үлесін сатып алу опциясын алды. Airbus Алабама штатының Мобил қаласындағы A320 құрастыру зауытында екінші CSeries құрастыру желісін құрды. 2018 жылдың қарашасында компания турбовинтті жолаушылар ұшақтары бөлімін Viking Air компаниясының еншілес компаниясына сату туралы хабарлады. Сондай-ақ, 5000 жұмыстан босату туралы жарияланды. 2019 жылдың наурыз айында компания Бизнес-ұшақтарды оқыту бизнесін CAE Inc. компаниясына 645 миллион долларға сатты. Бұл бизнеске Bombardier Learjet, Challenger және Global өнімдері үшін ұшу симуляторлары мен оқу құралдары кірді. 2019 жылдың 25 маусымында Bombardier Mitsubishi Heavy Industries компаниясымен CRJ бағдарламасын сату туралы келісімге келді, келісім реттеуші органдардың келісімімен 2020 жылдың басында аяқталуы күтілуде. Bombardier Mirabel құрастыру зауытын сақтап қалады және Mitsubishi атынан CRJ-ді ағымдағы тапсырыс толыққанша шығарады. 2019 жылдың қазан айында Bombardier қалған аэроқұрылым бөлімін АҚШ-тың Spirit AeroSystems компаниясына сату туралы келісімге келді. Сату кезінде бөлім Bombardier және Airbus топтарының жаңа және кейін нарықтағы ұшақ үлгілері үшін компоненттерді өндірумен, сондай-ақ ұшақтарды техникалық қызмет көрсету, жөндеу және күрделі жөндеумен айналысты. 2020 жылғы пандемияның индустрияға тигізген әсеріне байланысты келісім қайтадан келісілді және 2020 жылдың қазан айында Spirit компаниясына сатылым аяқталды. Spirit сатып алған Bombardier-дің аэроқұрылымдар бөлімі сату кезінде Ұлыбританияның Белфаст қаласы, Марокконың Касабланка қаласы және АҚШ-тың Даллас қаласындағы операцияларды қамтыды. 2019-20 жылдардағы аэроқұрылымдар бөлімін сату Bombardier-дің «өзін таза бизнес-ұшақ компаниясы ретінде қайта позициялау стратегиялық шешімін» қолдау мақсатында жасалған деп сипатталды. 2022 жылдың желтоқсанында Bombardier Абу-Даби халықаралық әуежайында жаңа сервистік орталықтың құрылысын бастады. Абу-Дабидегі жаңа нысан Bombardier-дің Біріккен Араб Әмірліктеріндегі алғашқы толық сервистік орталығы болады.

In 1986, Bombardier acquired Canadair for C$120 million from the Government of Canada after it recorded the largest corporate loss in Canadian history. In 1989, the company acquired Short Brothers. By 1990, the first product of the company, the Ski Doo snowmobile, had become its weakest part gaging up deficits and high inventories. In 1995, the company founded Flexjet. In December 2013, the division was sold for $195 million. On June 29, 2016, Bombardier delivered the first CSeries CS100 aircraft (now called the Airbus A220) to Swiss International Air Lines. Air Canada placed an order for the aircraft one day earlier. In April 2016, Delta Air Lines placed an order for the aircraft. On September 26, 2017, after Boeing complained that Bombardier was selling the CS100 to Delta Air Lines below cost due to subsidies from the governments of Canada and Quebec, the United States Department of Commerce proposed a 219% tariff on the aircraft. Boeing's complaint stated that the CS100 planes were being sold at US$19.6 million each, below the US$33.2 million production cost. The governments of Canada and the United Kingdom threatened to stop ordering Boeing aircraft since the company was putting aerospace jobs at risk. On January 26, 2018, the United States International Trade Commission overturned the tariffs. Boeing did not appeal. In July 2018, Airbus acquired a 50.01% stake in the CSeries for one Canadian dollar, with an option to acquire the remaining interest by 2024. Airbus built a second CSeries assembly line at its A320 assembly facility in Mobile, Alabama. In November 2018, the company announced the sale of its turboprop passenger aircraft unit to an affiliate of Viking Air. It also announced 5,000 layoffs. In March 2019, the company sold its Business Aircraft Training business to CAE Inc. for $645 million. The business included flight simulators and training devices for the Bombardier Learjet, Challenger, and Global product lines. On 25 June 2019, Bombardier agreed with Mitsubishi Heavy Industries to sell the CRJ programme, a deal was expected to close in early 2020 subject to regulatory approval. Bombardier will retain the Mirabel assembly facility and produce the CRJ on behalf of Mitsubishi until the current order backlog is complete. In October 2019, Bombardier announced the sale agreement of its remaining aerostructure division to US company Spirit AeroSystems. The division at time of sale involved component manufacture for new and after market Bombardier group and Airbus group aircraft models, and also operated in aircraft maintenance, repair and overhaul. Due to how the 2020 pandemic affected the industry, the agreement was renegotiated with the sale to Spirit concluded finally in October 2020. Bombardier's former aerostructures division purchased by Spirit consisted at time of sale of operations in Belfast, UK; Casablanca, Morocco; and Dallas, USA. The 2019 20, aerostructures division sell off was described at the time as supporting Bombardier's "strategic decision to reposition itself as a pure play business aircraft company". In December 2022, Bombardier broke ground on the new service center at the Abu Dhabi International Airport. This new facility in Abu Dhabi will be Bombardier’s first full service facility in the United Arab Emirates.

Bombardier Capital компаниясының капиталы

1973 жылдан бастап, Вермонт штатының Колчестер қаласында орналасқан Bombardier Capital несие беру және лизинг сияқты қаржылық қызметтер ұсынды. 1997 жылы компания кейбір қызметтерін Флорида штатының Джексонвилл қаласына көшіруді бастады. 2001 жылы жаңа жеке несиелер беру тоқтатылды. 2005 жылы Bombardier өзінің тауарлық-материалдық қорларын қаржыландыру бөлімін GE Commercial Finance компаниясына сатты.

Ирландиядағы қоғамдық көлік автобусы

1970 жылдардың соңында Ирландия Республикасында CIÉ (қазіргі Bus Éireann және Dublin Bus) бір және екі қабатты автобустарды жобалау және өндіруге тапсырыс берді. CIÉ осы автобустарды Ирландияда жасау үшін серіктестер іздеді және екеуін тапты: Bombardier және АҚШ-тағы General Automotive Corporation (GAC) компанияларын, олардың кеңсесі Мичиган штатының Анн-Арбор қаласында орналасқан. Екі компания бірлесіп Bombardier Ireland Limited жаңа компаниясын құрды, оның 51% үлесі Bombardier-ге, ал 49% үлесі GAC-ке тиесілі болды. 1983 жылдың тамызында Bombardier өз үлесін GAC-ке сатты, соның салдарынан компания GAC Ireland Limited деп аталды. Прототиптер Германияда жасалды, ал 51 экспресс-автобус (KE типі) және 366 екі қабатты автобус (KD типі) 1980-1983 жылдар аралығында Клэр графтығының Шаннон қаласындағы зауытта құрастырылды. Олар сәйкесінше 1997 және 2000 жылдарға дейін пайдалануда болды. Қазіргі таңдағы сақталған бірнеше мысалдары Ирландияның Ұлттық көлік мұражайында, Хаут қалыңында қойылған.

Темір жол жабдықтары

1970-ші жылдардағы энергетикалық дағдарыстан кейін компания қар мотоциклдеріне деген сұраныстың төмендеуіне байланысты теміржол көлігі саласына кеңейді. 1974 жылы компания Монреаль метрополитені үшін MR 73 пойыздарын жасау бойынша алғашқы тапсырысын алды. 1975 жылы Монреаль локомотив зауытын сатып алды. Ол 1988 жылы General Electric компаниясына сатылды. 1982 жылы компания Нью-Йорк қалалық көлік басқармасынан (Metropolitan Transportation Authority) 825 R62A вагонын Нью-Йорк метрополитені үшін 663 миллион долларға салуға келісімшарт алды. 1985 жылы компания локомотивтерді өндіруді тоқтатып, жолаушылар пойыздарының құрамдарын жасауға көшті. 1986 жылы Брюггеде орналасқан La Brugeoise et Nivelles (бұрынғы BN Constructions Ferroviaires et Métalliques) компаниясының 45% үлесін, 1987 жылы американдық теміржол вагондары өндірушілері Budd Company және Pullman Company активтерін, ал 1989 жылы Францияның Солтүстік департаментіндегі (Nord) Crespin қаласында орналасқан ANF Industrie компаниясын сатып алды. Ұлыбритания, Германия, Швейцария, Канада және Мексикадағы бірнеше сатып алулар компанияның қызметін одан әрі кеңейтті. 1996 жылы компания Солтүстік Америкадағы ең жылдам пойыздар – Acela Express пойыздарын әзірлеуге жетекші деп тағайындалды, бұл жобаға 710 миллион доллар жұмсалды. Пойыздармен байланысты мәселелер компания мен Amtrak арасында сот процесіне әкелді. 2001 жылы Bombardier, Германия мен Ұлыбританияда кеңінен қолданылатын пойыздарды өндіретін Adtranz (DaimlerChrysler Rail Systems) компаниясын сатып алып, әлемдегі теміржол құрамдарын өндіруші ірі компаниялардың біріне айналды. Осы бөлімше Bombardier Turbostar пойыздарын жасады. 2005 жылы Қытайдың Теміржол министрлігі үшін сағатына 200-380 шақырым жылдамдықпен жүретін Bombardier Zefiro жоғары жылдамдықты теміржол желісін іске қосты. 2020 жылдың 13 ақпанында Alstom компаниясы Bombardier Transportation бөлімін 7 миллиард еуроға сатып алуға келісті. Сатып алу келісімі 2021 жылдың 29 қаңтарында аяқталды.

Bombardier ойын-сауық өнімдері

1934 жылдың қаңтар айында қарлы боран кезінде Жозеф Арман Бомбардье ең жақын ауруханаға уақтылы жетіп, екі жасар ұлы Ивонды құтқара алмады, ол перитонит асқынуынан аппендициттен қайтыс болды. Бомбардье – «қарда жүзуге қабілетті» көлік құрастыру армандаған механик еді. Олар Квебектің ауылдық аймақтарында балаларды мектепке апарып, жүк тасымалдауға, пошта жеткізуге және жедел жәрдем ретінде пайдаланылды. 1941 жылы Бомбардье Валькурда зауыт ашты. 1942 жылы Валькурда L'Auto Neige Bombardier Limitée («Bombardier Snow Car Limited») компаниясы құрылды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Канада үкіметі соғыс уақытында рационирование ережелерін енгізді. Бомбардье клиенттері қар мотоциклінің өмір тіршілігіне қажетті екенін дәлелдеуі керек болды, содан ғана оны сатып ала алатын. Компания назарын қару-жарақ өнеркәсібіне бұрды. 1948 жылы Квебек үкіметі барлық жолдарды қардан тазалауды міндеттейтін заң қабылдады; Бомбардье сатылымы бір жылдың ішінде жартысына жуық төмендеді. Сондықтан Арман Бомбардье бизнесін диверсификациялауға шешім қабылдады, бірінші кезекте, атпен жүретін көліктерді алмастырып, қалалық тротуарларда пайдалануға арналған, нақты өлшемдегі ізді жол тазалағыштарын жасады, содан кейін тау-кен, мұнай және орман шаруашылығы салалары үшін жол талғамайтын көліктер жасады. Polaris Industries және Arctic Cat компанияларымен бәсекелестікке түсті. 1963 жылы Роски Рокстон-Фоллста, Квебек қаласында Ski-Doo композиттік бөлшектерін өндіруші ретінде құрылды. 1960 жылдары V8 қозғалтқыштары қосылды. 1964 жылдың 18 ақпанында Ж. Арман Бомбардье 56 жасында қатерлі ісіктен қайтыс болды. Ол осы уақытқа дейін барлық операцияларды бақылап, зерттеу бөлімін басқарды және барлық суреттерді өзі жасады. Арманның ұлдары мен күйеу балалары бастаған жас ұрпақ компанияны қайта ұйымдастырып, орталықтандырылмады. Компания компьютерлік инвентаризация, есеп және төлем жүйесін қабылдады. Тарату желілері жақсартылып, кеңейтілді және сату қызметкерлері үшін ынталандыру бағдарламасы әзірленді. Сол жылы Ski-Doo иелеріне өнімді қалай пайдалану туралы білу үшін сауалнама жіберілді. 1964 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін Жермен Бомбардье, әкесі тәрбиелеген компанияны басқарды. Алайда, ол 1966 жылы отбасы мүшелерімен келіспеушіліктер туындағаннан кейін жұмыстан кетіп, үлесін сатты. Содан кейін негізін қалаушының күйеу баласы Лоран Бодуан президент болды, ол 1999 жылға дейін осы лауазымда болды. 1968 жылы Клейтон Джейкобсон II реактивті тақтатақты ойлап тапты және компания Sea-Doo жеке су көлігін жасау үшін оның патенттерін лицензиялады. 1969 жылдың 23 қаңтарында компания акционерлік қоғамға айналып, Монреаль және Торонто биржаларында тіркелді. Сондай-ақ 1971 жылы Бомбардье SnoPlan операциясын іске қосты, бұл қар мотоциклі апаттарынан болатын өлім-жұлымның өсуіне байланысты қар мотоциклінің қауіпсіздігін арттыру бағдарламасы болды. 1970 жылдары компания Can-Am мотоциклдерін шығара бастады, олардың құрамында Rotax қозғалтқыштары болды.

In January 1934, a blizzard prevented Joseph Armand Bombardier from reaching the nearest hospital in time to save his two year old son, Yvon, who died from appendicitis complicated by peritonitis. Bombardier was a mechanic who dreamed of building a vehicle that could "float on snow". They were used in rural Quebec to take children to school, carry freight, deliver mail, and as ambulances. In 1941, Bombardier opened a factory in Valcourt. In 1942, L'Auto Neige Bombardier Limitée ("Bombardier Snow Car Limited") was founded in Valcourt. During World War II, the Government of Canada issued wartime rationing regulations. Bombardier customers had to prove that snowmobiles were essential to their livelihood in order to buy one. The company then shifted its focus to the arms industry. In 1948, the Government of Quebec passed a law requiring all roads to be cleared of snow; Bombardier's sales fell by nearly half in one year. Armand Bombardier therefore decided to diversify his business, first by producing tracked snowplows sized specifically for use on municipal sidewalks, replacing horse drawn vehicles, then by making all terrain vehicles for the mining, petroleum, and forestry industries. against competitors Polaris Industries and Arctic Cat. In 1963, Roski was created in Roxton Falls, Quebec as a manufacturer of composite parts for the Ski Doo. In the 1960s, V 8 engines were added. On February 18, 1964, J. Armand Bombardier died of cancer at age 56. Until then, he oversaw all areas of operation and controlled the research department, making all the drawings himself. The younger generation took over, led by Armand's sons and sons in law, reorganizing and decentralizing the company. The company adopted computer inventory, accounting, and billing. Distribution networks were improved and increased, and an incentive program was developed for sales staff. That year, a survey was mailed to Ski Doo owners to find out how the product was being used. Germain Bombardier, who had been groomed by his father, took over the company upon his father's death in 1964. However, he quit and sold his shares in 1966 after a disagreement with other family members. Laurent Beaudoin, the son in law of the founder, then became president, a position he held until 1999. In 1968, Clayton Jacobson II invented the jet ski and the company licensed his patents to create the Sea Doo personal watercraft. On January 23, 1969, the company became a public company, listing on the Montreal Exchange and the Toronto Stock Exchange. Also in 1971, Bombardier launched Operation SnoPlan, a program to promote snowmobile safety after a mounting death toll due to snowmobile accidents. In the 1970s, the company began producing Can Am motorcycles, which included Rotax engines.