Канадалық әуежолдары: 1987-2001 жылдар тарихы

Кіріспе

Канаданың жойылған әуе компаниясы (1987–2001)

Canadian Airlines International Ltd. (Canadi›n Airlines немесе Canadi‹n Airlines немесе жай ғана Canadian) 1987 жылдан 2001 жылға дейін қызмет еткен ірі канадалық әуе компаниясы болды. Бұл әуе компаниясы Air Canada-дан кейін Канаданың екінші ірі әуе компаниясы еді, 1996 жылы бес құрлықтағы 17 елдегі 160-тан астам бағытқа 11,9 миллионнан астам жолаушыны тасымалдаған. Canadian Airlines Канададағы 105 бағытқа қызмет көрсетті, бұл басқа әуе компанияларынан көп. Canadian Airlines сондай-ақ Oneworld әуе компаниялар альянсының негізін қалаушы мүшесі болды. Canadian Airlines штаб-пәтері Калгари қаласында (Альберта провинциясы) орналасқан, ал 1999 жылдың соңында компанияның кірісі шамамен 3 миллиард долларды құрады. 2000 жылы Air Canada бұл әуе компанияны және оның ұшақтарын сатып алды, ал бірігу 2001 жылдың 1 қаңтарында ресми түрде аяқталды.

Тарих

Canadian Airlines International өзінің бас компаниясы Canadian Airlines Corporation-тің негізгі еншілес компаниясы болды. Жаңа әуе компаниясы 1987 жылдың 27 наурызында құрылды, онда Pacific Western Airlines Canadian Pacific Air Lines (бірнеше жыл бойы CP Air ретінде жұмыс істеді) сатып алды, ол өз кезегінде жақында Eastern Provincial Airways және Nordair сатып алған еді. 1989 жылы Canadian Airlines Wardair-ді сатып алып, оларға Ұлыбритания мен Еуропаға қадам басуға ұзақ уақыттан бері армандаған жаңа бағыттар ашты. Оның негізгі хабтары Монреаль Дорвал халықаралық әуежайында (қазір Монреаль Пьер Эллиотт Трюдо халықаралық әуежайы), Торонто Пирсон халықаралық әуежайы, Ванкувер халықаралық әуежайы және Калгари халықаралық әуежайы болды. Canadian Airlines операцияларын оңайлатты және 1991 жылғы авиакомпаниялар индустриясының құлдырауынан кейін 700 миллион доллардан астам қарызды қаржылық қайта құрылымдаудан өтті. American Airlines Group компаниясының қаржылық көмегі де оған түсті. 1996 жылдың 1 қарашасында сол кездегі президенті және бас директоры Кевин Бенсон Canadian Airlines International компаниясының табыстылығын арттыруға бағытталған қайта құру стратегиясын жариялады. Операциялық қайта құру жоспары төрт жыл ішінде кезең-кезеңмен іске асырылуы тиіс еді, ол шығындарды бақылау, кірісті арттыру, капитализация және автопаркті жаңарту сияқты негізгі мәселелерді қамтыды. Бұл компания American Airlines, British Airways, Cathay Pacific және Qantas компанияларымен бірге Oneworld әуе компаниялары альянсының негізін қалаушы мүшелерінің бірі болды. Жоспар жақсы басталып кеткенімен, 1997 жылғы Азия қаржы дағдарысының салдарынан әуе трафигі төмендеді және Canadian бұрынғыда табысты болған Тыныш мұхиты арқылы жүзеге асырылатын рейстерде ауыр шығынға ұшырады. Canadian Plus Канададағы ең ірі жиі ұшатын бағдарлама болып есептеледі, оның дүние жүзінде 60-тан астам әуе компаниясы, қонақүй, көлік жалға беру және қаржы серіктестері болды. Бағдарламаға үш миллионнан астам мүше тіркелді. Соңғы жылдары Canadian Airlines Азиядағы халықаралық бағыттар желісін кеңейтті, соңғы кеңейтім Филиппинге қызмет көрсетуді қамтыды, нәтижесінде Азияда жеті бағыты болды. Сол кезде Canadian Airlines Азиядағы басқа канадалық тасымалдаушылардан гөрі көбірек нүктелерге жиірек ұшу мүмкіндігіне ие болды. Canadian Airlines компаниясының негізгі бизнес стратегиясы Ванкувердегі хабын Солтүстік Америка мен Азия арасындағы жетекші транзиттік қақпаға айналдыруға бағытталған. Ол АҚШ-тың Азияға бағытталған трафигінің үлесін арттыру үшін American Airlines компаниясымен код-шеринг келісімін пайдаланды.

Canadian Airlines International was the principal subsidiary of its parent company Canadian Airlines Corporation. The new airline was formed on March 27, 1987, when Pacific Western Airlines purchased Canadian Pacific Air Lines (which operated as CP Air for a number of years), which in turn had recently acquired Eastern Provincial Airways and Nordair. In 1989, Canadian Airlines acquired Wardair, giving them access to new routes including long sought after routes to the UK and Europe. Its major hubs were at Montréal Dorval International Airport (now known as Montréal Pierre Elliott Trudeau International Airport), Toronto Pearson International Airport, Vancouver International Airport, and Calgary International Airport. Canadian Airlines streamlined its operations and went through the financial restructuring of over $700 million in debt, after the 1991 airline industry slump. It was further aided by an injection of cash from the American Airlines Group. On November 1, 1996, Kevin Benson, then president and CEO, unveiled a restructuring strategy to improve the profitability of Canadian Airlines International. The operational restructuring plan was supposed to be phased in over a four year period, addressing the main issues of cost control, revenue growth, capitalization and fleet renewal. It was also one of the founding members of the Oneworld airline alliance, along with American Airlines, British Airways, Cathay Pacific and Qantas. The plan started off well but with the effects of the 1997 Asian financial crisis, air traffic decreased and Canadian suffered heavy losses on previously profitable trans Pacific routes. Canadian Plus was the largest frequent flyer program in Canada with more than 60 airline, hotel, car rental, and financial partners worldwide. The program had more than three million members. In its last few years of operation, Canadian Airlines extended its international route network in Asia, with the most recent expansion of service to the Philippines, which gave it seven destinations in Asia. At that time Canadian Airlines had the distinction of flying to more places in Asia with more frequency than any other Canadian carrier. Canadian Airlines' core business strategy focused on building its Vancouver hub into the leading gateway between North America and Asia. It leveraged its codesharing agreement with American Airlines in order to help capture a greater share of U. S. Asia traffic flows.

Onex ұсынысы және Air Canada сатып алуы

1999 жылдың 20 тамызында Air Canada Canadian Airlines-қа қаржылық ұсыныс жасады, нәтижесінде Canadian-ның халықаралық бағыттары мен әуежайлардағы слоттары Air Canada-ға белгісіз сомаға сатылатын болды. Canadian Airlines Air Canada-ға қоректендіру желісін қамтамасыз ететін аймақтық тасымалдаушыға айналдырылатын еді. Бұл ұсыныс қабылданбады. Бұл қаржылық ұсыныс 1999 жылдың басынан бері жалғасып келе жатқан Canadian Airlines және Air Canada арасындағы бірігу туралы ұсыныстан туындады. Ұсынылған бірігуге American Airlines қолдау көрсетті, ол Canadian Airlines-тің 25% акциясына ие болған, бұл Канаданың шетелдік меншік құқығы бойынша жол берілген ең жоғары көрсеткіш еді. Бұрын Canadian Pacific Air Lines компаниясын басқарған American Airlines-тің сол кездегі бас директоры Дональд Карти, Air Canada-ны Star Alliance альянсынан Oneworld альянсына көшіру мақсатымен кеңейтілген Air Canada-ға бақылау үлесін алуды жоспарлады. American Airlines канадалық әуе компанияларына қатысты шетелдік меншік құқығын жеңілдету үшін Канаданың федералды үкіметін лоббилеуге тырысты. Кейін American Air Canada акцияларын сатты, себебі компания Канаданың авиациялық нарығына қатысты корпоративтік стратегиясын өзгертуге шешім қабылдады. Төрт күннен кейін, 1999 жылдың 24 тамызында Onex Corporation American Airlines-тің бас компаниясы AMR Corporation қолдауымен Canadian Airlines-ті сатып алу туралы ұсыныс жасады, ол 1.8 миллиард доллар көлеміндегі қолма-қол ақшадан және 3.9 миллиард долларлық қарыздан тұрды. Canadian Airlines бұл ұсынысты қолдайтынын және акционерлеріне қабылдауды ұсынатынын мәлімдеді. Air Canada бұл ұсынысты қабылдамады. 1999 жылдың 31 тамызында Air Canada кез келген сатып алу ұсынысын жоққа шығаруға бағытталған «улы таблетканы» қабылдады. 1999 жылдың 19 қазанында Air Canada, Star Alliance серіктестері Lufthansa, United Airlines және CIBC қолдауымен Onex ұсынысына 930 миллион долларлық қарсы ұсыныс жасады. Air Canada Canadian Airlines үшін 92 миллион доллар ұсынды және оны жеке компания ретінде басқаруға міндеттенді. 2 қарашада Air Canada әуе компаниясының 36,4 пайызын сатып алу үшін акция құнын 16 долларға дейін көтерді. 1999 жылдың 5 қарашасында Квебек соты Onex компаниясының сатып алуы заңсыз екенін, компанияның 10 пайызынан астам үлесін бір акционер бақылауына тыйым салатын заңды бұзғанын анықтады. Onex кейін ұсынысын кері тартып алды, ал Air Canada Canadian Airlines-ті сатып алуды жалғастыратынын мәлімдеді. 4 желтоқсанда Canadian Airlines директорлар кеңесі акционерлеріне Air Canada-ның 92 миллион долларлық бірігу ұсынысын ұсынды. Air Canada ұсынысы 1999 жылдың 7 желтоқсанында сағат 17:00-де аяқталуға тиіс болған, бірақ Air Canada ұсынысын 1999 жылдың 23 желтоқсанына дейін ұзартты. Air Canada 1999 жылдың 8 желтоқсанында үкіметтің келісімін күтіп, Canadian Airlines-ті ресми түрде өз бақылауына алды. Федералды бәсекелестік бюросы 1999 жылдың 21 желтоқсанында сатып алуға рұқсат берді, ал Canadian Airlines 1999 жылдың 23 желтоқсанында Air Canada-ның еншілес компаниясы болды. Canadian Airlines 2000 жылдың көп бөлігінде еншілес компания ретінде жұмыс істеді. 2000 жылдың қазан айында Canadian Airlines жүйелері мен қызметкерлері толыққанды біріктірілді. Екі компания толыққанды біріктірілгеннен кейін, Air Canada 2000 жылдың 22 желтоқсанында жұмыс күшін 3500 адамға қысқарту туралы хабарлады. 2001 жылдың 26 қыркүйегінде 9/11 терактілерінің салдарынан саяхат секторына тиген әлемдік әсерден туындаған қосымша 5000 жұмыс орыны қысқартылды. Бірігу кезінде Canadian Airlines Канададағы жолаушылардың 40 пайыздан астамын тасымалдады. Сатып алу аяқталғаннан кейін Air Canada ішкі жолаушылар нарығының 90 пайыздан астамын бақылады және халықаралық және АҚШ-Канада бағыттарында үстемдік құрды.

On August 20, 1999, Air Canada proposed a financial offer to Canadian Airlines which would see Canadian's international routes and airport slots sold to Air Canada for an undisclosed amount. Canadian Airlines would be relegated to be a regional carrier providing a feeder network to Air Canada. This offer was rejected. This financial offer evolved from a merger proposal between Canadian Airlines and Air Canada which had been ongoing since early 1999. The proposed merger was backed by American Airlines, who had already owned a 25% stake in Canadian Airlines, the maximum allowed under Canadian foreign ownership restrictions. Then American CEO Donald J. Carty, who had formerly headed Canadian predecessor Canadian Pacific Air Lines, planned to acquire a controlling interest in the enlarged Air Canada, with the purpose of moving it from the Star Alliance to Oneworld alliance. American Airlines was unsuccessfully lobbying Canadian federal government to ease foreign ownership restrictions on Canadian airlines. Afterwards, American sold its shares in Air Canada as the company decided to change its corporate strategy regarding the Canadian aviation market. Four days later, on August 24, 1999, Onex Corporation announced a takeover bid for Canadian Airlines, backed by American Airlines's parent company AMR Corporation, consisting of $1.8B in cash and the assumption of $3.9B in debt. Canadian Airlines announced that it would support this and recommend acceptance from its shareholders. Air Canada rejected the offer. On August 31, 1999, Air Canada adopted a poison pill aimed at thwarting any takeover bid. On October 19, 1999, Air Canada, backed by Star Alliance partners Lufthansa, United Airlines and CIBC announced a $930M counter bid to the Onex offer. Air Canada offered $92M for Canadian Airlines and committed to running it as a separate company. On November 2, Air Canada increased its offer to $16 per share to buy back 36.4 percent of the airline. On November 5, 1999, a Quebec judge ruled that the Onex takeover was illegal, breaking the law that stipulates that no more than 10 percent of the company can be controlled by a single shareholder. Onex subsequently withdrew its offer and Air Canada stated it would proceed with the takeover of Canadian Airlines. On December 4, the board of directors at Canadian Airlines recommended the $92M merger offer from Air Canada to the shareholders. The offer from Air Canada originally expired at 5pm on December 7, 1999, but Air Canada extended their offer until December 23, 1999. Air Canada officially took control of Canadian Airlines, pending government approval, on December 8, 1999. The Federal Competition Bureau cleared the way for the takeover on December 21, 1999 and Canadian Airlines officially became a subsidiary of Air Canada on December 23, 1999. Canadian Airlines operated as a subsidiary company through most of 2000. In October 2000, all of Canadian Airlines' systems and employees became fully integrated. With both companies fully integrated, Air Canada began massive cuts to employees starting with the announcement that there would be 3500 cuts in the workforce on December 22, 2000. September 26, 2001 saw an additional 5000 cuts primarily driven from the worldwide impact to the travel sector caused by the 9/11 attacks. At the time of merger, Canadian Airlines carried over 40% of the domestic share of passengers in Canada. Following the completion of the acquisition, Air Canada controlled over 90% of the domestic share of passengers, and dominated international and US Canada transborder traffic.

Интернетке шығу

Canadian Airlines әлемдегі алғашқы әуе компаниясы болып табылады, оның Интернетте веб-сайты болған (www.cdnair.ca). Веб-сайт 1994 жылдың сәуір айында іске қосылды және «Канаданың Интернет нұсқаулығының» 1994 және 1995 жылғы басылымдарында танылды. Ол әлемдегі алғашқы әуе компаниясының веб-сайты ғана емес, сонымен қатар рейстердің келу/кету уақыты және бағасы сияқты транзакциялық мүмкіндіктері бар бірінші веб-сайт ретінде де мойындалды. Бұл факт сол кезде CBC Venture және Maclean's Magazine сияқты канадалық БАҚ-тарда кеңінен жарияланды. Веб-сайтты Грант Фенгстад жасады, ол сол уақытта Интернеттің саяхат саласын революциялайтынын көрсету стратегиясын жүргізіп жатқан болатын.

Баратын жерлері

Бұл Canadian Airlines International әуе компаниясы 1980-ші және 1990-шы жылдары, таратылуына дейін рейстер орындаған әуежайлардың тізімі.

Ливреясы

1987 жылы құрылғаннан кейін Canadian Airlines ашық сұр, қою сұр, теңіз көгі және қызыл түстерді пайдаланып, жаңа ливреясын таныстырды. Бояу схемасы Canadian Pacific Airlines компаниясының жақында енгізілген ливреясының бейімделуі болды. Ұшақтың төменгі жартысы теңіз көгі түсті, үстінде ашық сұр және қызыл жолақтар болды, ал құйрығы көк түсті, оның шамамен үштен бір бөлігі тасымалдаушының жаңа логотипімен жабылған. Жаңа Canadian Airlines логотипі – бұл Canadian Pacific-тің бес сұр жолағының үйлесімі, ол тасымалдаушы қызмет көрсететін бес құрлықты көрсетеді. Бұл жолақтардың үстінде қалың, жарқын қызыл шеврон бейнеленген. Шеврон – Pacific Western Airlines логотипінің қарапайымдалған нұсқасы. Шеврон жолақтардың үстіне орналастырылып, «5 құрлық үстіндегі қанаттар» дегенді білдірді. Бұл сонымен қатар CP-ні PWA-ның сатып алуын көрсететін тапқыр және нәзік тәсіл болды. Сол логотип, шаршы пішінде, фюзеляждағы француз тіліндегі «e» және ағылшын тіліндегі үшінші «a» әрпін (Canadian/Canadien) алмастыратын, екі тілдегі атаудың зиялы баламасына айналды. 1999 жылдың қаңтарында, әуе компаниясы Air Canada-ға біріктірілгенге дейін бір жылдан аз уақыт қалғанда, Canadian қысқа ғана мерзімге жаңа ливреяны қабылдады. «Proud Wings» деп аталған ливреяда ұшақтың құйрығына салынған үлкен Канада қазы және жаңа Celeste шрифтінде әуе компаниясының аты жазылған. Бұл жаңа шрифтте француз тіліндегі «e» және ағылшын тіліндегі үшінші «a» әрпін (Canadian/Canadien) алмастыру үшін жаңа шеврон белгісі болды. Дегенмен, жаңа ливрея тым кеш пайда болды, сондықтан бірігу кезінде флоттың көп бөлігі бұрынғы шеврон ливреясын сақтап қалды. Air Canada-мен бірігу процесі 2001 жылы аяқталғанға дейін, көптеген Canadian ұшақтары құйрығында Air Canada жапырағы және екі жағында «Canadian» деген атауы бар көшу ливреясын көрсетті.

Тағам

Канада ішіндегі рейстерде берілетін тамақ LSG Sky Chefs компаниясымен дайындалды, ал басқа барлық рейстерде жергілікті подрядчиктермен қамтамасыз етілді.

Сақтау

Әуе компаниясының барлық өмір сүрген кезеңінде техникалық қызмет көрсетуді өз күштерімен жүргізді. CA операциялары жоқ әуежайларда ұшақтарға басқа әуе компаниялары қызмет көрсетті.

Жер бетіндегі қызмет көрсету

Авиакомпаниялар жұмыс істеген кезеңде жердегі қызмет көрсетуді өз күштерімен жүзеге асырды. Ұшақтардың багажы да өз күштерімен тасымалданды, ал ішкі тазалау, дәретхана және сумен жабдықтау, кілемдерді ауыстыру, орындық арқалықтары мен қаптамаларын ауыстыру CA операциялары жүргізілетін әуежайларда Canadian Airlines тазалау бөлімімен шешілді.

Ойын-сауық

Халықаралық және орта қашықтықтағы көптеген рейстерде бейне және аудио ойын-сауықтар ұсынылды. Ал қысқа қашықтықтағы рейстерде тек аудио ойын-сауық болды.

БАҚ-тағы көріністер

1994 жылы канадалық балалар шоуы Mighty Machines олардың бір эпизодын (Аэропорттағы құдіретті машиналар) Торонто Пирсон халықаралық әуежайында түсірді, онда Canadian Airlines ұшақтары (McDonnell Douglas DC 10, Boeing 737 200 және Airbus A320) және тасымалдаушының басқа да бірнеше көліктері пайда болды. 1996 жылы шыққан "Үйге қайту 2: Сан-Францискода жоғалған" фильмінде үй жануарлары қашып кеткен кезде отбасы Canadian Airlines әуе компаниясымен Канадаға ұшып барады. Содан кейін үй жануарлары Canadian Airlines ұшағының артынан қуады және Canadian 737 ұшағы олардың үстінен ұшып кеткенде, ұшу жолағында отырады. Бұл сахнада Canadian Airlines ұшақтарының көптеген басқа түрлері де көрінеді. Көрініс Сан-Франциско халықаралық әуежайында түсірілгендей болғанымен, шындығында Британдық Колумбиядағы Эбботсфорд халықаралық әуежайында түсірілді.

Апаттар мен оқиғалар

Canadian Airlines International рейстерінде қаза болғандар жоқ. Тек екі ірі оқиға тіркелді: 1995 жылдың 19 қазанында Canadian Airlines International Flight 17 компрессордың істенуіне байланысты ұшып кетуден бас тартты және Ванкувер халықаралық әуежайындағы ұшу-қону жолағының соңынан шығып кетті. 1997 жылдың 6 қыркүйегінде Canadian Airlines International Flight 30 Пекин астанасы халықаралық әуежайында қозғалтқышта өрт шығуына байланысты ұшып кетуден бас тартты.