Джон Стейнбектің «Жұма қызылшасы» (1939) – Оклахомадан көшіп келе жатқан Жоуд отбасының тағдыры. Реализм, шаруалар, эмиграция, фильм. Кітап сыйлық алды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1939 жылы Джон Стейнбектің романы
роман
1939 novel by John Steinbeck
the novel
"Қасқыр жүзімдері" – Джон Стейнбек жазып, 1939 жылы жариялаған американдық реалистік роман. Кітап Ұлттық кітап сыйлығына ие болды. 1940 жылы Генри Фонда бас рөлде ойнаған және Джон Форд режиссерлік еткен танымал Голливуд фильмдері экранына шықты.
The Grapes of Wrath is an American realist novel written by John Steinbeck and published in 1939. The book won the National Book Award A celebrated Hollywood film version, starring Henry Fonda and directed by John Ford, was released in 1940.
Сюжет
Оқиға Том Джоадты МакАлестер түрмесінен шарт бойынша босатылғаннан кейін басталады. Оклахома штатының Саллисау қаласының маңында өзінің үйіне автостоппен бара жатқанда Том бала кезінен есіне алған бұрынғы уағыздаушы Джим Кэссимен кездеседі және екеуі бірге саяхаттайды. Олар Томның балалық шағындағы ферма үйіне келгенде, оны бос табады. Аң-сезімінен тайсалған Том мен Кэси көршілері Мюли Грейвспен кездеседі, ол отбасының жақын маңдағы Джон Джоад ағаның үйінде екенін айтады. Грейвс банктердің барлық фермерлерді қуып жібергенін айтады. Олар көшіп кетті, бірақ Мюли бұл аймақтан кетуден бас тартады. Келесі күні таңертең Том мен Кэси Джон ағаның үйіне барады. Томның отбасы қалған мүлкін жүк көлігіне айналдырылған Хадсон седанына тиеді; Дастбоулдың егіндерін жойғаны үшін отбасы банк несиелерін өтемеді және олардың фермасы қайтарып алынды. Отбасы Калифорнияда жұмыс іздеуден басқа амал таппайды, бұл жолдамаларда жемісті және жоғары жалақысы бар деп сипатталған. Жоадтар бар күш-жігерін саяхатқа жұмсады. Оклахомадан кету оның шартты түрде босатылуына қарсы болса да, Том тәуекелге барады және Кэссиді отбасына қосылуға шақырады. 66-шы автожолмен батысқа қарай сапар шегіп бара жатқанда, Жоадтар жолдың басқа көшіп-қонушылармен толы екенін байқайды. Уақытша лагерьлерде олар басқалардан көптеген оқиғаларды естиді, кейбіреулері Калифорниядан оралады. Топ Калифорнияда ұсынылғандай пайдалы болмау мүмкіндігінен қорқады. Отбасы жол бойында азаяды: Әжем қайтыс болады және оны далаға көміп қояды; Анам Калифорнияның шекарасына жақын жерде қайтыс болады; және Нұх (жоқ, Жоадтың үлкен ұлы) және Конни Риверс (жоқ, жүкті Джоад қызы Розаның күйеуі) отбасын тастап кетеді. Маның басшылығымен қалған мүшелер жалғастыра береді, өйткені Оклахомадан оларға ештеңе қалмайды. Калифорнияға жеткенде, олар штаттың жұмыс күші мол екенін, жалақысы төмен екенін және жұмысшылар аштыққа ұшырағанша пайдаланылатынын табады. Үлкен фермерлер өзара келісіп, шағын фермерлер бағаның құлдырауынан зардап шегеді. Барлық полиция және мемлекеттік құқық қорғау органдары өсірушілермен одақтас. Жоадтар тоқтаған алғашқы Хувервилл қонысында Касси басқаларды еңбекке тартушы офицердің өзімен бірге саяхаттап жүргенін ескерткендіктен қашып бара жатқан жұмысшыны өлтіруге дайын тұрған шерифтің орынбасарын ұрып-соққан үшін тұтқындалады. Жаңа келісімнің бір бөлігі болып табылатын қайта қоныстандыру басқармасының басқаратын таза, коммуналдық қызметтермен қамтамасыз етілген лагерьлердің бірі - Уидпач лагері жақсы жағдайларды ұсынады, бірақ мұқтаж отбасыларға қамқорлық жасау үшін жеткілікті қаражаты жоқ, ол жұмыс немесе тамақ бермейді. Дегенмен, федералды мекеме ретінде лагерь мигранттарды жергілікті полиция қызметкерлерінің қысымшылығынан қорғайды. Пайдалануға жауап ретінде Кэси еңбек ұйымына айналады және еңбек одағына жұмысқа қабылдауға тырысады. Жоадтар шабуылшы болып шырша бақшасында жұмыс табады. Олар күні бойы жинап алғаннан кейін, түніне тамақ сатып алуға және келесі күні тамақ алуға ғана төленеді. Келесі күні таңертең персик плантациясы жемістерді жинау үшін төленетін ақының жартысына дейін азайғанын хабарлайды. Кейси зорлық-зомбылыққа ұшыраған шабуылға қатысады. Том Кейсидің соққыға ұшырап, соққымен өлтірілгенін көргенде, ол шабуылшыны өлтіріп, қашып кетеді. Джоадтар жеміс бағын тыныш тастап, Томның адам өлтіргені үшін тұтқындалып, мүмкін линчтену қаупі бар мақта фермасында жұмыс істейді. Тұтқындалудан құтылу үшін және отбасын жұмыс істемеуден қорғап қалу үшін кету керектігін білген Том анасымен қоштасып, қанаушылар үшін жұмыс істеуге уәде береді. Отбасы мақта теруді жалғастырып, күн сайынғы жалақысын азық-түлік сатып алуға жұмсайды. Роза Шаронның сәбиі туғаннан кейін өлі болып туады. Ма Жоад берік болып, отбасын қайғыдан арылтуға күш салады. Қысқы жаңбыр жауғанда, Джоадтардың үйін су басады, машинасы бұзылады, олар биік жерге көшетін болады. Кітаптың соңғы тарауында отбасы су тасқынынан қария қорада бас сауғалайды. Олар кішкентай бала мен оның аштықтан өліп бара жатқан әкесіне тап болады. Анам оны құтқарудың бір ғана жолы бар екенін түсінеді. Ол Шаронның Розасына қарайды және олардың арасында үнсіз түсіністік өтеді. Шарондық Роза ер адаммен жалғыз қалып, оған барып, оның сүтін ішуге мәжбүр етеді.
The narrative begins just after Tom Joad is paroled from McAlester prison, where he had been incarcerated after being convicted of homicide in self defense. While hitchhiking to his home near Sallisaw, Oklahoma, Tom meets former preacher Jim Casy, whom he remembers from his childhood, and the two travel together. Arriving at Tom's childhood farm home, they find it deserted. Disconcerted and confused, Tom and Casy meet an old neighbor, Muley Graves, who says the family is at Uncle John Joad's home nearby. Graves says the banks have evicted all the farmers. They have moved away, but Muley refuses to leave the area. The next morning, Tom and Casy go to Uncle John's. Tom's family is loading their remaining possessions into a Hudson sedan converted into a truck; with the crops destroyed by the Dust Bowl, the family has defaulted on their bank loans and their farm has been repossessed. The family sees no option but to seek work in California, which has been described in handbills as fruitful and offering high pay. The Joads put everything they have into making the journey. Although leaving Oklahoma violates his parole, Tom takes the risk, and invites Casy to join the family. Traveling west on Route 66, the Joads find the road crowded with other migrants. In makeshift camps, they hear many stories from others, some returning from California. The group worries that California may not be as rewarding as suggested. The family dwindles on the way: Grampa dies and they bury him in a field; Granma dies close to the California state line; and both Noah (the eldest Joad son) and Connie Rivers (the husband of the pregnant Joad daughter, Rose of Sharon) leave the family. Led by Ma, the remaining members continue on, as nothing is left for them in Oklahoma. Reaching California, they find the state oversupplied with labor; wages are low, and workers are exploited to the point of starvation. The big corporate farmers are in collusion and smaller farmers suffer from collapsing prices. All police and state law enforcement authorities are allied with the growers. At the first migrant Hooverville camp the Joads stop at, Casy is arrested for knocking down a deputy sheriff who is about to shoot a fleeing worker for alerting others that the labor recruiter, travelling with the officer, will not pay the wages he is promising. Weedpatch Camp, one of the clean, utility supplied camps operated by the Resettlement Administration, a New Deal agency, offers better conditions but does not have enough resources to care for all the needy families, and it does not provide work or food. Nonetheless, as a federal facility, the camp protects the migrants from harassment by local deputies. In response to the exploitation, Casy becomes a labor organizer and tries to recruit for a labor union. The Joads find work as strikebreakers in a peach orchard. After picking for most of the day, they are only paid enough to buy food for that night's supper and some for the next day. The next morning the peach plantation announces that the pay rate for the picked fruit has been reduced by half. Casy is involved in a strike that turns violent. When Tom witnesses Casy being struck and killed with a pickaxe, he kills the attacker and takes flight. The Joads quietly leave the orchard to work at a cotton farm where Tom risks being arrested, and possibly lynched, for the homicide. Knowing he must leave to avoid capture and protect his family from being blacklisted from working, Tom bids his mother farewell and vows to work for the oppressed. The family continues to pick cotton and pool their daily wages to buy food. Upon its birth, Rose of Sharon's baby is stillborn. Ma Joad remains steadfast and forces the family through the bereavement. With the winter rains, the Joads' dwelling is flooded and the car disabled, and they move to higher ground. In the final chapter of the book, the family takes shelter from the flood in an old barn. Inside they find a young boy and his father, who is dying of starvation. Ma realizes there is only one way to save the man. She looks at Rose of Sharon and a silent understanding passes between them. Rose of Sharon, left alone with the man, goes to him and has him drink her breast milk.
Кейіпкерлер
Том Джоад: әңгіменің басты кейіпкері; Джоад отбасының екінші ұлы, оның есімі әкесінің атымен аталған. Кейіннен жас болса да, Том отбасын басқарады. Ма Жоад: Жоадтар отбасының анасы. Ол үй ішін бір-біріне жақын ұстауға тырысады. Оның аты-жөні ешқашан анықталмаған; оның қыз кезінде шыққан аты Хазлетт болған деп болжанады. Па Жоад: Жоадтар отбасының патриархы, оның аты Том, жасы 50. Ауыр еңбек еткен шаруа, отбасылы адам. Әкем отбасын асыраудың жолын тапқаннан кейін күйреген адам болып, ананы басшылықты өз мойнына алуға мәжбүр етеді. Джон аға: Па Джоадтың ағасы (Том оны "60 жастағы жігіт" деп сипаттады, бірақ баяндамада ол 50 деп сипатталады). Ол бірнеше жыл бұрын жас әйелі қайтыс болғандықтан өзін кінәлі сезінеді және алкоголь мен жезөкшелерді қамтитын ашынуға бейім, бірақ ол өз тауарларымен жомарт. Джим Кэси: сенімінен айырылған, кейіннен лагерь күзетшісінің қолынан қаза тапқан бұрынғы уағыздаушы. Ол - Стейнбектің досы Эд Рикетстің бейнесі бойынша жасалған Мәсіх тәрізді тұлға. Ал Джоад: Жоадтың үшінші кіші ұлы, "он алты жасқа үлкен ақылды" ол негізінен машиналар мен қыздарға көңіл бөледі; ол Томға қарап, бірақ өз жолын таба бастайды. Роза Шарон (Розашарн деп аталады) Джоад Риверс: Жоадтың үлкен қызы, балалық және арманшыл жасөспірім қыз, 18 жаста, ол жетілген әйелге айналады. Романның басында жүкті болған ол, мүмкін тамақтанудың нашарлығынан өлі туған сәбиді туады, бірақ ол өзінің сүтін адамның аштықтан құтқарылуына жұмсайды. Конни Риверс: Роза Шэронның күйеуі. Он тоғыз жастағы ол үйлену мен болашақ әке болуды ойлап, қатты уайымдайды. Ол әйелі мен Джоадтар отбасын Калифорнияға келгеннен кейін көп ұзамай тастап кетеді. Нұх Жоад: Жоадтың үлкен ұлы, ол отбасын тастап, Калифорниядағы Нидлс қаласының маңында Колорадо өзенінде балық аулаумен өмір сүруді жоспарлап отыр. Туғаннан жарақат алған және "жиі" деп сипатталған ол кішкене оқу қиындықтарымен ауырады. Джоад баба: Томның атасы, Оклахомада қалуды қатты қалайтынын айтады. Оның толық аты "Уильям Джеймс Джоад" деп берілген. Әжемді отбасымен бірге Калифорнияға кетуге мәжбүрлеу үшін "сутин сиропы" дәрісімен есірткілейді, бірақ ол жолдағы алғашқы кеште қайтыс болады. Кейси оның өлімін инсультпен байланыстырады, бірақ баба "жақсылықпен" бірге тұратынын айтады. Ол оны тастай алмады". Әже Жоад: Әжеміздің діни әйелі; ол өлгеннен кейін өмір сүру құштарлығын жоғалтады. Ол отбасымен Мохаве шөлін кесіп өтетін кезде қайтыс болады. Рути Джоад: Джоадтың ең кіші қызы, 12 жаста. Ол балалық шақтағы ойланбастылық пен балалық мінез-құлықпен сипатталады. Басқа баламен айтысып жатқанда ол Томның жасырынғанын айтады. Винфилд Джоад: Жоадтың ең кіші ұлы, 10 жаста. Ол "жасыл және жас бұзау" бала. Джим Роули: ол Ведпачтағы лагерьді басқарады және Джоадтарға таңғажайып қолдау көрсетеді. Мюли Грейвс: Джоадтардың көршісі. Ол Калифорнияға олармен бірге келуге шақырылады, бірақ бас тартады. Отбасы екі итті оған қалдырады; үшіншісін алып кетеді, бірақ оны сапар кезінде көлік соқты. Айви мен Сайри Уилсон: Канзастан келген қос мигрант, олар бабасының өліміне қатысып, Калифорнияның шекарасына дейін бірге жол жүреді. Мистер Уэйнрайт: Калифорниядағы мақта фермасында жұмыс істейтін әріптесі; ол миссис Уэйнрайттың күйеуі. Миссис Уэйнрайт: Аггидің анасы және мистер Уэйнрайттың әйелі. Ол Роза Шэронның сәбиін әкелуге көмектеседі. Агги Уэйнрайт: мырза мен миссис Уэйнрайттың он алты жасар қызы. Романның соңында ол және Аль Джоад некеге тұру ниеттерін жариялайды. Флойд Ноулз: Ховервиллдегі адам, Джодтар Калифорнияда тұңғыш рет тұратын, Том мен Кэссиді еңбек ұйымдарына қосылуға шақырады. Оның агитациясы Кейсидің түрмеге қамалуына әкеледі.
Tom Joad: the protagonist of the story; the Joad family's second son, named after his father. Later, Tom takes leadership of the family, even though he is young. Ma Joad: the Joad family matriarch. Practical but warm spirited, she tries to hold the family together. Her given name is never learned; it is suggested that her maiden name was Hazlett. Pa Joad: the Joad family patriarch, also named Tom, age 50. Hardworking sharecropper and family man. Pa becomes a broken man upon losing his livelihood and means of supporting his family, forcing Ma to assume leadership. Uncle John: Pa Joad's older brother (Tom describes him as "a fella about 60", but in narrative he is described as 50). He feels guilty about the death of his young wife years before, and is prone to binges involving alcohol and prostitutes, but is generous with his goods. Jim Casy: a former preacher who lost his faith and later is murdered by a camp guard. He is a Christ like figure, based on Steinbeck's friend Ed Ricketts. Al Joad: the third youngest Joad son, a "smart aleck sixteen year older" who cares mainly for cars and girls; he looks up to Tom, but begins to find his own way. Rose of Sharon (said as Rosasharn) Joad Rivers: the eldest Joad daughter, a childish and dreamy teenage girl, age 18, who develops into a mature woman. Pregnant at the beginning of the novel, she eventually delivers a stillborn baby, perhaps due to malnutrition, but she is able to use her breast milk to save a man from starvation. Connie Rivers: Rose of Sharon's husband. Nineteen years old and naïve, he is overwhelmed by marriage and impending fatherhood. He abandons his wife and the Joad family shortly after they arrive in California. Noah Joad: the eldest Joad son, he is the first to leave the family, near Needles, California, planning to live off fishing on the Colorado River. Injured at birth and described as "strange", it is implied he has slight learning difficulties. Grampa Joad: Tom's grandfather, who expresses his strong desire to stay in Oklahoma. His full name is given as "William James Joad". Grampa is drugged by his family with "soothin' syrup" to force him to leave with them for California, but he dies during the first evening on the road. Casy attributes his death to a stroke, but says that Grampa is "just' staying' with the lan'. He couldn' leave it." Granma Joad: Grampa's religious wife; she loses her will to live after his death. She dies while the family is crossing the Mojave Desert. Ruthie Joad: the youngest Joad daughter, age 12. She is shown to be reckless and childish. While quarreling with another child, she reveals that Tom is in hiding. Winfield Joad: the youngest Joad son, age 10. He is "kid wild and calfish". Jim Rawley: He manages the camp at Weedpatch and shows the Joads surprising favor. Muley Graves: a neighbour of the Joads. He is invited to come along to California with them, but refuses. The family leave two of their dogs with him; a third they take, but it is killed by a car during their travels. Ivy and Sairy Wilson: a migrant couple from Kansas who attend the death of Grampa and share the journey as far as the California state line. Mr. Wainwright: a fellow laborer on the cotton farm in California; he is the husband of Mrs. Wainwright. Mrs. Wainwright: mother to Aggie and wife to Mr. Wainwright. She helps Ma deliver Rose of Sharon's baby. Aggie Wainwright: the sixteen year old daughter of Mr. and Mrs. Wainwright. Late in the novel, she and Al Joad announce their intent to marry. Floyd Knowles: a man at the Hooverville, where the Joads first stay in California, who urges Tom and Casy to join labor organizations. His agitation results in Casy being jailed.
Діни түсінік
Көптеген ғалымдар Стейнбектің "Қасқырдың жүзімдері" кітабында христиандық бейнелерді қолданғанын атап өткен. Ең маңызды тұжырымдар Том Джоад пен Джим Кейсиге қатысты, олардың екеуі де кейбір эпизодтарда Мәсіх тәрізді кейіпкерлер ретінде түсіндіріледі. Бұл екеуі көбінесе бірге қарастырылады, Каси Мәсіхтің өмір бастаған кезеңінде, оның өліміне дейін бейнеленеді, ал ол Мәсіхтің қайтысын символдайды. Кейін Том оның орнын басады, қайта тірілген Мәсіх кейіпкері ретінде көтеріледі. Дегенмен, діни бейнелер осы екі кейіпкермен ғана шектелмейді. Ғалымдар романның басқа кейіпкерлерін және сюжеттік бұрылыстарды, соның ішінде Ма Джоад, Роза Шарон, оның туылмай қалған баласы және Аға Джонды да үнемі зерттейді. 2009 жылы жарияланған мақаласында Кен Эккерт көшіп келушілердің батысқа қарай жылжуын Мысырдан құлдықтан босағандардың кері бағыттағы саяхатымен салыстырды. Мұндай радикалды түсіндірулердің көпшілігі Стейнбектің өзінің жазбада қалдырылған сенімдерінен туындайды, оларды Эккерт өзі "дәстүрден тыс" деп сипаттайды. Слэйд өзінің еңбектерінде тағы бір діни интерпретацияны айтады – кітаптың атауы, ол, әрине, Джулия Уорд Хоудың танымал "Республиканың шайқас әнінен" алынған: «Ол ашу жүзімдері сақталған жүзімді таптап жатыр». Осылайша, атау «оқиға христиандық контексте бар екенін көрсетеді, сондықтан біз христиандық мағынаны табуға дайын болуымыз керек» дегенді білдіреді. Баббтың «Аты белгісіздердікі» романы 1939 жылы «Қасқырдың жүзімдері» романының сәттілігіне толыққанды көлеңке түсіріп, 2004 жылға дейін, Бабб қайтыс болғанға бір жыл қалғанда жарық көрген жоқ. «Қасқырдың жүзімдері» 1936 жылдың 5-12 қазаны аралығында «Сан-Франциско Ньюс» газетінде жарияланған «Жеміс цыгандары» атты жеті мақаладан құралды. Газет Калифорнияның ауыл шаруашылығындағы Орта Батыстан келген көшіп-қонушы жұмысшылар туралы осы материалды дайындауды тапсырды. (Бұл материалдар кейін жинақталатындықтан және жеке басылатындықтан).
Many scholars have noted Steinbeck's use of Christian imagery within The Grapes of Wrath. The largest implications lie with Tom Joad and Jim Casy, who are both interpreted as Christ like figures at certain intervals within the novel. These two are often interpreted together, with Casy representing Jesus Christ in the early days of his ministry, up until his death, which is interpreted as representing the death of Christ. From there, Tom takes over, rising in Casy's place as the Christ figure risen from the dead. However, the religious imagery is not limited to these two characters. Scholars have regularly inspected other characters and plot points within the novel, including Ma Joad, Rose of Sharon, her stillborn child, and Uncle John. In an article first published in 2009, Ken Eckert even compared the migrants' movement west as a reversed version of the slaves' escape from Egypt in Exodus. Many of these extreme interpretations are brought on by Steinbeck's own documented beliefs, which Eckert himself refers to as "unorthodox". Another religious interpretation that Slade brings up in his writings is the title itself, stating “The title of the novel, of course refers to the line: He is trampling out the vintage where the grapes of wrath are stored in Julia Ward Howe’s famous 'Battle Hymn of the Republic'. Apparently, then the title suggests, moreover, 'that story exists in Christian context, indicating that we should expect to find some Christian meaning'." Babb's own novel, Whose Names Are Unknown, was eclipsed in 1939 by the success of The Grapes of Wrath and was shelved until it was finally published in 2004, a year before Babb's death. The Grapes of Wrath developed from The Harvest Gypsies, a series of seven articles that ran in the San Francisco News, from October 5 to 12, 1936. The newspaper commissioned that work on migrant workers from the Midwest in California's agriculture industry. (It was later compiled and published separately.
Автордың ескертуі
Романға дайындалып жатқанда Штайнбек: "Осының [Ұлы депрессия мен оның салдарының] себепкері болған ашкөз жандарға ар-ұятсыздық таңбасын қоймақшымын", - деп жазды. Ол сондай-ақ: "Оқырманның жүйкесін жыртып салуға бар күшімді салдым", - деген сөзін айтқан. Оның шығармалары жұмысшы табының арасында кең танылды, себебі ол көшпендерге және жұмысшылар қозғалысына деген ықыласын білдірді, сондай-ақ оның түсінікті проза стиліне ие болды.
When preparing to write the novel, Steinbeck wrote: "I want to put a tag of shame on the greedy bastards who are responsible for this [the Great Depression and its effects]." He famously said, "I've done my damnedest to rip a reader's nerves to rags." His work won a large following among the working class, due to his sympathy for the migrants and workers' movement, and his accessible prose style.
Сыни қабылдау
Штайнбекті зерттеуші Джон Тиммерман кітаптың ықпалын былай қорытындылады: "Қасқырдың жүзімдері 20 ғасырдағы американдық әдебиеттегі сын, шолулар мен колледж сыныптарында ең көп талқыланған роман болуы мүмкін". Жарияланған кезде Штайнбек романы "ұлттық оқиғаның ауқымындағы құбылыс болды. Оған қоғамдық түрде тыйым салынды және өрттелді, ұлттық радиода талқыланды, бірақ ең бастысы – оқылды". "Нью-Йорк Таймс" газетінің мәліметінше, 1939 жылы ең көп сатылған кітап осы болды және 1940 жылдың ақпан айына дейін 430 000 данасы басылды. Көп ұзамай ол Пулитцер сыйлығын жеңіп алды, ал оның әскери басылымы екі рет жарық көрді. Кітап Штайнбектің кедейлердің қиын жағдайын құмарлықпен бейнелеуімен танымал болды, ал оның көптеген замандастары оның әлеуметтік және саяси көзқарастарына шабуыл жасады. Брайан Кордяк былай деп жазды: "Штайнбекке саяси спектрдің екі жағынан да – солшылдар мен оңшылдардан пропагандашы және социалист ретінде шабуыл жасалды. Бұл шабуылдардың ең қызуы Калифорния фермерлерінің бірлестігінен келді; олар кітапта Калифорния фермерлерінің көшпенділерге деген көзқарасы мен мінез-құлқы дұрыс емес бейнеленгеніне наразы болды. Олар кітапты 'жалғанның жиынтығы' деп айыптады және оны 'коммунистік үгіт' деп атады". Кейбіреулер оның романында дәлдіксіздіктер көп екенін айтты. Джон Гарднер өзінің "Шығарма өнері" (1984) кітабында Штайнбекті Калифорния шаруалары туралы ештеңе білмегені үшін сынады: "Шежірелер жүзімінде Штайнбектің сәтсіздігіне куә болыңыз. Бұл Американың ұлы кітаптарының бірі болуы керек еді. [Штайнбек] ұлы және берік роман емес, күрделі жақсылықты түсініксіз, сенімсіз жамандыққа қарсы қоятын көңіл көншітпейтін мелодрама жазды". Басқалары Штайнбекті саяси мәселені көрсету үшін лагерьдегі жағдайды әдейілеп асыра сілтегенін айтты. Ол роман жарық көрмес бұрын лагерьлерге барып, олардың адамгершіліксіз жағдайы қоныс аударғандардың рухын жойғанын дәлелдеді. 1962 жылы Нобель сыйлығы комитеті "Қасқырдың жүзімдері" кітабын "үлкен туынды" деп атап, Штайнбекке әдебиет бойынша Нобель сыйлығын беруінің басты себептерінің бірі ретінде көрсетті. 1999 жылы Париждің француздық "Le Monde" газеті "Қасқырдың жүзімдері" кітабын 20 ғасырдың ең жақсы 100 кітабының тізімінде жетінші орынға қойды. Ұлыбританияда ол BBC-нің 2003 жылғы "The Big Read" сауалнамасында "ұлттың ең сүйікті романдары" тізімінде 29-орында болды. 2005 жылы "Time" журналы романды "1923 жылдан 2005 жылға дейінгі ағылшын тіліндегі 100 үздік роман" тізіміне енгізді. 2009 жылы Ұлыбританияның "The Daily Telegraph" газеті романды "әркім оқуға тиіс 100 роман" тізіміне қосты. "Қасқырдың жүзімдері" жарық көргеннен бері көптеген дау-дамайларға тап болды, соның ішінде кітапты тыйым салу және АҚШ және басқа елдерде түрлі саяси және діни себептермен туындаған басқа да қиындықтар. Кітапты басып тастау мен цензуралау әрекеттерінің нәтижесінде Америка кітапханалар қауымдастығының Кітапханалық құқық туралы жарғысы қабылданды.
Steinbeck scholar John Timmerman sums up the book's influence: "The Grapes of Wrath may well be the most thoroughly discussed novel – in criticism, reviews, and college classrooms – of 20th century American literature." At the time of publication, Steinbeck's novel "was a phenomenon on the scale of a national event. It was publicly banned and burned by citizens, it was debated on national radio; but above all, it was read". According to The New York Times, it was the best selling book of 1939 and 430,000 copies had been printed by February 1940. Soon, it won the Pulitzer Prize for Fiction, and its Armed Services Edition went through two printings. The book was noted for Steinbeck's passionate depiction of the plight of the poor, and many of his contemporaries attacked his social and political views. Bryan Cordyack wrote: "Steinbeck was attacked as a propagandist and a socialist from both the left and the right of the political spectrum. The most fervent of these attacks came from the Associated Farmers of California; they were displeased with the book's depiction of California farmers' attitudes and conduct toward the migrants. They denounced the book as a 'pack of lies' and labeled it 'communist propaganda'". Some argued that his novel was filled with inaccuracies. In his book The Art of Fiction (1984), John Gardner criticized Steinbeck for not knowing anything about the California ranchers: "Witness Steinbeck's failure in The Grapes of Wrath. It should have been one of America's great books [S]teinbeck wrote not a great and firm novel but a disappointing melodrama in which complex good is pitted against unmitigated, unbelievable evil." Others accused Steinbeck of exaggerating camp conditions to make a political point. He had visited the camps well before publication of the novel and argued their inhumane nature destroyed the settlers' spirit. In 1962, the Nobel Prize committee cited The Grapes of Wrath as a "great work" and as one of the committee's main reasons for granting Steinbeck the Nobel Prize for Literature. In 1999, French newspaper Le Monde of Paris ranked The Grapes of Wrath as seventh on its list of the 100 best books of the 20th century. In the UK, it was listed at number 29 among the "nation's best loved novels" on the BBC's 2003 survey The Big Read. In 2005, Time magazine included the novel in its "100 Best English language Novels from 1923 to 2005". In 2009, The Daily Telegraph of the United Kingdom included the novel in its "100 novels everyone should read". The Grapes of Wrath has faced a great amount of controversy since publication, including book bans and other challenges on a variety of political and religious grounds in the United States and other countries. The early attempts to suppress and censor the book directly inspired the promulgation of the Library Bill of Rights by the American Library Association.
Есімдері белгісіз адамдармен ұқсастықтар
2004 жылы Санора Баббтың «Аты белгісіздер» атты туындысы жарық көргеннен кейін, кейбір ғалымдар осы еңбек пен «Қасқыр жүзімдері» арасындағы айқын параллелизмді атап өтті. Майкл Дж. Мейер «The Steinbeck Review» журналында жариялаған мақаласында екі романның арасындағы көптеген «көз тартарлық ұқсастықтарды» көрсетті, оларды «беткейінен оқығанның өзі байқай алады». Мысалы, Баббтың өлі туған екі бала туралы айтуы, Штайнбектің Роза Шэронның баласының сипаттамасында көрініс тапқан. Екі кітапта да қайталануы мүмкін басқа да сахналар мен тақырыптар: банктердің, корпорациялардың және артық баға белгілейтін дүкендердің зұлымдығы; діннен бас тарту және үміт сақтау үшін музыканы пайдалану; табиғаттың және егістіктің молдығын сипаттау, осының мигранттардың кедейлігімен қарама-қарсы қойылуы; және мигранттарға көмектесуге дайын тұрғандар мен «окилерді» төмен санағандар арасындағы қақтығыс. Штайнбектің библиографы Мейер бұл ұқсастықты плагиат деп атамай, «Штайнбек зерттеушілері Баббты оқып, оның прозасындағы «Қасқыр жүзімдерінің» эхосын өз көзімен көруіне тиіс» деген қорытындыға келді. Штайнбек зерттеушісі Дэвид М. Вробель: «Джон Штайнбек/Санора Бабб оқиғасы – классикалық ұрлыққа ұқсайды: танымал калифорниялық автор белгісіз оклахомалық жазушының материалдарын ұрлап, оның қаржылық сәттілігіне және оның еңбегі жарияланбауына себеп болды» деп жазды. Штайнбек негізінен Том Коллинз бен Калифорниядағы федералдық мигранттар лагері бағдарламасының аймақтық директоры Эрик Х. Томсен сияқты көздерден ақпарат жинады, олар Штайнбектің қайырымдылық миссияларына қатысты. Штайнбек Коллинзтің есептемелерін қаншалықты мұқият оқыса, Баббтың кеңейтілген жазбаларын да сондай мұқият оқыған болса, олар оған әрине пайдалы болар еді. Коллинз бен Томсенмен араласуы және олардың «Қасқыр жүзімдерінің» жазылуына тигізген әсері құжатталған, себебі Штайнбек олардың екеуін де мойындады. Ал Санора Бабб туралы есімдер жоқ. Карла Домингес «Broad Street» журналында Баббтың «көңілі қалып, ашуға толы» екенін айтты, себебі 1939 жылы «Қасқыр жүзімдері» жарық көргеннен кейін «Random House» баспасы оның романын жариялаудан бас тартты. Ол былай деп жазды: «Баббтың қайта баяндаулары, әрекеттесулері мен ойлары Штайнбекпен құпия түрде оқылып, қолданылған. Бабб Штайнбекпен тамақтану орнында кездейсоқ кездескен, бірақ ол оның жазбаларын оқығанын ойлаған емес, себебі ол бұл туралы айтпады». 2004 жылы Баббтың романы жарық көргенде, ол өзін Штайнбектен жақсы жазушы деп мәлімдеді. «Оның кітабы», деді Бабб, «менікідей шындыққа жақын емес».
Following the publication of Sanora Babb's Whose Names Are Unknown in 2004, some scholars noted strong parallels between that work — the notes for which Steinbeck is widely believed to have examined — and The Grapes of Wrath. Writing in The Steinbeck Review, Michael J. Meyer noted numerous "obvious similarities" between the two novels "that even a cursory reading will reveal," such as Babb's account of two still born babies, mirrored in Steinbeck's description of Rose of Sharon's baby. Among other scenes and themes repeated in both books: the villainy of banks, corporations, and company stores that charge exorbitant prices; the rejection of religion and the embrace of music as a means of preserving hope; descriptions of the fecundity of nature and agriculture, and the contrast with the impoverishment of the migrants; and the disparity between those willing to extend assistance to the migrants and others who view "Okies" as subhuman. Meyer, a Steinbeck bibliographer, stops short of labeling these parallels as plagiarism but concludes that "Steinbeck scholars would do well to read Babb — if only to see for themselves the echoes of Grapes that abound in her prose." Steinbeck scholar David M. Wrobel wrote that "the John Steinbeck/Sanora Babb story sounds like a classic smash and grab: celebrated California author steals the material of unknown Oklahoma writer, resulting in his financial success and her failure to get her work published Steinbeck absorbed field information from many sources, primarily Tom Collins and Eric H. Thomsen, regional director of the federal migrant camp program in California, who accompanied Steinbeck on missions of mercy if Steinbeck read Babb’s extensive notes as carefully as he did the reports of Collins, he would certainly have found them useful. His interaction with Collins and Thomsen — and their influence on the writing of The Grapes of Wrath — is documented because Steinbeck acknowledged both. Sanora Babb went unmentioned." Writing in Broad Street (magazine), Carla Dominguez described Babb as "devastated and bitter" that Random House cancelled publication of her own novel after The Grapes of Wrath was released in 1939. It is clear, she wrote, that "Babb’s retellings, interactions, and reflections were secretly read over and appropriated by Steinbeck. Babb met Steinbeck briefly and by chance at a lunch counter, but she never thought that he had been reading her notes because he did not mention it." When Babb's novel was finally published in 2004, she declared that she was a better writer than Steinbeck. “His book,” Babb said, “is not as realistic as mine.”
Фильмде
Кітап тез арада Джон Фордтың режиссерлігімен және Том Джоад рөлінде Генри Фонданың қатысуымен 1940 жылы шыққан атақты Голливуд фильміне бейімделді. Фильмнің бірінші бөлімі кітапқа өте жақын. Дегенмен, екінші жартысы, әсіресе соңы, кітаптан айтарлықтай өзгеше. Джон Спрингер, "The Fondas" (Citadel, 1973) кітабының авторы, Генри Фонда мен "Қасқырдың жүзімдері" фильміндегі рөлі туралы былай деді: "Ұлы американдық роман, Ұлы американдық кинофильмдердің санатындағы ең тұрақты туындылардың бірі болды". "Американ: Билл Хикс тарихы" (2009) деректі фильмі комик Билл Хикстің сүйікті романы "Қасқырдың жүзімдері" екенін көрсетті. Ол өзінің соңғы сөздерін Том Джоадтың соңғы сөзінен алды: "Мен махаббат, күлкі және шындықпен кеттім, ал шындық, махаббат және күлкі қайда болса, мен де сол жердемін". 2013 жылдың шілдесінде Стивен Спилберг DreamWorks үшін "Қасқырдың жүзімдері" фильмін қайта түсіруді жоспарлап отырғанын хабарлады. Жапондық анимациялық сериалы "Бунгу бродячие собаки" Стейнбекке негізделген кейіпкерді бейнелейді, оның супер қабілеті "Қасқырдың жүзімдері" деп аталады.
The book was quickly made into a famed 1940 Hollywood movie of the same name directed by John Ford and starring Henry Fonda as Tom Joad. The first part of the film version follows the book fairly accurately. However, the second half and the ending, in particular, differ significantly from the book. John Springer, author of The Fondas (Citadel, 1973), said of Henry Fonda and his role in The Grapes of Wrath: "The Great American Novel made one of the few enduring Great American Motion Pictures." The documentary American: The Bill Hicks Story (2009) revealed that The Grapes of Wrath was the favorite novel of comedian Bill Hicks. He based his famous last words on Tom Joad's final speech: "I left in love, in laughter, and in truth, and wherever truth, love and laughter abide, I am there in spirit." In July 2013, Steven Spielberg announced his plans to direct a remake of The Grapes of Wrath for DreamWorks. The Japanese animated series Bungou Stray Dogs portrays a character based on Steinbeck whose superpower is named "The Grapes of Wrath".
Музыка саласында
Вуди Гатридің "Tom Joad – 1 және 2 бөлімдері" әні – "Dust Bowl Ballads" (1940) альбомынан, бас кейіпкердің түрмеден босатылғаннан кейінгі өмірін зерттейді. 1988 жылы Энди Ирвин осы әнді қайта жазды, екі бөлімін де Патрик Стриттің екінші альбомындағы "Tom Joad" әні ретінде біріктірді. 1981 жылы Крис Кристофферсон жазған "Here Comes that Rainbow Again" әнінің сюжеті жол бойындағы дәмханадағы бір эпизодға негізделген, онда әке ұлдарына нан мен екі жеміс салмасы сатып алады. The Mission UK тобы "The Grapes of Wrath" әнін "Carved in Sand" (1990) альбомына енгізді. Прогрессивті рок тобы Camel романнан шабыттандырылып, "Dust and Dreams" (1991) альбомын шығарды. Американдық рок әншісі және ән авторы Брюс Спрингстин өзінің 11-ші студиялық альбомын "The Ghost of Tom Joad" (1995) деп, кейіпкердің атымен атады, ал альбомдағы бірінші трек те осы атпен аталады. Ән – және шамалы дәрежеде альбомдағы басқа әндер де – Даст Боул мен қазіргі заманды салыстырады. Rage Against the Machine 1997 жылы "The Ghost of Tom Joad" әнін жазды. 1988 жылы Энди Ирвин сияқты, Дик Гоган Вуди Гатридің "Tom Joad" әнін "Outlaws & Dreamers" (2001) альбомына енгізді. Роман негізінде жазылған операны Миннесота операсы мен Юта симфониялық және опера театры бірлесіп өндірді, музыкасын Рикки Ян Гордон, либреттосын Майкл Кори жазды. Операның әлемдік премьерасы 2007 жылдың ақпан айында өтті және жергілікті сыншылар тарапынан жақсы қабылданып, мақтауға ие болды. Bad Religion тобының "New Maps of Hell" (2007) альбомында "Grains of Wrath" әні бар. Bad Religion вокалисі Грег Граффин Стейнбектің туындыларын жақсы көреді. Mumford & Sons тобының "Sigh No More" (2009) альбомындағы "Dust Bowl Dance" әні романға негізделген. Pink Floyd тобының фронтмені Дэвид Гилмор жазған "Sorrow" әнінің тақырыбы романнан алынған. Hop Along тобының "Get Disowned" альбомындағы "No Good Al Joad" әнінің атауы романдағы Ал Джоад кейіпкерінен алынған. Weezer тобының "OK Human" (2021) альбомынан Риверс Куомо жазған "Grapes Of Wrath" әні атауын тікелей романнан алған.
Woody Guthrie's two part song—"Tom Joad – Parts 1 & 2" – from the album Dust Bowl Ballads (1940), explores the protagonist's life after being paroled from prison. It was covered in 1988 by Andy Irvine, who recorded both parts as a single song—"Tom Joad"—on Patrick Street's second album, No. 2 Patrick Street. The 1981 song "Here Comes that Rainbow Again", by Kris Kristofferson, is based on the scene in the roadside diner where a man buys a loaf of bread and two candy sticks for his sons. The band The Mission UK included a song titled "The Grapes of Wrath" on their album Carved in Sand (1990). The progressive rock band Camel released an album, titled Dust and Dreams (1991), inspired by the novel. American rock singer songwriter Bruce Springsteen named his 11th studio album, The Ghost of Tom Joad (1995), after the character; and the first track on the album shares the same title. The song – and to a lesser extent, the others on the album – draws comparisons between the Dust Bowl and modern times. Rage Against the Machine recorded a version of "The Ghost of Tom Joad" in 1997. Like Andy Irvine in 1988, Dick Gaughan recorded Woody Guthrie's "Tom Joad" on his album Outlaws & Dreamers (2001). An opera based on the novel was co produced by the Minnesota Opera, and Utah Symphony and Opera, with music by Ricky Ian Gordon and libretto by Michael Korie. The opera made its world premiere in February 2007, to favorable local reviews. Bad Religion have a song entitled "Grains of Wrath" on their album New Maps of Hell (2007). Bad Religion lead vocalist Greg Graffin is a fan of Steinbeck's work. The song "Dust Bowl Dance", on the Mumford & Sons album Sigh No More (2009), is based on the novel. The Pink Floyd song "Sorrow", written by front man David Gilmour and included on the band's album A Momentary Lapse of Reason, is thematically derived from/based on the novel. The song "No Good Al Joad", on the Hop Along album "Get Disowned" takes its title from the novel's character Al Joad. The song "Grapes Of Wrath" by Weezer, written by Rivers Cuomo from their album "OK Human" (2021), takes its title directly from the novel.
Театрда
Steppenwolf Theatre Company Франк Галатидің адаптациясында кітаптың сахналық нұсқасын қойды. Гари Синис 1990 жылы Бродвейде 188 қойылым бойына Том Джоад рөлін ойнады. Осы қойылымдардың бірі келесі жылы PBS телеарнасында көрсетілді. 1990 жылы Чикагодағы Illegitimate Players театр компаниясы "Жеміс-жидек пен жаңғақ" атты туындыны ұсынды, ол "Қасқырдың жүзімдері" мен Штайнбектің "Егеуқырлар мен адамдар" повесінің пародийлық үйлесімі болды. 2019 жылы Орегон штатының Ашленд қаласындағы Орегон Шекспир фестивалі Октавио Солистің "Ана жолы" пьесасын қойды, ол Штайнбектің "Қасқырдың жүзімдері" романынан шабыттанды. Пьесада Уильям Джоад отбасылық шаруашылығын мұраға алатын туысы жоқ деп ойлайды, бірақ ол күтпеген туысын табады: Мартин Джодес – Штайнбектің түпкілікті басты кейіпкері Том Джоадтың ұрпағы. Пьеса Джоадтардың мифтік саяхатын кері бағытта бейнелейді, қазіргі заманғы Джоадтар Калифорниядағы көшпенді шаруалар лагерьлерінен Оклахомаға қайта оралады.
The Steppenwolf Theatre Company produced a stage version of the book, adapted by Frank Galati. Gary Sinise played Tom Joad for its entire run of 188 performances on Broadway in 1990. One of these performances was filmed and shown on PBS the following year. In 1990, the Illegitimate Players theater company in Chicago produced Of Grapes and Nuts, an original, satirical mash up of The Grapes of Wrath and Steinbeck's acclaimed novella Of Mice and Men. In 2019, the Oregon Shakespeare Festival in Ashland, Oregon produced Mother Road by Octavio Solis, inspired by Steinbeck's The Grapes of Wrath. The play is about William Joad who believes that he has no blood kin to inherit the family farm until he finds an unexpected relation: Martín Jodes—a young Mexican American man descended from Steinbeck's original protagonist Tom Joad. The play reverses the Joads’ mythic journey, as these modern day Joads travel from migrant farm worker camps in California back to Oklahoma.