Кіріспе

Австралияның Англикан шіркеуіндегі епархия

Сидней епархиясы – Австралияның Англикан шіркеуінің Жаңа Оңтүстік Уэльс провинциясындағы Сиднейде орналасқан епархия. Епархияның көп бөлігі евангелистік және дәстүр бойынша төмен шіркеу бағытында. Епархия батыста Литгоуға, солтүстікте Хоксбери өзеніне дейін созылады және Жаңа Оңтүстік Уэльстің оңтүстік жағалауының көп бөлігін қамтиды. Оған Австралияның ең ірі қаласы, сондай-ақ Вуллонгонг қаласы, Лорд-Хоу және Норфолк аралдары кіреді. Географиялық тұрғыдан алғанда, ол әлемдегі ірі Англикан епархияларының бірі, бірақ Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы ең кішкентай епархия және Австралиядағы кіші епархиялардың бірі. Қатысушылар саны бойынша, бұл Австралияның Англикан шіркеуіндегі ең үлкен епархия; 2011 жылы оның апта сайынғы 58 300 қатысушысы Англикан шіркеуінің апта сайынғы 155 000 қатысушысының 37,6 пайызын құрады, ал 2015 жылы епархияның 688 белсенді дін қызметкері шіркеудегі барлық белсенді дін қызметкерлерінің 28,1 пайызын құрады. 2016 жылдың 4 ақпанынан бері Сиднейдегі Сент-Эндрю соборының деканы болған Канишка Раффель 2021 жылдың 6 мамырында Сидней архиепискобы болып сайланды және 2021 жылдың 28 мамырында лауазымына орнатылды.

Ричард Джонсон

Сидней 1788 жылы құрылғаннан бері англикандық дін қызметі қалыптасқан. Евангелистік дін қызметкері Ричард Джонсон Жаңа Оңтүстік Уэльс жаңа колониясының алғашқы капелланы болды және оны Лондон миссионерлік қоғамы демеушілік етті. Сэмюэл Марсден мен Уильям Каупер сияқты басқа да капелландар жіберілді. Олардың лауазымдары ерекше болды, себебі олардың жалақысының бір бөлігін колониялық үкімет төледі, ал кейбіреулері (Марсден олардың ішінде) колония губернаторынан ірі жер участаларын алды. Сонымен қатар, кейбіреулері (Марсден де олардың арасында) судья қызметін атқарды. Алғашқы капелландар (Джонсон және Марсден) өздерінің тапсырмаларына сәйкес губернатордың билігінде болды. 1802 жылы губернатор Кинг Сент-Филипп Сидней (кейіннен елшінің атымен Сент-Филипп шіркеуі, Сидней) және Сент-Джон Паррамата (кейіннен Сент-Джон соборы, Паррамата) шіркеулерін жариялады және «қазір Сидней мен Парраматада салынып жатқан шіркеулерді Сент-Филипп және Сент-Джон деп атау керек» деді.

Томас Хоббс Скотт

1825 жылы Томас Хоббс Скотт, бұрынғы хатшысы Дж.Т. Бигге, Жаңа Оңтүстік Уэльс колониясын губернатор Лаклан Маккуори басқарған кезеңдегі әкімшілікке қатысты тергеу комиссары, Калькутта епископының құзырында болғанда, Австралияның бірінші архидиаконы болып тағайындалды. Архидиакондық жеке тұлға ретінде корпорация болып құрылды. Архидиакон ретінде Скотт Заң шығарушы кеңестің мүшесі болды (лейтенант-губернатордан кейінгі екінші орын) және шіркеу мәселелерінің барлығын дерлік толық бақылауда ұстады. Колониялық кеңсе оны корольдің мектептерге барушысы етіп тағайындады, соның салдарынан ол колониядағы мемлекеттік білім беруге жауапты болды. Оның білім беру саясаты шіркеу мен білім берудің ажырамас байланыста екендігі және оларды қаржыландыру үшін қаражаттар бірдей сенімгерлер арқылы басқарылуы тиіс деген қағидаға негізделді. Бұл көзқарас Колониялық кеңседе де қолдау тапқандықтан, 1826 жылдың наурыз айында губернатор Батерст шіркеу және мектеп жерлерінің сенімділері корпорациясын құрды, Англия шіркеуінің және колониядағы білім берудің мақсаттары үшін Жаңа Оңтүстік Уэльстің жерлерінің жетіден бірін корпорацияға берді. Скотт лауазымды вице-президент (президенті – губернатор) болды. Архидиакон Скотттың Заң шығарушы кеңестің мүшесі, корольдің мектептерге барушысы және шіркеу және мектеп жерлері корпорациясының вице-президенті ретіндегі ресми лауазымдарының және корпорацияға жер берудің маңыздылығы кейінгі соттардың Англия шіркеуінің осы кезеңде Жаңа Оңтүстік Уэльс колониясында орнатылған шіркеу екендігіне келуіне себеп болды. Скотт 1829 жылы зейнеткерлікке шықты, оның орнын Уильям Грант Броутон басты. Скотт Англияға қайтып келе жатқанда кеме апатына ұшырады, содан кейін Батыс Австралияның жаңа колониясындағы Англия шіркеуіне көмектесті және кейін Голландиялық Шығыс Үндістандағы Батавияда Англия шіркеуінің капелланын құруға қатысты.

Уильям Грант Браутон

Уильям Грант Брутон 1828 жылы Скотттың орнын басып алды. Брутон архидиакон қызметін атқарган кезде корпорация таратылып, Англия шіркеуі бұрынғы артықшылықтарын жоғалтты, сондай-ақ колониядағы қалалардағы басқа христиан шіркеулеріне де жер берілді. Англиядағыдай, Англия шіркеуі Жаңа Оңтүстік Уэльсте ешқашан 'мемлекеттік шіркеу' ретінде бекітілген жоқ. Австралия дін аймағы 1836 жылғы 18 қаңтардағы патент хаттарымен құрылды және Брутон 1836 жылғы 5 маусымда Австралия епископы лауазымына орнатылды. Ол содан кейін заң шығару кеңесіндегі өкілдігін жоғалтты (бірақ 1842 жылы жартылай сайланған кеңес құрылғанға дейін қысқа мерзімге қайта иеленді). Ол білім беру саясатын жалғастырып, Сиднейде Король мектебін ашты.

Епархияның құрылуы

Тасмания епархиясы 1842 жылы Австралия епархиясынан бөлінді. 1842 жылы (Жаңа Зеландия және Тасмания епархиялары құрылғаннан кейін) оның құзыреті "Австралия, Норфолк аралы" (бірақ "Ван Дименнің жері" емес) немесе "Жаңа Оңтүстік Уэльс, Порт-Филлип (яғни Виктория), Норфолк аралы, Оңтүстік Австралия" деп сипатталды. 1847 жылғы 25 маусымда патент хатымен Австралия епархиясы төрт жеке епархияға бөлінді: Сидней, Аделаида, Ньюкасл және Мельбурн. Браутон Сидней епископы қызметін жалғастырды; ол метрополит епископ атанды және Сидней епархиясы Ньюкасл, Аделаида, Мельбурн, Тасмания және Жаңа Зеландияға метрополиттік орталық ретінде мойындалды. Сидней епархиясын 1897 жылдан бері архиепископ басқарып келеді.

Мур теологиялық колледжі

Алғашында епархия Англия мен Ирландиядан келген дін қызметкерлері мен епископтарға сүйенді. Браутон теологиялық колледж ашуға тырысқан, бірақ ол 1849 жылы жабылды. 1856 жылы Мур теологиялық колледжі ашылды, ол Сидней англикандарының ресми теологиялық колледжі (семинариясы) болды. Одан бері оның көлемі мен мәртебесі артты. 2006 жылы 450-ден астам студент болды, олардың көптегені Сидней епархиясының діни және географиялық шекарасынан тыс жерде қызмет етеді.

Англикан шіркеулері лигасы

ХХ ғасырдың басынан бері епархиядағы евангелистер шіркеудегі англо-католицизм мен модернизмнің күшеюіне алаңдады және Сиднейдің евангелистік сипатын сақтау үшін тырысты, әсіресе трактариан дін қызметкерлері XIX ғасырда Англиядан келе бастаған кезде. Осының нәтижесінде Англикандық шіркеу лигасы құрылды, ол епархия саясатында евангелистік мақсаттарды ілгерілету үшін жұмыс істеген евангелистердің ұйымы болды. Қазіргі таңда епархияның барлық епископтары мен көптеген жоғары лауазымды шенеуніктері Англикандық шіркеу лигасының мүшелері.

Англикандықтар бірге

Евангелизм мен кальвинизмнің епархиядағы басымдығына жауап ретінде, басқа да ағылшын шіркеулері мен қауымдары, ағылшын католицизмі және кең шіркеу сияқты әртүрлі ағылшын дәстүрлерін ұстанатындар, «Anglicans Together» деп аталатын ұйым құруға бірікті. Бұл ұйым «Ортақ дұғалар кітабы» сияқты англикандық литургияның дәстүрлі формаларын қолдайды, сонымен қатар теологиялық көзқарастардың кең ауқымын ынталандырады. «Anglicans Together» мүшелері әр жексенбі күні Евхаристия тойлауды және оны христиандық құлшылықтың басты түрі деп есептеуді қолдайды. Сонымен қатар, дін қызметкерлерінің киім-кешектерін пайдалану және англикандық діннің католиктік сипатына баса назар аудару да қолдалады.

Евангелистік белгілер

Сиднейлік англикандардың көпшілігі евангелистік ағылшын пуритан дәстүрлерімен байланысты. Диоцезиядағы евангелистер өздерін ағылшын реформациясының мұрагерлері деп есептейді және диоцезияны соған сәйкес басқарады. Осыған байланысты диоцезия ресми түрде «Дін мақалалары» (көбінесе отыз тоғыз мақала деп аталады) арқылы Киелі кітаптың құдайлық шабыт пен билігіне сенуді ұстанады. Шіркеуді діни бірлестік ретінде жергілікті қауыммен байланыстыру, диоцезиямен немесе конфессиямен емес. Сиднейлік еклисиология, Мур колледжінің бұрынғы директоры және вице-президенті Дэвид Броутон Нокс және Дональд Робинсон (кейіннен Жорж Уайтфилд колледжінің директоры және Сидней архиепискобы) сияқтылардың ықпалымен, шіркеутің Құдайдың сөзі төңірегінде жиналатын Құдайдың халқы екенін білдіреді. Бұл шіркеу жиналыстарында Құдайдың сөзін оқып, түсіндіріп, оған жауап беру орталық мәнге ие болуына әкеледі. Сонымен қатар, Сиднейдегі англикандар өздерін негізінен жергілікті қауыммен, конфессиямен немесе мекемемен емес, байланыстырады және көптеген басқа диоцезиялардағы англикандарға қарағанда Қасиетті Қауымды (көптеген англикандар Евхаристия деп атайды) тойлауға аз мән береді. Евангелизмнің және жеке сенімнің маңыздылығы. Сиднейлік англикандар өз қарсыластары тарапынан фундаменталистер мен секталықтар ретінде сипатталған. Олар бұған жауап ретінде, фундаменталистер Киелі кітаптың барлық бөліктерін тура мағынасында түсіндірсе, Сиднейдегі евангелистер Киелі кітапты әдеби жанрдың контекстінде түсіндіреді деп мәлімдейді.

Англикандық ілімге қатысты

Соңғы 450 жылдың көп бөлігінде әлемдегі англикандар 1549 жылы Кентерберий архиепискобы Томас Кранмер жасаған, 1552 жылы маңызды өзгерістер енгізілген және 1662 жылы сәл түзетілген «Жалпы дұғалар кітабын» пайдаланды. Олар сондай-ақ, «Жалпы дұғалар кітабында» тізілген, діннің отыз тоғыз бабын негіз ретінде қабылдады немесе мойындады. Көптеген Сидней шіркеулері енді «Жалпы дұғалар кітабын» қолданбаса да, епархия оның ішіндегі доктрина мен қағидаларды өз түсініктері бойынша толық бекітеді. 39 баптың теологиялық реформаланған сипатына сәйкес, епархия барлық шіркеу доктринасы мен дәстүрлері Құдай сөзінің билігіне бағынады деген тұжырымда.

Англикан дәстүрінен ажырату

Діни практиканың кейбір салалары епархияда сынға түсіп жатыр, бұл бүкіл Англикан қауымдастығына әсер етуі мүмкін. Епископтық тәртіп жүйесі қайта қаралуда, ал кейбір адамдар діякон, пастор және епископтардың үштік тәртібіндегі рөлдерді қайта анықтауға ынталы. Епархия, шіркеуге қатысу рәсімінде қол қоюды шіркеудің басшысы жүргізу мүмкіндігін қарастыруда. Православиеде пастордың шіркеуге қатысуы кең таралған практика болса, ал Рим католиктерінде белгілі бір жағдайларда рұқсат етіледі, бірақ Англикан дәстүрінде шіркеуге қатысу рәсімін тек епископ ғана өткізе алады. 2005 жылы епархия, мүмкін, осы өзгерістің алғы шарты ретінде, ересектерге дейін крещение алғандар үшін қауымға қатысу алдында шіркеуге қатысу міндеттілігін ресми түрде жойды. Дегенмен, епархияның барлық ересек адамдарына, олар крещение алған немесе шіркеуге қатысқан болса да, шынайы өкініш пен христиандық иманды білдірген жағдайда қауымға қатысуға рұқсат беру кең таралған практика болып табылады. Лаик президенттігі (сондай-ақ «Қасиетті тағамның лаик басқаруы» деп те аталады) қарастырылуда, осы арқылы Ұлы тойды діякон мен уәкілетті лаиктер, оның ішінде әйелдер де өткізе алады. Қазіргі шіркеу заңдарына сәйкес, Ұлы тойға тек қана тағайындалған пасторлар мен епископтар басшылық ете алады. 2005 жылы епархиялық синодта лаик президенттігіне рұқсат беру туралы қаулы заңдылығына қатысты алаңдаушылықтар туындағандықтан қабылданбады. Алайда, бұл мәселе тоқтап қалған жоқ және келесі епархиялық синодқа ұсынылатын жаңа ұсыныстар дайындалып жатыр. 2008 жылдың қазан айында Австралия шіркеуінің тізілімі мен Англикан шіркеу лигасы «Ұлы той адам қолында» деген кітапты жариялады. Кім басқару керек? кітабы Сиднейде осы мәселенің қырық жылдық талқылауын сипаттайды және пікірталас қорытындысын береді. Сидней бұл мәселенің туындаған алғашқы епархиясы немесе жалғыз емес болғанымен, ол епархияда бірнеше жыл бойы талқыланды. Бұл басылым Англикан қауымдастығы Сиднейдегі талқылауларды зерттеп, қарастыруы үшін кеңінен таратылды.

Литургиялық практика

1662 жылғы "Жалпыға ортақ дұғалар кітабынан" немесе "Австралиялық дұғалар кітабынан" әндер мен жауаптар оқитын шіркеулердің саны аз. "Кездесу" термині кейде "ғибадат" терминімен мағынасы бірдей қолданылады. Бұған ең айқын мысал – Сент-Эндрю соборы. Евангелистік шіркеулердегі көптеген кездесулерде дұғалар кітабы немесе литургиялық үлгі қолданылмайды. Көбінесе таңертеңгі дұғадан кейін ерте (мысалы, сағат 8:00) ғибадат өткізіледі. Тіпті егер ресми литургия қолданылмаса да, қауымның қатысуы үшін англикандық литургияның көптеген негізгі элементтері сақталуы мүмкін, мысалы, күнәні мойындау, иман жолы мен қауымдық дұғалар. Кітаптардың орнына экран мен проектор қолданылуы мүмкін. Сидней шіркеулерінде жамағаттың қатысуы Киелі кітапты оқу, жалға оқу, кездесулерді жүргізу, куәліктер мен сұхбаттасулар, ән салу және музыка ойнату арқылы жүзеге асырылады. Көптеген қауымдарда ашытылған шараптың орнына жүзім шырыны қолданылады. Мұның басты себебі – алкогольге қатысы бар мәселелер туындауы мүмкін адамдарды ескере отыру.

Киім-кешек

1911 жылдан бері епархия Евхаристияны тойлау үшін Австралияның басқа жерлерінде көбінесе киетін хазубль киюге тыйым салды. Сиднейде дін қызметкерлерінің көпшілігі дәстүрлі түрде барлық қызметтерде хор киімін киеді, бірақ аздаған саны Евхаристияны тойлау кезінде және басқа да қызметтерде шапан мен stole киеді. Бұл хазубльге тыйым салуды ағылшын евангелисі архиепископ Райт бастады, ол бұл киімнің заңсыз деп есептелуіне негізделген ағылшын шіркеу соттарының шешімдеріне сүйенді, соңғы шешім Линкольн епискобының ісі бойынша [1892] AC 664 құқықтық актісінде бекітілді (қараңыз, сондай-ақ, Ритуалист қозғалысы). Сиднейлік англикандықтардың бұл киімге басты қарсылығы – ол «құрбандық» ететін діни қызметкерлік туралы жоғары шіркеу идеясымен байланысты. Бұл идея Сиднейдің қасиетті тағайындау және діни қызметкерлердің рөлі туралы төмен шіркеу көзқарастарына қайшы келеді. Архиепископтың бұл тәжірибесі кейіннен синод жарлығымен бекітілді, бұл Сиднейді бүкіл Англикан қауымында хазубль киюге тыйым салатын жалғыз епархияға айналдырды, соның салдарынан епархиядағы англо-католиктерге қатысты наразылық күшейді. Сондықтан, англо-католик шіркеулерінде, әдетте, Евхаристияны тойлау кезінде хазубль киетін дін қызметкерлері көбінесе шапан киеді. Жалпы алғанда, киім киетін дін қызметкерлері сотуна, плащ, шарф киеді және кейде академиялық капот та киеді. 1990 жылдан бері, әсіресе жаз айларында, кейде ұзын плащ кию практикасы бар. Дегенмен, епархиядағы дін қызметкерлерінің көпшілігі тіпті осы киімдерді де кимейді, шіркеу қызметтерін костюм-галстуктан немесе дін қызметкерлерінің жағасынан бастап, көшеде киетін сәнді киімдерде өткізеді.