Триест университеті: Италияның зерттеу орталығы

Кіріспе

Триест университеті (немесе UniTS, бұрынғы Regia Università degli Studi немесе Корольдік зерттеу университеті) – Италияның солтүстік-шығысындағы Фриули-Венеция-Джулия аймағындағы Триест қаласында орналасқан мемлекеттік зерттеу университеті. Университет 10 факультеттен тұрады, университет курстарының кең және толыққанды спектрі бар, және шамамен 15 000 студент пен 1 000 профессорды қамтиды. Ол 1924 жылы құрылған. Триест университетінің тарихи халықаралық бағыты оның қарқынды және жоғары деңгейдегі қызметімен куәландырылған: Триест көптеген зерттеу орталықтарының орталығы болып табылады, олармен университет ынтымақтастық келісімдері арқылы байланысқан. Олардың ішінде Халықаралық білім беру мектебі, Халықаралық теориялық физика орталығы, Ұлттық океанография институты, Халықаралық генетикалық инженерия және биотехнология орталығы, Elettra Sincrotrone Trieste нысаны, Италияның Ұлттық ядролық физика институтының (INFN) және Италияның Ұлттық астрофизика институтының (INAF) Триест бөлімшелері және тағы да басқалары бар, олардың барлығы "Триест жүйесі" деп аталады. Сонымен қатар, соңғы жылдары халықаралық университеттер арасындағы ынтымақтастық келісімдерінің саны жылдам өсті. Бұл келісімдер профессорлық-оқытушылық құрам мен студенттердің мобильділігін қамтиды, бұл ЕО бағдарламалары, мысалы, Сократ бағдарламасы аясында және зерттеу қызметімен ғана байланысты келісімдер бойынша жүзеге асырылады.

Тарих

Бірінші дүниежүзілік соғыстан бұрын, Триест әлі де Австро-Венгрия империясының құрамында болған кезде, итальян тілді халық қалада университет салу идеясын қатты қолдады, бірақ Австрия билігі бұл ұсынысты бірнеше рет қабылдамады. Триест Италияға қосылғаннан кейін, саудадағы жоғары мектеп Италиядағы ұқсас мектептердің бірдей құқықтарын алды, ал 1924 жылы ол патша жарлығымен (1924 жылғы 8 тамыздағы № 1338) университетке айналдырылды. 1938 жылы экономика және коммерция факультетінен кейін екінші болып Заң факультеті құрылғаннан кейін, университет Studium Generale (Жалпы білім беру) мәртебесіне ие болды және осылайша Regia Università degli Studi (Студиялардың Корольдік университеті) атағын алды. Сол жылы Скоглието төбесінде ескі қалаға үстемдік ететін жаңа ғимараттың құрылысы басталды. Бұл ғимаратты, қазіргі кезде директорлық кеңес пен кейбір факультеттер орналасқан, архитекторлар Рафаэлло Фагнони мен Умберто Нордио жобалаған. Бірінші тас 1938 жылғы 19 қыркүйекте Италия премьер-министрі мен басқа да билік өкілдерінің қатысуымен өткен салтанатты шарада қаланды. Екінші дүниежүзілік соғыс университеттің жоспарланған кеңейтілуін баяулатты. Шындығында, инженерлік факультет 1942 жылы құрылған болса да, соғыс аяқталғанға дейін теңіз инженерлігімен шектелді, ал 1943 жылы ашылуы жоспарланған әдебиет және философия факультеті 1945 жылға дейін кейінге жылдырылды. Соғыстан кейін Триест толық тәуелсіз мемлекет құруға дайындық ретінде Ұлыбритания мен Америка Құрама Штаттарының бірлескен басқаруына берілді, бірақ Триест еркін аумағы құрылған жоқ. Достасқан үкіметтер жаңа әдебиет және философия факультетінің негізін қалауға рұқсат берді, математика, физика және жаратылыстану ғылымдары факультеттерін құрды және Скоглието төбесіндегі негізгі ғимараттың құрылысын аяқтады, сондай-ақ итальян үкіметінің өкілін салтанатты ашылу рәсіміне шақырды. 1954 жылы Америка және Италия үкіметтері арасындағы келісімнің нәтижесінде Триест Италияға қайтарылды. Осы оқиғаны тойлау үшін университет Италия Республикасының Президенті Луиджи Эйнаудиге экономика және сауда саласындағы құрметті доктор дәрежесін берді. Ұзақ уақыт өтпей, жаңа факультеттер (Фармация, Педагогика ғылымдары, Медицина және хирургия, Саяси ғылымдар) ашылды, сонымен қатар Скоглието төбесінде және қаланың басқа аудандарында жаңа ғимараттар пайда болды. 1978 жылы аудармашылар мен тіл мамандарының білімін жетілдіру мектебі факультет мәртебесіне ие болды, ал 1997 жылы Психология факультеті және 1998 жылы Сәулет факультеті университеттегі факультеттердің қатарын толықтырды.

Before World War I, when Trieste was still a part of the Austro Hungarian Empire, the Italian speaking population strongly supported the idea of building a university in the town, but Austrian authorities repeatedly rejected the proposal. After the annexation of Trieste to Italy, the already existing Superior School in Commerce was granted the same rights of similar schools in Italy, and in 1924 it was turned into a university, by king's decree (8 August 1924, n. 1338). In 1938, with the institution of the Law faculty, the second after the Economy and Commerce faculty, the university became a Studium Generale (General Studies) one, and thus was given the title of Regia Università degli Studi (The Royal University of Studies). In the same year, the construction of a new building to house the faculties began on the Scoglietto hill, in a position dominating the Old City. The building, which still hosts the directive board and some faculties, was designed by architects Raffaello Fagnoni and Umberto Nordio. The first stone was posed in a ceremony on 19 September 1938 in the presence of the Italian Prime Minister and other authorities. World War II slowed down the planned enlargement of the university. Indeed, the faculty of Engineering, although established in 1942, was restricted to naval engineering until the end of the war, while the opening of the faculty of Literature and philosophy, planned in 1943, was postponed till 1945. After the world war, Trieste was put under the joint control of the United Kingdom and the United States of America, in preparation for the establishment of a fully independent State, the Free Territory of Trieste, which nevertheless never came to exist. The Allied Government allowed the foundation of the new Literature and Philosophy faculty, instituted the faculty of Mathematical, Physical and Natural Sciences, and completed the construction of the main building on the Scoglietto hill, inviting an emissary of the Italian government to the inauguration ceremony. In 1954 Trieste was given back to Italy thanks to an agreement between the American and the Italian governments. To celebrate, the university awarded the President of the Italian Republic Luigi Einaudi a honoris causa degree in Economy and Commerce. In a short time new faculties were added (Pharmacy, Teaching Sciences, Medicine and Surgery, Political Sciences), while also new buildings were inaugurated on the Scoglietto hill and in other parts of the town. In 1978 the School of Modern Languages for Interpreters and Translators was given the status of faculty; in 1997 the faculty of Psychology and in 1998 the faculty of Architecture completed the range of faculties currently present at the university.

Құрылыстар

Негізгі кампус Пьяццале-Европадағы ғимаратта, Скоглиетто төбесінде орналасқан. Онда ректор кеңсесі, әкімшілік кеңселер, Бас кітапхана және құқық және саяси ғылымдар факультеттері бар. Кампустағы басқа ғимараттарда экономика, фармацевтика, математика, физика және табиғат ғылымдары, инженерлік факультеттер, микробиология және физиология институттары, сынақтан өткізу резервуары, деректерді өңдеу орталығы, химия ғылымдары кафедрасы және биохимия, биофизика және макромолекулалық химия кафедралары орналасқан. Сонымен қатар, ARDISS – Жоғары білім алу құқығының өңірлік агенттігі басқаратын университет асханасы мен үш студенттік жатақхана да бар. Басқа факультеттер қаланың әртүрлі бөліктерінде орналасқан. Геологиялық ғылымдар және Жер ғылымдары кафедрасы бұрынғы психиатриялық аурухана ғимаратында, негізгі кампустан алыс емес, Сан-Джованни паркі ішінде орналасқан. Қала орталығында, теңіз жағасына жақын, Via dell'Università және Via del Lazzaretto vecchio көшелеріндегі ескі ғимараттарда гуманитарлық ғылымдар факультеті орналасқан, ал Narodni Dom* қазіргі заманғы тілдерді зерттеу бөлімі (аударма және аудармашылық саласында), Италиядағы аудармашылар мен аудармашылардың алғашқы біліктілігін арттыру мектебіне үй иесі. *2020 жылы Триест қаласындағы словен қауымына қайтарылды. Медицина және хирургия факультеті бірнеше университет кешендерінде, әсіресе үш қалалық ауруханаға (Каттинара, Триест қалалық ауруханасы – Ospedale Maggiore және Бурло Гарофоло) қосылған ғимараттарда орналасқан. Қала орталығынан алыс, ICTP (Теориялық физика халықаралық орталығы) жанында, Мирамаре Григнано ауылында Теориялық физика факультеті орналасқан, ал Астрономия факультеті Триест қаласының екі астрономиялық обсерваториясының жанында орналасқан: Сан-Вито төбесінде және Басовиццадағы карст жазығында. Кейбір факультеттер Триест қаласында емес, Фриули Венеция Джулия аймағының басқа қалаларында және көршілес Венето аймағында орналасқан. Атап айтқанда, Порденоне кампусында инженерлік және білім беру салалары бойынша бакалавриат және магистратура бағдарламалары бар, ал Гориция кампусы халықаралық және дипломатиялық зерттеулер бойынша бакалавриат және магистратура бағдарламаларын ұсынады (Саяси ғылымдар факультетінің бөлігі), сондай-ақ үш бірінші деңгейлі бағдарлама: Бизнес коммуникациясы және адам ресурстарын басқару, Экономика және туризмді басқару, Аумақтық саясат. Сонымен қатар, Венето аймағындағы Портогруаро кампусында Педагогикалық ғылымдар факультеті орналасқан.

The main campus is centered on the building in Piazzale Europa, on the Scoglietto hill, housing the Rector's office, the Administration offices, the Main Library and the faculties of Law and Political Sciences. Other buildings in the campus host the faculties of Economics, Pharmacy, Mathematical, Physical and Natural Sciences, Engineering, the Medical Institutes of Microbiology and Physiology, the towing tank, the Data Processing Centre, the Department of Chemical Sciences and the Department of Biochemistry, Biophysics and Macromolecular Chemistry. Within the premises are also sited the university canteen and three university dorms, run by the ARDISS Agenzia Regionale per il Diritto agli Studi Superiori (Regional Agency for the Right to Higher Education). Other departments are located in different parts of the town. The Department of Geological Sciences and the Department of Earth Sciences are accommodated in the buildings of the former psychiatric hospital, not far away from the main campus, inside San Giovanni Park. In the heart of the city near the seafront, the old buildings of Via dell'Università and Via del Lazzaretto vecchio house the Department of Humanities, while the Narodni Dom* houses the Section of Studies in Modern Languages for Interpreting and Translation, the first advanced school of for interpreters and translators in Italy. *Restitution to the Slovenian community of Trieste in 2020. The Faculty of Medicine and Surgery is located in several university compounds, particularly in structures annexed to the three town hospitals: Cattinara, Trieste General Hospital (Ospedale Maggiore), and Burlo Garofolo. Far from the city centre, near the ICTP (International Centre for Theoretical Physics) there is the Department of Theoretical Physics, in the village of Miramare Grignano, while the Department of Astronomy is housed near Trieste's two Astronomical Observatories: on San Vito hill and on the karst plateau, in Basovizza. A few faculties are not in Trieste, but in other cities of the Friuli Venezia Giulia region and in the neighboring Veneto region. Particularly, in the Pordenone campus, there are undergraduate and graduate programs in Engineering and Education, while the Gorizia campus offers undergraduate and graduate degree programs in International and Diplomatic Studies (part of the Faculty of Political Sciences) and three first level degree: Business communication and human resource management, Economics and tourism management, Territorial policy. Finally, the Portogruaro campus in the Veneto region hosts the Teaching Sciences Department.

Жарияланымдар

1999 жылдан бері университет философия кафедрасы "Этика және саясат" журналын жариялап келеді.