Тридент жанартауы: Аляска жарты аралының жанартау кешені
Trident Volcano
Тридент жанартауы – Аляска ұлттық паркіндегі ескірген жанартау кешені. 23 күмбезден тұрады, биіктігі 1864 м. Новарупта жанартауы оның беткейінде пайда болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тридент жанартауы – Аляска түбегіндегі Катмай ұлттық паркінде орналасқан, эрозияға ұшыраған жанартау кешені. Күрделі стратовулканды құрайтын 23 күмбез бар, оның ең биіктігі 6115 фут (1864 м). Соңғы маңызды белсенділік нәтижесінде оңтүстік-батыс шыңының оңтүстік-батыс беткейіндегі амфитеатр тәрізді алапта 3599 фут (1097 м) биіктігіндегі күмбез пайда болды. 20 ғасырдың ең ірі жанартаулық жарылысы кезінде Новарупта жанартауы оның беткейінде қалыптасты. АҚШ Геологиялық қызметінің мәліметінше, 1916 жылы Ұлттық географиялық қоғамның өкілі Роберт Фиске Григгс үш ірі шыңы болғандықтан, бұл жанартауға «Тридент» деген ат қойған. Бұл жанартау әртүрлі атаулармен белгілі болған. 1928 жылы АҚШ Географиялық атаулар жөніндегі кеңесі бұл нысанды ресми түрде Тридент тауы деп атады. Кеңес 1968 жылы қазіргі атауын бекітті.
Trident Volcano is an eroded volcanic complex on the Alaska Peninsula in Katmai National Park, Alaska. Up to 23 domes comprise the complex stratovolcano, with the greatest elevation of 6115 feet (1864 m). The most recent major activity produced a 3599 feet (1097 m) dome in an amphitheater on the southwest flank of the southwest peak. Volcano Novarupta formed on its slopes in the largest volcanic eruption of the 20th century. According to the United States Geological Survey, the descriptive name, Trident, was given by Robert Fiske Griggs of the National Geographic Society, in 1916, because there were three major peaks. The volcano has been known by several variants of the name. The feature was officially named Mount Trident by the United States Board on Geographic Names in 1928. The board assigned the current name in 1968.
Тарихи жанартаулық белсенділік
Трайдент тауының шыңында жақындағы жанартаулық белсенділіктің ешқандай дәлелі жоқ, сондай-ақ шығыс жағындағы фумарольдік белсенділіктен басқа, тарихи белсенділік туралы да ешқандай хабарлама жоқ. Ең ерте белгілі белсенділік 1913, 1949 және 1950 жылдардағы шағын жарылыстар болды. 1953 жылдың 15 ақпанында Тридент тауының оңтүстік-батыс беткейінде 9 шақырымға дейін күл шашқан күшті жарылыстан кейін спутниктік конус пайда болды. 1954, 1957, 1958, 1959 және 1960 жылдары жаңа жерден бірінен соң бірі лава ағындары шықты. Кейбір лава жарылыстарымен бірге 12 шақырымнан аса биіктікте күл бұрқырады. 1960 жылға қарай күмбездің биіктігі 260 метрге жетті, ал қалыңдығы 300 метрге дейін жететін және жанартаудың оңтүстігіндегі аумақты жабатын тұтқыр лава ағындары құйылды. 1960 жылдардың басында және соңында тағы да жарылыстар тіркелді. Лаваның сығылып шығуы, жарылыстармен бірге 1966-1968 және 1974-1975 жылдары да байқалды. 1983 жылы жаңа конустың орталық жерінен, сондай-ақ лава ағынының жақын орналасқан көптеген фумаролаларынан бу және/немесе газ көтеріле берді.
There is no evidence of recent eruptive activity at the summit of Trident, nor have there been any reports of historical activity, except fumarolic activity on the east side. The earliest known activity was minor eruptions in 1913, 1949 and 1950. A satellite cone formed February 15, 1953 on the southwest flank of Trident following a major explosive eruption that sent ash to an altitude of over 5.6 mile (9 km). A succession of blocky lava flows were erupted in 1954, 1957, 1958, 1959 1960 from the new vent. Ash eruptions, some to altitudes over 7.5 mile (12 km), were associated with several of the lava eruptions. By 1960, the dome had grown nearly 853 feet (260 m) high and a sequence of viscous flows, up to 984 feet (300 m) thick and covering an area of about south of the volcano, had been extruded. Further explosions were reported in the early to late 1960s. Lava extrusion, accompanied by explosions, was also reported from 1966 to 1968 and 1974 to 1975. In 1983, steam and/or vapor continued to rise from the central vent area of the new cone as well as from numerous fumaroles on the near vent portion of the blocky lava flows.
Құрамы
Үшбұрышты лавалар андезиттік-дациттік құрамға ие. Басты фенокристер – аймақты плагиоклаз, гиперстен, кальцитті клинопироксен, титаномагнетит және шеті шекараланған оливин. 1953-1963 жылдар аралығында жаңа жерден шыққан бес лава ағыны оливин, екі пироксен және жоғары кремнийлі андезиттен тұрады.
Trident lavas are andesitic to dacitic in composition. The dominant phenocrysts are zoned plagioclase, hypersthene, calcic clinopyroxene, titanomagnetite, and rimmed olivine. The five flows which erupted from the new vent during the period from 1953 to 1963 are olivine bearing, two pyroxene, high silica andesite.