Кіріспе

Британдық ғалым (1940 жылы туған)

Роберт Морис Липсон Уинстон, Уинстон бароны (15 шілде 1940 жылы туған) – британдық профессор, медицина ғылымдарының докторы, ғалым, тележүргізуші және Лейборист партиясының мүшесі.

Ерте өмір

Роберт Уинстон Лондонда Лоренс Уинстон мен Рут Уинстон Фокстың отбасында дүниеге келді және ортодоксал еврей болып тәрбиеленді. Оның анасы бұрынғы Саутгейт ауданының мэрі болған. Уинстонның әкесі медициналық қателік салдарынан, Уинстон тоғыз жасқа келгенде қайтыс болды. Роберттің екі кіші туысы бар: суретші әпкесі Уиллоу Уинстон және інісі Энтони. Уинстон алдымен 7 жасқа дейін Салкомб дайындық мектебінде оқыды, содан кейін Колет Корт және Сент-Полс мектебінде білім алды, кейін 1964 жылы Лондон ауруханасының медициналық колледжін медицина және хирургия мамандығы бойынша бітіріп, адам өнімділігі саласындағы сарапшы ретінде көзге түсті. Бір қысқа уақытқа ол клиникалық медицинаны тастап, театр режиссері болып жұмыс істеді және 1969 жылы Эдинбург фестивалінде Ұлттық режиссерлер сыйлығын жеңіп алды.

Медициналық мансап

1970 жылы Уинстон Велком ғылыми қызметкері ретінде Хаммерсмит ауруханасына тіркеуші болып орналасты. 1975 жылы Бельгиядағы Левен католик университетінде доцент болды. 1975-1977 жылдары Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының адам репродукциясы бағдарламасының ғылыми кеңесшісі қызметін атқарды. 1977 жылы Хаммерсмит ауруханасында орналасқан Корольдік аспирантуралық медициналық мектепке кеңесші және оқырман ретінде қосылды. 1980 жылы Сан-Антониодағы Техас университетінің денсаулық сақтау ғылымдары орталығында гинекология профессоры болып зерттеу жүргізгеннен кейін, ол Ұлыбританияға оралып, Хаммерсмит ауруханасында құрылған ЭКО қызметін басқарды, бұл технологияның көптеген жаңалықтарын енгізді. 1997 жылы Императорлық колледжбен біріктірілгенге дейін Лондондағы Акушерлік және гинекология институтының деканы болды. 1994 жылға дейін Хаммерсмит ауруханалары трестінің NHS зерттеу және даму басқармасының директоры болды. Хаммерсмиттегі Фертильділік зерттеулерінің профессоры ретінде Уинстон ЭКО командасын басқарды, бұл команда адам эмбриондарындағы кемшіліктерді анықтау үшін имплантацияға дейінгі генетикалық диагностиканы алғаш рет қолданды және адам эмбриондарындағы ген экспрессиясы туралы алғашқы жұмыстарды жариялады. Ол жатыр түтікшесінің микрохирургиясын және репродуктивті хирургияның түрлі әдістерін, соның ішінде стерилизацияны кері қайтаруды жетілдірді. 1979 жылы әлемдегі алғашқы жатыр түтікшесін трансплантациялау операциясын жасады, бірақ бұл технология кейіннен экстракорпоралды ұрықтандырумен ығыстырылды. 1990 жылы Алан Хендисайдпен бірлесе отырып, оның зерттеу тобы имплантацияға дейінгі диагностика әдістерін енгізді, бұл көптеген генетикалық аурулардың алдын алу үшін адам эмбриондарын тексеруге мүмкіндік берді. 2004-2005 жылдары ғылымды дамыту жөніндегі британдық қауымдастықтың президенті болды. Калифорния технология институтының Кэрол Ридхедпен бірге Уинстон Лондондағы Императорлық колледждің Репродуктивтік және даму биология институтында еркек жыныс жасушаларының түбір жасушаларын және оларды генетикалық түрлендіру әдістерін зерттеді. Ол 300-ден астам ғылыми мақала жариялаған. Ол Императорлық колледжде «Ғылым және қоғам» профессоры лауазымына тағайындалды және сондай-ақ онда Фертильділік зерттеулерінің құрметті профессоры болып табылады. Ол Акушерлік және гинекология институтының сенімділік қорының төрағасы және «Әйелдерге көмек» қайырымдылық қорына төрағалық етеді. Репродуктивті ауруларды зерттеуге 80 миллион фунттан астам қаражат жинаған бұл қайырымдылық қоры 1997 жылы «Жаратылыс зерттеу қоры» деп өзгертілді. 2001 жылдан 2018 жылға дейін Шеффилд Халлам университетінің канцлері болды. Уинстон Медициналық ғылымдар академиясының (FMedSci) мүшесі және құрметті мүшесі. Ол Ұлыбританияның Стам жасушалар қорының сенімді мүшесі. Ол Жаңа Зеландияның Окленд университетінің Лиггинс институтының меценаты. Уинстон фертильділікпен күрес әдістерін коммерцияландыруға қатысты пікірлері қатаң. Оның ойынша, тиімсіз емдеу әдістері жұбайларға үлкен қайғы әкеледі және дұрыс зерттеулер мен диагноз қойылмай тұрып, бедеулік симптомдарын емдеудің көптеген әдістері қолданылатынына алаңдайды. Сондай-ақ, ол қазіргі кездегі эмбриондарды тексеру әдістерінің тиімділігіне күмәнмен қарайды.

Медиа мансабы

Уинстон көптеген BBC телесериалдарының жүргізушісі болды, соның ішінде «Сіздің өміріңіз олардың қолында», «Балаларды жасау», «Супер адам», «Егіздердің құпия өмірі», «Біздің заманымыздың баласы», «Адам инстинкті», «Адамның миы», «Медицинаның шекаралары» және BAFTA сыйлығының иегері «Адам денесі». Дәстүрлі яһуди және ортодоксалдық діни көзқарастары бар болғандықтан, ол «Құдайдың тарихы» бағдарламасын ұсынды, онда діни сенімдердің қалыптасуы және ғылыми дәуірде сенімнің мәртебесі зерттелді. Ол BBC-дің «Мұңғымамен бірге жүру» атты деректі фильмін ұсынды, бұл ертедегі адам туралы кейбір даулы пікірлерді ұсынған ірі BBC жобасы болды, бірақ оны жетекші антропологтар мен ғалымдар қолдады. Бір теория бойынша, Homo sapiens-тің ерекше дамыған қиялы олардың тіршілік етуіне көмектескен. Уинстонның «Өмірдің жіптері» атты деректі фильмі 2005 жылы Париждегі халықаралық ғылыми фильмдер фестивалінде жүлде жеңіп алды. Оның BBC-дегі «Барлық қиындықтарға қарсы бала» сериалы ЭКО емдеуіне қатысты этикалық мәселелерді қарастырды. 2008 жылы ол «Супер дәрігерлер» бағдарламасын ұсынды, ол шекаралық медицинадағы күнделікті қабылданатын шешімдер туралы айтты. 2007 жылы Уинстон «Play It Again» телесериалында пайда болды, онда ол 11 жасынан бері музыкалық аспаптарды тартпағандықтан, саксофонда ойнауды үйренуге тырысты. BBC Radio 4-тегі көптеген бағдарламалардың ішінде ол «The Archers» радиодрамасында фертилитет консультанты ретінде пайда болды. Ол «The Wright Stuff» бағдарламасында панель мүшесі ретінде, сондай-ақ «Have I Got News For You», «This Morning», «The One Show» және «Question Time» мен «Any Questions» сияқты түрлі саяси бағдарламаларда жиі пайда болады. Уинстон «Симфония ғылымы» эпизодындағы «Миға мадақ» бөлімінде де көрінеді. Ол сондай-ақ 2011 жылы «Джеймидің арман мектебі» телесериалына қатысты. Соңғы жылдары Уинстон АҚШ-тағы Джеймс Корденнің «The Late Late Show» бағдарламасында түрлі қызықты ғылыми тәжірибелерді ұсынды.

Саяси мансап

Уинстон 1995 жылғы 18 желтоқсанда Лондонның Хаммерсмит және Фулхэм ауданындағы Хаммерсмит бароны Уинстон ретінде өмірлік пэр ретінде тағайындалды. Ол Лордтар палатасындағы Лейбористік партиясының қатарында отырады және партиялық тәртіп сақтаушыны (қамшыны) қабылдайды. Ол Лордтар палатасында білім, ғылым, медицина және өнер салаларында жиі сөз сөйлейді. Ол Лордтар палатасының ғылым және технология жөніндегі арнайы комитетінің төрағасы болды және Парламенттің екі палатасына кеңес беретін ғылым және технология жөніндегі парламенттік кеңсесінің мүшесі және төрағасының орынбасары. Ол Израильдің еңбекшіл достарының мүшесі. Уинстон Орталық Лондондағы бөлінген велосипед жолақтарының ауа сапасы мен шығарындыларға тигізетін әсері туралы бірнеше мәлімдеме жасады. Ол 2019 жылы құрылған және Цифрлық, мәдениет, медиа және спорт министрлігінің қолдауымен жұмыс істейтін, деректерді пайдаланатын технологияларды, оның ішінде жасанды интеллектті этикалық және инновациялық тұрғыдан қолдану мәселелерімен айналысатын Деректер этикасы және инновация орталығының кеңесші кеңесінің мүшесі.