Висконсин штатының елордасы: Мадисон қаласындағы заң шығарушы органдар мен сот орналасқан сәулеттік ғимарат. Тарихы, биіктігі және маңызы туралы біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Висконсин штатының штаттық ғимараты – АҚШ-тың Висконсин штатының бас қаласы.
State capitol building of the U. S. state of Wisconsin
Висконсин штатының Капитолийі Мэдисон қаласында орналасқан және Висконсин штаты заң шығарушы органының екі палатасына, Висконсин жоғарғы сотына және губернатор кеңсесіне үй иесі болып табылады. 1917 жылы салынған бұл ғимарат Висконсин штатының 1836 жылы құрылған алғашқы аумақтық заң шығарушы органынан бері бесінші, ал Висконсин штаты 1848 жылы штат мәртебесін алғаннан бері үшінші ғимарат. Висконсин штатының Капитолийі Мэдисон қаласындағы ең биік ғимарат болып саналады, және күмбезді қоршаған бағаналардан (187 фут) биік ғимараттар салуға тыйым салатын заңмен бұл мәртебе сақталған. Капитолий Мэдисон аралының оңтүстік-батыс жағында орналасқан. Ғимаратты айнала қоршаған көшелер Капитолий алаңын құрайды, онда көптеген мейрамханалар мен дүкендер бар.
The Wisconsin State Capitol, located in Madison, Wisconsin, houses both chambers of the Wisconsin legislature along with the Wisconsin Supreme Court and the Office of the Governor. Completed in 1917, the building is the fifth to serve as the Wisconsin capitol since the first territorial legislature convened in 1836 and the third building since Wisconsin was granted statehood in 1848. The Wisconsin State Capitol is the tallest building in Madison, a distinction that has been preserved by legislation that prohibits buildings taller than the columns surrounding the dome (187 feet). The Capitol is located at the southwestern end of the Madison Isthmus. The streets surrounding the building form the Capitol Square, which is home to many restaurants and shops.
Бірінші тарау
Бірінші капитолий – жылуы мен суы жоқ, асығыс түрде Бельмонтқа жіберілген, құрастырылған ағаш қаңқасынан салынған кеңес үйі болды. Висконсин территориясының астанасы Бельмонт ретінде белгіленгеннен кейін заң шығарушылар онда 42 күн бойы отырыс өткізді. Осы сессия капитолий орны ретінде Мэдисонды, ал Мэдисон дайын болғанға дейін қосымша заң шығару сессияларының орны ретінде Берлингтон, Айова қаласын таңдады. Кеңес үйі мен оған ілесіп келген тұрғын үй әлі де сақталған және Висконсин тарихи қоғамы оны Бірінші капитолий тарихи орны ретінде басқарып келеді.
The first capitol was a prefabricated wood frame council house without heat or water that had been sent hastily to Belmont. Legislators met there for 42 days after Belmont was designated the capital of Wisconsin Territory. The session chose Madison as the site of the capitol, and Burlington, Iowa as the site of further legislative sessions until Madison could be ready. The council house and an associated lodging house still stand and are operated by the Wisconsin Historical Society as the First Capitol Historic Site.
Екінші тарау
Екінші Капитолий 1837 жылы Мэдисон қаласында Мепл-Блаффтан қазылған тас пен жергілікті еменнен салынды. Қазіргі Капитолий орналасқан жерде салынған, ол кішкентай, бірақ сол кездегі шекаралық аймақтарға тән Капитолий болды және құрылысына 60 000 доллар жұмсалды. Өрт штат заң шығарушы органы Капитолийдің өрттен сақтандыру полисін күштен шығаруға дауыс бергеннен кейін болды.
The second capitol was constructed during 1837 in Madison of stone cut from Maple Bluff and oak cut locally. Located on the site of the present capitol, it was a small but typical frontier capitol that cost $60,000 to build The fire occurred just after the state legislature had voted to cancel the capitol's fire insurance policy.
Қазіргі ғимарат
Қазіргі Капитолийдің құрылысы, төртінші ғимарат және Мэдисондағы үшінші ғимарат, 1906 жылдың соңында басталды және 1917 жылы 7,25 миллион долларға аяқталды. Архитекторы – Джордж Б. Пост және ұлдары, Нью-Йорк қаласынан. Қаржылық шектеулер және мемлекеттік қызметкерлерді орналастыру үшін дереу кеңсе кеңістігіне қажеттілік болғандықтан, жаңа ғимараттың құрылысы бірнеше жылға созылды және бір уақытта бір қанатты салуға баса назар аударылды. Капитолийдің жер қабатынан күмбездегі Висконсин мүсінінің ең жоғарғы нүктесіне дейінгі биіктігі – 284 фут 5 дюйм. Күмбездегі Висконсин мүсіні 1920 жылы Нью-Йорктік Дэниел Честер Френч жасаған. Оның сол қолында бүркітпен әшекейленген шар ұсталған, ал оң қолы штаттың ұраны – «Алга!» символдық бейнесі ретінде созылған. Ол штаттың жануары – барс бейнеленген шлем киген. Мүсін алтын жапырақпен қапталған қуыс қоладан жасалған. Висконсин мүсінінің биіктігі – 15 фут 5 дюйм, салмағы – үш тонна. Бұл мүсінді жиі «Леди Форвард» немесе «Мисс Форвард» деп жаңылыстырады, бұл Капитолий аумағындағы тағы бір мүсіннің аты. Ғимараттың ортасынан көрінетін Капитолий төбесінде Эдвин Хоуленд Блэшфилд салған «Висконсин байлықтары» атты монументалды суреті бейнеленген. Төбедегі күмбезді пішінге байланысты сурет бөлік-бөлікпен салынды және пазл сияқты жиналды. Суретте Висконсин штатын бейнелейтін бұлттар тағында отырған әйел бейнеленген. Висконсиннің айналасында темекі, қорғасын және жеміс-жидек сияқты тауарларға қол созып тұрған, үлкен Американ туына оралған басқа әйелдер де бар. Капитолий алты ел мен сегіз штаттан алынған 43 түрлі тас түрлерінен салынған. Сыртқы қабырғасы Вермонт штатының Бетел ақ гранитінен жасалған, бұл сыртқы күмбезді әлемдегі ең үлкен гранит күмбез етеді. Коридор едендері, қабырғалары мен бағаналары Теннесси, Миссури, Вермонт, Джорджия, Нью-Йорк және Мэриленд штаттарынан алынған мәрмәрден, Висконсин және Миннесота штаттарынан алынған граниттен, Миннесота және Иллинойс штаттарынан алынған әк тастан жасалған. Франция, Италия, Грекия, Алжир және Германия елдерінен келген мәрмәр және Норвегиядан келген сиенит те қолданылған. Висконсин граниті жер қабатындағы, бірінші және екінші қабаттардағы қоғамдық дәліздерде орналасқан. Ғимарат 2001 жылы Ұлттық тарихи ескерткіш деп жарияланды. 1990 жылғы штат заңына сәйкес, Капитолийдің шақырымдық аймағындағы ешбір ғимарат оның күмбезін қоршаған бағаналардың негізінен биік болмауы керек.
Construction of the present capitol, the fourth building and the third in Madison, began in late 1906 and was completed in 1917 at a cost of $7.25 million. The architect was George B. Post & Sons from New York. Because of financial limitations and the need for immediate office space to house state government employees, the construction of the new building was extended over several years and emphasized building one wing at a time. The Capitol is 284 feet, 5 inches tall from the ground floor to the top of the Wisconsin statue on the dome. The Wisconsin statue on the dome was sculpted during 1920 by Daniel Chester French of New York. Its left hand holds a globe surmounted by an eagle and her right arm is outstretched to symbolize the state motto, "Forward". It wears a helmet with the state animal, the badger, on top. It is made of hollow bronze covered with gold leaf. Wisconsin is 15 feet, 5 inches tall and weighs three tons. The statue is commonly misidentified as Lady Forward or Miss Forward, which is the name of another statue on the capitol grounds. The capitol ceiling, visible from the center of the building, features Resources of Wisconsin, a mural by Edwin Howland Blashfield. Due to the domed shape of the ceiling, the mural was painted in pieces and was assembled similarly to a jigsaw puzzle. It features a woman sitting on a throne of clouds, representing Wisconsin. Wisconsin is surrounded by other women, wrapped in a large American Flag, who are reaching for goods such as tobacco, lead, and fruits. The capitol was constructed of 43 types of stone from six countries and eight states. The exterior stone is Bethel white granite from Vermont, making the exterior dome the largest granite dome in the world. The corridor floors, walls and columns are of marble from the states of Tennessee, Missouri, Vermont, Georgia, New York, and Maryland; granite from the states of Wisconsin and Minnesota; and limestone from the states of Minnesota and Illinois. Marble from the countries of France, Italy, Greece, Algeria and Germany, and syenite from Norway are also represented. Other Wisconsin granites are located throughout the public hallways on the ground, first, and second floors. The building was designated a National Historic Landmark in 2001. A 1990 state law prevents any building within one mile of the capitol from being taller than the base of the columns surrounding and supporting its dome.
Қайта қалпына келтіру және жаңарту
1988 жылдан 2002 жылға дейін Капитолий 158,8 миллион долларлық жөндеу және қайта жаңарту жобасына қолданылды. Жоба Капитолийдің бастапқы құрылысындағыдай, қанаттар бойынша кезең-кезеңімен жүргізілді. Жобаның мақсаты – Капитолийді заманауи жұмыс істейтін ғимаратқа айналдырып, 1917 жылғы бастапқы келбетін қалпына келтіру және сақтау болды. 1960 және 70-ші жылдардағы қайта жаңарту жобалары ғимарат сәулетіне жат элементтерді енгізді, мысалы, төмендетілген төбелер, жылжымалы бөлімдер және флуоресцентті шамдар, сондай-ақ көптеген түпнұсқа әшекейлік суреттер боялған. Қайта жаңарту жобасы қоғамдық кеңістіктерді бастапқы қалпына келтірді. Түпнұсқа әшекейлік суреттер жөнделді. 1970 жылдары жабылып қалған баспалдақтар ашылды. Сыртқы гранит күмбезден арқанмен түскен жұмысшылармен тазаланып, жөнделді. Жөндеу жоспарына қазіргі заманғы технологияларды бастапқы архитектураға енгізу де кірді. Электр, механикалық (мысалы, сантехника және жылыту) және байланыс жүйелері жаңартылды, асбест алынып тасталды және кондиционерлер орнатылды. Капитолийдің жертөлесі қосымша кеңсе кеңістігін алу үшін екі футқа төмендетілді. Заң шығарушылардың кеңселер екі бөлмелі люкс ретінде қайта жаңартылды (бастапқыда заң шығарушылардың Капитолийде кеңселер болмаған, тек Сенат пен Ассамблея палаталарындағы үстелдерін пайдаланған). Қазіргі заманғы кеңсе жиһаздары түпнұсқа емен жиһаздары сияқты етіп жасалды.
From 1988 to 2002, the capitol underwent a renovation and restoration project costing $158.8 million. The project was performed wing by wing, the same as the original construction of the capitol. The purpose of the project was to convert the capitol into a modern working building, while restoring and preserving its original 1917 appearance. Remodeling projects of the 1960s and 70s had introduced features out of character with the architecture of the building, such as dropped ceilings, movable partitions and fluorescent light fixtures, and many original decorative stencils were painted over. The restoration project returned public spaces to their original appearance. Original decorative stencils were repaired. Stairs, which had been sealed during the 1970s, were uncovered. The exterior granite was cleaned and repaired by workers who rappelled down from the dome. The renovation plan also included integrating modern technology into the original architecture. Electrical, mechanical (such as plumbing and heating), and communications systems were upgraded; asbestos was removed, and air conditioning was added. The capitol basement floor was lowered two feet to provide additional usable office space. Legislative offices were rebuilt as two room suites (originally legislators did not have offices in the capitol, only their desks in the Senate and Assembly chambers). Modern office furniture was designed to look like the original oak furniture.
Висконсин Капитолиміне арналған мүсіндер бағдарламасы
Архитектор Пост ғимарат үшін күрделі мүсін бағдарламасын жоспарлаған. Бастапқыда күмбездің үстіне Висконсин мүсінін жасауға Хелен Фарнсворт Мирске тапсырыс берілген, бірақ Дэниел Честер Френч финалдық фигураны жасауға келіскен соң тапсырыс оған ауыстырылды. Бұл туынды, көбінесе "Алтын қыз" деп аталады, грек киімін киген, басында Висконсин штатының тотемі – бадгері бар каска киген Афинаға ұқсайтын аллегориялық бейнеден тұрады. Сол қолында бүркіт отырған жер шары бар. Кеудесінде Висконсин штатын білдіретін үлкен "W" әрпі бейнеленген. Посттың ғимаратқа қатысты бастапқы жоспарында үлкен күмбездің түбіне төрт кішкентай күмбез орнату көзделген, бірақ жоспарлар өзгертіліп, күмбездердің орнына Карл Биттердің төрт мүсін тобы қойылды. Бұл топтар (тағы да грек киімдерінде) Сенім, Күш, Гүлдену, Молылық және Білімді бейнелейді. Ғимараттың төрт қанатының әрқайсысының алдындағы фронтон фигуралары ғимарат ішіндегі басты қызмет түрлерімен байланысты. Осылайша, Жоғарғы Сот орналасқан шығыс қанатында Биттердің "Заң" атты фронтоны бар; оңтүстік қанатында штат Сенаты орналасқан, онда Адольф Александр Вайнманның "Адамның қасиеттері мен мінез-құлқы" фронтоны орналасқан. Биттердің батыс қанатындағы фронтоны – Ауыл шаруашылығы, ал Атилло Пичириллидің "Дүниелік Даналық және Білім" туындысы солтүстік фронтонды безендіреді. Осы мүсіндердің барлығын Пичирилли ағайындылары жасаған.
Architect Post planned an elaborate sculpture program for the building. Initially the commission for the statue of Wisconsin on the top of the dome was promised to Helen Farnsworth Mears but when Daniel Chester French agreed to produce the finial figure, the commission was switched to him. This work, often referred to as the "Golden Lady", consists of an allegorical figure reminiscent of Athena, dressed in Greek garb, and wearing a helmet topped by a badger, the Wisconsin state totem. In the left hand it holds a globe with an eagle perched on top. Across its chest is a large W, for Wisconsin. Post's original concept for the building required four small domes to be placed at the base of the large one, but the plans were changed and the domes were replaced by four sculptural groups by Karl Bitter. These groups (again, in Greek clothing) symbolized Faith, Strength, Prosperity and Abundance and Knowledge. Each of the four wings of the building is fronted by a pediment whose figures relate to the principal activities that were to occur within. Thus the east wing, housing the Supreme Court, features a pediment by Bitter entitled Law; the south has Adolph Alexander Weinman's Virtues and Traits of Character, for the wing containing the State Senate. Bitter's other pediment, the west, is Agriculture, while Attilio Piccirilli's Wisdom and Learning of the World adorns the north pediment. The carving of all these sculptures is attributed to the Piccirilli Brothers.