Кіріспе

Ғылыми фантастика әлемінде қару-жарақтар Жұлдыздар жолының қиял әлемінде ракеталардан (классикалық фотондық торпеда) бастап, жаяу күреске (көбінесе Жұлдыздар жолы әлеміндегі клингондар қолданады) дейін алуан түрлі қарулар бар. Star Trek франшизасы негізінен бірнеше маусымдық телесериалдардан, оннан астам фильмдерден, сондай-ақ түрлі бейне ойындар мен шабыттанған тауарлардан тұрады. Star Trek әлемінің көптеген аспектілері қазіргі заманғы танымал мәдениетке, әсіресе оның ойдан шығарылған терминологиясына және ғарыш кемелеріндегі қару-жарақтар туралы түсініктерге әсер етеді. Франшиза 20-шы ғасырдың соңынан 21-ші ғасырдың басына дейін көрермендеріне кеңінен әсер етті. Айта кетерлігі, Star Trek-тің ғылыми фантастикалық тұжырымдамаларын нағыз ғалымдар зерттеді; NASA оны нағыз әлеммен байланыстырып, "нағыз ғылымның қызықты үйлесімі, көптеген бұрынғы әңгімелерден жиналған қиял ғылымы және жазушылардың әр жаңа эпизодқа жаңалық әкелу үшін апта сайын ойлап табатын нәрселер" деп сипаттады. Мысалы, NASA Star Trek-тің "фазерлері" нақты лазерлердің қиялға толы нұсқасы екенін атап өтті және оларды қызықты әсер ететін микротолқынды қарулармен салыстырды. Фазердің қуатын әсер ету аймағы мен күші бойынша реттеуге болады: әдеттегі қол фазері тірі организмді тек соққыға немесе естен шығаруға реттелуі мүмкін, ал жоғары деңгейдегі әсерлері күйдіру, ыдырау немесе толық булануға дейін жетеді. Бұл мүмкіндік оларды дәнекерлеуге немесе кесуге пайдалануға, сондай-ақ үлкен, қатты нысанға (мысалы, тасқа) атып, жылу көзін жасауға мүмкіндік береді. Сәулені бірнеше нысанаға бірден бағыттауға, бір нысананы дәл соғуға немесе көп мөлшерде материалды жоюға болады. Фазерлерді жүктемеге салуға болады, яғни энергияны босатып жібермей, үнемі энергия жинап, күштік камераны жаруға дейін жеткізеді; нәтижесіндегі жарылыс радиустағы көптеген табиғи нысандарды жоя алады. Жүктеме процесі ерекше дыбыспен белгіленеді, ол өшірілгенге дейін немесе жарылғанға дейін жиілігі мен күші артады. Жеке фазерлерді қолға сыятынша кішірейтуге болады, бірақ олар әлі де қауіпті. Қауіпсіздік қызметкерлеріне көбінесе үлкен және қуатты фазерлік мылтықтар беріледі. Кемеге орнатылған фазерлердің де ұқсас функциялары бар, бірақ олар үлкен масштабта жұмыс істейді: USS Enterprise-дегі фазерлер кіретін снарядтарды жоюға, адамдарға толы қалалық блоктарды естен шығаруға, қалаларды жоюға және тіпті белгілі бір мөлшердегі астероидтарды жоюға қолданылуы мүмкін. Кемедегі фазерлік жүйе құрлықтарды жоюға да қабілетті екені айтылған. Star Trek серияларында жұлдыздық кемелердің Warp жылдамдығымен фазер атуы жиі көрсетілсе де, бұл әдетте "Келесі буын" сериалында болдырмалды, ал "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" техникалық нұсқаулығында бұл мүмкін емес деп көрсетілген. "Жұлдыздар жолы: Deep Space Nine" техникалық нұсқаулығында, керісінше, фазерлердің Warp жылдамдығында жұмыс істеуіне мүмкіндік беретін "ACB жақтаулы сәуле құрылғысы" сипатталған. Кейінгі серияларда фазерлер "тез надион" деп аталатын қиял субатомдық бөлшектердің сәулесін шығарады, содан кейін олар суперөткізгіш кристалдар арқылы сындырылады ("түзетіледі"). "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" техникалық нұсқаулығында фазерлерде қолданылатын суперөткізгіш кристалдар fushigi no umi деп аталады, бұл жапон тілінде "құпия теңізі" дегенді білдіреді, ал бұл фраза түпнұсқа глифтерде ふしぎの海 деп жазылған. Бұл 1990 жылғы "Фушиги но Уми но Надя" анимациялық сериалына жасалған құрмет, Солтүстік Америкада "Надя: Көк судың құпиясы" деп белгілі. 2009 жылғы "Жұлдыздар жолы" қайта іске қосылғанда пайда болған фазерлер классикалық фазерлерге ұқсас пішінде болды, бірақ тұрақты сәуле орнына жартылай автоматты қаруларға ұқсас бірнеше энергия импульстарын атып шығарды. Бұл нұсқадағы фазерде тек екі режим бар: естен шығару және өлтіру, олар тиісінше көк және қызыл түсті импульстарды атуға қабілетті. Қарудың ұңғысы екі жақты, бірі қызыл, екіншісі көк түсті, бұл ағымдағы режимді көрсету үшін; пайдаланушы басқа режимді пайдалану үшін ұңғыны қолмен бұруы керек. Осыған ұқсас өзгерістер кемеге орнатылған фазерлік банктерде де байқалды, олар да үздіксіз сәуле орнына бірнеше энергия импульстарын атуға қабілетті. "Star Trek Beyond" фильмінде қосалқы қару фазерлерінің ұңғы жақтары тегіс, екі ұңғы да физикалық зақым келтірмейтін көк түсті импульстарды атып шығарады, ал ұңғы ұштары әлі де көк және қызыл түсті. "Where No Man Has Gone Before" фильмінен алынған түпнұсқа фазерлік мылтық 2013 жылы аукционда 231 000 долларға сатылды.

Лазерлік

Лазерлер алғашқы "Жұлдыздар жолы" пилоты "Қоңыршық" тағы қолға ұсталатын қару ретінде көрсетілген, ал лазерлік тапаншалар бірнеше "Жұлдыздар жолы: Бастапқы серия" эпизодтарында пайда болады. Бірақ кейінірек "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" эпизодтарында лазерді қару ретінде пайдаланудың көнелгені байқалады. Бір жағдайда екі ғарыш кемесінің лазерлері USS Enterprise D кемесінің тіпті навигациялық қалқандарын бұзуға да шамасы келмеді, алайда кем дегенде екі рет лазермен қаруланған ғарыш кемесі оны жоюмен қорқытқан. Борг кескіші лазер болып табылады, бұл туралы TNG эпизоды "Q Who"-да айтылған, және ол "Жұлдызды жол: Deep Space Nine" пилоты "Эмиссари"-де көрсетілгендей, Федерацияның ғарыш кемесінің корпусын жылдам ыдыратуға қабілетті. Төмен қуат деңгейінде ол кеменің корпусына "хирургиялық" кесіктер жасауға мүмкіндік береді. "The Making of Star Trek" кітабында Джин Родденберри өндіріс тобы лазер технологиясын қолдану болашақта мәселе тудыратынын түсінгенін, себебі адамдар лазерлердің неге қабілетті екенін және неге қабілетсіз екенін білгенін айтқан. Осының нәтижесінде экранда фазерлер қолданыла бастады, ал лазерлер көне, қарапайым қару түрі ретінде танылды.

Плазмалық оқ

Плазмалық зеңбіректер – Жер Жұлдыз Флоты мен ерте Ромул Жұлдыз Империясы қолданған бағытталған энергиялық қарудың бір түрі. Жұлдыз Флоты кемелерінде олар фазалық зеңбіректерге дейінгі алғашқы қару болды. Плазмалық зеңбіректер плазмалық разрядты сәуле немесе импульс түрінде атып шығарды, бұл қолдағы плазмалық қарулардан атылатын плазмалық оқтарға ұқсас, бірақ көлемі әлдеқайда үлкен болды. NX класты кемелер бастапқыда плазмалық зеңбіректермен жарақтандырылды.

Фазалық оқ

Фазалық зеңбірек – 22 ғасырдағы қару, олардың бірнешеуі алғаш рет "Жұлдызды жол: Энтерпрайз" эпизодындағы "Сыбыр жау" бөлімінде "Энтерпрайз" кемесіне орнатылған. Фазалық зеңбіректердің қуаты өзгеріп отырады, "Энтерпрайз" кемесіндегі зеңбіректердің максималды қуаты 500 гигаджоульге тең, бұл шамамен 120 тонна ТНТ-ге баламалы. Фазалық зеңбіректер әдетте ғарыш торпедаларынан күштірек. Олар 22 ғасырдағы фазер технологиясының алдағысы болып табылады, сонымен қатар фазалық тапаншалар (қолмен тасымалданатын фазалық зеңбіректер) да бар. 24 ғасырдағы фазерлерден айырмашылығы, оларда стандартты өзгермелі қуат деңгейлері немесе өзгермелі сәуле ені болмайды – тек естен шығару және өлтіру опциялары бар.

Псиондық резонатор

Псионарлық резонатор – телепатиялық энергияны күшейтіп, оны кинетикалық күшке айналдыратын қару болатын. 2369 жылы Голь тасы деп белгілі вулкандық псионарлық резонатордың бір түрі, бұрын жойылған деп есептелгеннен кейін ұзақ уақыт өткен соң да, бөлік-бөлік күйінде табылды. Жасыраушы Аркус Баран сол бөліктерді тауып, Вулкандық оқшауланғандар қозғалысына жеткізу үшін жалданып алынды.