Кіріспе

Жапон манга сериясы және оның бейімделулері

Жапон медициналық индустриясына Германиядағы кәсіби тәжірибе күшті әсер еткендіктен, авторға "Monster" мангасын Германияда өткізу табиғи сезілді. Соғыстан кейінгі Германия таңдалды, осылайша неонацистік қозғалысты оқиғаға қосу мүмкін болды. 1994 жылдың соңында ай сайын жарық көретін "Monster" мангасын бастағанда, Урасава апта сайын "Happy!" мангасын да жазып, екеуін бірдей жариялап тұрды. "Happy!" 1999 жылы аяқталғаннан кейін, ол апта сайын жарық көретін "20th Century Boys" мангасын бастады. "Monster" мен "20th Century Boys" мангаларын бір уақытта жазу оның қысқа мерзімге ауруханаға түсуіне себеп болды.

Манга

Наоки Урасава жазған және суреттеген «Монстр» мангасы 1994 жылдың желтоқсанынан 2001 жылдың желтоқсанына дейін Shōgakukan баспасының Big Comic Original seinen манга журналында жарияланды. Shōgakukan оның 162 тарауын 1995 жылдың 30 маусымынан 2002 жылдың 28 ақпанына дейін шыққан 18 томдық танкобон жинағында топтастырды. Такаши Нагасаки манганың сюжетіне үлес қосқан «қосымша автор» ретінде көрсетілген. «Монстр» мангасы 2008 жылдың 30 қаңтары мен 29 тамызы аралығында тоғыз томдық kanzenban нұсқасымен қайта басылды. Солтүстік Америкада Viz Media компаниясы «Монстр» мангасын лицензиялап, 2006 жылдың 21 ақпанынан 2008 жылдың 16 желтоқсанына дейін барлық 18 томды жариялады. Олар 2014 жылдың 15 шілдесінен 2016 жылдың 19 шілдесіне дейін серияның kanzenban нұсқасын «Monster: The Perfect Edition» деп атап шығарды.

Аниме

Манга сериясы Madhouse студиясының анимесіне бейімделді, ол 2004 жылдың 7 сәуірінен 2005 жылдың 28 қыркүйегіне дейін Nippon TV телеарнасында көрсетілді. Масаюки Кодзима режиссерлік етіп, Тацухико Урахата сценарийін жазды. Анимеде ұзақ жылдар бойы Studio Ghibli аниматоры болған Китаро Косаканың жасаған кейіпкерлердің дизайны қолданылды, оны Шигеру Фуджита анимеге бейімдеді. Музыкасын Куниаки Хайсима жазды, соның ішінде "Grain" тақырып әні де бар. Дэвид Сильвианға алғашқы түйіндеме әні "For the Love of Life" жазуға тапсырыс берілді, ол Хайсимамен бірлесіп жұмыс істеді. Ресми саундтректің мұқабасында ол былай деді: "Менің назарымды "Monster" туындысының басты кейіпкерінің кездесетін моральдық дилеммасына аударды. Музыканың тыныш бетіне енген қараңғы ағымдар, басты кейіпкердің санасын және мораль, тағдыр, мойынсыну және ерік бостандығы тақырыптарын көрсетеді". Бұл ән алғашқы 32 эпизодта қолданылды. Екінші түйіндеме әні, Фудзико Хемингтің "Make It Home" әні, қалған 42 эпизодта пайда болды. Бұл Хемингтің мансабында орындаған жалғыз әні. Титрлерде Эмиль Шербенің 2008 жылдың 30 қыркүйегінде Shogakukan баспасынан шыққан "Облуда, Ктера Нема Све Жмено" ("Аты жоқ монстр") кітабынан иллюстрациялар қолданылды. Monster анимесінің ағылшын тіліндегі дубляжын Viz Media үшін Salami Studios жасады, олардың анимеге Солтүстік Америкада тарату құқығы болды. Шоу 2009 жылдың 12 қазанынан бастап Syfy's Ani Mondays телеарнасында әр дүйсенбі күні EST уақытымен сағат 11:00-де, сондай-ақ оның серік телеарнасы Chiller-де екі эпизодтан бірінен соң бірі көрсетілді. Monster Канаданың Super Channel телеарнасында 2010 жылдың 15 наурызында, ал Funimation Channel телеарнасында 2010 жылдың 3 сәуірінде демалыс күндері сағат 12:30-да көрсетіле бастады. Серия сонымен қатар бірнеше интернет-дүкендерден цифрлық форматта қолжетімді болды. Siren Visual 2013 жылы сериалды Австралия үшін лицензиялап, 2013 жылдың қарашасынан бастап бес DVD жинағымен шығарды. Netflix 2023 жылдың 1 қаңтарында сериалды халықаралық деңгейде көрсетуді бастады, алғашқы 30 эпизодтың тұсаукесері болды; ал келесі айда барлық 74 эпизод қолжетімді болды.

Тірі экшенді бейімделу

2005 жылы New Line Cinema компаниясы «Monster» фильмінің американдық ойыншылық бейімделу құқығын алғаны жарияланды. «Оскар» сыйлығына ұсынылған сценарийші Джош Олсон («Зорлық-зомбылық тарихы») сценарий жазу үшін шақырылды. Содан бері фильм туралы жаңа ақпарат жарияланбады. 2013 жылы Гиллермо дель Торо мен американдық премиум телеарнасы HBO «Monster» желісі негізінде түсірілген ойыншылық телесериалдың пилоты бойынша бірлесіп жұмыс істегені белгілі болды. Ко-атқарушы продюсер Стивен Томпсон («Doctor Who» және «Sherlock») пилотты жазып, дель Торо оны режиссерлік етіп, Don Murphy және Сьюзан Монтфордпен бірге атқарушы продюсер болды. 2015 жылы дель Торо Latino Review-ге HBO жобадан бас тарғанын және олар басқа студияларға ұсыныс жасап жатқанын айтты.

Манга

Монстр сыншылардың мақтауына ие болды. 1997 жылы Жапонияның алғашқы медиа өнер фестивалінде манга бөлімінде үздік жүлдеге ие болды; және 1999 жылы 3-ші Тедзука Осаму мәдени сыйлығының бас жүлдесін жеңіп алды. Сондай-ақ, ол 2001 жылы Жалпы санаттағы 46-шы Шогокукан манга сыйлығын жеңіп алды; және 2004 жылы Лукка комикстер сыйлығында ең жақсы манга сериясы деп танылды. Жас ересектер кітапханасы Ассоциациясы Monster-ді 2007 жылы жасөспірімдер үшін үздік графикалық романдар тізіміне енгізді. Viz Media-ның ағылшын тіліндегі нұсқасы бірнеше рет Айснер сыйлығына ұсынылды, екі рет Халықаралық материалдың үздік АҚШ нұсқасы – Жапония (2007 және 2009) және үш рет үздік жалғасатын серия (2007, 2008, 2009) санатында. 2009 жылы Oricon жүргізген сауалнамада жапондықтар қай манга сериясын тікелей эфирде көруге ниеттенетінін сұрағанда, Monster бесінші орынға шықты. 2009 жылы Жапон анимациясын насихаттау қоғамы, Anime Expo ұйымдастырушылары өткізген индустриялық марапатта "Monster" ең жақсы драма мангасы сыйлығын жеңіп алды. "Монстр" мангасының 20 миллионнан астам данасы таралған. Time журналына жазған хатында Пулитцер сыйлығының жеңімпазы Жуно Диас манганы мақтап: "Урасава – Жапонияның ұлттық қазынасы, егер сіз сурет кітаптарынан қорықпасаңыз, оның себебін түсінесіз". About.com-ның Деб Аоки Monster-ді көп қабатты, күмәнді және қайта-қайта оқылатын құпиялылық сериясы деп атады, бірақ кейде оны "түсіну қиын" екенін де айтты. Anime News Network үшін Монстр мангасын қарап, Карл Кимлингер Урасаваны "қасақана бұрыс ақпарат пен кейіпкерлерге қатысты қауіптің айқын көрсетілуінің арасындағы нәзік тепе-теңдікті сақтай білетін" күмән шебері деп атады, мұндай шеберлік тек ең жақсы триллерлерде ғана кездеседі. Ол тіпті үлкен суретпен байланыссыз болған оқиғалар мен кейіпкерлердің де "әрі қарай Йоханның жоспарымен біріктірілетінін" түсіндірді. Кимлингер өнерді "көрінбейтін кемелділік" деп сипаттады, ол "көрнекі немесе артық емес", әр бетке жұмсалған күш-қуатты ұмыту оңай болатын панельдермен. Ол кейіпкерлердің "өздерінің жеке басының ерекшеліктерін беттерінен көрсетеді, көзқарастары мен психологиясының өзгеруін, ішкі ойларын және сезімдерін білдіреді, тіпті ашу, жек көру және қорқыныш секілді эмоцияларды да көрсетеді" деп жазды. Ал Active Anime манганың жариялану барысында сурет өркендегенін сезді. IGN-дегі А. Е. Спароу Monster-ді "мангаға негізделген Хичкок фильмі" деп сипаттады және оның нағыз күші әрқайсысының "өзіне тән тарихы бар" қызықты кейіпкерлердің көптігінде екенін айтты. Сондай-ақ, Anime News Network үшін Карло Сантос Monster-ді "бір-бірдей триллер" деп атады және оның ең көп назардан тыс қалған қасиеттерінің бірі "барлық құпия мен қорқыныш арасында махаббат пен үміт және адамзаттың барлық жақсы жақтары бар" екенін атап өтті. Кейси Бриенза, сол веб-сайттан, манганың "кинолық дәлдігімен" мақтанғанын, оқырманды шатастырмағанын және кейіпкерлердің көптігіне қарамастан, әрқайсысын визуалды түрде ерекшелегенін айтты, бірақ кішігірім кейіпкерлерді дамытуға тым көп уақыт жұмсалғанын, олар "бірнеше ондаған беттерден кейін өліп немесе ұмытылып кетуі мүмкін" және серияның соңы "күлкімен аяқталды" деп ойлады. Comic Book Bin-нің Лерой Доурсео Monster-дің финалын мақтап, манга "қайта-қайта оқылуға тұрарлық" екенін жазды. Бұл – кемелділік.

Аниме

"THEM Anime Reviews" аниме адаптациясын "күрделі" және "әдемі" деп атап, "жетілген сюжеттік шешімдер, күрделі оқиға тоқу, естен кетпейтін кейіпкерлер, жоғары сапалы өндіріс және тамаша қарқын" бар екенін мәлімдеді. Дариус Вашингтон "Otaku USA" журналында "Monster" анимесін соңғы он жылдықтағы ең жақсы он анименің бірі деп атады. Карл Кимлингер: "Бұл алаңдататын, өте зиялы және түпкілікті түрде қараңғылыққа жіктеуге келмейтін, аниме бағытынан керемет ерекшеленетін саяхаттың маңыздылығын бағалауға болады" деді. Ол Madhouse студиясының анимациясын Урасаваның өнерінің қараңғы, кинематографиялық сапасын ғана сақтап қоймай, оны жақсартқаны үшін, ал Куниаки Хайшиманың музыкасын сериалдың қорқынышты атмосферасын күшейткені үшін мақтады. Viz Media лицензиялық мәселелерге байланысты түпнұсқалық соңғы титрлер әнін алуға мүмкіндік таппағанын атап өткенімен, Кимлингер серияның ағылшын тіліндегі дубляжын жақындағы ең жақсы дубляждардың бірі деп бағалады.