Кіріспе
Trigun (トライガン) - Ясухиро Найттоу жазған және суреттеген жапон манга сериясы. Ол алғаш рет 1995 жылдың наурызынан 1996 жылдың желтоқсанына дейін Tokuma Shoten баспасының «Monthly Shōnen Captain» манга журналында жарияланды, журнал жабылуына дейін; тараулары үш томдық жинақта жиналды. Серия 1997 жылдың қазанынан 2007 жылдың наурызына дейін «Trigun Maximum» деген атаумен Shōnen Gahosha баспасының «Young King OURs» манга журналында жариялануын жалғастырды. Shōnen Gahosha «Trigun» тарауларын екі томда қайта басып шығарды, ал «Trigun Maximum» тарауларын 14 томдық жинақта жинады. Оқиға No Man's Land деп аталатын ойдан шығарылған планетада өрбітеді, мұнда Vash the Stampede атты белгілі мылтықшы, оның басына салынған үлкен сыйлықты ұстауға тырысатын сыйлық іздеушілермен үнемі күреседі. Оқиға дамыған сайын Vash-тің өткені ашылады. «Trigun» Найттоудың батыс фильмдеріне деген құмарлығынан туындады. Найттоу Vash-тің батыс фильмдеріндегі каубойлардан ерекше болуын қалады, ол жауларды өлтірмей, әр сюжеттік желідегі кейіпкерлерді зерттеуге баса назар аударды. «Trigun» Madhouse студиясымен 26 бөлімдік аниме телесериалына бейімделді, ол 1998 жылдың сәуірінен қыркүйегіне дейін TV Tokyo арнасында көрсетілді. «Trigun: Badlands Rumble» аниме фильмі 2010 жылдың сәуірінде Жапонияда көрсетілді. Orange студиясы жасаған «Trigun Stampede» атты екінші аниме телесериалы 2023 жылдың қаңтарында жарық көрді. Солтүстік Америкада екі манга сериясының құқығы Dark Horse Comics компаниясына тиесілі. Аниме сериясы алғаш рет Geneon Entertainment компаниясымен лицензияланды және 2003 жылы Cartoon Network арнасының Adult Swim блогы аясында АҚШ-та көрсетіле бастады, кейіннен Funimation компаниясы лицензияны алды. 2009 жылы «Trigun Maximum» 40-шы Seiun Awards сыйлығындағы «Үздік комикс» номинациясын жеңіп алды. Мангаға сын-пікірлер көбінесе оң болды, бұл Vash пен оның достарының іс-әрекеттері мен қарым-қатынастарына, сондай-ақ экшн-сцендердің шеберлігіне негізделген. Дегенмен, сыншылар Vash-тің бейбітшілікке ұмтылысы мен сюжеттің түсіну қиындығына наразылық білдірді. Аниме сериясы да жағымды баға алды.
Trigun (トライガン) is a Japanese manga series written and illustrated by Yasuhiro Nightow. It was first serialized in Tokuma Shoten's manga magazine Monthly Shōnen Captain from March 1995 to December 1996, until the magazine ceased its publication; its chapters were collected in three volumes. The series continued its publication in Shōnen Gahosha's manga magazine Young King OURs, under the title Trigun Maximum, from October 1997 to March 2007. Shōnen Gahosha republished the Trigun chapters in two volumes, and collected the Trigun Maximum chapters in 14 volumes. Set on the fictional planet known as No Man's Land, the plot follows Vash the Stampede, a famous gunman who is constantly fighting bounty hunters seeking to obtain the immense bounty on his head. As the narrative progresses, Vash's past is explored. Trigun originated from Nightow's fascination with Western movies. Nightow wanted Vash to be different from cowboys in Western movies by avoiding killing enemies and instead exploring the characters involved in each story arc. Trigun was adapted into a 26 episode anime television series by Madhouse; it aired on TV Tokyo from April to September 1998. An anime feature film, Trigun: Badlands Rumble, premiered in Japan in April 2010. A second anime television series adaptation produced by Orange, titled Trigun Stampede, premiered in January 2023. In North America, both manga series have been licensed by Dark Horse Comics. The anime series was first licensed by Geneon Entertainment and started broadcast in the United States, as part of Cartoon Network's Adult Swim programming block, in 2003; the series was later licensed by Funimation. In 2009, Trigun Maximum won the Best Comic category at the 40th Seiun Awards. Critical response to the manga has been generally positive based on Vash and his friends' actions and relationships, as well as the handling of action scenes. However, critics disliked Vash's predicament in regards to his pacifism and the plot being hard to understand. The anime series was similarly positively received.
Сюжет
32 ғасырда "Ваш - Шұғыла" деп танылған адам басына 60 миллиард доллар ("қос доллар") сыйлық белгіленді және табиғи емес күшімен қаланы кездейсоқ түрде жойғаны үшін "Адамша Тайфун" (人間台風) деген лақап алды. Бірақ, оған шабуыл жасағанда, Ваш Мэрил Страйф пен Милли Томпсон есімді екі Бернарделли Сақтандыру Қоғамының қызметкерінің байқағандай, бейбітшіл мінез-құлық көрсетеді. Олар оның пайда болуынан туындайтын зиянды азайту үшін оны іздеп жүреді. Вашқа таңылған зиянның көп бөлігі шын мәнінде, Жұлдызды қаланың қирауы үшін оның басына белгіленген 60 миллиард доллар сыйлықты ұстауға тырысқан сыйлық іздеушілердің салдарынан туындайды. Алайда, ол кері амнезияға шалдыққандықтан, оқиғаны есіне ала алмайды, тек қираған қаланың фрагменттерін және балалық шағының естеліктерін еске түсіре алады. Саяхаттары барысында Ваш өлімге қарсы күш қолданып, адамдардың өмірін сақтауға тырысады. Кейде оған Николас Д. Вольфвуд есімді дін қызметкері қосылады, ол да Ваш сияқты, құпия өткені бар шебер мерген. Серия дамыған сайын, Ваштің өткені және планетадағы адамзат өркениетінің тарихы туралы көбірек мәліметтер ашылады. Ваш пен оның егіз інісі Найвс бастапқыда Жер планетасынан, адамзат барлық ресурстарын сарп еткеннен кейін қашқан ғарыш кемесінде табылған, баяу қартаю процесін бастан өткерген екі бала еді. Рем оларды өсірді, бірақ Найвс нигилизмге бой алдырып, кемедегі көптеген адамдарды жойды. Осының салдарынан Ваш өзінің егізін тауып, кек алу үшін өмір сүреді. Ваш, Найвстің ізбасарлары болып табылатын Gung ho Guns ұйымының Легато Блюсаммерс атты мергенінің нысанына айналады. Вольфвудтың өзі Гунг Хо Гун, бірақ Ваштің өлмеуіне және оның азапталуына көз жеткізу үшін жалданып алынған. Ваш пен Найвс екеуінің де Періште Қолы бар, оны Найвс серияның басында қаланы жою үшін қолдануға мәжбүрледі. Соңында Ваш Найвспен шайқасады, бірақ жеңіледі. Вольфвуд Найвске опасыздық жасайды және Вашті құтқарады. Кейін Вольфвуд Гунг Хос тобының бірімен шайқаста қаза табады; оның досы Ливио досының өліміне қайғырып, Ваштің мақсатына қосылады. Найвс "Арка" деп аталатын, адамдарды ресурстарсыз қалдырып, планетадағы өмірді тоқтатуға арналған жүзбелі кемемен қалаға жақындағанда, Найвс Вашпен дуэльге шығады. Өткен шайқастарында Періште Қолын қолдануға мәжбүр болғандықтан, Ваш қара шашымен белгіленетін қарапайым адамға айналады. Сондай-ақ, Вештің әрекеттері арқасында Найвс Аркада сақтаған күштерін жоғалта бастайды. Содан кейін Ваш ағасын Жерден келген кемелерден құтқарады. Жеңілгеннен кейін Найвс өзінің соңғы күшін әлсіз ағасына көмектесу үшін қолданады, оған тамақ беру үшін кішкентай жеміс ағашын жасайды. Ағасы қайтыс болғаннан кейін, Ваш Мерил мен Миллимен бірге планетада саяхаттауды жалғастырады.
Өндіріс
Колледжді бітіргеннен кейін Ясухиро Найттоу Sekisui House тұрғын үй корпорациясында пәтер сатумен айналысты, бірақ манга суретімен шұғылдануға қиналды. Бірқатар жетістіктерге, соның ішінде танымал видео ойын франшизасы бойынша Family Computer Magazine журналында жарияланған мангаға көз жеткізген соң, ол жұмысынан кетіп, толық уақытқа сурет салуға кірісті. Манганың басқа да элементтері нақты өмірге негізделген. Вольфвудтың есімін діни қызметкердің бейнесі үшін әншісінен алған. Ол сондай-ақ Ulfuls тобынан Tortoise Matsumoto-ға ұқсас. "Жылы" атмосфера құру үшін Найттоу тамақтану сахналарын көптеп салған. Манганы жасау барысында Найттоу төбелес сахналарын мұқият салуға тырысты, себебі "кейіпкерлердің әрекеттері мен қимылдары туралы басымнан сан алуан ойлар өтеді, бірақ оларды ойлап табу мен қағазға түсіру – екі бөлек нәрсе". Сюжетке қатысты, Найттоу оқырмандардың оқиғаны түсінуі үшін "логикалық және интуитивті" әдіс-тәсілдерін қолданады. Vash манганың басты кейіпкері болғанымен, аниме режиссері Сатоши Нишимура Мерил Стрифті бас рөлде көрсеткен. Анимеде ол Адам-Тайфунды іздейді және оның балағат мінез-құлқына байланысты бастапқыда оның Vash екеніне сенбейді. Жазушы Йосуке Курода күдік тудыру үшін Vash-тың бесінші бөлімге дейін оқ атпауын ұсынды, соның нәтижесінде Мерил оның белгілі қарулы адам екенін түсінеді.
Жарияланым
Бір баспагер досының көмегімен 1995 жылдың 26 қаңтарында жарық көрді. Екі айдан кейін, 1995 жылдың 25 наурызында сол журналда тұрақты түрде жариялану басталды. Ай сайын шығатын «Шонен Капитан» журналы 1996 жылдың 26 желтоқсанында жабылды, ал серия уақытша тоқтатылды. «Токума Шотен» 1996 жылдың 25 сәуірінен 1999 жылдың 20 қаңтарына дейін «Тригун» тарауларын үш томдық жинақта шығарды; «Shōnen Gahōsha» 2000 жылдың 2 маусымында екі томдық жинақта қайта жариялады. «Nightow»-қа «Shōnen Gahōsha» журналының «Young King OURs» манга журналы жақындағанда, олар оны жаңа жұмысты бастауға қызықтырды. Алайда, «Nightow» «Тригунды» толық аяқтамай тастау идеясынан алаңдап, серияны аяқтауға рұқсат беруді сұрады. Манга 1997 жылдың қазан айындағы санында «Trigun Maximum» (トライガンマキシマム) деген атпен қайтадан жарияланды. «Nightow» екі атаудың арасындағы оқиғада ешқандай айырмашылық жоқ екенін және өзгерістің жалғыз себебі баспа үйінің ауысуы екенін айтты. «Trigun Maximum» 2007 жылдың наурыз айында аяқталды. «Shōnen Gahōsha» 1998 жылдың 23 мамырынан 2008 жылдың 27 ақпанына дейін шыққан он төрт томдық бөлімдерін жинады. Солтүстік Америкада мангаға «Dark Horse Comics» лицензиясын берді, ол 2003 жылдың маусым айында жарияланғанын хабарлады; олар «Shōnen Gahōsha» басылымына негізделген «Trigun»-ның екі томын 2003 жылдың 15 қазанында және 2004 жылдың 7 қаңтарында шығарды. 2004 жылдың наурызында «Dark Horse Comics» «Trigun Maximum» комиксін шығаратынын жариялады. 2012 жылдың қыркүйегінде «Dark Horse Comics» серияны омнибус нұсқасында шығаратынын хабарлады; «Тригун» 2013 жылдың 9 қазанында бір томда шығарылды; «Тригун Максимум» 2012 жылдың 21 қарашасынан бастап бес томда шығарылды. «Боичи», «Масакадзу Ишигуру», «Сатоши Мизуками», «Арк Перформанс», «Юсуке Такеяма», «Юга Такаучи» және «Акира Сагами» сияқты бірнеше манга суретшілері жазған қысқа әңгімелерден тұратын «Trigun: Multiple Bullets» атты антология мангасын Жапонияда 2011 жылдың 28 желтоқсанында «Shōnen Gahōsha» шығарды. Бұл томды «Dark Horse Comics» 2013 жылдың 6 наурызында шығарды. 2023 жылдың мамырында «Dark Horse Comics» «Trigun» және «Trigun Maximum» кітаптарының люкс қалың қаптамалы басылымдарын жариялады. Екі серияның алғашқы томдары 2024 жылдың төртінші тоқсанында шығарылады.
An anthology manga titled Trigun: Multiple Bullets, featuring short stories written by several manga artists such as Boichi, Masakazu Ishiguru, Satoshi Mizukami, Ark Performance, Yusuke Takeyama, Yuga Takauchi, and Akira Sagami, was released by Shōnen Gahosha in Japan on December 28, 2011. The volume was released by Dark Horse Comics on March 6, 2013. In May 2023, Dark Horse Comics announced deluxe hardcover editions of Trigun and Trigun Maximum. The first volumes of both series are set to be released in Q4 2024.
1998 жылғы серия
Тригун аниме телесериалға бейімделді. Оны Madhouse анимациялады, режиссері – Сатоши Нишимура, сценарий авторы – Ёсуке Курода, продюсері – Шигеру Китаяма. Музыкасын Цунео Имахори жазды. 1998 жылдың 1 сәуірінен 30 қыркүйегіне дейін TV Tokyo арнасында 26 эпизод көрсетілді. Эпизодтар 1998 жылдың 5 тамызынан 1999 жылдың 4 тамызына дейін "Стадиялар" деп аталатын он үш VHS кассетасында жинақталды. Солтүстік Америкада сериалға алғаш рет 1999 жылы Pioneer Entertainment (кейін Geneon USA) лицензия берді. 2000 жылдың 28 наурызынан 2001 жылдың 29 мамырына дейін сегіз DVD дискісі шығарылды. Барлық эпизодтардан тұратын жинақ 2001 жылдың 20 қарашасында жарық көрді. Сериалдың тұңғыш көрсетілімі 2003 жылдың 31 наурызында Cartoon Network арнасының Adult Swim бағдарламалық блогында өтті. Сериал Канадада 2007 жылы G4techTV арнасының Anime Current бағдарламалық блогында да көрсетілді. Сол жылы Geneon компаниясы өз тарапынан дистрибуцияны тоқтату туралы хабарлады. 2008 жылы Funimation компаниясы Geneon-мен компанияның "таңдаулы" тақырыптарын дистрибуциялау бойынша келісімге келгенін мәлімдеді. 2010 жылы Trigun сериалына DVD және Blu-ray Disc форматтарында үйге арналған бейнежазба шығаруға лицензия алғанын хабарлады және 2010 жылдың 26 қазанында дистрибуциясын бастады. Funimation компаниясы Crunchyroll брендімен біріктірілгеннен кейін, сериал 2022 жылдың мамыр айында ағынмен (стриминг) көрсетіле бастады.
Тригундық шұңқыр
Orange студиясының екінші аниме телесериалы "Тригун Стампед" деген атпен 2023 жылдың 7 қаңтарында TV Tokyo және басқа телеарналарда тұңғыш рет көрсетілді.
Фильм
Trigun фильмі алғаш рет 2008 жылдың ақпан айында 2009 жылы шығатыны жарияланды. "Тригун: Бадлендс Рэмбл" деген атпен фильм 2010 жылдың 24 сәуірінде Жапониядағы кинотеатрларда көрсетілді, ал одан бұрын 2010 жылдың 2 сәуірінде Сиэтл, Вашингтон қаласындағы Sakura Con 2010 көрмесінде американдық көрермендерге ұсынылды. Anime Expo 2010 көрмесінде Funimation компаниясы телесериалдағыдай осы фильмге де лицензия алғанын және оны кинотеатрларда көрсетуді жоспарлағанын хабарлады. Фильмнің АҚШ-тағы телепремьерасы 28 желтоқсан 2013 жылы Adult Swim телеарнасының Toonami блогында өтті.
Манга
Trigun Maximum 2009 жылы Жапонияның 48-ші ғылыми фантастика конвенциясында 40-шы Сейун сыйлығында «Ең үздік комикс» атанды. Екінші том келесі жылдың басында түпнұсқа серияны аяқтады және 2004 жылы ең көп табыс тапқан манга болып танылды. Мангаға сын-тексерулер жағымды болды. Manga Life оның атмосферасын ұнатып, 1800 жылдардағы американдық Орта Батыспен салыстырды. Олар басты кейіпкердің мінезін «тамаша» деп сипаттады, себебі ол ешкімді өлтіруден бас тартып, жаулармен бетпе-бет келгенде танытқан өзгешелігіне байланысты. Anime News Network осы сериалды Rurouni Kenshinмен салыстырды, екеуінің де бейбітшілік туралы хабарламаларына және осы хабарламаның аудиторияға қаншалықты қиындық тудыратыны комикс кейіпкері Бэтмен арқылы ұқсас үлгіде зерттелгеніне сүйенді. Ол сондай-ақ айқас сахналарының сапасы мен жаман кейіпкерлердің дизайнын жоғары бағалады. Оның қарсыласымен болған қақтығысы орындалуы мен суреттері үшін де мақтауға ие болды. Дегенмен, Mania Entertainment Ваштың басынан өткен кейбір оқиғалар қайталанатын сияқты көрінуі мүмкін екенін айтты, өйткені оның бейбітшілдігі жиі сәтсіздікке ұшырап, тиісті шешім табылмады. Финалда Ваштың философиясы сынақтан өткенде, Fandom Post оның іс-қимылдарының салдарына жоғары баға берді. Vash пен Knives өте танымал болды, тіпті Mania олардың соңғы айқасын «аңызға айналған оқиға» деп атады. Алайда, «Манга: толық нұсқаулық» кітабында кейбір сюжеттік желілер сынға алынып, оларды түсіну қиын болғанымен, қызықты деп табылған. Суретшіліктің кейіпкерлер дизайнындағы шеберлігі де жоғары бағаланды, Вольфвуд ең сәнді манга және аниме кейіпкерлерінің бірі деп аталды.
Аниме
Аниме сериалы жиі ең жақсы аниме сериалының бірі ретінде тізіледі; 2001 жылы Wizard's Anime Magazine журналы Trigun-ді «Солтүстік Америкада жарық көрген 50 ең жақсы аниме» тізімінде 38-орынға қойды, ал 2010 жылы The Los Angeles Times газетінің журналисі Чарльз Соломон осы сериалды «Топ 10» тізіміндегі жетінші ең жақсы аниме деп атады. Анимациялық сериалдың сәттілігі түпнұсқа манганың танымалдығын арттырды, АҚШ-тағы алғашқы басылымның 35 000 данасы жарық көргеннен кейін көп ұзамай сатылып кетті. Аниме адаптациясына қатысты, Anime News Network сайтынан Терон Мартин аниме адаптациясына B+ бағасын берді, оның жазуына жоғары баға беріп: «Сериал ешқашан осы форматқа тән кемшіліктерге бой алмайды, себебі оның жазуының күтпеген жоғары сапасы мұны қабылдамайды» деді. Дегенмен, ол визуалды бөлігін сынға алып, «Кейіпкерлердің суреті жиі жақсы дайындалмаған эскиздерге ұқсайды, суретшілер модельге сәйкес болу үшін күреседі» деді. Anime News Network сайтынан Майк Туль Trigun-ді 1990-жылдардың ең маңызды анимелерінің бірі деп атады. Escapist журналының блогеры Х.Д. Расселл 2016 жылдың басында «Ескі аниме шолуы» бөлімінде 1990-жылдар мен 2000-жылдардың басындағы танымал анимелерге назар аудара отырып, сериалдың аниме адаптациясын қарастырды. Расселл анимация мен ағылшын тіліндегі дауыстау сапасының уақытқа қарай нашарлағанын атап өтсе де, кейіпкерлердің тереңдігі мен сериалдың моральдық тақырыптары оның кемшіліктерін толық өтемейді дейді. Расселл шолуын аяқтап, Trigun-ға бес жұлдыздың төртеуін берді, «Trigun көбінесе оның жақын туысы Cowboy Bebop-тың көлеңкесінде қалады, бұл өкінішті, себебі оны көру шынымен де қызықты. Дауыстаудың жақсы деңгейіне (кейбір ерекшеліктермен), орташа музыка мен салыстырмалы түрде тұрақсыз визуалды эффектілерге қарамастан, Trigun – мені күлдіріп, ойландырған керемет туынды. Бұл тамаша болмаса да, қызықты және көрермендерді жылдар бойы толқытатын сұрақтар қояды, бірақ оларға жауап бермейді. Trigun – менің жүрегіме бірден ұялаған, құрамынан гөрі әлдеқайда артық нәрсе беретін туынды» деді. Батыста танымал болғанына қарамастан, Trigun жапондық көрермендер арасында кең танылмады. Мұның себептері ретінде «ескі батыс» атмосферасы, еуропалық стильдегі кейіпкерлердің аттары және жапондық мәдени элементтердің жетіспеуі қарастырылады. Осылайша Trigun өз елінен гөрі Батыста сәттірек болған анимелердің сирек мысалына айналды. Шоу 1998 жылы Жапонияда алғаш көрсетілгенде үлкен аудитория жинамады, бірақ 2003 жылы Adult Swim телеарнасында АҚШ-та көрсетілгеннен кейін үлкен жанкүйерлер қауымын құрды.