Кіріспе

АҚШ-тың 190 тас жолы (US 190) – Луизиана және Техас штаттарындағы шығыстан батысқа қарай өтетін АҚШ тас жолы. US 190 тас жолының бөліктері 14 (I 14) мемлекетаралық тас жолына дейін жаңартылуда; алғашқы 24,8 мильдік (40 км) бөлігі 2017 жылдың 26 қаңтарында ашылды.

Техас

Батыс аялдамасы 190-шы АҚШ тас жолының I-10 тас жолымен қиылысатын жерде, Бейкерсфилдтен шығысқа қарай бірнеше шақырым және Ираан қаласынан батысқа қарай 32 км (20 шақырым) жерде, Пекос округінің ортасында орналасқан. Ол Техас төбелік аймағы арқылы шығысқа қарай созылады, 305-ші мемлекеттік тас жолымен (SH 305) қиылысады, Шлейхер округіне өтеді және Эльдорадода 277-ші АҚШ тас жолымен қиылысады. 190-шы АҚШ тас жолы Менард округіне қарай шығысқа қарай жалғасады, 864-ші мемлекеттік тас жолын қиып өтеді, Форт МакКаветт мемлекеттік тарихи орнынан бірнеше шақырым солтүстікке қарай өтеді, Менардқа кіреді және US 83-тің солтүстік бағытымен қысқа қашықтықта қиылысады. Солтүстік-шығыс бағытымен жалғасып, 190-шы АҚШ тас жолы МакКаллок округіне және Брейдиге кіреді. Техастың географиялық орталығына ең жақын қала ретінде, қала өзін "Техастың нағыз жүрегі" деп жариялайды, "мұнда бес маңызды тас жолдар кездеседі, бұл оны штаттың барлық аймақтарына қақпа ретінде жасайды". 190-шы АҚШ тас жолы Брейдиге оңтүстіктен кіріп, қала арқылы 377-ші және 87-ші АҚШ тас жолдарымен бірге жүреді, 2028-ші Farm to Market Road (FM 2028), FM 2309 тас жолдарымен қиылысады, содан кейін 87-ші және 377-ші АҚШ тас жолдарынан бөлініп, қаладан шығысқа қарай кетеді. 190-шы АҚШ тас жолы Рошелльден өтеді, Сан-Саба округіне кіреді, Ричленд Спрингс арқылы FM 45 тас жолын қиып өтеді, Алжерита және Харкивилл елді мекендерінен өтеді, Сан-Сабаға, актер Томми Ли Джонстың туған жеріне және SH 16 тас жолымен қиылысады. Шығысқа қарай 190-шы АҚШ тас жолы Лампасас округіне кіреді, Лометеге кіреді, 183-ші АҚШ тас жолымен бірігіп, Лампасас қаласына дейін бірге жүреді. 183-ші АҚШ тас жолынан бөлініп, шығысқа қарай жалғасатын 190-шы АҚШ тас жолы Кемпнерден өтеді және Форт Кавазостың оңтүстік-батыс жиегінде орналасқан Кориэлл округі мен Копперас Коувтың оңтүстік бұрышына жетеді. Копперас Коувтың шығыс жағында I 14 тас жолымен бір уақытта басталады. Содан кейін 190-шы АҚШ тас жолы Форт Кавазостың бір бөлігі арқылы Белл округі мен Киллинге өтеді. Форт Кавазостың негізгі гарнизонына тікелей жақын болғандықтан, Киллин мен Копперас Коув екеуі де фортқа және ондағы әскери қызметкерлерге тәуелді. 190-шы АҚШ тас жолы Бельтон арқылы I 35 тас жолымен қиылысады және бірігіп, I 14 тас жолы аяқталатын Темпл қаласына кіреді. Содан кейін тас жол SH 36 тас жолымен оңтүстікке қарай бірігіп, бірге жүреді. Шығысқа және оңтүстікке қарай жалғасып, 190-шы АҚШ тас жолы Роджерстен өтеді, Милам округіне кіреді, содан кейін Камеронға кіреді және US 77 тас жолымен оңтүстікке қарай біраз қашықтыққа дейін бірге жүреді. Камероннан оңтүстікке қарай бірнеше шақырым жерде, 190-шы АҚШ тас жолы US 79 тас жолымен солтүстікке қарай бірігіп, бірге жүреді. Хирн қаласында 190-шы АҚШ тас жолы US 79 тас жолынан бөлініп, SH 6 тас жолымен бірге жүруге бірігеді, Бразос округіне, Бенчли арқылы және Оңтүстік-Шығыс Орталық Техастың жүрегі болып саналатын Брайан қаласына кіреді, сонымен қатар Брайан Колледж Станциясы қалалық аймағының бөлігі болып табылады. 190-шы АҚШ тас жолы SH 6 тас жолынан бөлініп, солтүстік-шығысқа бұрылып, SH 21 тас жолымен бірігіп, Куртенге кіреді, Мэдисон округіне кіреді, сондай-ақ Солтүстік Зульч, Котонвуд және Мэдисонвилл қалаларынан өтеді, содан кейін I 45 тас жолымен оңтүстікке және Уокер округіне қосылады, содан кейін Хантсвилл қаласына кіреді, онда 190-шы АҚШ тас жолы шығыс Техасқа қарай бөлінеді. Шығыс бағытымен жалғасқанда, 190-шы АҚШ тас жолы Сан-Хасинто округіне кіреді, Оукхерст және Пойнт Бланк қалаларының солтүстігінен өтеді, Ливингстон көлінен өтеді, Полк округіне және Оналаска қаласына кіреді. Батыстан 190-шы АҚШ тас жолы Ливингстон көлінен жоғары және Ливингстонға дейін жартылай шеңбер жасап өтеді, US 59 және Business US 59 (Bus. US 59) тас жолдарымен қиылысады, Алабама Кушатта үнді резервациясынан өтеді, Тайлер округіне кіреді, FM 256 тас жолымен бірігіп, Вудвилл қаласына жетеді. Вудвиллдің шығысында FM 256 тас жолы солтүстікке қарай бөлінеді және 190-шы АҚШ тас жолы BA Steinhagen көлін кесіп өтіп, Джаспер округіне кіреді, SH 63 тас жолымен шығысқа қарай қиылысады және Джаспер қаласының ортасында US 96 тас жолымен қиылысады. Шығыс бағытымен жалғасып, 190-шы АҚШ тас жолы Холли Спрингс қаласы арқылы өтеді және Ньютон округіне кіреді, Ньютон қаласына қарай жүреді. Ньютон қаласында 190-шы АҚШ тас жолы оңтүстікке бұрылып, Бон-Вир қаласы арқылы өтеді, содан кейін Луизиана штатының шекарасын кесіп өтеді. Ньютон округінде 190-шы АҚШ тас жолы Ұлы Техас жағалауындағы құс ізін салу жолының бір бөлігі ретінде белгіленген.

Луизиана

US 190 Сабин өзенін кесіп өтіп, Луизиананың батыс бөлігіне, Мерривилл қаласынан батысқа қарай 5 шақырым жердегі батпақты байу аймағына кіреді. Мерривилл – ежелгі Кушатта үнді ауылының орналасқан жері. Мерривиллден солтүстік-шығысқа қарай, Луизиана штатының Джункшн қаласына дейін жол жалғасады, ол "The Junction" деп те аталады. Джункшн – Луизиана тас жолының 111 (LA 111) және АҚШ-тың 190 тас жолдарының қиылысқан жері, сонымен қатар жол бойындағы белгі және екі үнді жолының қосылған орны. Джункшннан АҚШ-тың 190 тас жолы шығысқа қарай Деридерге дейін созылады, онда ол АҚШ-тың 171 тас жолымен оңтүстікке қарай қатар жүреді және Боригард округінің түрмесі, Боригард округінің сот үйі және Деридердің тарихи коммерциялық ауданы сияқты Ұлттық тарихи орындар тізіміне енген бірнеше нысандардан өтеді. US 190, Ragley-ге дейін US 171 тас жолымен бірге жүреді, содан кейін US 190 шығысқа қарай US 171 тас жолынан бөлінеді. Раглиден бастап екі жолақты тас жол, Opelousas-қа дейін I-10 тас жолымен дерлік параллель бағытта шығысқа қарай созылады. US 190, Батон-Ружға қарай сапар шегеді, солтүстік Ачфалая бассейнінің солтүстік бөлігінен, Морганза ағызу құрылысының жанынан өтеді. Батон-Руж қаласынан US 190, кейбір жерлерде бөліне отырып, Денхам-Спрингс, Олбани, Хаммонд, Роберт, Гудби, Ковингтон, Мандевилл қалалары арқылы өтіп, шығысқа қарай Слайделлде аяқталады. Ковингтоннан оңтүстікке қарай I-12 және Мандевиллдегі LA 22 тас жолының қиылысы арасындағы бөлік, көп жолақты, бөлінген және бақыланатын кіруге ие, бұл I-12 және Пончартрейн көлінің солтүстік жағына қосылатын негізгі тас жол болып табылады. Тас жолдың шығыс аялдамасы Слайделлдің маңындағы байуда, US 90 тас жолымен қиылысады. Бұл қиылыс бұрын сол жерде орналасқан мейрамхананың атымен "Ақ асхана" деп аталған.

Тарих

1926 жылғы бастапқы жоспарда US 190 қазіргі I 12-нің қызметін атқарды, яғни Нью-Орлеанды айналып өту үшін Пончартрейн көлінің солтүстік жағымен өтетін жол болды. Бастапқы батыс нүктесі Луизиана штатының Батон-Руж қаласында орналасқан, онда Миссисипи өзені арқылы Батон-Руж – Порт-Ален паромдарында US 71 жолымен қосылған. US 190, Батон-Руж қаласынан Ковингтонға дейін штаттық 7-жолмен (SR 7, 1955 жылға дейінгі Луизиана тас жолдары жүйесінде) және Ковингтоннан Слайделлге дейін SR 34-пен бірге жүрді. US 190-ның бастапқы шығыс нүктесі Слайделлде болды, онда ол US 90/LA 2 (қазіргі US 11) жолымен қиылысты. 1935 жылы маршрут батысқа қарай Миссисипи өзенінен өтіп, батыс Техас штатының Брэди қаласында US 87 жолымен қиылысатын болды. 1935 жылдан 1951 жылға дейін Кротц-Спрингс пен Батон-Руж – Порт-Ален паромдары арасындағы бөлік US 71 жолымен бірге жүрді.

Луизиана

Бастапқы 1926 жылғы маршрут Джефферсон тас жолымен Батон-Руж қаласының орталығы арқылы, содан кейін LA 426 (Ескі Хаммонд тас жолы) Амит өзеніне дейін өтті. Батон-Руждің шығысында қазіргі бағыттан елеулі айырмашылықтар: LA 1032 Денхэм-Спрингс арқылы; LA 1027 Уокерге дейін; LA 43 және 1040 (Ескі Батон-Руж тас жолы) Олбэни мен Хаммонд арасында; South Range Road және LA 1067 (Ескі Ковингтон тас жолы) Хаммонд пен Тангипахоа өзені арасында; және Bus. US 190 Ковингтон арқылы. Батон-Руждің батысында қазіргі бағыт, 1935 жылы Техасқа дейін кеңейтілгеннен бері көбінесе бірдей маршрутты ұстанады. Бір ғана маңызды бағыт өзгерісі Дериддер мен Элтон арасында болды, онда бастапқы маршрут LA 26 арқылы өтті. Оберлин мен Элтон арасындағы бөлік 1937 жылы US 165 арқылы Киндерге дейін қайта бағытталды, ал келесі жылы Дериддер мен Киндер арасындағы қазіргі бағыт қабылданы. Қазіргі маршруттан басқа айырмашылықтар: LA 110 Мэрривилл арқылы; LA 3099 ДеРиддерге дейін; LA 3253, 1244, 31 және 742 Опелузас пен Порт-Барре арасында; Bayou Courtableau мен Krotz Springs арасында және East Krotz Springs, Louisiana Krotz Springs және Lottie арасында Old U. S. 190; LA 77 Ливония мен Розедейл арасында; және LA 76 Розедейл мен Порт-Аллен арасында. 1937 жылы US 190 Слайделлден Риголетс көпіріне дейінгі US 90-ның бастапқы маршрутын (қазіргі US 11 және LA 433) қабылдады, ол Миссисипиге қазіргі бағытын алған кезде. US 190 1940 жылдары қазіргі шығыс аялдамасын US 90-да алды, ол қазір Bus. US 190 (Fremaux Avenue) арқылы Слайделлден 1970 жылға дейін, Гауза бульварына ауысқанға дейін өтті. 1951 жылы US 190 Хаммонд пен Мандевилл арасында Bus. US 51 (сол кездегі негізгі US 51) және LA 22 арқылы қайта бағытталды. Жаңа маршрут Пончатула мен Мэдисонвиллден өтіп, Ковингтонды айналып өтті. Ковингтон арқылы өткен бұрынғы маршрут 1956 жылы қалпына келтірілді. Қазіргі US 190 Krotz Springs маңындағы автомобиль жолы көтерілген автомобиль жолы болып табылады. Жол Лотидің батыс шетіне дейін Морганза ағызу жолынан жалғасатын "Ескі 190" деп аталатын жолды айналып өту үшін салынған. US 190 Ачфалая өзенін Krotz Springs көпірі деп аталатын екі консольдік көпір арқылы кесіп өтеді. Ол Миссисипи өзенін 1940 жылғы Хьюи Лонг көпірінен Батон-Руждың солтүстігінде өтеді. Бұл маршрут қазір I-10 үшін баламалы маршрут ретінде, Атчафалая тас жолы арқылы пайдаланылады. Қозғалыс LA 975 арқылы Krotz Springs-ке, ал LA 76 арқылы US 190/LA 1 бағытына ауыстырылуы мүмкін.

Болашақ

14-ші магистраль қаржы жеткілікті болған соң, Орталық Техастағы АҚШ 190 дәлізі бойымен батысқа және шығысқа қарай ұзартылуы мүмкін. 2019 жылы Брайан Бэбин (R TX) Өкілдер палатасына I 14 дәлізін Одесса арқылы ұзарту туралы заң жобасын енгізді, оның көп бөлігі АҚШ 190 бағытын Орталық Техастың бір бөлігі арқылы қайталайды. Заң жобасы Конгресс жолдар және көлік жөніндегі кіші комитетіне жіберілгенімен, болашақта I 14 атауын қамтитын заң жобалары ұсынылуы мүмкін, себебі Американың көлік инфрақұрылысын жаңарту туралы заң бастапқыда I 14-ті бекіткен. Техас көлік департаменті АҚШ 190 магистралін екі қатарлы жолдан төрт қатарлы бөлінген жолға дейін жаңартады. 77,8 миллион долларлық жоба Орталық Техастағы АҚШ 190-ның 7,3 милі бойындағы қауіпсіздікті арттырады, себебі жаңа нығайтылған орталық бөлектеулер қозғалыстың екі бағытын бөліп тұрады. Бұл АҚШ 190-ның екі қатарлыдан төрт қатарлы жолға дейінгі бұрынғы жаңартуларын жалғастырады. Соңғы жаңарту жұмыстары шамамен 2010 жылы Хайденхаймер ауданында жүргізілді. 2010 жылы Техас көлік департаментіне Америкалық мемлекеттік жолдар және көлік шенеушілері қауымдастығы (AASHTO) Копперас-Коувтың оңтүстігіндегі жаңа айналма жолға АҚШ 190-ды көшіруге рұқсат берді, ал бастапқы бағыт бизнес жолына айналдырылды. Жоба 1980-жылдардан бері жоспарланып келе жатқан. Копперас-Коувтың шығысына қарай I 14 құрылысының кешігуінен кейін, 46,5 миллион долларлық айналма жол 2015 жылдың 29 қаңтарында ашылды, ал бастапқы бағыт Бизнес АҚШ 190 атанды. Бизнес АҚШ 190-ның батыс соңы АҚШ 190 және Фермадан Базарға дейінгі 2657 (FM 2657) жолының қиылысында орналасқан. Жолдың алғашқы бөлігі Копперас-Коув қаласының орталығына қарай солтүстікке және солтүстік-шығысқа қарай созылады. Кейін шығысқа бұрылып, FM 116 жолымен қиылысады, онда FM 116 үш блокқа Бизнес АҚШ 190-пен бірігіп өтеді. Бірлескеннен кейін FM 116 бөлініп, қала орталығына қарай солтүстікке қарай жалғасады. Шығысқа қарай жалғаса отырып, жол FM 1113-тің солтүстік бағытын қиып өтеді және Копперас-Коувтың сауда ауданына кіреді. Жол I 14, АҚШ 190 және 9-шы мемлекеттік тас жолымен (SH 9) бірігуге дейін қаланың ортасынан шығысқа қарай жалғасады. Бизнес АҚШ 190-ның шығыс бағытынан I 14/АҚШ 190 немесе SH 9-ға тікелей кіру жоқ. 1975 жылы АҚШ 190 бастапқы бағытынан Киллин және Харкер Хайтс қалаларының айналасындағы оңтүстік айналма жолына ауыстырылғанда, қалған бағыт бастапқыда 518-ші мемлекеттік айналма деп жарияланды. Алайда, Техас көлік департаменті Техас штатындағы мемлекеттік айналма жолдарды қайта қарастырып, көптеген бұрынғы АҚШ бағыттары мен мемлекеттік тас жолдарды бизнес жолдарына айналдырды, осылайша Бизнес АҚШ тас жолы 190 құрылды. Бизнес АҚШ 190 Форт Кавазос шекарасындағы I 14/АҚШ 190 және Худ жолының толық жапырақ тәрізді қиылысынан басталады. Бұл қиылыс Форт Кавазос шекарасында орналасқан; АҚШ 190 Бизнес жолынан әскери базаға тікелей кірудің жалғыз жолы – Худ жолы арқылы. Бағыт шығысқа қарай Ардагерлер ескерткіш бульвары ретінде жалғасады. Ол 195-ші мемлекеттік тас жолын (Форт-Худ жолы) қиып өтеді, бізнес жолы Форт-Кавазостан шығып, Киллин қала шекарасына кіреді. Бизнес жолы Киллин қаласының ортасынан өтеді және FM 439 арқылы сауда ауданынан өтеді. Шығысқа қарай жалғаса отырып, бағыт Скайлар Филд әуежайынан өтіп, Харкер Хайтс қаласына кіреді, онда ол FM 3423 және FM 3219 жолдарымен қиылысады. АҚШ 190-қа жақындағанда, бизнес жолы екіге бөлінеді: Техас көлік департаментінің мәліметінше, батыстан шығысқа қарайғы ресми бағыт Эдвардс драйвке бұрылады, ал шығыстан батысқа қарайғы бағыт Ветерандар ескерткіш бульвары бойынша жалғасады, бірақ екі бағыт та бульварда бизнес жолы ретінде белгіленген. Кез келген белгіленген бағытта, жолдар I 14/АҚШ 190 қиылысында белгілерін жоғалтады.

Хайденхаймер

Бизнес АҚШ тас жолы 190 J – 2,5 миль (4,0 км) ұзындықтағы бизнес-жол, ол US 190 тас жолының бұрынғы бағыты бойынша Хайденхаймер қаласынан өтеді. US 190 Техас штатының орталық аймағында маңызды магистральға айналғандықтан, негізінен тұрғын үйлер орналасқан аймақтағы екі жолақты жол көлік ағынына шыдамады. Жолдың екі жағындағы үйлер жолға тым жақын болғандықтан, 2000 жылдардың ортасына қарай айналма жол қажет болды. 2010 жылы Хайденхаймер қаласын айналып өтетін, батысқа қарай иректеліп салынған жаңа төрт жолақты айналма жол пайдалануға берілді. 2010 жылдың қазан айында AASHTO US 190 тас жолын жаңа айналма жолға көшіруді мақұлдады. Кейіннен, 2010 жылы Техас Көлік департаменті AASHTO-дан US 190 тас жолы қозғалысынан бастап Техас штаты белгілеген жаңа Бизнес АҚШ тас жолы 190-ды да бекітуді сұрады. Бұл тас жол кейіннен мақұлданып, бизнес-жол ретінде белгілі болып қала берді. Бағыты солтүстік-оңтүстікке жақын болғанымен, бизнес-жол батыстан шығысқа қарай белгіленген. Ол US 190 тас жолының батысқа қарайтын бағытымен Т-тәрізді қиылыстан басталады. Бизнес US 190 тас жолына кіру US 190 тас жолының шығысқа қарайтын бағытынан мүмкін емес, себебі жолдың ортасы гөлеммен бөлінген. Бизнес-жолға шыққаннан кейін, ол дерлік бірден оңға бұрылып, Хайденхаймер қаласына қарай оңтүстік-шығыс бағытпен жүреді. US 190 тас жолынан тағы бір қосымша жол шығысқа қарай қозғалатын көліктерге бизнес-жолға бұрылуға мүмкіндік береді. Бұл қосымша жол магистральдық жолдан "БИЗНЕС US 190" деп белгіленген. Шығысқа қарай жалғаса бергенде, жол FM 93 тас жолымен қиылысып, сонымен қатар US 190 тас жолына да қосылуға мүмкіндік береді. Шағын қаланың негізгі тұрғын үйлер аймағына кіргенде, FM 436 тас жолы Бизнес US 190 тас жолымен қиылысады. Аз ғана шығысқа қарай Бизнес US 190 тас жолының шығыс аяқталуы орналасқан, онда көліктер US 190 тас жолына қайта оралады.

Батон-Руж

АҚШ 61/190 Бизнес тас жолы, сонымен қатар Флорида бульвары деп аталады және ішкі түрде АҚШ 61 X тас жолы ретінде белгіленген.

1960 жылдан бері АҚШ 61/190 Бизнес осылай таңбаланғанмен, 1968 жылға дейін Америка штаттарының тас жолдар қауымдастығынан (AASHO) ресми мақұлдау алмады.

Ковингтон

АҚШ-тың 190-шы тас жолының бизнес-бағыты, сондай-ақ 21-ші даңғыл немесе Бостон көшесі деп белгілі, және ішкі жүйеде АҚШ-тың 190-шы тас жолы X ретінде танылады.

Бұл жол Ковингтон қаласының орталығынан батысқа қарай орналасқан 190-шы АҚШ тас жолымен қиылысып басталады. Бизнес-бағыт шығысқа қарай Ковингтон қаласының орталығына дейін, содан кейін Луизиана штатының 21-ші тас жолымен (LA 21) бірігіп, Ковингтонның шығыс жағында 190-шы АҚШ тас жолына қайта қосылады. Бұл бағыт 1969 жылдың маусым айында AASHO ұйымымен бекітілді, сонымен бірге 190-шы АҚШ тас жолының бағыты өзгертілді.

Слайделл

АҚШ-тың 190-шы бизнес тас жолы, сондай-ақ Фремо даңғылы деп аталады және ішкі түрде АҚШ-тың 190-шы автожолы Y деп танылады. Бұл 3.94 миль (6.34 км) ұзындықтағы бизнес маршруты, ол US 190-ның Слайделл қаласы арқылы өтетін ескі бағытының көп бөлігін қамтиды. US 190 енді кеңейтілген Гауза бульвары мен Әскери жолына тұрақты түрде бағытталды, ал US 190 Бизнес 1975 жылға дейін бұрынғы бағыт бойынша белгіленді. 2005 жылы «Катрина» дауілінен кейін, I-10 тас жолындағы US 190 Бизнес көпірінің жанындағы салмақ өлшеу станциясы тұрақты түрде жабылып, бұзылды. 2006 жылы Луизиана штатының Көлік және даму департаменті (LaDOTD) Сент-Таммани округінің әкімдігі мен Слайдел қаласының өтініші бойынша US 190 Бизнес тас жолында жаңа айырық салу құрылысын бастады. US 190 (Гауза бульвары) айырығындағы үлкен көлік кептелісі және жаңа сауда орталығының жоспарлануы «Катрина» дауілінен кейін аймақты қайта жандандыруға бағытталған көптеген жобалардың бірі болуына себеп болды. Бастапқыда 2008 жылдың көктемінде ашылуы жоспарланған, бірақ бірнеше рет ауа райының нашарлауы, «Густав» дауілінің қаупі және белгілерді орнатудағы кешігулер айырықтың ашылуын 2008 жылдың қыркүйек айының соңына дейін ықпалдастырды. «Ольде Таун» Слайделлдегі US 11-ден US 190-ға дейін бизнес маршрутын бірдей белгілеуге рұқсат берілгенімен, маршрут ресми түрде US 11 тас жолынан басталады.